A. Praktische gegevens

1. Bibliografische gegevens

1. De titel van het boek is De Metsiers en het is geschreven door Hugo Claus.
2. De uitgever is de Bezige Bij.
3. De eerste druk verscheen in het jaar 1951.
4. De door mij gelezen druk is de 24ste druk en het jaar van uitgave is 1986.
5. Het boek telt 126 bladzijden.
6. Het genre is psychologische roman.
7. Het boek bestaat uit 25 hoofdstukken.
8. Het boek bevat een motto. Si tout amour prendroye racine J’en planteroye dans mon Jardin.
9. De datum van dit leesverlsag is 2001-01-07

2. Titelverklaring

De Metsiers zijn de bewoners van de boerderij waar het hele verhaal zich afspeelt en waar het verhaal dus om draait. Dit boek zou oorspronkelijk de titel ‘De eendenjacht’ dragen. Dit slaat op de eendenjacht die in het einde van het boek voorkomt waarin Bennie Metsiers neergeschoten wordt.
Het motto:
Si tout amour prendroye racine J’en planteroye dans mon Jardin.
'Indien elke liefde wortel schieten zou, dan zou ik ze planten in mijn tuin'
In het boek is er geen verklaring te vinden voor dit motto, maar het is waarschijnlijk dat het te maken heeft met de liefde tussen Ana Metsiers en haar halfbroer Bennie Metsiers.

3. Tijd in de geschiedenis

Het boek zal zich waarschijnlijk na de Tweede Wereldoorlog hebben afgespeeld. In de preriode dat het verhaal ook geschreven is. Dit is vooral te verklaren omdat het Amerikaanse leger aanwezig is terwijl er geen sprake is van een oorlog.

4. Tijdsduur

Het boek beschrijft een periode van ongeveer een week. Dit is verklaarbaar door het feit dat Ana Metsiers in het begin van het boek naar Madame Sassen gaat op een donderdag en die vrouw vertelt haar dan dat ze over een week weer terug moet komen. Als ze weer terug moet komen is het boek afgelopen en de week om.

5. Ruimte

Het verhaal speelt zich af in Zedelgem, een dorp in West-Vlaanderen. Het verhaal speelt zich voornamelijk af op de boerderij van de familie Metsiers die afgelegen ligt van de rest van de huizen. Dit is vooral te verklaren door de dorpssfeer. De andere mensen uit het dorp verachten de Metsiers en hebben hun verstoten uit het dorp.

6. Hoofdpersonen

De belangrijkste personen zijn de Metsiers in dit boek. De Metsiers zijn een primitieve Vlaamse familie en zijn verstoten door hun dorpsgenoten en hier zijn ze zelfs trots op.

Ana Metsiers.
Ana is een 21 jarig meisje en is zwanger van Smelders. Ze is vrij kinderlijk en ze is erg gesteld op haar halfbroer Bennie.Ze heeft een sterk karakter, maar het lijkt of ze een slechte gezondheid heeft. Ze zet Bennie tegen Jim op. Ze wil een abortus laten plegen. Ze heeft een korte relatie met Jim Braddok. Ze speelt een belangrijke rol in het verhaal. Ze zorgt vaak voor reacties van andere personages, zoals ze er ook voor zorgt dat Bennie Jim probeert te vermoorden. Over haar uiterlijk wordt niets vermeld. Ze is een duidelijk karakter, er wordt veel aandacht aan haar gevoelens en gedachten gegeven.

Bennie Metsiers:
Bennie is 19 jaar oud. Bennie is lichtelijk mentaal gehandicapt. Hij wordt hierdoor ook wel bespot door de dorpelingen, maar tegelijk lijkt hij door deze handicap wat meer vrijheid te krijgen. Hij houdt zich niet aan de regels, hij zwerft rond en wordt daar niet voor bestraft. Hij is de zoon van Mon en Moeder. Bennie heeft lang klishaar tot achter in zijn nek met heel lichte krullen over zijn voorhoofd en weke gezicht met de volle lippen. Ook bij hem wordt er veel aandacht aan zijn gedachten en gevoelens besteed.

De Moeder:
De moeder is de enige persoon in het boek die geen naam krijgt. Ze is een wat overheersend figuur. Zij is de baas in het gezin. Ze heeft last van veel herinneringen en gevoelens uit het verleden. Ze heeft eigenlijk een hekel aan het leven. Het wordt duidelijk dat ze samen met Mon, door middel van vergiftiging, haar man heeft vermoord. Over haar uiterlijk of leeftijd wordt verder ook niets vermeld. Maar omdat ze al een aantal kinderen heeft die al vrij oud zijn zal ze tussen de 40 en de 50 zijn. Ze is een duidelijk karakter, er wordt veel aandacht aan haar gevoelens en gedachten gegeven.

