Gezocht: vmbo-scholieren uit jaar 3 of 4! Vul deze vragenlijst over het mbo in, en maak kans op een cadeaubon van 25 euro.

Meedoen

Gevolgen van Wilhelmina's vlucht naar Engeland

Beoordeling 6.8
Foto van een scholier
  • Profielwerkstuk door een scholier
  • 5e klas havo | 7434 woorden
  • 7 april 2007
  • 40 keer beoordeeld
  • Cijfer 6.8
  • 40 keer beoordeeld

Taal
Nederlands
Vak
ADVERTENTIE
Musical The Prom verloot een limousine naar je eindfeest!

Zit je middenin je eindexamens en wil je in stijl naar je eindfeest? Doe dan mee aan de winactie en maak kans op een limousine die jou en je vrienden naar jullie eindfeest brengt!

Ja, ik doe mee!
Hoofdvraag:
Wat waren de gevolgen op de vlucht van Wilhelmina en haar regering naar Engeland mbt. de bezetting en het bestuur van Nederland door de Duitsers?

Inhoudsopgave

Inleiding
Deelvraag 1: Wat waren de redenen van Wilhelmina’s vlucht naar Engeland samen met de regering?
Deelvraag 2: Hoe zetten de bezetters het bestuur op in Nederland?
Deelvraag 3: Hoe bezetten de Duitsers landen waar de regering en de kroon niet gevlucht waren?
Deelvraag 4, Hoe reageerde de Nederlandse bevolking op de onverwachte vlucht van hun Koningin en regering?

Mening van historici + eigen mening
Conclusie
Belangrijke personen
Begrippenlijst

Inleiding

Wat waren de gevolgen op de vlucht van Wilhelmina en haar regering naar Engeland mbt. de bezetting en het bestuur van Nederland door de Duitsers? Deze hoofdvraag heb ik gekozen omdat ik met deze hoofdvraag veel over de situatie in Nederland tijdens 1940 te weten kom. Hoe werd het bestuur opgezet, hoe reageerde de bevolking, waarom vertrok Wilhelmina naar Engeland? Door deze onderzoeksvraag kan ik mij goed in dit onderwerp verdiepen en is het aan mij om een dmv. dit werkstuk een conclusie te trekken over deze veelbesproken periode waarin Wilhelmina nog vaak aan terug is herinnerd. Als deelvragen heb ik:
1. Wat waren de redenen voor het vluchten naar Engeland?

2. Hoe werd het Duitse bestuur in Nederland opgezet?
3. Hoe werden andere landen die door Duitsland bezet waren bestuurd?
4. Hoe reageerde de bevolking op de vlucht van Wilhelmina naar Engeland?
Vervolgens heb ik nog wat meningen van historici en schrijvers die over de handelingen van Wilhelmina oordelen die ze in de oorlog nam.
Deze deelvragen werken de onderzoeksvraag uit doordat ze bij uitwerking uitleggen hoe het zou kunnen zijn geweest wanneer Wilhelmina en de regering niet gevlucht waren.
Ik ben als eerst, nadat ik de hoofdvraag en de deelvragen verzonnen had mij gaan verdiepen in het onderwerp. Ik heb wat boeken in de bibliotheek gezocht en veel informatie gezocht. Ik heb de delen van de boeken gelezen die sloegen op mijn onderwerp en bedacht hoe ik dit in mijn werkstuk zou verwerken. Vervolgens heb ik de deelvragen kort beantwoord zodat ik een overzicht had, Ik heb van elke deelvraag een hoofdstuk gemaakt en deze stuk voor stuk uitgewerkt en beantwoord. Uiteindelijk heb ik de afbeeldingen, conclusie, voorblad enz. toegevoegd.
Problemen die ik tegenkwam over het onderwerp waren de verschillende meningen die men over de handelingen van Wilhelmina tijdens de meidagen had. Het was lastig om de tekst objectief te schrijven. Verder is er erg veel informatie over Wilhelmina en was het moeilijk om de juiste informatie in het werkstuk te verwerken. Het is ondanks deze obstakels toch een goed werkstuk geworden is mijn mening.

