ADVERTENTIE
Luisterboeken: de makkelijke optie? Lars is niet echt een fan van lezen. Daarom gaat hij op zoek naar de beste manieren om door zijn leeslijst heen te komen. Red je het met alleen maar samenvattingen, of is een e-reader of luisterboek een betere optie? Deze video wordt mede mogelijk gemaakt door Storytel.

Probeer 30 dagen gratis
Het Gouden Ei van Tim Krabbé

A: Verwachtingen Vooraf en Eerste Reactie Achteraf

Ik heb dit boek voornamelijk gekozen voor de titel; ik ben benieuwd hoe het in het boek naar voren komt. Ik verwachtte dat het boek dikker zou zijn, maar nu ik zie dat het dun is verwacht ik dat een bondig verhaal is over een bijna onoplosbare verdwijning. Het lijkt mij vanuit één persoon, de man van het slachtoffer, vertelt te worden en enigszins grappig te zijn opgeschreven. Ondanks dat het dus een dun boek is, vind ik het raar dat er maar vijf hoofdstukken zijn.
Dat de titel eigenlijk een droom zou zijn had ik niet verwacht, maar het speelt een krachtige achtergrondrol in het boek. Ondanks dat het boek dun is, staat er echt een heel verhaal beschreven, met een duidelijk einde. Het verhaal is wel meer dan alleen een zoektocht en wordt vanuit meerdere personages beschreven. Dat vind ik goed, maar ik raakte er wel even door in de war. De hoofdstukindeling heeft heel erg met die personages te maken en het is heel duidelijk dat het per hoofdstuk een heel nieuw stuk van het verhaal is.


B: Samenvatting en Analyse

1. Zakelijke Gegevens:
- Titel: Het Gouden Ei
- Auteur: Tim Krabbé
- Uitgever: Prometheus
- Jaar van 1ste Uitgave: 1984
- Druk: 32ste (2009)
- Aantal Pagina’s: 98


2. Informatie over de Auteur

Tim Krabbbé komt uit een zeer creatieve en culturele familie; zijn vader en grootvader waren beide kunstschilder, zijn broer, Jeroen Krabbé, is een acteur en regisseur, zijn halfbroer ontwerper en multimediakunstenaar en ook zijn moeder was creatief; ze werkte als filmvertaalster en schrijfster. Krabbé was getrouwd met Liz Snooijink, een actrice, en samen hebben ze een zoon.
Krabbé voltooide in 1960 zijn middelbare school en ging daarna enige tijd psychologie studeren aan de Universiteit van Amsterdam. Hierna begon hij als journalist, van waar hij naar het schrijven over stapte. In 1967 debuteerde hij met De werkelijke moord op Kitty, maar het succes bleef uit. Krabbé verwerkte in zijn literaire werken het een en ander van de journalistieke stijl, maar schreef ook een aantal neoromantische romans. In 2009 schreef hij het boekenweekgeschenk Een tafel vol vlinders. Zijn belangrijkste romans zijn: Flanagan of het einde van een beest (1970), De Renner (1978), Het Gouden Ei (1984), Vertraging (1994), De Grot (1997), Kathy’s dochter (2002), Een Goede Dag voor de Ezel (2005) en Marte Jacobs (2007).
Met een aantal van zijn boeken sleepte hij prijzen binnen en vier van Krabbé’s boeken zijn verfilmd, met als grootste succes Het gouden Ei, verfilmd als Spoorloos en later in Amerika als The Vanishing.
Naast schrijven had hij nog twee passies: schaken en wielrennen, hij deed zelf ook aan beide sporten en was zelfs van 1967 tot 1972 een van de beste twintig schakers van Nederland. Krabbé heeft over beide passies een aantal boeken geschreven (bijv. De Renner).


