De NPO is bezig met een nieuwe interactieve videoserie voor scholieren, over persoonlijke dilemma's. Om de serie zo herkenbaar mogelijk te maken, hebben ze jouw hulp nodig. Ben je tussen de 15-18 jaar en wil jij meedenken? Vul de vragenlijst in (5 a 10 minuutjes) en maak kans op een Bol.com bon van 10 euro.

 


Meedoen



1. Hoe kon het gebeuren dat Hitler en Mussolini aan de macht konden komen?

In het jaar 1920 was er in Duitsland nog een jonge democratie. Duitsland lag in puin door de eerste wereldoorlog. De eerste wereldoorlog was niet goed afgehandeld vonden de meeste mensen. Er heerste in Duitsland na het einde van de eerste wereldoorlog nog veel onrust. Weimar verkeerde in die tijd in een slechte economisch toestand waarbij veel Duitsers geen eten en geen huis meer hadden. Veel mensen in Duitsland zinden op wraak omdat zij boos waren om het verdrag van Versailles, zij noemden het zelf het ‘dictaat van Versailles’.
In dat verdrag stond dat Duitsland bijvoorbeeld dat maar een klein leger mocht hebben, dat Duitsland land moest afstaan en herstelbetalingen moest doen. Daarom besloot de regering geld bij te drukken waardoor het geld minder waard werd, en de mensen in Duitsland in één klap straat arm waren, kortom een hyperinflatie van armoede en werkeloosheid. Steeds meer Duitsers keerden zich tegen de regering en vonden dat een democratie niets oploste, maar dat er één sterk lijder nodig was, en dat werd Hitler. Hitler was een veteraan, een oud-soldaat, die door de hoge nazi’s een übermens werd genoemd. Hij was tegen het communisme en tegen de Joden, hij kon gevoelens goed verwoorden en wist zo altijd veel mensen voor zich te winnen. Hij zei dat de Joden al het geld in bezit hadden en dat hij de problemen in Duitland kon oplossen door de joden te verbannen uit Duitsland. Onder de Joden waren namelijk veel rijke bankier waardoor het leek dat zij al het geld hadden van de Duitsers, ook zei Hitler dat de Joden streefden naar een ‘wereld-Jodendom’.
Zo keerde langzamerhand ‘heel’ het Duitse volk zicht tegen de Joden.
Het leek beter te gaan met Duitsland en haar economie rond 1925,
de herstelbetalingen waren verlaagd en in de politiek werden belangrijke verdragen gesloten. Maar toen gebeurde er ineens iets vreselijks. Mensen hadden in Amerika door bepaalde factoren opeens geen vertrouwen meer in de economie en de banken, ze gingen massaal hun geld opnemen waardoor de ene na de andere bank failliet ging. Dit was de Wallstreet Crash, Wallstreet was het centrum van de economie in de U.S.A.
De gevolgen in Duitsland waren niet meer te overzien, maar toen Duitsland dacht het echt niet meer erger kon werd de middenklasse ook nog eens getroffen. In 1930 was er nog steeds chaos in Duitsland, en men kon kiezen tussen 2 overgebleven partijen, de nazies en de communisten waarvan het motto álles en iedereen gelijk’ was. De adel vonden de nazies altijd nog beter dan het communisme omdat zij anders gelijk waren met de andere mensen, de adel heeft ervoor gezorgd dat de nazies hebben gewonnen. Hitler hoorde bij de nazies. Hij wilde kanselier worden, dat is minister-president.
De president van Duitsland, wilde dit niet maar hij werd erg onderdruk gezet maar hield vol, totdat Von Papen de doorslag gaf, en Hitler kanselier werd op 30 januari 1933. Von Papen werd vice-kanselier die Hitler in de gaten zou houden. Hitler is dus aan de macht gekomen door een misrekening van de rijken en de economische omstandigheden in Duitsland.

In Italië richtte Benito Mussolini rond 1920 een strijdbond op die ‘Fascio di Combattimento’ heette. Naar deze partij werd de politieke stroming ‘fascisme’ genoemd. De fascisten zochten vooral de steun van mensen die ontevreden waren, bijvoorbeeld over andere partijen. De fascisten waren sterk gekant tegen de socialisten. Ook richtte Mussolini zich op soldaten die terugkeerden uit de oorlog. Maar vooral was het fascisme tegen de democratie: er moest één leider komen. Een leider met absolute macht. Een leider die zo nodig met behulp van geweld het volk zou leiden. Ook geweld paste in de fascistische ideeën over de samenleving. Zonder geweld zou het bovendien lastig worden een fascistische staat in stand te houden. De Italiaan Mussolini slaagde erin al in 1922 aan de macht te komen, daarbij een handje geholpen door de Italiaanse koning overigens. Ook dat had hij nodig, want bij de verkiezingen haalden de fascisten nooit meer dan een procent of tien.