1. Wat waren de redenen van Wilhelmina’s vlucht naar Engeland samen met de regering?

In 1940 was de situatie in Nederland erg gespannen, Nederland handhaafde een strikte neutraliteit en wilde hiermee voorkomen dat Duitsland binnen zou vallen. Koningin Wilhelmina was in die periode koningin van Nederland en Dhr. Colijn was toen de minister president van Nederland. Op 10 mei 1940 viel Duitsland Nederland toch binnen, op de nacht van 12 naar 13 mei vertrok koningin Wilhelmina naar Engeland samen met Minister president Colijn en enkele andere ministers, haar adviseurs en prins Bernhard. Waarom vertrok Wilhelmina naar Engeland terwijl Nederland er nog niet eens zo slecht voor stond?

Er waren 4 hoofdredenen die het vertrek van koningin Wilhelmina en de regering volgens hen noodzakelijk maakten. In dit hoofdstuk zal elk van deze redenen worden uitgewerkt.
De eerste reden van het vertrek van koningin Wilhelmina was dat Wilhelmina absoluut niet in Duitse handen mocht vallen.

Toen Duitsland op 10 mei 1940 Nederland binnenviel was Kroonfamilie niet van plan geweest om het land uit te vluchten. Voor de oorlog was er afgesproken dat in geval van een Duitse inval, de kroon en de regering moesten uitwijken binnen eigen Koninkrijk, dit betekend dus binnen Nederland of naar Nederlands Indië. Ook waren er forten in de omgeving van Den Haag waar de Koningin in geval van nood kon schuilen aldus van der Zee , van beide voorzorgsmaatregelen is dus geen gebruik gemaakt. Dat men uiteindelijk naar Engeland zou vertrekken was vóór de Duitse inval totaal niet aan de orde geweest. Toen de Duitsers op 10 mei Nederland binnenvielen, was het eerste plan dan ook om, in geval van nood uit te wijken naar Zeeland. Van dit plan werd later afgezien, meer hierover verderop in dit hoofdstuk. Wilhelmina vertrok dus rechtstreeks naar Engeland samen met haar schoonzoon; prins Bernhard en de minister president Colijn ( de rest van de familie was al naar Canada geëvacueerd) via een pantserbusje van de Nederlandse bank naar Ijmuiden en Vanuit daar met de Engelse torpedobootjager H.M.S. Codrington aldus geschiedschrijver van de Nederlandse bank; J. de Vries in Nanda van der Zee . Dit vertrek vond plaats op de vroege morgen van de 13e mei 1940.

Wilhelmina’s vlucht was echter niet haar eigen besluit, als het aan de koningin lag zat ze bij de troepen aan het front om hen te steunen. In haar memoires schrijft Wilhelmina dat Generaal Winkelman ( Opperbevelhebber van de Nederlandse strijdkrachten) haar had geadviseerd om naar Engeland te vertrekken. Uit een verklaring die Winkelman gaf op het idee om de kroon naar Engeland te verplaatsen blijkt echter het tegendeel, Winkelman vond ongehoord! Het is ook niet duidelijk wie Wilhelmina heeft geadviseerd om haar toevlucht naar Engeland te nemen. Wel moet duidelijk wezen, dat Wilhelmina dit in het eerste opzicht nooit gewild zou hebben . De situatie was voor Wilhelmina te hachelijk om nog op eigen bodem te blijven. Een vlucht naar Engeland was toen dus de enige optie om aan de bezetting van de Duitsers te ontkomen. En dat was het beste, omdat Wilhelmina volgens haar adviseurs meer kwaad dan goed zou doen als ze in Nederland bleef na de capitulatie. Ze was dan beter door de bezetter te controleren en kon geen goede besluite nemen voor het volk. Wilhelmina wist wat voor indruk ze achter zou laten; in haar memoires schreef ze later ook: “Ik was mij natuurlijk ten volle bewust van de verbijsterende indruk, die dit vertrek thuis zou maken”. Het idee om naar Nederlands Indië te vluchten ( wat door alle ministers sterk werd opgedrongen) en daar verder te regeren werd in Engeland door Wilhelmina nadrukkelijk afgekeurd. Als reden gaf ze hiervoor op dat de temperatuur daar te hoog was. Ook op de belofte dat er overal airconditioning zou worden geplaatst zei ze nee, ze wilde in het land (Engeland) blijven waaruit uitsluitend de victorie kon komen aldus Wilhelmina.

