Eindexamens 2022

Donderdag 9 juni is de uitslagdag. Volg ons ook op YouTube of Tiktok.

Examens volgend jaar andersom nagekeken

Door Merel

[UPDATE] Woensdag 24 juni werd bekendgemaakt dat leraren in ieder geval komend jaar toch eerst de examens van hun eigen leerlingen mogen nakijken. Dekker wil wel dat de tweede correctoren hun werk zorgvuldiger gaan doen. In 2016 gaat hij checken of dat ook gebeurd is.

Veel leraren zijn in opstand gekomen tegen een nieuw besluit van Sander Dekker: op advies van de VO-raad worden de eindexamens volgend jaar eerst naar een andere school gestuurd om nagekeken te worden, en mogen de eigen docenten alleen nog maar de tweede correctie doen. Dat zou eerlijkere cijfers opleveren.

De VO-raad is een belangenorganisatie voor middelbare scholen, die als doel heeft de kwaliteit van onderwijs te verbeteren. Zij hebben Sander Dekker geadviseerd om de correctievolgorde van de examens tenminste twee jaar (dus in 2016 en 2017) om te draaien, zodat de resultaten daarna vergeleken kunnen worden.

Veel verschil

Twee jaar geleden deed CITO al een onderzoek naar de tweede correctie. Ze lieten zogenaamde 'derde', onafhankelijke correctoren ruim achthonderd examens opnieuw nakijken. De conclusie was dat het cijfer dat docenten aan hun eigen leerlingen geven gemiddeld 6,4% hoger ligt dan dat van een 'onafhankelijke' docent van CITO. Bij een vak als geschiedenis leverde dat leerlingen gemiddeld zelfs meer dan een vol punt extra op. 

Ja maar, examens worden toch nog door een tweede docent nagekeken? Klopt, alle examens worden, nadat ze door de eigen docent gecorrigeerd zijn, naar een andere school gestuurd, waar ze nog eens gecheckt worden. Het onderzoek van CITO wees echter ook uit dat zo'n tweede corrector maar weinig invloed heeft op het uiteindelijke cijfer: dat verandert na de eerste correctie in de praktijk vaak niet, of maar met een paar tienden.

Extra onvoldoendes

Één van de redenen hiervoor is volgens het CITO dat lang niet alle tweede correctoren het werk 'integraal' nakijken. Integraal betekent dat ze het volledig nakijken, alsof het een eerste correctie is. Twee derde van de tweede correctie-docenten zegt dat niet te doen. Dat zou dan weer komen doordat het nakijken van alle examens (te) veel werk en tijd kost. 

Het CITO rekende uit hoeveel onvoldoendes er extra zouden vallen als de examens door een onafhankelijke docent zouden worden nagekeken. Bij de vakken wiskunde, Engels, biologie en Nederlands is dat gemiddeld een stijging van zo'n 9 procentpunt, en bij bijvoorbeeld geschiedenis en tehatex zou dat betekenen dat het aantal leerlingen dat een onvoldoende haalt zou toenemen van 20 procent nu, naar ongeveer 50 procent bij de nieuwe regeling. 

Petitie

Veel docenten zijn niet blij met het besluit. Ze vinden dat het wantrouwen uitstraalt en het nakijkplezier weghaalt. Antoon Boks, natuurkundedocent aan de Thorbecke Scholengemeenschap Zwolle, is een online petitie gestart om de maatregel terug te draaien. Die petitie is donderdag al 4.500 keer getekend. 

"Als leraar werk je jarenlang naar de eindexamens van je leerlingen toe. Dan vind je het heel belangrijk om snel te weten hoe ze het gemaakt hebben", vertelt Boks. Hij vindt het raar dat deze maatregel alle docenten treft, terwijl maar een klein deel de tweede correctie niet goed uitvoert, zegt hij. "Mijn ervaring is alleen maar positief."

Pilot

De VO-raad laat weten dat er de afgelopen jaren op verschillende scholen  een pilot is uitgevoerd met het nieuwe systeem. "Die is goed bevallen bij de deelnemende docenten," zegt persvoorlichter Linda Zeegers. Wel geeft ze toe dat de pilot "kleinschalig" was. 

De pilot is uitgevoerd op tien scholen, met 39 docenten. "Dat is natuurlijk een ontzettend klein aantal," zegt Antoon Boks, "en uit het succes van mijn petitie blijkt dat er veel weerstand tegen de beslissing is."  

Bovendien vindt hij het nieuwe systeem ook niet waterdicht. "Want wat doe je als de tweede corrector te soepel heeft nagekeken? Ga je dan terugbellen om ervoor te zorgen dat je eigen leerlingen een lager punt krijgen? Dat is pas een gewetenskwestie."

Liesbeth van Litsenburg, woordvoerder van het CITO, benadrukt dat het onderzoek van CITO niet de bedoeld is om wantrouwen naar docenten uit te stralen, maar om duidelijkheid te krijgen. "Er was al lang veel gedoe over het nakijken van de examens. Maar of dit de oplossing is moet ook nog maar blijken."

Boos

Nederlands docent Arnoud Kuipers is een van de ondertekenaars van de petitie. "Ik ben boos. Dit is slecht beleid: het ministerie straalt uit dat ze haar eigen docenten niet vertrouwt." Kuipers heeft wel een idee voor een alternatief: "Je kunt nog beter 500 onafhankelijke mensen alle examens laten nakijken, dat is ook een stuk minder werk voor alle docenten."