2. Mijn persoonlijke mening

Ik snap wel hoe Hitler aan de macht is gekomen, en al die mensen voor zich heeft weten te winnen. Veel mensen wilden wraak om het verdrag van Versailles, maar deze wraak konden ze niet nemen, totdat ze een leider kregen, Hitler. Hij deed het voorzichtig, stapje voor stapje en toen hij bijna bij zijn hoogtepunt kwam maakte hij pas echt grote beslissingen, en deed hij grote veroveringen.
Hitler heeft zijn bondgenoten niet behandeld zoals afgesproken en dat is maar goed ook anders had Hitler misschien nooit ruzie gekregen met de Russen en waren zij langer bondgenoten gebleven waardoor de bevrijding van de joden misschien later was gekomen. Ik hoop dat er nooit meer zoiets gebeurd, en als dat wel zou gebeuren zou dat hopelijk niet weer met de joden zijn!

3. Het fascisme en het nationaal socialisme


De kenmerken van het;
Fascisme (Italie) (Duitsland) Nationaal socialisme
-Ze waren allebei tegen een democratie
-waren anticommunistisch
-wilden maar één leider
-ze waren totalitair, dat wil zeggen dat alles beslist werd door de regering
-ze wilden alles in groepen doen en waren dus anti-indivu
-Het Fascisme had als kenmerk ook nog eens dat er ongelijkheid was, het Nationaal socialisme had dit ook maar minder erg.
-Het Nationaal socialisme discrimineerde

Het fascisme werd opgericht door Mussolini (zie hst 1). Het fascisme is in Italië aan de macht gekomen door groeperingen die absoluut niet communistisch wilden worden. De rijken kozen voor het fascisme zodat de rijken boven de andere arme mensen stonden en meer mach hadden. De communisten waren wel met veel meer mensen, maar ze waren bang en hadden geen wapens, de fascisten hadden geld van de rijken en konden zo aan wapens komen.In Duitsland kwam het succes van het nationaal socialisme iets later. De leider was natuurlijk Adolf Hitler. Zijn partij de NSDAP noemde zich 'national-sozialistisch', meestal afgekort tot nazi. Evenals Mussolini was Hitler overigens sterk antisocialistisch. Hoewel de bewegingen in Italië en Duitsland op elkaar leken, waren er ook wel verschillen;
in tegenstelling tot Italië had Duitsland de Eerste Wereldoorlog verloren. Het land was daardoor straatarm en velen voelden zich ‘vernederd’. Hitler en de partij pleitten daarom voor een krachtig Duitsland. De Duitsers moesten weer trots zijn op hun land en door bewapening moest duidelijk worden dat er met Duitsland niet te spotten viel. De nationaal-socialisten zochten naar ‘zondebokken’ voor alle ellende die Duitsland was overkomen. Naast democraten en socialisten zagen ze de schuldigen vooral onder de joden. De nazi’s waren heel erg racistisch, met succes zorgden ze ervoor de dat de al bestaande haat tegen joden nog erger werf. Na een grote economische crisis in 1929 groeide de aanhang van Hitler sterk. Hij haalde ruim dertig procent van de stemmen. Hoewel hij geen meerderheid had, slaagde Hitler er in 1933 in de macht in handen te krijgen. Hij schafte gelijk de democratie af. In de twaalf jaar die volgden vielen tientallen miljoenen doden, door oorlog en volkerenmoord. Miljoenen joden werden vermoord in door de nazi’s gestichte vernietigingskampen.

De termen fascisme en nationaal-socialisme komen dus eigenlijk uit het buitenland, maar ook Nederland had voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog een partij die niets van joden, socialisten en democraten moest hebben: de Nationaal-Socialistische Beweging (NSB), in 1931 opgericht door Anton Mussert. Toen Nederland door Duitsland was bezet, werkte deze partij samen met de Duitse bezetters. Daarom werd de NSB na de oorlog verboden.

4. Het leven van een Duits gezin tijden de tweede wereldoorlog

“Hahaha” lachten de kinderen in de klas. De 3 joodse jongens uit groep 8 stonden voor het bord en ze werden uitgelachen. De kinderen uit groep8 die ooit hun vrienden waren, lachten de 3 joodse jongen nu uit. Toen 1 van de joodse jongens begon te huilen werd er nog harder gelachen en sommigen kinderen gooiden proppen naar hem. Daniel zat ook in groep 8 en dacht bij zichzelf ‘wat ben ik blij dat ik geen Jood ben!’. Uit school ging hij met zijn zusje naar de bioscoop, hij ging niet zo vaak naar de bioscoop want zijn ouders hadden niet zo veel geld, Daniel wist niet hoe dat kwam maar zijn ouders hadden gezegd dat Hitler alles zou oplossen en dat Daniel niet bang hoefde te zijn. Toen Daniel en zijn zusje naar de film gingen kregen ze eerst een voorstukje te zien, over Hitler die een hond aaide en een klein meisje vast hield, Daniel hoopte dat hij Hitler ooit een keer in het echt mocht zien. Daniel droomde ervan om later net zoals zijn neef in de ‘Hitler-jugend’ te komen, dat was zijn droom. Daniel had nog een gehandicapt broertje maar die was omgekomen in een groot huis me gehandicapte kinderen aan de mazelen, daar was Daniel nog steeds erg verdrietig over. Toen hij en zijn zusje naar huis liepen door de winkelstraten viel het Daniel op dat de prijzen vandaag alwéér hoger waren geworden. Ze kwamen thuis en moeder had het eten al klaar en ze vroeg of de film leuk was. Daniel vertelde waar de film over ging en dat hij wel honger had. Ze aten alweer hetzelfde als gister, maar Daniel wist dat hij niet mocht klagen want er waren vrienden van hem die het veel slechter hadden als hij! Gelukkig hadden ze bij hem thuis genoeg eten door een klein tuintje achter het huis waar z’n moeder groente kweekte. Daniel vertelde aan zijn moeder over de joodse jongens op school en zijn moeder moest lachen, hij vertelde ook dat zijn vriendje z’n moeder had aangegeven omdat ze anti-Hitler ideeën had. Toen kwam vader thuis met de krant, op die voorkant stond Hitler met en vriend, Daniel knipt Hitler eruit hing hem op de muur.
Kortom het leek wel of de mensen bezeten waren door Hitler want hun hele leven begon om hem te draaien…