Jim Braddok:
Jim is een Amerikaanse soldaat van Nederlandse afkomst, hij is getrouwd en heeft kinderen. Hij staat voor de buitenwereld samen met zijn oppasser Eddie. Hij heeft veel last van herinneringen aan zijn vrouw en kind, maar hij wordt verliefd op Ana. Hij gaat bij de Metsiers wonen. Over zijn uiterlijk wordt niets gemeld. Ook hij is een karakter, ook bij hem wordt er veel aandacht aan zijn gedachten en gevoelens besteed.

Jules Goossens:
Jules is 60 jaar oud. Hij had vroeger ook iets met de Moeder, nu is hij bekeerd katholiek met fanatieke trekjes. Ook over zijn uiterlijk wordt niets gemeld. Ook hij is een karakter, ook bij hem wordt er veel aandacht aan zijn gedachten en gevoelens besteed.

Mon Verkindere:
Mon heeft een verhouding met moeder Metsiers. Hij is ruw en vrij zwijgzaam. Hij heeft een gevangenisstraf uitgezeten. Ook hij is een karakter, ook bij hem wordt er veel aandacht aan zijn gedachten en gevoelens besteed.

B. Vertelwijze

1. Perspectief.

Het perspectief dat de auteur gekozen heeft voor dit boek had ik nog niet eerder meegemaakt. De auteur heeft per hoofdstuk een ander perspectief gekozen. Per hoofdstuk beleef je de gebeurtenissen door de ogen van een ander persoon. Dit perspectief zorgt ervoor dat je veel te weten komt over meer personen en dat je van al die personen hun gedachten en gevoelens te zien krijgt. Hierdoor krijgt het boek een leuke wending en ik denk dat de auteur daarom voor dit perspectief gekozen heeft. Het is dus een wisselend-ik-perspectief.

2. Taalgebruik.

Het boek is in Vlaamse stijl geschreven dus zitten er veel Vlaamse woorden in zoals ‘kleedje’ in plaats van ‘jurk’. De zinsopbouw zijn vaak ook wat anders dan in Nederland maar over het algemeen is het goed te begrijpen omdat je zelf wel weet wat er hoort te staan en de taal niet moeilijk te snappen is.

3. Beschrijving van personen en ruimte.

De personen die in het boek een hoofdrol spelen worden niet echt goed beschreven in het boek. De enige persoon die een beetje beschreven wordt is Bennie Metsiers maar ook van hem kom je niet alles te weten. De ruimte wordt ook niet veel aandacht aan besteed, want je weet alleen maar dat het in Zedelgem afspeelt op de boerderij van de familie Metsiers. Maar omdat het verhaal niet echt plaatsgebonden is behalve dat het dan misschien in een dorp zou moeten afspelen is de ruimte niet van belang dus hoeft deze ook niet besproken te worden.

C. Thematische aspecten.

1. Motieven

Vijf verhaalmotieven zijn:
1. Moord
2. Abortus
3. Broer/zus relatie
4. Buitenechtelijke relatie
5. Afzondering

Moord. Aan het eind van het verhaal is Bennie enorm kwaad op Jim omdat hij denkt dat Jim Ana in de buik heeft geschopt en daarom wil hij hem vermoorden. Als Bennie Jim wil neerschieten is Eddie sneller en schiet van dichtbij Bennie neer. Hij is dood.
Abortus. Ana is drie maanden zwanger van de Vette Smelders en gaat dan naar mevrouw Sassen toe om daar geholpen te worden. Gesteund door Mon laat Ana abortus plegen.
Broer/zus relatie. De broer/zus relatie heeft te maken met de relatie die Ana en Bennie met elkaar hebben. Bennie is zwakbegaafd en gelooft alles wat Ana zegt.
Buitenechtelijke relatie. De buitenechtelijke relatie is de relatie tussen Mon en de Moeder die getrouwd is met Metsiers. Als de Moeder dan een kind krijgt (Bennie) en Metsiers ontdekt dat het kind niet van hem is maar van Mon besluiten Mon en de Moeder Metsiers te vermoorden.
Afzondering. De familie Metsiers is afgezonderd van de buitenwereld (het dorp).