3. Samenvatting

In de zomer van 1975 rijden Rex en Saskia naar een hotel voor het begin van hun vakantie. Ze stoppen bij een Total-tankstation om te tanken en ook om even uit te rusten. Saskia haalt wat te drinken in de winkel en Rex wacht bij de auto op haar, maar Saskia komt maar niet terug. Na een kwartier pakt Rex zijn polaroid-toestel en maakt een foto. Na een half uur is hij heel ongerust en laat de, niet afgesloten, auto achter om Saskia te gaan halen. Het halen wordt zoeken zonder resultaat. Hij vraagt de caissière of zij Saskia gezien heeft en die vertelt wat, maar nog steeds heeft hij geen idee waar ze is en Saskia is ook niet al bij het hotel aangekomen. Zo wordt het donker en belt Rex samen met de chef van het tankstation de politie, maar die laat blijken dat er pas de volgende morgen naar Saskia kan worden gezocht.
Acht jaar later is Rex samen met zijn nieuwe vriendin Lieneke in Italië op vakantie. Terwijl zij op het strand liggen, komen er twee Franse mannen en een jonge vrouw aan, na een tijdje staan die op om te gaan badmintonnen op het veldje en dan bedenkt Rex dat het leuk zou zijn als ze Frankrijk - Nederland zouden spelen; de twee Franse mannen tegen Lieneke en hem, met de Franse vrouw als scheidsrechter. De Fransen vinden het goed en hat wordt een best spannend partijtje. In de derde en tevens laatste set neemt Rex zich voor om als ze winnen Lieneke ten huwelijk te vragen en… ze winnen! Tijdens het eten vraagt hij haar, maar dan komt ook Saskia naar voren als gespreksonderwerp en het blijkt dat Rex Saskia niet kan vergeten en er nog steeds mee zit dat hij niet weet wat er met haar gebeurd is.
Raymond Lemorne, springt op zestienjarige leeftijd van een balkon op twee hoog naar beneden. Daarvoor zat hij anderhalf uur op de rand na te denken, terwijl hij al wist dat hij zou springen.
Eenentwintig later redt hij een klein meisje uit het water en daardoor vraagt hij zich af of hij echte misdaad zou kunnen plegen. Na drie jaar nadenken, begint hij met voorbereidingen met als idee het niet echt uit te voeren. Hij zorgt voor chloroform, koopt een pistool en bedenkt dat het slachtoffer en jonge vrouw moet zijn. Hij begint vrouwen aan te spreken in de buurt om te kijken hoe hij ze in zijn auto kan krijgen, maar dat lijkt hem wat verdacht dus kiest hij ervoor om bij de autoroute een buitenlandse als slachtoffer te nemen. De eersten die hem willen helpen, gaan niet in de auto zitten.
Bij zijn ‘vakantiehuisje’ in Effours zijn Duitse lifters die daar willen kamperen, maar Raymond schiet ze beide dood; zijn eerste misdaad.
De dag daarna staat hij bij een Total-tankstation op de autoroute en met een niet voorbedacht smoesje krijgt hij een Nederlandse vrouw zover dat ze instapt en meteen heeft Raymond een wattenprop met de chloroform klaar en die drukt hij in haar gezicht zodat ze wil helpen, stapt bij hem in. Snel duwt hij de prop in har gezicht en ze zakt weg in een bewusteloosheid. Zo rijdt hij weer de Autoroute op.
Na een opsporingscampagne te zijn begonnen, staat er opeens een gele auto met de tekst ‘REX IK VIND JE LIEF SANDRA’, onder Rex’ raam. Hij vraagt zich af het wel voor hem bedoeld is aangezien hij geen Sandra kent. Een paar dagen later, als hij een aantal reacties op zijn advertenties heeft ontvangen, is de auto opeens weg. De volgende keer dat hij naar het postkantoor gaat, stapt een man op hem af; het is Raymond Lemorne. Hij vertelt Rex dat hij weet wat er met Saskia is gebeurd en als Rex het wil weten, moet hij hetzelfde ondergaan. Rex gaat daarmee akkoord en zo rijden ze naar Frankrijk. Bij het Total-station drinkt Rex een slaapmiddel en dan vertelt Raymond het begin van het verhaal. Dan begint het slaapmiddel te werken en als Rex wakker wordt, weet hij hoe Saskia aan haar einde is gekomen; ze is levend begraven.
Lieneke ontdekt dat niemand meer van Rex heeft gehoord de laatste dagen en ze geeft hem op als vermist. Al snel verschijnt er een heel verhaal zijn verdwijning met daarbij het verhaal van zijn vergeefse zoektocht naar Saskia, maar ook deze zoekactie is tevergeefs en van beide wordt nooit meer iets vernomen.