5. Waarom zou zo’n iemand als Hitler in deze tijd nooit zoveel macht meer kunnen krijgen?

Ik denk dat iemand zoals Hitler nooit aan de macht zou komen omdat de regering en koningin Beatrix dit nooit zouden toelaten. Wij leven ook in een democratie dus hij zou altijd samen met een andere partij moeten regeren en zou nooit meer zo veel macht kunnen krijgen als dat hij in Duitsland had. Wij mensen zouden ook nooit als één man achter hem staan. En niet zó racistisch zijn, het zou denk ik ook onmogelijk zijn om mensen om te brengen als ze tegen je ideeën zijn, dan zou er misschien met die Hitler-persoon hetzelfde gebeuren als met Pim Fortuyn, dat weet ik niet. En in Nederland zijn er ook geen problemen als er toen waren in Duitsland, er zijn ook geen mensen die wraak willen nemen op een land.

Redenen:
-goede welvaart
-geen racistische partijen
-we leven in een democratie
-door media zou hij niet meer zo direct tegen het volk kunnen spreken
-de minutie is beter, en men is niet bang voor een dergelijke oorlog wanneer deze noodzakelijk is.

6. Hoe kon het gebeuren dat Hitler zijn gang kon gaan in Europa?

Toen Hitler eenmaal het volk achter zich had staan, schafte hij meteen alle politieke partijen in Duitsland af. Zo hoefde hij geen rekening meer te houden met de regering en kon hij doen wat hij wilde zonder door heen tegen te worden gehouden. Hitler vond dat er in Duitsland te weinig ‘Lebensraum’ was, Duitsland had geen koloniën, het moest zich gaan ontwikkelen, hij overtuigde het Duitse volk hiervan. Ook geloofde hij in ‘het recht van de sterkste’ daarom vond hij dat hij de levensruimte van Duitsland uit mocht breiden. De Duitsers geloofden hierin.
Zijn eerste verovering was Oostenrijk, hij kreeg weinig kritiek, er sprake van een Blumenkries, de Oostenrijkers waren blij met de Duitse inval, want ze behoorden weer tot een groot rijk, dat van Hitler. In artikel 80 van het verdrag van Versailles stond dat Duitsland en Oostenrijk altijd van elkaar gescheiden zouden blijven, maar de geallieerden vonden het niet noodzakelijk om in te grijpen. Toch hadden ze misschien beter wel gelijk kunnen ingrijpen want Hitler kon op dat moment nog makkelijk gestopt worden.
De Natiaal-socialisten hadden geprobeerd om in 1934 de macht te grijpen door eerst kanselier Dolfuss te vermoorden, maar de overige ministers voorkwamen dit met hulp van het Oostenrijkse leger.
Een andere factor was de Eerste wereldoorlog, de Fransen, Belgen en Engelsen wilden niet nog zo´n grote oorlog, en grepen daarom nog niet in.
De volgende stap was Tsjecho-Slowakije, Chamberlain probeerde Hitler nog om te halen. Maar Hitler liet de president van Tsjecho-Slowakije naar Berlijn komen voor onderhandelingen. Hij liet hem lang wachten en waardoor hij gemakkelijk de overeenkomst tekende, maar het was meer een overgave. Nadat hij Sudetenland had veroverd had hij nu ook het andere deel van Tsjecho-Slowakije. Hitler had nu dus heel Tsjecho-Slowakije in zijn macht had, en een groot gebied met wapenindustrie. Het land was voor Hitler belangrijk. Maar Hitler had nog steeds zijn doel niet bereikt, want Polen moest onderdrukt worden. Na de tweede wereldoorlog had Polen vrije doorgang naar de zee gekregen over voormalig Duits grondgebied. Hitler eiste de Poolse stad Danzig op maar polen ging niet in op Hitlers eisen. En helaas voor Hitler had Stalin, de machthebber in Rusland, al jaren een oog op het land Polen. Wanneer Hitler Polen zou binnenvallen, zou hij oorlog hebben met Rusland, Engeland en Frankrijk.
Maar Hitler sloot een verdrag met Stalin. Ze zouden elkaar niet aanvallen, en ze deelden Polen op in twee stukken. Het ene voor Hitler en het ander voor Stalin. Dit was een meesterzet van Hitler. Zo hoefde hij alleen nog maar rekening te houden met het Westfront.
op 3 september 1939, verklaarden Frankrijk en Engeland de oorlog aan Duitsland, omdat ze Polen waren binnengevallen.
Op 14 mei 1940 wilde Duitsland dat Rotterdam zou ‘capituleren’. Nederland gaf zich over, maar toch werd het dreigende bombardement op Rotterdam toch uitgevoerd. Op 15 mei 1940 gaf Nederland zich over, na 4 dagen vechten, dit heette de ‘Blitzkrieg’.
In juni van 1940 viel Hitler Frankrijk binnen via België. Frankrijk zich snel over, omdat ze bang waren dat Parijs zou worden gebombardeerd. Hitler liet de Fransen hun overgave tekenen in dezelfde treinwagon waar de Duitsers hun overgave tijdens de Eerste wereldoorlog hadden getekend, in een treinwagon. Een echte vernedering waardoor de Duitsers meer vertrouwen hadden in Hitler.

