Gezocht: vmbo-scholieren uit jaar 3 of 4! Vul deze vragenlijst over het mbo in, en maak kans op een cadeaubon van 25 euro.

Meedoen

Het behouden huis door Willem Frederik Hermans

Beoordeling 0
Foto van Amber
  • Boekverslag door Amber
  • 4e klas havo | 1940 woorden
  • 7 juli 2019
  • nog niet beoordeeld
  • Cijfer
  • nog niet beoordeeld

Eerste uitgave
1952
Pagina's
76
Geschikt voor
bovenbouw havo/vwo
Punten
2 uit 5
Oorspronkelijke taal
Nederlands
Onderwerpen

Boekcover Het behouden huis
Shadow

Als een Nederlandse soldaat in een modderig niemandsland zijn intrek neemt in een luxe villa, staat niet veel later een Duitse officier voor de deur. Hij wil het huis confisqueren en ziet zijn vijand aan voor de rechtmatige eigenaar van het huis. Hiermee ontstaat een bizarre, zeer hermansiaanse situatie, eindigend in een wrange ontknoping. Het behouden huis, dat vanwe…

Als een Nederlandse soldaat in een modderig niemandsland zijn intrek neemt in een luxe villa, staat niet veel later een Duitse officier voor de deur. Hij wil het huis confisqueren …

Als een Nederlandse soldaat in een modderig niemandsland zijn intrek neemt in een luxe villa, staat niet veel later een Duitse officier voor de deur. Hij wil het huis confisqueren en ziet zijn vijand aan voor de rechtmatige eigenaar van het huis. Hiermee ontstaat een bizarre, zeer hermansiaanse situatie, eindigend in een wrange ontknoping. Het behouden huis, dat vanwege de cynische toon bij verschijning op veel weerstand stuitte, groeide uit tot een klassieker uit de naoorlogse Nederlandse literatuur.

Het behouden huis door Willem Frederik Hermans
Shadow
ADVERTENTIE
Musical The Prom verloot een limousine naar je eindfeest!

Zit je middenin je eindexamens en wil je in stijl naar je eindfeest? Doe dan mee aan de winactie en maak kans op een limousine die jou en je vrienden naar jullie eindfeest brengt!

Ja, ik doe mee!

Algemene gegevens



Willem Frederik Hermans



Het behouden huis



Uitgeverij De Bezige Bij B.V.



1951 Amsterdam



(24e druk, 2000)





Gegevens over de schrijver



Willem Frederik Hermans was een Nederlands schrijver en fotograaf geboren op 1 september 1921 te Amsterdam.



Een belangrijk thema in zijn werk is ‘chaos in de wereld’. Hij noemde zichzelf een misantroop en was vooral bekend om zijn cynisme en kritiek die hij had tegen Nederland en de mensen in het algemeen. Hierdoor werd hij vaak betrokken bij rellen en ruzies. Eén van de bekendste onenigheden waar hij betrokken bij was, was de ophef over zijn werk, ‘Ik heb altijd gelijk’, waarin het personage een negatieve blik heeft op de katholieken. Hermans moest hiervoor een proces ondergaan, maar hij werd vrijgesproken.



Onder zijn bekendste werken vallen ‘Nooit meer slapen’, ‘Het behouden huis’, ‘De donkere kamer van Damokles’ en ‘De tranen der acacia’s’.





Samenvatting



De ik-persoon is een Nederlandse soldaat in het partizanenleger. Samen met mensen uit verschillende landen, voornamelijk Oost-Europa, vechten ze tegen de Duitsers. De ik-persoon krijgt van zijn kolonel de opdracht om het recent veroverde gebied vrij te maken van boobytraps. Hij gaat de stad in en wat hem opvalt is een vrijstaande villa die van binnen en van buiten nog helemaal in orde is. Hij besluit het huis te verkennen. Hij komt geen bewoners tegen, wat opmerkelijk is omdat, ondanks dat het huis verlaten is, staat er een pan met soep te koken. Hierbij vermoedt hij dat de bewoners nog maar net weg zijn.



De ik-persoon bedenkt zich dat het zo lang geleden is dat hij in een normaal huis heeft geleefd. Hij neemt aan dat het geen kwaad kan om voor een paar dagen even weer te ervaren hoe het is om geen zorgen te hebben en een normaal leven te leiden. Hij neemt een bad, trekt een paar schone kleren aan van de eigenaar en eet een kom soep. Wanneer hij het hele huis doorzoekt komt hij erachter dat één van de kamers op de eerste verdieping op slot is. Hij besluit hier geen aandacht aan te besteden en is van plan om voor een paar dagen een soort pauze te houden van zijn huidige leven in de oorlog.



Een paar dagen later klopt er tot zijn schrik een Duitse soldaat aan. De Duitser neemt aan dat de ik-persoon de eigenaar is van het huis. De ik-persoon probeert zo geloofwaardig mogelijk over te komen en biedt het huis als verblijf aan voor de Duitsers om vertrouwen te winnen. De Duitse soldaten maken gebruik van dit aanbod en verblijven in het huis.