Er zijn verder nog drie redenen die ze verzon voor vlucht Engeland. De eerste reden was dat men een regeringscapitulatie wilde voorkomen en hiervoor uit moest wijken naar Engeland. Deze reden is echter verzonnen door de ministers. De Tweede reden was dat er op de dag van de Duitse inval een geheim document in een Duits vliegtuig was gevonden. Dit document vermeldde dat de Koningin, haar familie en de Regering het eerste doel van de Duitse parachutisten waren. Hun taak was, om het land lam te leggen door het isoleren van de Koninklijke familie en de regering. Dit is uiteindelijk niet gelukt doordat de parachutisten rond Den Haag teveel verzet tegenkwamen. Verder is het Sponeck-argument; het plan om de Koninklijke familie naar Berlijn te transporteren en daar in gevangenschap te laten verkeren ook als argument voor de vlucht naar Engeland gebruikt. Dit argument is echter ontzenuwd omdat op de lijst van op te sporen mensen door de Duitsers; Wilhelmina noch de namen van de ministers stonden.

De tweede reden van vertrek naar Engeland was dat het te gevaarlijk in Zeeland werd voor de Koningin. Toen Wilhelmina op de torpedojager H.M.S. Codrington zat was het eerste plan om uit te wijken naar Zeeland en daar door te regeren. Dit leek echter niet verwantwoord omdat de Duitsers sneller oprukten dan verwacht en mr. F. Beelaerts van Blokland; hoogste adviseur van de Koningin, vernomen had dat de Duitsers van plan waren om Zeeland te bombarderen. Van Blokland adviseerde de Koningin tijdens de reis naar Vlissingen al om uit te wijken naar Engeland. Het was sowieso al dwaas om eerst naar Zeeland en vervolgens naar Engeland te vertrekken; mocht Zeeland niet standhouden aldus van Blokland. Zo zou Wilhelmina dus op advies van van Blokland besloten hebben om de torpedojager uit te laten wijken naar Engeland, waar ze s’avonds op 13 mei in Engeland aankwam. Volgens Wilhelmina was de torpedobootjager nooit van plan geweest om naar Zeeland te varen maar rechtstreeks naar Engeland terug te keren. Ook hierover zijn weer verschillende visies. In haar memoires schrijft Wilhelmina dat ze na het besluit om naar Engeland te varen van plan was om in Engeland hulp te halen en vervolgens weer terug te keren naar Nederland. Bij haar aankomst echter, stond een trein gereed om Wilhelmina naar Londen te brengen waar ze Koning George ( Koning van Engeland in die tijd) zou ontmoeten. Ze verklaarde dat ze zich verplicht voelde om op dit “verzoek”in te gaan. Zo is Wilhelmina na haar reis naar Engeland niet meer in Nederland geweest tot mei 1945.

De derde reden die slaat op het vertrek van de regering naar Engeland was de verwarring die ontstond toen Wilhelmina naar Engeland was vertrokken. Slechts enkele ministers waren op de hoogte geweest van Wilhemina’s vertrek naar Engeland. De verwarring ontstond ten eerste omdat alle ministers verspreid raakten toen Hitler Nederland binnenviel; ivm. De bombardementen zaten alle ministers in schuilkelders en was het onmogelijk om een complete ministerraad te houden. Slechts de ministers van Defensie, Justitie en de voorzitter van de ministerraad hielden tijdens de Duitse inval contact met de Koningin. Wilhelmina zei later ook dat ze het kabinet erbuiten wilde laten en dat haar vertrek/vlucht naar Engeland buiten de regering moest blijven. Zo gebeurde het dat Wilhelmina naar Engeland vertrok en de ministers achterliet zonder enige instructies aldus van der Zee. Omdat Wilhelmina de regering er dus niet bij wilde betrekken, beraamde ze een persoonlijke vlucht waarbij zo min mogelijk mensen bij betrokken waren. Toen de ministers te horen kregen dat koningin gevlucht was, ontstond er een verwarrende situatie, niemand wist waar men aan toe was en wat de situatie was. Niemand was ingelicht en het beste wat ze dachten te kunnen doen was de Koningin volgen naar Engeland. Dit vanuit het standpunt dat de regering zijn leider moet volgen. Opperbevelhebber Winkelman was in ieder geval sterk tegen het vertrekken van de regering, het land al opgeven van een land voordat het verslagen was vond hij schandelijk, aldus van der Zee. Toen de dag daarop; 14 mei officieel het vertrek van Wilhelmina bekend werd gemaakt, was dat als een bevestiging voor de regering om ook naar Engeland te vertrekken. Op enkele ministers na vertrok de regering op diezelfde dag naar Hoek van Holland om daar met een torpedobootjager naar Engeland te vertrekken. Het was echter helemaal niet duidelijk wat de regering moest doen;
Wat moest er buiten Nederland door de regering gedaan worden en waarom men niet gewoon hier kon blijven?