Abstracte motieven zijn:

1. Haat. Er is veel haat in het boek tussen verschillende personen. De Moeder haat Jim en Ana. Bennie krijgt op het einde een hekel aan Jim door het verhaal wat Ana hem vertelt. Dan is er nog de haat tegenover de buitenwereld en andersom.
2. Liefde. Met liefde bedoel ik vooral de relatie tussen Ana en Bennie die van plan zijn om samen te gaan wonen in Brussel (hoewel Ana beseft dat dit nooit zal gebeuren).

Het verhaal kent geen leidmotief.

2. Thema.

Het onderwerp van het verhaal is De Metsiers.
Het belangrijkste motief, het thema is de broer/zus relatie (familiebanden).

De schrijver probeert de lezer duidelijk te maken dat er allerlei verschillende banden zijn binnen een familie die verstoten is door de buitenwereld en daarom hun gevoelens moeten uiten binnen de familie.

D. Structurele aspecten.

1. De volgorde van gebeurtenissen.

Het verhaal is chronologisch verteld en er komen ook enkele flashbacks in voor, bijvoorbeeld korte flashbacks over Jules Goossens, die nu bekeerd is, of over de tijd waarin de oude Metsiers nog leefde. Deze flash-backs zijn ingevoegd omdat je zo meer te weten komt over de achtergrond van bepaal personen. Dit geeft je wat meer informatie en zo is het verhaal beter te begrijpen.
Er is in het verhaal niet echt sprake van tijdvertraging, tijdverdichting en/of tijdversnelling. Dit komt doordat het boek slechts een week beschrijft waardoor en geen periodes overgeslagen hoeven te worden. Wel zullen er uren worden overgeslagen omdat er dan niets gebeurt en daardoor het verhaal niet te saai zal worden.

2. De belangrijkste gebeurtenissen.

- Ana is zwanger geraakt van de Vette Smelders. Ze gaat naar mevrouw Sassen om een afspraak te maken om abortus te laten plegen.
- Vader en zoon Smelders hebben Bennie dronken gevoerd en hem wijsgemaakt dat Ana is vermoord. Als hij dan in paniek raakt en gevaarlijk dreigt te worden binden ze hem vast aan de stoel totdat Jules hem komt bevrijden en die troost hem.
- Ana spiegelt Bennie voor dat ze eens de hoeve zullen verlaten om in de stad te gaan wonen. Ana zal voor Bennie blijven zorgen, er zal nooit iemand anders tussen komen.
- Als Ana op de brug staat komt ze de Amerikaanse officier Jim Braddok tegen die haar zijn regenjas geeft. Als ze gaan schuilen in het tuinpaviljoentje van de baron Vervinck vindt Jim daar een fles rum die ze samen opdrinken. Ana laat zich door Jim verleiden en ze staat toe dat hij met haar vrijt.
- Jim trekt samen met zijn oppasser Eddie in bij de Metsiers.
- Als Jim op een avond probeert Ana ervan te overtuigen dat ze met hem mee moet gaan naar Amerika en Bennie moet vergeten, vertelt ze aan Bennie dat ie haar in de buik geschopt heeft en geslagen in het gezicht. Bennie besluit om wraak te nemen op Jim
- De volgende dag gaan Mon, Jim, Eddie en Bennie op eendenjacht in het moeras. Bennie richt plotseling zijn geweer op Jim, maar Eddie is sneller en schiet Bennie van korte afstand morsdood.
- De beide Amerikanen vluchten direct en de Metsiers verbranden al hun spullen. De pater wordt opgehaald door Jules en als die er is begraven ze Bennie bij de boomgaard.

3. Het begin.

Het begin is een opening in de handeling, omdat in het eerste hoofdstuk je gelijk midden in het verhaal zit. Mon en Bennie wachten op Smelders omdat ze hadden afgesproken op eendenjacht te gaan. Je krijgt geen informatie wie Mon, Bennie en Smelders zijn. De functie van deze opening is dat je nu zelf moet uitzoeken wie deze personen zijn en wat hun doel in dit verhaal is.

4. Het einde.

Het einde van dit verhaal is een open einde. Dit vind ik omdat je niet weet wat er met Ana gaat gebeuren, want de laatste zin van het boek is “En morgenmiddag moet ik naar mevrouw Sassen”. Je weet dus niet hoe dat afloopt. Ook staat er op de laatste bladzijde dat Mon zich zal aangeven bij de gendarmerie. Je weet dus ook niet wat er met Mon zal gaan gebeuren.