Nadat Hitler in 1941 het verdrag met Stalin verbrak ontstond er een 2-fronts-strijd. Er was nu een Westfront een het zeer gehate bloederige Oostfront zonder enige ‘regels’, daardoor werd het gevreesd door de soldaten.

7. De manier waarop Polen werd onderdrukt


Hitler maakt de beslissing voor de Joden door de Sovjet Unie binnen te vallen. Hitler zorgde ervoor dat bepaalde delen van landen etnisch gezuiverd werd van Joden, door intellecten. Dit waren mensen, uit het eigen land, die vrijwillig beulen waren, zij doodden de Joden, dan stonden ze bijvoorbeeld rond een grote kuil en werden één voor één doorgeschoten door de beul. De beul deed dit niet voor niets, maar voor extra eten en drinken, zoals wodka.
Van de Joden die rond de kuil stonden werden eerst al hun waardevolle spullen ontnomen, die de Polen dan in hun bezit kregen.
In Duitsland was vrijwel niemand zich ervan bewust wat er allemaal met de Joden gebeurd, ze mochten niet nadenken over hun lot. Hitler zorgde hiervoor door middel van propaganda. Polen werd geherstructureerd en verdeeld in 3 districten. Ieder district had een eigen leider die alle 3 de taak hadden om hun district te verduitsen, het maakte niet uit hoe.
De Duitsers in Polen ontvingen de Duitsers als bevrijders met bloemen net als in Oostenrijk.
De onderdrukking werd steeds erger, de 3 miljoen Joden werden in kleine gebieden bij elkaar gedreven in getto’s, plaatsen met muren eromheen (tegen epidemieën) waardoor ze afgesloten waren van de buitenwereld. De Joodse raden regelde het leven in hun getto, waar de situatie altijd erg slecht was doordat er weinig eten was en meestal geen medische hulp. De Duitse leiders van de getto’s maakten misbruik van de mensen en verkrachtten en moordden sommige van hen.

Onderdrukking in Midden Polen (leider was Greiser)
-Zoveel mogelijk Polen moesten leiden
-Moorden waren gruwelijk zoals ophangen aan galgen
-Polen die ooit vervelend waren geweest tegen Duitsers werden gelijk vermoord.
-Joden werden sowieso gedood

Noord Polen (leider was Forster)
-Wanneer je je handtekening zette onder een document waarin stond dat je voortaan helemaal Duits was werd je gespaard

3e district (leider was Frank)
Dit was zegmaar de vuilnisbak van Polen waar alle mensen heen gingen die veroordeeld waren. Ook mensen uit de getto’s moesten hierheen, om te werken of om vergast te woren in de concentratiekampen, wat zij natuurlijk niet wisten.
Op weg naar het 3e district zaten ze in vieze en donkere wagons, deze reis overleefden nooit alle mensen.

8. Persoonlijk commentaar
Ik vind het vreselijk en wreed hoe de Duitsers de mensen zo konden behandelen en ze zonder reden met haat vermoordden en verkrachtten. Ook is het niet normaal dat Hitler Duitsers in grote aantallen naar Polen stuurde en ze gewoon in de huizen van de Polen liet wonen. De Polen uit de ingenomen huizen dachten dat ze wel goed opgevangen zouden worden maar ze werden naar het 3e district gebracht, waar het nog veel en veel erger was! Ik vind het wel knap dat alles zo geheim is gebleven maar tegenwoordig zou dat zeker niet meer kunnen al die media. Ik weet niet of Hitler zelf ooit in één van zijn vreselijke getto’s is geweest en ooit een greintje medelijden heeft gehad maar ik snap ook niet hoe de Joden het zo ver hebben laten komen dat ze in getto’s gingen wonen. Mensen in Duitsland zeiden en zeggen dat al die verhalen over de vervolging van de Joden niet waar zijn, maar sommigen woonden naast de getto’s en verkochten eten aan hen met heel veel winst, ze hebben ze zelf ook onderdrukt! Ze kunnen niet alleen Hitler de schuld geven, ze hebben zelf ook schuld! Gelukkig worden er soms nog steeds oude leiders en beulen opgespoord en alsnog gestraft voor hun daden.