Met het vertrek van de regering en de koningin, kwam het regeringsgezag terecht bij Generaal Winkelman; opperbevelhebber van het Nederlandse leger. Een generaal die helemaal niet met de politiek bekend was, kreeg ineens alle macht die Nederland bezat naar zich toegeschoven. Dit betekende dus dat wanneer Winkelman van zijn macht ontnomen zou worden, Nederland geen officiële regering noch leider meer zou hebben. Op 14 mei 1940 zaten zowel de regering als de koningin in Engeland en lag alle macht in handen van de Opperbevelhebber; Generaal Winkelman.

Ten slotte de laatste reden die Wilhelmina had om naar Engeland te vertrekken; Ze wilde tijdens de Duitse bezetting in staat zijn om haar volk te steunen en het een hart onder de riem te steken. Ze wilde haar volk kunnen steunen en aansporen tot verzet. Als ze in Nederland bleef, werd ze door de Duitsers in de gaten gehouden en misschien wel geïsoleerd, Ze zei ook op 12 september 1940 in een uitzending van Radio oranje;’In een land met beperkte bewegingsvrijheid is voor oranje geen plaats’ Als ze in Engeland zat, kon ze vrij tot haar volk spreken en haar standpunten behartigen. Op deze manier kon ze het volk ook naar haar hand zetten. Ze vreesde namelijk dat ze na de oorlog niet meer dan koningin terug kon keren, ze was bang dat het volk na de oorlog voor een andere weg zou kiezen zonder hun koningin. Als Wilhelmina het volk via de radio kon steunen en haar liefde voor het vaderland en het volk kon tonen, zou het volk haar na de oorlog weer als koningin accepteren, dacht zij. Met behulp van radio oranje heeft ze het volk tot 1945 aan kunnen moedigen om in de uiteindelijke bevrijding te blijven geloven en de bezetter tegen te zitten waar dat maar kan. Dankzij radio oranje kon Koningin Wilhelmina altijd in contact blijven met het bezette Nederland. Door in Engeland de oorlog door te brengen konden Wilhelmina de regering voorbereidingen treffen op de situatie na de oorlog. Wilhelmina was band dat ze na de oorlog niet meer als Koningin van Nederland geaccepteerd zou worden. Ze deed dan ook haar best om via radio oranje en de gesprekken met de Engelandvaarders als zorgzame koningin die alles voor haar land doet over te komen. De regering kon zo ook plannen maken om het nieuwe kabinet na de oorlog op te stellen en een nieuwe manier van regeren uit te werken.

2. Hoe zetten de bezetters het bestuur op in Nederland?

Na de vlucht van de regering werd door de overgebleven ministers; van Steenberghe en van Rijhn alle macht op opperbevelhebber Winkelman en de Secretarissen-Generaal gelegd. Omdat de regering officieel niet meer kon regeren omdat het buiten zijn eigen land was, werd Generaal Winkelman de macht opgelegd in Nederland. Hij was hier echter totaal niet op voorbereid en wist ook niets van de politiek af. Dit betekende ook, dat als Generaal Winkelman krijgsgevangene gemaakt werd, Nederland geen bestuur meer had.

De regering van Nederland bleef na zijn vlucht naar Engeland echter gewoon roepen dat het slechts een zetelverplaatsing was en dat de regering nog steeds in staat was om Nederland te besturen. Dit was echter onzin, omdat volgens de grondwet het onmogelijk was om vanuit het buitenland een land te regeren, terwijl de macht eveneens bij Generaal Winkelman achter werd gelaten. De Nederlandse regering was dus eigenlijk machteloos.