De ik-persoon raakt in paniek wanneer er een paar dagen verder een man aan komt lopen die blijkt de daadwerkelijke eigenaar te zijn. Hij is samen met zijn vrouw teruggekomen. De ik-persoon weet geen raad en wil niet door de mand vallen. Hij besluit de man en vrouw te vermoorden en verbergt de lichamen.



Er gebeurt een paar dagen later weer iets opmerkelijks. De kamer die aan het begin op slot was, was ineens open. De ik-persoon wil de kamer verkennen en komt een oude dove man tegen. De oude man is druk bezig met het verzorgen van exotische vissen in een groot aquarium en verwart de ik-persoon met, vermoedelijk, de eigenaar van het huis. Ondanks dat de ik-persoon hem bedreigt en hem probeert wijs te maken dat hij niet de eigenaar is, reageert de man nog steeds hetzelfde. De ik-persoon beseft dat deze man geen bedreiging is.



Op dat moment krijgt hij te horen dat de partizanen op weg naar het huis zijn en de ik-persoon panikeert. Hij probeert de oude man er zo snel mogelijk weg te krijgen, maar de man begrijpt dit niet.



De partizanen vallen aan en verwoesten het huis. De oude man en de Duitser zijn opgehangen.



De ik-persoon liegt tegen het partizanenleger dat hij de Duitsers waren gevlucht en een Duitser als krijgsgevangene had. Hij sluit zich weer aan bij het partizanenleger, laat samen met het leger het huis achter en keert terug naar zijn leven in de oorlog.





Verhaalanalyse



Ruimte



Het verhaal speelt zich af tijdens de Tweede Wereldoorlog in Oost-Europa. Het grootste gedeelte speelt zich vooral af in het huis, waar de ik-persoon maandenlang verblijft en zich verschuilt van de oorlog. Het verhaal eindigt nadat het dorp is bevrijd door de geallieerden.



Het huis dat hij vindt is een villa met veel kamers. Er is te merken dat er kortgeleden nog mensen thuis waren, omdat alles netjes is, het licht aan staat en in de keuken staat een pan met soep te koken. Op de begane grond bevindt zich een vleugel en achterin kan je door de achterdeuren een Franse tuin zien met een prieel.



Op de eerste verdieping bevinden zich een grote slaapkamer en een badkamer met een marmeren vloer. Er is eigenlijk nog een kamer op de eerste verdieping, maar die gaat ergens aan het eind van het verhaal pas open, waar een aquarium met exotische vissen staat, onder het toezicht van een oude dove man.



“Het huis was op zichzelf niet groot, maar alle onderdelen ervan waren groot. De ramen bestonden uit ononderbroken spiegelglas, de deuromlijsting was zo hoog als twee verdiepingen; er was een balkon over de gehele breedte van de gevel.” Het behouden huis blz. 19



Je kan veronderstellen uit het feit dat het huis een alleenstaande villa is, dat de eigenaren in welvaart leven.



Nadat het dorp is bevrijd, vindt ook het partizanenleger het huis, en doet de ik-persoon alsof hij het huis had doorzocht en de kolonel als gevangene hield.



Het huis verandert drastisch wanneer het leger het hele huis sloopt, terwijl merendeel van de soldaten aan de drank zijn. Alles wordt binnen het huis vernield en ze steken het huis in brand. Ook het aquarium op de eerste verdieping is kapot en de vissen eromheen zijn dood. In de achtertuin zijn de oude dove man die voor de vissen zorgde, de kolonel, de eigenaar en zijn vrouw, opgehangen.



Aan het eind gooit de ik-persoon een handgranaat in de gang om het bewijs van zijn maandenlange verblijf te vernietigen. Hiermee verspringen de ramen en het huis wordt achtergelaten in een verwoeste toestand.





Personages



Ik-persoon: De ik-persoon is een Nederlandse soldaat en vecht in het partizanenleger. Zijn kijk op het leven is pessimistisch. Hij hoort bijvoorbeeld kogelschoten in zijn omgeving en wordt niet bang, en kan zonder moeite de eigenaar van het huis en zijn vrouw omver brengen, omdat ‘iedereen toch doodgaat’.



Hij besluit zijn huidige leven als soldaat voor een lange tijd achter zich te laten, terwijl de rest van het leger niks merkt. Aan het begin zegt hij tegen zichzelf dat hij er rekening mee zal houden dat dit huis van iemand anders is. Uiteindelijk raakt hij gewend aan de rust en wordt hij paranoïde wanneer de daadwerkelijke eigenaar en zij vrouw terugkomen. Niet alleen omdat hij deze manier van leven buiten de oorlog wil behouden, maar ook omdat hij door de mand kan vallen bij de Duitsers aan wie hij het huis heeft verleend als de zogenaamde eigenaar. Hij gaat zelfs zo ver om de eigenaar en zijn vrouw te vermoorden. Alles wat hij tijdens het wonen in het huis heeft gedaan, het verraden van zijn medesoldaten, het vermoorden van de eigenaar en zijn vrouw en er nog mee wegkomen ook, zal hem zeker goed achtervolgen in zijn geweten.