9. Jodenvervolging

Hitler is zeer voorzichtig te werk gegaan. In het begin was het zo dat Hitler de joden dingen begon te verbieden. Ze mochten bijvoorbeeld niet meer in bepaalde gedeeltes van steden komen, geen drijven met niet-joden, mochten niet meer naar de normale scholen en moesten de davidsster gaan dragen. Na een hele tijd werd het nog erger, de Joden werden in getto;s gedreven, te kleine, smerige, plaatsen. Op 11 augustus stortten de SS en de bereden politie zich op de joodse wijk van Zamosc. De Joden hadden het niet verwacht. De SS en de bereden politie stormden te paard in galop door de straten en zaaiden paniek. De gemeente van deze wijk, telde ongeveer 10.000 mensen, waarvan 3.000 vrouwen, kinderen en mannen zonder reden naar het station gebracht om naar een onbekende bestemming afgevoerd te worden. Dit was het begin van de Deportaties naar de kampen vanuit de Poolse getto van Zamosc. Toch was het een schok, een verwarring, die de Duitsers toen veroorzaakten bij de leeghaling van Zamosc. Ze wilden eigenlijk dat de Joden zich uit vrije wil zouden melden. Om dat voor elkaar te krijgen begonnen de Duitsers allerlei smerige leugens en trucs te verzinnen om de Joden te misleiden.
Meestal noemden de Duitsers de deportaties "herhuisvesting in het oosten" ze beweerden dat de omstandigheden daar beter waren, er zou werk zijn, betere huizen en eten. De leugens namen oneindig veel vormen aan. De Joden trapten hierin omdat ze dachten dat de Duitsers arbeidskrachten toch niet zouden uitroeien, omdat het van belang was. Nu was dit ook wel van belang voor hen, maar ze waren toch vastbesloten genoeg om alle joden uit te roeien. Toch verliep niet alles naar wens, sommige joden wisten de waarheid wel, maar doken onder. Anderen wilden niet geloven dat ze vermoord zouden worden.
Zodra de treinen aankwamen op de kampen, werden de joden het perron afgedreven en naar een groot veld gebracht waar ze zich in twee rijen op moesten stellen. Een rij van vrouwen met kinderen en een van mannen. Daar werd de eerste selectie meteen gemaakt. Mensen, zoals:
-bejaarden -zieken
-invaliden -zwangere vrouwen
-vrouwen met kinderen
Werden meeste gelijk doorgestuurd naar de gaskamer. Maar voordat zij hierin moesten werden eerste de haren geschoren, gouden kiezen getrokken en de kleren werden bewaard.

· Rudolf Höss, de kampcommandant van Auschwitz beschreef hoe dat ging: 'We hadden in Auschwitz twee artsen van de dienst, die de gevangenen bij aankomst inspecteerden. De gevangenen werden langs een van de artsen geleid, die ter plaatse een selectie maakte. Zij die konden werken gingen door naar het kamp, de anderen werden direct naar de gaskamers gebracht. Kleine kinderen werden zonder uitzondering gedood, omdat ze te klein waren om te werken.'

· Een overlevende van Auschwitz beschreef ook hoe het ging bij aankomst: 'Ik was in de gelegenheid van de beruchte Dr. Mengele het macabere spel van leven en dood met zijn wijsvinger te zien spelen. Hij stond daar met een gezicht van ijs, zonder een spier te vertrekken, en terwijl slachtoffer na slachtoffer voor hem verscheen zwaaide die vinger als een metronoom heen en weer, die vinger was het enige aan hem dat leefde; een zelfstandig organisme dat, begiftigd met een vreemde macht, zijn gruwelijke mededeling deed... Toen de kinderen tegenover deze automaat kwamen te staan, strekten ze hun deerniswekkende armpjes (oftewel, gruwelijk dunne armpjes) uit en smeekten hem: "Alstublieft Herr Generaal, kijk eens hoe sterk ik ben. Ik kan werken. Ik wil blijven leven. Kijk eens hoe sterk." Maar de als mens vermomde rekenmachine bewoog zijn vinger naar links. Ze moesten allemaal naar de gaskamers. De Duitse economie had aan de werkkracht van twaalfjarige jongetjes geen behoefte.'

Iedere dag werden er gemiddeld 1000 mensen verbrand in Auswitsch. De crematoria’s konden het niet meer aan, zodat de Joden moesten worden verbrand in 3 grote kuilen, daar konden zo’n 15000 mensen in.

De manier waarop Hitler het aanpakte:


-Joden mochten zich niet meer met het openbaar vervoer verplaatsen.
-Hun fietsen werden afgepakt en als je betrapt werd op de tram (door het dragev van een davidsster) werd je vermoord.
-Iedereen, Joods of niet Joods, kreeg
bonnen om eten te kunnen halen. Je moest uren in de rij staan voor vlees en als het je als jood beurt was werd er soms geknoeid met de weegschaal.
-Na dit mochten joden niet meer in parken wandelen.
-Ook werd het nog verboden om op (openbare) banken te gaan zitten. Vele mensen gaven hun laatste geld uit om hun kinderen te laten onderduiken.
Maar veel Joden werden naar concentratie kampen gebracht.

