Gezocht: vmbo-scholieren uit jaar 3 of 4! Vul deze vragenlijst over het mbo in, en maak kans op een cadeaubon van 25 euro.

Meedoen

Hoofdstuk 4.1 t/m 4.4

Beoordeling 5.5
Foto van een scholier
  • Samenvatting door een scholier
  • Klas onbekend | 1374 woorden
  • 6 juli 2016
  • 2 keer beoordeeld
  • Cijfer 5.5
  • 2 keer beoordeeld

Taal
Nederlands
Vak
Methode
ADVERTENTIE
Musical The Prom verloot een limousine naar je eindfeest!

Zit je middenin je eindexamens en wil je in stijl naar je eindfeest? Doe dan mee aan de winactie en maak kans op een limousine die jou en je vrienden naar jullie eindfeest brengt!

Ja, ik doe mee!

Aardrijkskunde – 1hv – 4.1



Het gevaar van water



Begrippen



Terp: heuvel die beschermt tegen hoogwater, door bewoners zelf opgehoogd met grond en afval.



Dijk: kade om het water te keren.



Polders: door dijken omringd gebied waardinnen de waterstand beheerst kan worden. Dat betekent: overtollig water kun je lozen met behulp van sluisjes, windmolens en gemalen.



Gemaal: sterke pompen die het water wegmalen.



Boezem: tijdelijk opslaggebied (sloten, kanalen, plassen) voor overtollig water uit een polder.



Kwelders: buitendijkse gronden aan zee (overstromen alleen bij hoge vloed).



Opslibbing of indijking: landaanwinning aan zee, als een gebied hoog genoeg is opgeslibd wordt het ingedijkt. De dijk word richting de zee verlegd.



Ringdijk: een dijk rondom een droogmakerij.



Droogmakerijen: een watervlakte die is drooggelegd met behulp van onder andere een ringdijk, ringvaart en gemalen of molens; een droogmakerij is een polder.



Ringvaart: een watergang die ligt tussen twee dijken (de ringdijk). In de ringvaart wordt het water uit een droogmakerij gepompt.



Jaartallen



500 v.C. t/m 1200 n.C.: terpen worden gebouwd.



1101 n.C. t/m 1200 n.C.: worden kades om het water te weren gebouwd.



1200 n.C.: Nederlanders de zee ‘aangevallen’ en zijn ze land gaan winnen.



Samenvatting



Nederland ligt voor een groot deel beneden de zeespiegel



In Nederland loert altijd het gevaar van een overstroming door rivier- of zeewater.



Zonder dijken en duinen komen de gebieden langs de kust onder water te staan; ook in het binnenland dreigt gevaar als de dijken langs een rivier het zouden begeven.



Twee vormen van land winnen:




  1. Door opslibbing of indijking: bij storm en bij vloed kwam het gebied aan de zeekant van de dijken onder water te staan. De zee liet telkens een laagje slib achter. Het land kwam daardoor langzaam iets hoger te liggen totdat de zee niet meer over deze buitendijkse gronden kon stromen. Dan werd de dijk een stukje verder naar zee gelegd en was er een stuk land op zee gewonnen.

  2. Door het aanleggen van droogmakerijen van grote, diepe watervlaktes, zijn het drooggelegde plassen en meren. Rond een meer wordt een ringdijk aangelegd, daarna wordt het water weggepompt naar de ringvaart de meeste droogmakerijen liggen diep, wel tot ruim 5 meter onder de zeespiegel.



Aardrijkskunde - 1hv - 4.2



Grote waterprojecten



Begrippen



Uiterwaard: het gebied tussen de rivierbedding en de rivierdijk.



Zuiderzeewerken: de aanleg van afsluitdijk tussen Friesland en noord Holland en de aanleg van 5 grote polders (droogmakerijen) in de voormalige Zuiderzee (nu IJsselmeer)



Deltaplan: de bescherming van zuidwest-nederland tegen deze de zee door de aan leg van dammen en stormvloedkering die zeegaten afsluiten



Ruimte voor rivier: het plan om rivieroverstromingen te voorkomen door versterking en verhoging van dijken en door verbetering van de waterafvoer.



Jaartallen



1916 n.C.: watersnood en gebrek aan voedsel door 1ste wereld oorlog.



1932 n.C.: lag de Zuiderzee (nu IJsselmeer) met een open verbinding naar de Noordzee.



1927 t/m 1968 n.C.: Zuiderzeewerken uitgevoerd.



1953 n.C. watersnoodramp



1993 en 1995 n.C.: ging het bijna mis



Samenvatting



De Zuiderzeewerken



het gevaar voor overstromingen verminderd en de oppervlakte van Nederland vergroten  met 5% ,daar kun je veel voedsel op verbouwen.



ook is de waterhuishouding is sterk verbeterd: er ontstond een grote zoetwaterplas en de bereikbaarheid verbeterd door nieuwe wegen over de polders en over de afsluitdijk



Het Deltaplan



de afsluiting van de zeegaten door dammen daarnaast zijn stormvloedkeringen aangelegd, die bij dreiging van overstromingen gesloten kunnen worden en de zeegaten afsluiten. Het deltaplan betekende ook dat er een enorme verkorting van de kustlijn was en een bijkomend voordeel was dat Zeeland veel beter bereikbaar werd.



Aardrijkskunde – 1hv – 4.3



Water in Bangladesh



Begrippen



Regiem: de wisseling in de waterafvoer van een rivier in de loop van een jaar.



Dijk: kade om het water te keren.