E. Mening.

Ik heb dit boek gekozen na wat informatie van u te hebben verkregen over enkele Vlaamse auteurs waaraan ik nog moest voldoen voor mijn leesdossier. Ik zocht in een bibliografie al zijn werken op en bedacht me dat het wel handig was om meteen een boek te kiezen van voor 1980 zodat ik meteen aan twee eisen voldeed. Wat ik wel leuk vond is het gekozen perspectief wat ik nog niet eerder tegengekomen was. De gebeurtenissen zijn wel geloofwaardig beschreven en het zou zo in die tijd in het echt voor kunnen komen. Het toeval speelt denk ik wel een rol, omdat als Ana niet ‘toevallig’ Jim Braddock zou zijn tegengekomen was Bennie Metsiers nooit vermoord door, de oppasser van Jim, Eddie. De stijl van het boek is soms wel irritant omdat de Vlaamse zinsopbouw toch wel anders is dan die van ons in Nederland. Verder had ik hier niet echt veel problemen mee. Het belangrijkste moment in het verhaal is het moment dat Bennie wordt vermoord. Het moment is eigenlijk heel plotseling in niet geheel te voorspellen, behalve dan dat je al wist dat Bennie wraak zou nemen, maar niet wanneer. Voor zover ik weet staat Claus goed bekend in de literatuur wereld en het boek is me daarom ook een beetje tegen gevallen. Het boek was niet wat ik er van had verwacht omdat het vrij saai was en ik me er maar moeilijk doorheen kon slepen.

F. Samenvatting.

Vijfentwintig jaar zijn voorbijgegaan sedert de dag waarop Mon Verkindere zich als knecht aanbood op de hoeve van Metsiers, even buiten het dorp Zedelgem in West-Vlaanderen. De knappe, energieke en levenslustige boerin gaf steeds meer de voorkeur aan de stoere Mon boven haar schaapachtige echtgenoot.
Mon was al enige jaren haar minnaar toen hun zwakzinnige zoon Bennie geboren werd. Er tussendoor had de moeder ook nog een kortstondige verhouding gehad met Jules Goossens, de andere knecht.
De Moeder en Mon keerden zich gezamenlijk tegen de onbenullige Metsiers. Eens schoot Mon hem op de eendenjacht de benen vol hagel. Mon deed het om een tijd lang ongestoord met de Moeder samen te zijn, maar hij schiep er bovendien een sadistisch genoegen in haar echtgenoot hulpeloos te zien rondstrompelen.
Het was Metsiers' ongeluk dat hij ontdekte dat Bennie zijn zoon niet was. Zoals de zaken stonden, zagen de Moeder en Mon zich genoodzaakt hem uit de weg te ruimen. Mon is nu voorgoed geketend aan de vrouw, die hij als zijn kwade geest is gaan beschouwen. Samen met haar eenentwintigjarige dochter Ana, de twee jaar jongere Bennie en de knecht Jules wonen ze op de hoeve die langzaam maar zeker vervalt.
De mensen uit het dorp haten en vrezen de Metsiers. De enigen waarmee ze in contact staan, zijn de oude weduwnaar Smelders en zijn dikke zoon Frank, die een tijdlang verkering met Ana heeft gehad.
Toen bleek dat Ana zwanger van hem was, stuurde Frank haar naar Madame Sassen, de vrouw die de abortus gevallen behandelt in de stad, en vertoonde zich niet meer op de hoeve.
Vader en zoon Smelders scheppen er genoegen in de weerloze Bennie te kwellen. Ze maken hem wijs dat Ana vermoord is. Als Bennie in paniek raakt en gevaarlijk dreigt te worden, binden ze hem vast aan een stoel, tot Jules hem komt bevrijden.
Er is een heel hechte band tussen Ana en Bennie. Zij beschouwt hem als veel meer dan haar broer en voelt zich bij hem echt gelukkig. Bennie bewondert zijn zuster. Ana spiegelt Bennie voor dat ze eens de hoeve zullen verlaten om in de stad te gaan wonen. Ana zal voor Bennie blijven zorgen, er zal nooit iemand anders tussen komen. Op de terugweg van Madame Sassen ontmoet Ana de Amerikaanse officier van Nederlandse afkomst, Jim Braddok, die met zijn detachement bij Zedelgem is gelegerd.
Samen schuilen ze voor de regen in het tuinpaviljoentje van Baron Vervinck. Hier laat Ana zich door Jim verleiden. Ondanks het verzet van de Moeder, Mon en Jules, ziet Jim kans zich met zijn oppasser, Eddie Carter, bij de Metsiers te laten inkwartieren.
Ana voelt de aanwezigheid van Jim als een bedreiging voor haar relatie met Bennie. De Moeder voert iets in haar schild tegen de beide Amerikanen.
Als Jules hoort dat Bennie bij Franse Miet, een prostituee, is geweest, die een perverse belangstelling voor de jongen koestert, tracht hij Bennie’s ziel te redden.
Ana, onthutst door Bennie’s avontuur, overtuigt Bennie ervan dat Franse Miet hem alleen maar belachelijk heeft willen maken.
Hij steelt Eddie Carters revolver, sluipt naar het café van Franse Miet en schiet de ramen stuk.
Op een nacht probeert Jim Ana over te halen met hem naar Amerika te gaan. Hij houdt haar voor dat haar verstandhouding met Bennie immoreel is en geen stand kan houden. Het enige wat hij hiermee bereikt is dat Ana hem als vijand gaat zien. Geschokt door de confrontatie met Jim, zoekt Ana haar troost bij Bennie. Ze belooft hem dat ze nu toch werkelijk weg zullen gaan naar de stad om daar voorgoed bij elkaar te blijven. Maar, zo vertelt ze Bennie, ze moet eerst genezen van de schoppen en slagen die Jim haar heeft gegeven omdat ze niet met hem mee wilde naar Amerika. Bennie besluit onmiddellijk wraak te nemen op Jim. De volgende dag gaan Mon, Jim, Eddie en Bennie op eendenjacht in het moeras. Bennie richt plotseling zijn geweer op Jim, maar Eddie is sneller en schiet Bennie van korte afstand morsdood.
De beide Amerikanen maken zich uit de voeten. Op de hoeve wordt Bennie naast Ana in het grote bed van Moeder gelegd. Ana kijkt versuft naar het laken waarin hij gehuld ligt en denkt "Ik en Bennie.....Het mag niet".