Toen de Duitsers Nederland eenmaal veroverd hadden, wisten ze de macht van Generaal Winkelman af te nemen en op dat moment was Nederland stuurloos. Hitler was in de eerste plaats van plan geweest om Nederland slechts militair te besturen (zijn soldaten waren uitgerust op een militair bestuur), maar gezien op de situatie die in Nederland ontstaan was, besloot hij om Nederland onder een burgerlijk bestuur te plaatsen, wat betekende dat het bestuur van Nederland door een burgerlijk bestuur werd geregeld ipv. Een militair bestuur aldus Dr. Hilbrink. Aan het hoofd van dit bestuur benoemde hij de toenmalige Reichsminister van Polen; Seyss- Inquart. Seyss- Inquart was al actief als plaatsvervanger van de besturende macht in Polen, maar werd nu naar Nederland gezonden om daar het burgerlijke bestuur over te nemen, dit deed hij onder de titel ‘Reichscommissar’. Na de macht van Generaal Winkelman af te hebben genomen en de goedkeuring van de Secretarissen-Generaal te hebben gekregen, kondigde Seyss-Inquart via de krant aan dat hij het burgerlijke bestuur van Nederland over zou nemen. De Secretarissen-Generaal werden benoemd als een soort ‘ministers’ die Nederland besturen zouden, ze kregen een taak toebedeelt waarvoor zij geen opleiding hadden genoten, noch er verstand van hadden. Het nieuwe civiele bestuur van Nederland bestond nu dus uit Seyss-Inquart als Reichscommissar en de Secretarissen-Generaal als ‘ministers’ daaronder en de ambtenaren die de wet of maatregel uitvoerden. Deze ‘regering’ kon vanaf juni 1940 wetten invoeren en voor Nederland besluiten.

De Nederlandse (gevluchte) regering had als voorbereiding op een bezetting enkele aanwijzingen voor de Secretarissen-Generaal opgesteld, omdat deze voorschriften de neutraliteit van Nederland konden schaden werden deze verborgen in goed gesealde kluizen. Deze voorschriften waren zo goed geheim gehouden dat de veel Secretarissen-Generaal niet op de hoogte waren van deze voorschriften. Zij waren dan ook niet ingelicht over hoe te handelen mochten zij in een bezetterregering moeten functioneren. Dr. C. Hildebrink schrijft in zijn boek over de voorschriften die de ambtenaren zouden hebben moeten ontvangen: “De regering hield de overheidsdienaren voor, dat zij ook in het geval van een bezetting van het land gehouden waren aan de bevelen van de Nederlandse regering ‘zoveel als doenlijk is gevolg te geven. Echter, ‘…bij de uitvoering van hun taak… zullen zij ieder ogenblik kunnen komen te staan voor ernstige moeilijkheden, waarin zij zelfstandig en dikwijls onmiddellijk moeten beslissen; daarbij zullen zij handelen naar der volgende beginselen. De reden, dat ambtenaren in functie blijven is deze, dat dit in het belang is van de bevolking; het nadeel, dat zij daardoor mede het belang van de bezetter dienen, is in het algemeen geringer, dan het grotere nadeel, dat voor de bevolking zou kunnen voortvloeien uit het niet meer functioneren van het eigen bestuursapparaat. Indien echter de ambtenaar, door in functie te blijven, zodanige diensten aan de vijand zou bewijzen, dat deze groter kunnen worden geacht dan het nut, dat voor de bevolking aan zijn aanblijven is verbonden, dan zal hij zijn post moeten verlaten’. Deze voorschriften zeggen in het kort; ambtenaren kunnen het best op hun post blijven, omdat ze op die manier een groter voordeel voor de bevolking dan voor de bezetter kunnen zijn. Wanneer zij echter merken dat zij dit niet meer van groter voordeel voor de bevolking zijn moeten zij hun post verlaten.
Wanneer er een wet werd voorgesteld die tegen de moraal van de Secretarissen-Generaal inging, of wanneer deze discrimineerde of nadelig was voor het Nederlandse volk, kwamen de Secretarissen-Generaal dus in een dilemma, of ze gingen akkoord met het invoeren van de wet, of ze traden af als Secretaris Generaal. Toen er over bepaalde wetten ruzies ontstonden tussen enkele Secretarissen-Generaal en Seyss-Inquart, werden deze Secretarissen-Generaal ontslagen. In hun plaats werden toen NSB’ers aangesteld, die Duitsgezind waren en het dus met alle door Seyss-Inquart voorgestelde wetten eens waren. Ondanks het nieuwe bestuur en de nieuwe wetten bleven veel Secretarissen-Generaal in hun functie. Na de oorlog zeiden ze dat het was omdat er anders een NSB’er aan in hun plaats zou komen. Deze wetenschap deed veel Secretarissen-Generaal dan ook hun mond houden en met veel wetten akkoord gaan omdat ze wisten dat als ze weigerden en zich terugtrokken, er Duitsgezinde NSB’ers als vervanger kwam, wat nog veel erger was. Doordat veel Secretarissen-Generaal tijdens de oorlog aanbleven en met bijna alle wetten instemden, was het voor de Duitsers mogelijk om bijvoorbeeld de joden te isoleren en uit de maatschappij te verwijderen. De Secretarissen-Generaal hadden dus eigenlijk net zo goed allemaal af kunnen treden, de wetten die er zijn komen tijdens hun ambt zouden er ook wel gekomen zijn wanneer ze allemaal aftraden. Hoewel sommige wetten aangepast konden worden door de Secretarissen-Generaal hebben ze verder niet veel tegen de Duitsers gedaan.
Een voorbeeld hiervan is de Ariërverklaring; deze maatregel werd ingevoerd door het burgerlijk bestuur en hield in dat alle joden in Nederland zich voor 26 oktober 1940 moesten registreren, zodat alle joden in Nederland administratief vastgelegd waren. Deze maatregel is door de besturende macht; dus de Secretarissen-Generaal goedgekeurd. Slechts enkele Secretarissen-Generaal trokken zich terug. De rest nam het voorstel aan, met of zonder tegenzin… Deze stap was de eerste van velen in de isolatie en verwijdering van het Jodendom in Nederland. De aangebleven Secretarissen-Generaal hebben hier zowel bewust als onbewust aan meegewerkt door niet uit hun functie te stappen wanneer ze het ergens niet mee eens waren en door de maatregelen en wetten aan te nemen die Seyss-Inquart voorstelde. Wie het niet eens was met de Duitse manier van besturen kon altijd uit zijn functie treden, het nadeel was echter altijd dat er een NSB’er of andere Duitsgezinde voor in de plaats kwam .