Vertelwijze



Perspectief



Het hele verhaal wordt verteld door de ogen van de hoofdpersoon, in het ik-perspectief.





Chronologie en structuur



Het verhaal is van begin tot eind geschreven in een chronologische volgorde. De vertelde tijd is een paar maanden. Het begin van het boek heeft geen inleiding, je springt meteen in de situatie waar de soldaat zich in bevindt.



Het is duidelijk dat er veel gebruik is gemaakt van versnellingen en vertragingen. Wanneer de ik-persoon bijvoorbeeld oog in oog staat met de Duitse kolonel en hem een vraag wordt gesteld, worden er meerdere regels besteed aan de paniek dat er in de ik-persoon omgaat wanneer hij bijna door de mand valt. Pas daarna geeft hij antwoord. In het echt zou dit maar een paar seconden duren.





Thema en motieven



Het belangrijkste in het verhaal is het geweten en de wil om te ontsnappen uit de oorlog van de ik-persoon, waar hij in het hele verhaal mee te maken krijgt. Wanneer hij het huis bezoekt besluit hij maar een paar uur in het huis te verblijven uit respect voor de eigenaar, maar dit verandert in maanden. Wanneer er een Duitse kolonel aanbelt, liegt hij erover dat hij de eigenaar is om zichzelf te redden.



Het feit alleen dat hij daarna besluit in het huis te blijven totdat de oorlog voorbij is, maakt hem een verrader tegenover het partizanenleger. Het ergste wat hij, naast het verraden van zijn leger, waarschijnlijk tijdens zijn verblijf heeft gedaan is het vermoorden van de daadwerkelijke eigenaar en zijn vrouw. 



Een ander iets dat ook vaak voorkwam was de verstoring van de rust. Iedere keer als de ik-persoon dacht zich veilig te voelen, zou hij eraan herinnerd worden dat hij midden in de oorlog zit. Hij kreeg een Duitse kolonel aan de deur, hoorde schoten en aan het eind verwoest het partizanenleger het huis.





Titelverklaring



‘Het behouden huis’ verwijst naar het huis dat de hoofdpersoon vindt terwijl hij het gebied moet doorzoeken voor boobytraps. Hij besluit in dit huis te verblijven voor een paar uur, maar een paar uur verandert in maanden. Aan het eind van het verhaal wordt het huis verwoest door hem en het partizanenleger achtergelaten. Het huis wordt behouden genoemd omdat het huis het enige niet verwoeste gebouw in het dorp is, en omdat het voor de hoofdpersoon de enige plek is waar hij, tijdelijk, veilig is en een normaal leven kan leiden buiten de oorlog.





Schrijfstijl



De kijk in de realiteit van de ik-persoon is cynisch en pessimistisch. Dit past heel goed bij de schrijver, aangezien hij zelf ook wel die kijk heeft op de wereld. Hij schrijft bovendien ook veel boeken met als thema ‘de chaos in de wereld’.



De zinnen in het boek zijn kort en zakelijk. De dingen worden precies beschreven zoals ze zijn en niets meer, wat kenmerkend is voor de schrijver.





Beoordeling



Het boek was makkelijk om door te lezen. Persoonlijk, vond ik het heel fijn dat de zinnen zo kort en zakelijk waren. Ik kon me wel een beetje identificeren met de hoofdpersoon, want ik denk vaak ook best wel cynisch en pessimistisch over veel dingen. Toen ik de levensvisie over de schrijver las, herkende ik mezelf daar heel veel in en dat gaf me een gevoel van eensgezindheid.



Wat ik onsympathiek vond van de hoofdpersoon is dat hij immoreel overkwam en weinig tot geen inlevingsgevoel heeft. Ik vond dat nogal lastig aangezien dat het compleet tegenovergestelde is van mezelf, en van hoe ik zou willen dat mensen zo over het algemeen zouden zijn.



Ik kreeg nogal een naar gevoel aan het eind toen het hele huis werd verwoest. Ik kan er vaak niet tegen als iets kostbaars en iets dat helemaal in orde is, verloren gaat, terwijl ik me ook inbeeldde dat het een heel mooi huis was. Wat mij het meest raakte is dat de vissen, waar de oude man in het boek jarenlang voor gezorgd had, door onverschilligheid van soldaten, zijn doodgegaan.



Dit is het eerste boek van Willem Frederik Hermans dat ik ooit gelezen heb, maar ik heb nu al veel respect voor deze schrijver.


REACTIES

Er zijn nog geen reacties op dit verslag. Wees de eerste!

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.

Andere verslagen van "Het behouden huis door Willem Frederik Hermans"

Ook geschreven door Amber