G. De auteur.

Hugo Claus werd geboren op 5 april 1929. Hij was de oudste van zijn 4 broers. Hij werd vanaf zijn achttiende maand in een kostschool gezet. Hij leefde met tucht en voorschriften, alleen in lectuur kon hij zijn emoties kwijt. Na de bevrijding ging hij in Gent wonen en werd schilder, acteur en beeldhouwer aan de kunstacademie in Gent. In die periode verschenen zijn eerste 2 poëziealbums. Hugo Claus verbleef een tijd in Oostende en ging toen met de actrice Elly Overzier naar Parijs en vervolgens naar Rome, omdat Elly in Frankrijk en Italië enkele rollen moest spelen. In 1955 trouwden zij met elkaar. De Metsiers was toen al verschenen. Claus heeft deze roman geschreven toen hij nog maar 19 jaar oud was, in ongeveer één maand en om een weddenschap. De Metsiers heette eerst `de eendenjacht`. Hij zond dit boek naar Leo J. Krijnprijs en kreeg meteen een bekroning voor het gebruik van het meervoudige vertelperspectief. Hoewel hij meteen werd erkent als een literair `wonderkind` kwamen er ook negatieve reacties over de inhoudelijke aspecten van het boek als incest en inteelt. Na de jaren `50 heeft de productie voor Hugo Claus niet meer stil gestaan. Het ene boek na het andere verscheen. In 1970 vestigde Hugo zich in Amsterdam, hij had er een twee jaar durende verhouding met een andere actrice.
Dit zijn enkele prijzen die Hugo in de wacht sleepte: 4 staatsprijzen voor toneel, één staatsprijs voor poëzie en één voor proza, de driejaarlijkse Henriëtte Ronaldholst Prijs voor het gehele toneelwerk. De cultuurprijs van de stad Gent en de Constant Huygensprijs van de Jan Campertstichting.

REACTIES

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.

K.

K.

Jim braddock word wel degelijk beschreven qua uiterlijk. Hij is een lange brede man, met evenwijdige rimpels in zijn voorhoofd waardoor hij er moe en chagrijnig uitziet.

2 jaar geleden

Antwoorden

gast

gast

A.

A.

Goede samenvatting, ietwat detail houden maar wel oké.

8 jaar geleden

Antwoorden

gast

gast

H.

H.

aan het eind van het verhaal staat dat het in 1948 was dus NA de oorlog

8 jaar geleden

Antwoorden

gast

gast

P.

P.

dank je wel wie dan ook :P dit heeft me echt super geholpen :) ik ben blij dat er mensen als jij bestaan :D

14 jaar geleden

Antwoorden

gast

gast

H.

H.

Over de tijdssituering: op de achterflap van het boek staat dat het verhaal zich tijdens de tweede wereldoorlog afspeelt. In het verslag staat na de Tweede Wereldoorlog

9 jaar geleden

Antwoorden

gast

gast