Jaartallen



1998 n.C.: watersnood



2004 n.C.: watersnood



2007 n.C.: watersnood



Samenvatting



Bangladesh in Azië is net als Nederland een laaggelegen land.



Overeenkomsten tussen Nederland en Bangladesh:




  • allebei dichtbevolkt en ze leven allebei met het water

  • grootste deel van het land ligt maar enkele meters boven zeespiegel

  • er stromen grote rivieren

  • stormen vanaf zee bedreigen het kustgebied



Verschillen tussen Bangladesh en Nederland:




  • in Bangladesh valt meer neerslag dan in Nederland

  • stormen in Bangladesh zijn veel heftiger dan in Nederland, ze komen vanaf zee en stuwen het zeewater hoog op waardoor vloedgolven ontstaan die grote delen van het kustgebied overstromen.



Bangladesh= de rivieren zijn de moeder van het land.



Grote rivieren in Bangladesh zijn de Brahmaputra en de Ganges; hun waterafvoer is veel groter dan de Rijn in Nederland. Eengroot deel van het water is afkomstig van de Himalaya.



Regiem = de wisselingen in de waterafvoer van een rivier in de loop van het jaar.



In Bangladesh is het water vriend en vijand.



Vriend: de grond is vruchtbaar door een laagje slib dat op het land bezinkt. Dit komt door overstromingen, die elk jaar van juli tot half augustus 20% tot 30% van het land onder water zetten. Het water maakt de groei van gewassen zoals jute en rijst mogelijk.



Vijand:



- door overstromingen van rivieren ontstaan watersnoden.



In 1998, 2004 en 2007 stond meer dan de helft van het land onder water. Veel mensen kwamen om, de oogsten werden vernietigd en de schade was groot.



 -door stormvloeden ontstaan er overstromingsrampen in het kustgebied, door een tropische storm in 1991 kwamen 130.000 mensen om.



In Nederland houden we het water tegen met dijken, polders en gemalen.



In Bangladesh gebeurt dat niet omdat:




  • Bangladesh te arm is, er is geen geld voor dammen en dijken

  • de rivieren te wild zijn: de neerslag en de waterafvoer zijn te groot

  • als je een dijk bouwt, de boeren het vruchtbare laagje slib missen

  • eventuele dijken toch niet zouden beschermen tegen de stormvloeden



4.Water en verstedelijking



Water is in Nederland niet alleen een bedreiging maar ook een bondgenoot.



Water, handel- en scheepvaart waren belangrijke factoren bij de verstedelijking van Nederland. Verstedelijking = de groei van het aantal stadsbewoners.



In Nederland vormen de grote rivieren met elkaar een delta.



Delta = de vertakkingen van een rivier in een aantal rivierlopen, vlak voor de monding.



De rivieren liggen ook op de grens van zee en land. Deze grensligging geeft veel mogelijkheden voor handel en scheepvaart.



Dit uitstekende net van waterwegen is goed bevaarbaar en heeft Nederland veel welvaart gebracht.



Aan het eind van de middeleeuwen was in Europa de rivier- en kustvaart van grote betekenis:




  • vanuit Noord-Europa granen, huiden en hout

  • vanuit Vlaamse steden (België) en Engeland bloeide de lakenindustrie

  • vanuit Zuid-Europa kwamen wijnen en zout

  • vanuit Nederland vertrok er baksteen, bier en gezouten vis



Er ontstonden stapelplaatsen waar goederen uit alle windstreken werden opgeslagen en verder werden verhandeld.



Een aantal handelssteden uit Noord- en West-Europa sloot zich aaneen tot de Hanze.



Doel van hun samenwerking: bescherming en vergroting van hun handel.



In Nederland lagen welvarende Hanzesteden langs de Zuiderzee en de IJssel.



Van de 12e tot de 16e eeuw speelden zij een belangrijke rol door hun ligging aan een belangrijke handelsroute.



Die route was een schakel in de verbinding tussen Noord-Europa en de Rijn.



Vanaf de 13e eeuw waren er ook in het westen van Nederlandnederzettingen ontstaan, maar die hoorden niet bij de Hanzesteden.



Amsterdam ontstond op de plek waar een dam in het riviertje de Amstel werd gelegd.



Veel mensen in Amsterdam werkten in de scheepvaart en visserij. Met hun gebouwde schepen gingen ze steeds meer handelsreizen maken. Daardoor nam de invloed van Amsterdam op de Europese handel toe. Ook de wereld buiten Europa werd ontdekt en de stad groeide uit tot ‘metropool’.



Amsterdam werd in de 17e eeuw de marktplaats van de wereld: goederen werden in Amsterdam samengebracht om te bewerken en verder te verhandelen; overal voeren de Amsterdamse schepen heen. Steden langs de Zuiderzee (Enkhuizen en Hoorn) en in de Zaanstreek bloeiden mee met Amsterdam. De steden in het westen van Nederland waren belangrijker geworden dan de Hanzesteden in het Oosten.



Rotterdam is nu de belangrijkste havenstad. Rotterdam is groter gegroeid na 1870, toen in het Duitse Ruhrgebied de industrie opkwam.



Voor hoogovens en andere fabrieken waren miljoenen tonnen grondstoffen nodig, die via Rotterdam en de Rijn werden aangevoerd.



Dankzij het water was dus de groei van handel en scheepvaart mogelijk.



De verstedelijking gebeurde eerst in de oostelijke helft van Nederland en daarna verschoof het naar het westen van Nederland. De bevolkingsdichtheid van West-Nederland is een van de hoogste ter wereld.






REACTIES

Er zijn nog geen reacties op dit verslag. Wees de eerste!

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.