10. Persoonlijk commentaar


De Joden hadden zelf in moeten grijpen, of de buitenwereld moeten informeren, op wat voor manier dan ook. Maar de Duitsers waren ook zo optimistisch dat ze het waarschijnlijk nooit hadden geloofd, ze vertrouwden Hitler voor 100%!
Ik snap ook wel waarom Nederland niet in actie is gekomen, alhoewel er toch wel iets gedaan werd tegen de jodenvervolging, maar dat was het vrij gering, omdat de meeste mensen bang waren dat hen hetzelfde zou overkomen als de joden. Dit is ook niet raar, want na de grootste actie in Nederland (de februari - staking) werden om een voorbeeld te stellen achttien personen geëxecuteerd. De meeste mensen konden zich het niet permitteren om in actie te komen tegen de jodenvervolging, om hun eigen belang en dat van het gezin. De meeste mensen waren bezig met het proberen zelf te overleven van de oorlog! Gelukkig hebben de Russen de Joden bevrijd, ook al was dit voor veel van hen al te laat. Ik vind het goed dat de Duitsers naar die kampen moesten gaan kijken, maar dat sommigen van het dan nog niet geloven kan ik niet begrijpen.
Gelukkig zal zo’n dergelijke situatie in Nederland niet snel meer voorkomen en is er niets om bang voor te zijn.

11. Extra informatie

1930: Duitsland is een chaos
1933: Hitler word kanselier
1938, 9 nov.: Kristalnacht In heel Duitsland werden winkelruiten van joodse winkels ingeslagen en geplunderd, 1000 synagogen vernield en 800 Joden werden mishandeld.
1939, 3 sept.: De tweede wereldoorlog begint in Polen
1940: Op richting van Auschwitz
1941: Het wordt de joden verboden om zonder toestemming de straat op te gaan, ze mochten het land niet meer uit, en zaten in de val.
1941: oost/west front
1945, 27 jan: bevrijding van Auschwitz

Dagelijks leven in een kamp

's Morgens om 5 of 6 uur werden de gevangenen gewekt, waarna zij zich moesten wassen en aankleden om klaar te zijn voor de zware dag. Daarna werden zij in hun werkploegen ingedeeld en werd er afgemarcheerd richting werkplaats. Voor sommige commando's was dit een wandeling van meer dan een uur. Dan begon het werk, onder toeziend oog van gewapende bewakers. Altijd was er wel iemand die gestraft werd omdat hij niet hard genoeg werkte, of gewoon omdat hij naar zijn bewaker gekeken had terwijl deze in een slechte bui was. Elke straf was anders, en kon alleen maar gegeven zijn door een "Ubermensch". Een veel toegepaste straf was die van het boomhangen.

Deze straf was een idee van Martin Somme, kampcommandant van Buchenwald. Het principe was dat een man zijn handen op zijn rug werden samengebonden en zo aan een boom of een haak werden gehangen. Velen die de straf ondergingen kunnen tot de dag vandaag hun bovenste ledematen niet meer voor de volle 100% gebruiken.

Literatuurlijst Deel 1


-Bronnen
-www.lbr.nl
-www.war2.com
-www.wo2.nl/


Literatuurlijst Deel 2

-Het Ondergrondse Vrij Nederland, een boek over de 2e wereld oorlog
-Oud krantenartikel op internet

13. Interview met M. Fuchs:

Bonnen en de hongerwinter:

Mijn oma begon als eerst te vertellen over de hongerwinter. Ze vertelde me dat haar ouders bonnen kregen die ze konden inruilen voor etenswaar. Het voedsel dat je kon krijgen met deze bonnen werd alleen steeds minder. Mijn oma was ongeveer 18 jaar tijdens deze periode en woog nog maar rond de 40 kilo! Ze moest ongeveerd iedere 2 dagen samen met haar zussen naar een boerderij lopen die zo’n 23 kilometer verderop lag, maar ze vond het niet erg want ze kregen altijd een klein beetje eten mee ook al waren het soms maar 2 aardappels! Een hele tijd na de oorlog hebben ze de mensen van de boerderij heel erg bedankt, zij hadden als het ware hun leven gered door voedsel te geven!
Mijn oma vertelde ook dat mijn opa in die tijd in Duitsland moest werken in een verffabriek voor de Duisters.
Bij haar thuis had haar familie brandstof nodig want ze stierven van de kou, het was zelfs zo dat mijn oma met haar zusje blokjes hout onder de tramrails vandaan ging halen. Maar dat het niet gek was want iedereen deed het, het was gewoon nodig!
Ze vertelde ook dat ’s nachts iemand een grootgedeelte van het houten hek in de achtertuin gejat had. De situatie bij haar thuis werd steeds slechter, toen ze echt geen brandstoffen meer van straat konden halen moesten zij en de rest van de kinderen hun bedden afstaan die van hout waren gemaakt. Deze werden verbrand in de openhaard of om mee te kunnen koken.

Verzet

Mijn oma: “Mijn vader zat bij een verzetsgroepering, hij wist veel over de toestanden in heel Nederland, mede omdat wij een radio hadden, die verstopt lag in een luik onder de keukenvloer. Er zijn bij ons wel eens huiszoekingen gedaan, een keer door 2 Duitse agenten in burger dacht ik. Ze deden eerst net alsof ze aan onze kant stonden maar mijn vader had ze door en we mochten niets loslaten. Toen de 2 Duitsers doorhadden dat we niets zouden vertellen onderzochten ze het hele huis maar vonden de radio gelukkig niet, alleen een oude fietsband en die namen ze mee. Ik denk dat ongeveer 5 later nog 3 agenten kwamen. Ik zag dat 1 van hen het luik vond en toen snel het kleedje er snel weer overheen legde. Volgens mij zei hij in het Duits dat er niets te vinden was, ik begreep het niet precies maar liet niets merken.”