4: Hoofdpersonen
Rex Hofman
is een redelijke serieuze, rustige man, maar hij is ook best in voor een pleziertje. Rex is medewerker bij een populair-wetenschappelijk jeugdtijdschrift. Hij is de hoofdpersoon van het boek waarin voornamelijk zijn emoties en gevoelens belangrijk zijn. In het verhaal wordt Rex gedreven door de onwetendheid over Saskia’s verdwijning. Zijn karakter is moeilijk te omschrijven: hij is lichtelijk gefrustreerd en heeft zichzelf verkeerd ingeschat op het gebied van een nieuwe relatie met Lieneke. Saskia bleef zijn enige grote liefde en hij heeft zelfs zijn leven over om te weten te komen wat er met Saskia is gebeurd.
Saskia Ehlvest is de jongere vriendin van Rex die ontvoerd wordt door Raymond Lemorne. Ze speelt een kleine, maar heel belangrijke rol in het verhaal; het gaat om haar verdwijning, maar alleen in het eerste hoofdstuk komt ze daadwerkelijk voor.
Saskia is ‘ongegeneerd ijdel’ en heeft ‘roodgespoeld wriemelhaar’. Haar droom over het gouden ei is een bepalend onderwerp in het verhaal en heeft iets van claustrofobie en angst voor alleen zijn. Het is dan ook ironisch dat ze levend begraven wordt.

Lieneke
is de nieuwe vriendin van Rex, maar zij speelt en kleine en niet zo belangrijke rol. Na hun vakantie in Italië, wordt duidelijk dat Saskia nog steeds Rex leven beïnvloedt. Daar gaat Lieneke eigenlijk heel begrijpend en voorzichtig mee om. Ze probeert Rex te steunen, terwijl het eigenlijk heel hard voor haar is, wat een teken is dat ze om hem geeft.
Raymond Lemorne is de tweede hoofdpersoon in het verhaal en hij heeft een heel eigenaardig karakter. Je leert hem als eerste kennen als een zestienjarige jongen die van een balkon springt, om te laten zien dat hij zoiets ‘kan’. Eenentwintig jaar later is hij een scheikundeleraar, getrouwd en heeft hij twee dochters.
Hij weet precies wat hij wil en wil dat zo precies mogelijk uitvoeren. Zonder schaamte of schuldgevoel schiet hij twee lifters neer en ook zijn grote misdaad voert hij uit met uiterste concentratie. Hij heeft alles van te voren heel goed bedacht en voorbereid.

5. Titelverklaring

De titel Het Gouden Ei komt meerdere keren voor in het boek. De eerste keer wordt er een duidelijke uitleg bij gegeven. Het is een droom, eigenlijk een nachtmerrie, van Saskia van toen ze klein was. ‘Ze zat opgesloten in een gouden ei dat door het heelal vloog. Alles was zwart, er waren niet eens sterren, ze zou er altijd in moeten zitten, en ze kon niet doodgaan, Er was maar één hoop. Er vloog nog zo’n gouden ei door de ruimte, als ze tegen elkaar botsten zouden ze allebei vernietigd zijn, dan was het afgelopen. Maar het heelal was zo groot.’
Zoals ik al zei, komt het vaker in het boek voor, maar alleen met betrekking op Saskia of Rex. Rex ziet het ook als ongeveer de belangrijkste herinnering aan Saskia.
Ik denk dat de doodkisten waarin Saskia en Rex begraven worden ook als soort ‘gouden eieren’ gezien kunnen worden. Aangezien ze nog leven als ze er in liggen, krijgen waarschijnlijk ook dezelfde angsten en gevoelens als in de droom.