Anke Kuiper geeft maatschappijwetenschappen, en deelt bovenstaande gevoelens. "Het vergaat de docent op deze manier compleet aan motivatie om die berg nakijkwerk te doen. Daarnaast waren maar 17 van de 39 docenten in de pilot vóór de omkering van de correctie. Daarmee kun je natuurlijk niet concluderen dat er een draagvlak is."

Ook de Algemene Onderwijsbond is tegen de omdraaiing. "De staatssecretaris en de werkgevers moeten ervan uitgaan dat leraren hun taak en professionaliteit zeer serieus nemen en objectief beoordelen of een leerling zijn centraal schriftelijk eindexamen goed heeft gemaakt," laat voorzitter van de bond Walter Dresscher in een brief aan de Tweede Kamer weten. 

Belangen

Nederlands docent Guus Teeuwen vindt de maatregel juist wel een goede zaak. "Ik roep al jaren dat docenten hun eigen leerlingen niet zouden mogen nakijken. Er is nu eenmaal sprake van belangenverstrengeling: niet alleen de leerling, maar ook de leraar en de school zelf zijn gebaat bij goede resultaten. Het is alsof de slager zijn eigen vlees keurt." 

Teeuwen heeft tijdens zijn werk als tweede corrector gezien dat sommige docenten niet streng genoeg nakijken. Het mag van hem daarom zelfs nog wel een stapje verder gaan. "Ik zou voorstellen dat het werk van school A eerst op school B nagekeken wordt, en dan doorgestuurd wordt naar C, voor het terug komt. Het moet zo zuiver mogelijk zijn."

Evaluatie

Sander van Dam, de woordvoerder van staatssecretaris Sander Dekker, heeft de petitie gezien, zegt hij. Toch was de pilot genoeg aanleiding om de verandering door te voeren, zegt hij. "Bovendien vindt de omkering in eerste instantie voor twee jaar plaats, in 2016 en 2017. Daarna wordt er weer geëvalueerd."

Gepubliceerd op 21 mei 2015


Op onze eindexamenpagina verzamelen we voor jou al het nieuws, reacties op de examens en tips & trucs. Volg ons op Instagram @eindexamens voor de snelste updates en abonneer op ons Youtube-kanaal voor het dagelijkse examenjournaal!

REACTIES

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.

N.

N.

"bij bijvoorbeeld geschiedenis en tehatex zou dat betekenen dat dertig(!) procent meer leerlingen een onvoldoende zouden halen (van iets meer dan twintig naar meer dan vijftig procent). "
Dit klopt niet. Of dertig procentPUNT meer leerlingen of we gaan niet van twintig naar vijftig procent. (Vond dat het even gezegd moest worden op een site voor scholieren die niet dezelfde fout moeten maken op hun examens)

7 jaar geleden

R.

R.

Dank voor je opmerking! Het is aangepast, hopelijk hebben scholieren hier van geleerd ;-)

7 jaar geleden

L.

L.

Misschien moeten de examenmakers dan ook de N-term eerlijker, d.w.z. constant, houden en niet naderhand alles "goedmaken" (uitzonderingen blijven mogelijk). Er is naar mijn mening zo veel mis met heel het examengebeuren...

7 jaar geleden

E.

E.

Wat jammer! Mijn engels lerares feliciteerde me al met m'n goede resultaat, ze had al een aantal nagekeken waaronder mijne. Dat een dag na ik het examen had gemaakt. Hoewel ik het zelf ook al wist omdat ik hem had nagekeken, vind ik dat toch leuk om te horen. Precies wat ik had heeft ze natuurlijk niet gezegd, maar ze was duidelijk blij met de resultaten van wat ze tot nu toe had nagekeken. Zou het dan niet veel beter zijn om beide partijen het examen na te laten kijken zonder dat er al een aantal punten op staat, dus alsof het daadwerkelijk de eerste keer is dat het nagekeken word?

7 jaar geleden

K.

K.

aangezien docenten een 'geheimhoudingsplicht' hebben zou ik deze reactie verwijderen, m.b.t eventuele problemen.

7 jaar geleden

L.

L.

"De VO-raad is een belangenorganisatie voor middelbare scholen, die als doel heeft de kwaliteit van onderwijs te verbeteren."

VO-Raad ik weet echt niet wat jullie de laatste jaren hebben gedaan maar de kwaliteit van dit onderwijs is alles behalve goed. Er zijn te grote verschillen in het onderwijs van Nederland.
En het CE is geen goede maatstaf voor het testen wat een leerling weet: de toetsen waren of zeer onder niveau of veel te moeilijk.

Deze maatregel gaat alles van kwaad tot erger maken.

7 jaar geleden

V.

V.

Wat jammer dat het op deze manier moet gaan.
Het lijkt mij voor een docent het leukste om gelijk te kunnen zien hoe dat hun leerlingen het examen hebben gemaakt. Ze hebben gewoon de plicht om te corrigeren volgens het correctievoorschrift en worden daar ook op gecontroleerd door een 2e corrector. Nu worden de eigen docenten een beetje weggecijferd als "niet betrouwbaar". Slecht zaak lijkt me!!!

7 jaar geleden

I.

I.

Dus we gaan lekker even experimenteren met mijn examen-cijfers van volgend jaar? Heel fijn. Dat het percentage onvoldoendes omhoog gaat, hoeft namelijk niet persé verband te houden met de eerlijkheid van het nakijken. Dat kan aan heel veel zaken liggen. Ik kan er echt niet over dat iets wat zo matig getest is, ineens landelijk ingevoerd wordt; ook al is het maar voor twee jaar. In twee jaar kun je een hele hoop mensen dwars zitten met zo'n regeling.

7 jaar geleden