N.S.B. en Collaboratie

De NSB was een belangrijke Nationaal-Sociallistische Beweging in Nederland. Oma vroeg wie ook alweer de leider van die beweging was. Ik zocht het op en zag dat het Anton Mussert was. Mijn oma kon het zich weer herinneren en zijn dat hij later door Hitler werd benoemd tot leider van ons land. Over de beweging ‘N.S.B.’ wist ze verder niet veel te vertellen alleen dat haar vader een onwijze hekel aan de N.S.B.’ers had, waarom hij dat had wilde hij niet precies vertellen “ik denk dat hij ons niet bang wilde maken en ons wilde sparen met het beeld hoe wreeds sommige mensen kunnen zijn” vertel m’n oma.
Over het woord collaboratie heeft ze veel gehoord. Ze snapt nog steeds niet waarom mensen in Nederland steun hebben verleend aan de vijand. Ook vertelde ze dat haar vader had ontdekt dat de buurman ook zo’n iemand was, terwijl ze hem juist zo aardig was! Ze had het nooit verwacht en moest heel erg huilen, maar toch vond ze het erg dat hij werd gestraft na de oorlog want ze heeft hem nooit meer terug gezien.

Dagelijks leven en persoonlijke ervaringen van oma

Oma weet nog goed hoe ze zich voelde tijdens de oorlog en wat ze deed ook al kon ze het toch een beetje moeilijk verwoorden. Vooral de hongerwinter kan ze zich het best herinneren doordat ze deze periode het ergst vond van de hele oorlog. Voor de oorlog had ze al verkering met m’n opa, ze heeft hem heel erg gemist, hij hard moest werken in Duitsland. Ze vertelde me dat hij veel heeft meegemaakt zoals bombardementen, en onder heel slechte omstandigheden moest leven. Ze hadden haast geen contact doordat dat niet mogelijk was, gelukkig hebben ze elkaar teruggevonden na de oorlog.
Ze vertelde ook nog dat haar vader en moeder op een dag de ramen ging blinderen omdat dat moest van de Duitsers, om niet te worden gebombardeerd. De ramen van de kamer van haar en haar 2 zusjes werden niet geblindeerd omdat daar nooit meer licht werd gebrand en meestal sliepen ze in de woonkamer, omdat het daar warmer was.
Ze zijn het nooit vergeten maar denken er niet meer iedere dag aan, het is voorbij.

Herdenkings- en Bevrijdingsdag

Oma staat niet elke dag meer stil bij de oorlog. Toch vind ze het daarom goed dat deze dagen er zijn om toch nog stil te kunnen staan bij de slachtoffers, familie van hen, de Joden en de hele vreselijke tijd. Aan bevrijdingsdag heeft ze juist hele leuke herinneringen, ze was echt heel erg blij vooral toen mijn opa weer thuis kwam! Ze was dolgelukkig! Ze zegt dat je na zo’n oorlog pas weet wat echt belangrijk is, daar ben ik het mee eens.

Persoonlijk commentaar op het interview

Ik vond het eerst helemaal niet leuk om het interview af te nemen, want ik wist helemaal niet wat ik moest verwachten. Gelukkig is me oma wel een ‘babbelaar’ en begon ze zelf met vertellen want ik was best zenuwachtig. Later ging het wel veel beter en heb ik gevraagd of ze over de onderwerpen wilde vertellen, over wat zij ervan vond, en of ze het een beetje kon uitleggen. Ik vond het dus toch wel heel leuk, maar volgende keer toch maar liever niet! Ik was ook nog bang dat ze allemaal erge verhalen zou gaan vertellen maar ik denk dat m’n oma het nog geen eens zo slecht heeft gehad tijdens de oorlog als heel veel andere mensen, zoals bijvoorbeeld mijn opa.

14. De Afloop van de oorlog

Het leger van Duitland werd steeds kleiner. Mensen uit de ingenomen landen werden nu gevraagd op ook in het leger te komen. Er vonden 2 bekende slagen plaats, De Battle Of Britain, dit was een luchtslag die Engeland won.
En de slag om Stalingrad, tussen Hitler en Stalin dat zes maanden duurde.
Voor de Duitsers was de nederlaag bij Stalingrad het begin van het einde. Het Duitse leger was een stuk kleiner geworden. En de Amerikanen werden nog meer betrokken bij de oorlog doordat de Jappen Pearl Harbor hadden gebombardeerd. Japan was vrienden met Hitler, en Amerika voerde ook oorlog op 2 fronten, tegen Japan en tegen Duitsland. De Duitsers hadden door dat ze het niet konden winnen, maar zijn waren niet de enige want Hitler kreeg het ook door en hij pleegde zelfmoord op 30 april 1945. De Duitsers in Nederland konden geen weerstand meer bieden en ze braken de dijken door als verdediging, ook wel ‘inundatie’. Ook werden de bruggen vernield, de Amerikanen konden maar de helft van Nederland bevrijden, dit duurde een poos en ondertussen gingen de Duitsers hergroeperen, hun eten werd gedropt door vliegtuigen zodat ze toch nog voedsel hadden.
Bevrijding van Noord-Oost Nederland;
De Canadezen vallen Nederland binnen vanaf de Oosthoek en de BS-boden helpen hen (dit zijn de binnenlandse strijdkrachten, het verzet). De Engelse Tankdivisie wordt ingezet en ponteniers leggen snel bruggen aan om het vervoer te kunnen regelen. De geallieerden dropten eten bij de Nederlanders. En de Duitsers hadden steeds minder minutie.
Duitsland werd Duitsland werd als het ware ‘gesandwiched’ door de Amerikanen en de Russen die Duitsland in sloten waardoor de Duitsers geen kant meer op konden. Toen de Russen vanaf de Oostkant Duitsland innamen werden er in totaal 2 mil. Duitse vrouwen verkracht, veel Duitsers pleegden zelfmoord en schoten gewoon in het rond allemaal mensen dood. Toen de Duitsers hoorden wat er allemaal was gebeurd achter hun rug met de Joden en met de mensen die tegenstrijdige ideeën hadden,wilden veel Duitsers het niet geloven. Daarom werd er besloten dat iedere Duitser langs de concentratiekampen moest lopen, waarna sommigen het nog steeds niet wilden Inzien.
Hitler zou een groot, machtig Duitsland achterlaten, maar hij liet alleen de gedachte achter hoe wreed mensen kunnen zijn…

