-- SAMENVATTING VAN GODSDIENST H1 PARAGRAAF 3 + H2
 6 levenvragen (vragen die betrekken hebben op allerlei aspecten v je eigen leven):
- wat is belangrijk in het leven?
- wie is de mens?
- hoe leven mensen met elkaar samen?
- wat is de betekenis v lijden en dood?
- wat is tijd?
- wat is de natuur?
• mensbeeld: een doordacht visie/kijk op de mens
 mensbeeld omvat altijd 2 aspecten:
- uitspraken over hoe de mens feitelijk is
- uitspraken over hoe hij zou moeten zijn
• rechten vd mens: een verklaring die veel opvattingen binnen moderne, westerse mensbeelden bevat
• etnocentrisme: het verschijnsel waarbij men het eigen volk als maatstaf beschouwt en het vreemde als minderwaardig ervaart
- vb: grieken – barbaren, moslims – christenhonden
 bijbelse boek Genesis:
- bevat aantal ‘bouwstoffen’ voor een bijbels mensbeeld
- de mens is naar het beeld v God gemaakt, de dieren niet
- de mens is schepper & beheerder
- man & vrouw zijn gelijkwaardig
- laat zien dat er ook kwaad in de wereld bestaat
• zondeval: iets doen dat in strijd is met Gods gebod, je begaat een zonde
 de straffen v God na de zondeval:
- man & vrouw schamen zich als ze naakt zijn
- vijandschap onder de nakomelingen vd man & vrouw
- vrouw zal met pijn kinderen baren
- man zal in het zweet werken voor zijn brood
- de mens wordt sterfelijk
• bijbelse mensbeeld: de mens is een moraal wezen dat goed en kwaad kent (we kunnen kiezen)
• rijk v God: een volmaakte wereld waarin de kwaad en de dood niet meer bestaan, een situatie die nog volmaakter is dan de oorspronkelijke paradijstoestand
- hoe? door geloof & inzet
 Thomas Hobbes:
- engelse filosoof, bekend als de grondlegger vh liberale denken
- burgers moeten een stuk v hun vrijheid inleveren aan de overheid, die op haar beurt ervoor zorgt dat de burgers beschermd worden door een ‘sterke arm’
- leefde in de tijd vh opkomend kapitalisme & opkomst vh individu & secularisatie
• secularisatie: het terugdringen vd invloed vd kerk & geloof in de samenleving
• homo homini lupus: de mens is voor de mens een wolf
• mensbeeld van Hobbes: de mens is van nature een egoïst en asociaal » negatief mensbeeld
• sociaal contract: een contract tussen alle mensen waarin zij hun rechten overdragen aan een heerser die zij gehoorzaamheid verschuldigd zijn
» zonder zo’n contract verkeren mensen in angst & gevaar
• Leviathan: een sterke heerser (overheid) aan wie de mensen in gezamenlijk overleg hun rechten hebben overgedragen. ( = letterlijk machtige monster)

 Karl Marx:
- een vd grondleggers vh socialisme & communisme
- voelde zich in zijn tijd verbonden met de arbeiders & arme boeren v zijn land
- de mens is een egoïst, maar dat is hij geworden, hij is zo opgevoed, hij kan zo veranderen door de maatschappij
- de mens grijpt in de natuur in, hij verandert de omstandigheden, vervolgens wordt hij zelf weer door die omstandigheden beïnvloed
- ‘christendom is opium voor het volk’
• mensbeeld van Marx: de mens is een arbeidend wezen, de mens is veranderlijk maar in wezen is hij goed & sociaal » positief mensbeeld
• arbeidend wezen: een wezen dat zich door zijn arbeid verwerkelijkt
 vervreemding: mens is vervreemd v zijn eigen wezen (in kapitalisme)
- arbeider vervreemdt vh product dat hij maakt (product is voor de ondernemer)
- arbeider vervreemdt vh arbeidsproces (werkt voor ondernemer)
- arbeider vervreemdt v zichzelf (kan creativitieit niet kwijt in werk)
- mensen vervreemden v elkaar (arbeiders & ondernemers concurreren met elkaar)
• klassenloze maatschappij: de productiemiddelen zijn dan in handen v alle mensen samen (maatschappij), geen uitbuiting, geen concurrentie & strijd

 Sigmund Freud
• onbewuste: een soort resevoir met driften, verlangens, jeugdervaringen, trauma’s, etc. waarvan wij ons niet bewust zijn
• geweten: een innerlijk besef v wat goed & wat kwaad is » gevormd door opvoeding & socialisatie
 psychisch apparaat (hierdoor functioneert de mens):
Überrich
(super-ego, geweten, bewuste, moraal vd samenleving)
Ich
(houdt Es en Überrich in evenwicht, sluit compromissen)
Es
(seksuele drift, destructiedrift, onbewuste)
• mensbeeld v Freud: de mens is een seksueel wezen en wordt ook bepaald door hun irrationele driften
• eros: de seksuele drift. doel is om te binden, in stand te houden, steeds grotere eenheden voort te brengen
• libido: de energie die voortkomt uit Eros
• sublimering: het vermogen om v oorsprong seksuele energieën niet op een seksueel object te richten, maar op een ander, maatschappelijk nuttig object
» door je seksuele driften te sublimeren ontstaat cultuur
• thanatos: destructiedrift. doel is om te ontbinden, samenhangen te verbreken, dingen te vernietigen » agressie » alles tot de dood brengen (doodsdrift)
 Jean-Paul Sartre:
- grondleggers vh existentialisme
- je mag je vrijheid niet uitleveren aan god, aan een overheid of aan de mening vd massa
- gaat er vanuit dat wij hele rationele mensen zijn » kritiek: emotie, perongeluk doen
• mensbeeld v Sartre: de mens is een vrij wezen, een wezen dat steeds zelf moet kiezen, hij is wat hij van zichzelf heeft gemaakt
 existentialisme:
- bij voorwerpen gaat het wezen vooraf aan de existentie
- bij de mens gaat de existentie vooraf aan het wezen
 vrijheid heeft 2 kanten:
- positief: vrijheid is iets geweldigs
- negatief: het kan ook een verschrikkelijke last zijn, bv wanneer je een dilemma hebt

REACTIES

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.

Z.

Z.

ik vind deze site echt geniaal!

7 jaar geleden

Antwoorden

gast

gast