6: Thema
Het belangrijkste thema is angst voor onwetendheid, wat in dit boek voort komt uit het verlies van een geliefde.
Rex laat zich door zijn angst voor onwetendheid wat er met Saskia is gebeurd, levend begraven. Dat is het einde van het boek en zo is te zien dat het heel belangrijk is voor het verhaal.
In het thema komt ook weer de titel naar voren, aangezien Rex door zijn droom over het gouden ei inzag dat hij nog een keer zijn zoektocht wilde inzette, wat hij met de dood moest bekopen.


7: Plaats- en tijdbeschrijving

Er komen veel verschillende plaatsen voor in het verhaal; het verschilt zo ongeveer per hoofdstuk:
- In het eerste hoofdstuk zijn Saskia en Rex bij een TOTAL-tankstation aan de Autoroute
vlakbij Autun in Frankrijk.
- In het tweede hoofdstuk zijn Rex en Lieneke op vakantie in Marina di Camerota, Italië.
- Het derde hoofdstuk begint in Dijon en speelt zich daarna rond Autun af.
- Het vierde hoofdstuk begint in Amsterdam en eindigt in Frankrijk.
- Het vijfde hoofdstuk is deels in Amsterdam, deels in het algemeen, zonder plaatsaanduiding.
Het hele verhaal is in de verleden tijd geschreven en er zijn een aantal flashbacks in verwerkt. Het echte verhaal speelt zich af van 28 juli 1975, de dag dat Saskia wordt ontvoerd, tot ruim acht jaar later, ± 1983.

8: Bijzondere passage

“Hij gaf het bekertje terug. Lemorne keek erin en vertelde wat er gebeurd was, vanaf het moment dat Saskia hem wisselgeld had gevraagd tot aan het moment dat hij met haar uit het TOTAL-station was weggereden. Rex herkende haar. Lemorne vertelde langzaam, nergens twijfelde aan een woord, een nuchter relaas zonder leedvermaak: zo had hij gedaan, zo had zij gedaan, dit was er uit voortgevloeid.
Het verhaal was afgelopen, Lemornes slaapmiddel werkte nog niet. Rex dacht aan iets; hij draaide zich om en telde de palen van het hek. Bij de achtste paal hurkte hij, en hij verwijderde de kiezelsteen die tegen de betonnen voet lag. In het weinige licht van de pompen en de snelweg zag hij het matte, dubbele glans van de twee munten.
Hij legde de steen terug.” (blz. 92)
Dit vind ik een mooi stuk omdat het rond dit stukje duidelijk wordt dat Rex alles over heeft voor Saskia en daar zelfs zo ver in gaat dat hij er zijn leven voor geeft.
Het krachtige van deze passage vind ik dat het laat zien dat Rex op het moment van de waarheid, nog terug gaat naar het moment waarop Saskia verdween, door naar de twee muntjes te kijken, en daarna de steen teruglegt, om het verleden af te sluiten en dan weer helemaal in het nu te zijn.
Het is ook het moment dat Rex niet meer terug kan, en hij blijft daar heel rustig onder, bijna alsof hij al weet wat er gaat gebeuren en daar vrede mee heeft. In principe heeft hij daar ook echt al vrede mee, want hij weet dat het naar zijn dood zal leiden.


C: Eindoordeel en Evaluatie

Ik vind het knap hoe de schrijver in een dun boekje als dit, zo’n goed opgebouwd, spannend en meeslepend verhaal weet te vertellen.
De spanning wordt vooral in het eerste hoofdstuk behoorlijk opgebouwd, vanuit het niets naar een dramatische gebeurtenis. Het meeslepende gevoel komt denk ik doordat je in het leven van de hoofdpersoon zit. Ik voelde het niet als vanuit hem, maar wel met zijn emoties.
Er zaten een paar stukjes in, die ik over moest lezen om het goed te begrijpen. Verder vond ik het geen moeilijk boek; de verhaallijn was duidelijk en er kwamen slechts een paar personen in naar voren.
Na afloop dacht ik echt even van: dit kan toch niet echt gebeuren, maar als je er goed over na denkt, kan het eigenlijk wel. Ik denk dat het idee van ‘het kan echt’ mede door de realistische manier van schrijven is ontstaan.

REACTIES

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.

A.

A.

hoi

4 jaar geleden

Antwoorden

gast

gast