Persoonlijk Commentaar


Ik denk dat Hitler geobsedeerd was door de verovering op Stalingrad. Toen hij doorkreeg dat hij het er nooit levens vanaf zou kunnen brengen heeft hij zelfmoord gepleegd, ik denk dat hij anders veel erger aan zijn dood zou zijn gekomen. Hoe de Amerikanen en de Russen Duitsland hebben ingenomen vin ik een heel slim want de Duitsers konden nergens heen. Alleen vind ik dat de Russen nooit hetzelfde hadden mogen doen als veel Duitsers, door zo veel vrouwen te verkrachten aan het Oostfront. Als de Japanners Pearl Harbor eerder hadden gebombardeerd waren de Amerikanen waarschijnlijk veel eerder in actie gekomen en was de oorlog misschien nooit zo ver gekomen. Dat veel Joden later weer in Duitsland zijn gaan wonen vind ik erg knap van ze, ze hebben immers veel familieleden van hen omgebracht en de Joden behandeld als dieren of erger!

15. ‘Ik mag de Duitsers niet haten’


In een interview met een Joodse man wordt door hem gezegd:
‘Ik mag de Duitsers niet haten anders zou ik dezelfde fout maken als Hitler’
De man vertelde in het interview een aantal dingen:
De joden waren tijdens de 2e wereldoorlog Duitsland ontvlucht, maar na de 2e wereldoorlog keerden velen van hen terug. Ze dachten dat alle Duitsers hetzelfde waren en wilden een grote muur om de Duitsers heen bouwen en ze allemaal laten verhongeren. Duitsers liepen met een witte band en de Joden wilden wraak. Maar als ze wraak zouden nemen zouden ze misschien wel een onschuldig iemand vermoorden want zij kenden die persoon helemaal niet! Als ze zomaar Duitsers zouden gaan uitmoorden zouden zij de leer doorzetten en zouden ze precies hetzelfde zijn en even schuldig. Je moet haat overwinnen met liefde!
Ik vind het zelf heel erg knap van die man dat hij dit vind en de Joden dus niet haat. Ze hebben familieleden van hem vermoord en dan nog wil hij niemand wraken, misschien kan hij het gewoon niet! Ik weet niet precies wat ik ervan moet zeggen, ik vind het gewoon heel erg knap en bijzonder.

16. Slotwoord

Tot slot zal ik een aantal vragen beantwoorden:

Welke gebeurtenissen waren nieuw voor je?
De slag bij Stalingrad en van de honger winter had ik al wel eens gehoord maar daar wist ik nog niks over. En ik wist niet dat Nederland niet in 1 keer werd bevrijd.t Frankrijk zich had overgegeven en dat Polen werd opgedeeld in 3 districten.


Wat heb je ervan geleerd?
Waardoor, wanneer en hoe de 2e wereldoorlog plaats vond. Hoe de mensen zich volden en hoe ze leefden. Hoe Hitler zo veel macht heeft kunnen hebben en zo’n groot ‘lebensraum’ heeft kunnen maken. En hoe het afliep.


Wat vond je van de lessen?
Ik vond de lessen eigenlijk wel leuker als vorig jaar, want je kunt wel heel veel lezen en horen maar ik vind het veel leuker om naar beelden te kijken. Dat je zelf aantekeningen kan maken is ook wel fijn.

Hoe vond je deze manier van werken met geschiedenis?
Ik vond het best wel leuk om een werkstuk over de 2e wereldoorlog te maken, ik vind het makkelijker als het leren uit een boek alleen persoonlijk commentaar geven vind ik heel moeilijk, ik weet nooit zo heel veel te zeggen.


Hoeveel tijd heeft het werkstuk ongeveer gekost?
15 uur

Heb je verbeteringen aangebracht, zo ja welke?
Hst 1: Fout over Chamberlain verwijderd
Hst 2: Persoonlijke Mening aangevuld omdat het niet voldoende was
Hst 3: Het begrip totalitair juist uitgelegd
Hst 6: Ik heb het hele hoofdstuk veranderd
Hst 7: Fout, over dat Hitler de beslissing nam voor de Joden door de Sovjet-Unie binnen te vallen, weggehaald
Hst 11: Jaartallen v

REACTIES

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.