3. Hoe bezetten de Duitsers landen waar de regering en de kroon niet gevlucht waren?

In dit hoofdstuk neem ik enkele landen die in de Tweede Wereldoorlog ook door Duitsland bezet waren. Hoe was daar de situatie?
België

Toen de Duitsers in 1940 België veroverden, ontvluchtten noch de kroon noch de regering haar land. In plaats daarvan nam het parlement snel een wet aan die het mogelijk maakte om de besturende macht bij de Secretarissen-Generaal van België te leggen. Ook de Secretarissen-Generaal waren verplicht zich aan hun loyaliteit jegens het vaderland te houden en met de bezetter mee te werken voor zover dit mogelijk was met het oog op de conventie van Den Haag. ( Over het reglement op de landoorlog) deze samenwerking moest op één lijn lopen met de nationale wetgeving. Zo probeerde België te vermijden dat de Duitsers een te grote invloed op het Belgische machtssysteem kregen. In tegenstelling tot Nederland kreeg België dus een militair bestuur ipv. Het burgerlijk bestuur, Aristocraat Alexander von Falkenhausen had de leiding over dit bestuur en probeerde te voorkomen dat de Duitsers alsnog een burgerlijk bestuur in België installeerden door met allerlei maatregelen af te rekenen die door de Duitsers werden genomen om België te beïnvloeden. Dit lukte hem tot midden juli 1944, waarna het De Duitse machthebbers lukte om van het Duitse militair bestuur een burgerlijk bestuur te maken.
Ondanks het militair bestuur wisten de Duitsers toch zeer veel wetten tegen joden en tegen de bevolking op te zetten, zo namen de Duitsers vooral de controle voor hun rekening, het bestuur werd aan de Belgische administratie overgelaten. De Belgische regering had dus bijna net zo weinig macht als de Nederlandse regering, in België zijn echter veel minder mensen vermoord en waren er veel minder collaborateurs. Dit omdat de mensen in België veel meer deden om de Duitsers dwars te zitten en bijv. de vluchtelingen een onderdak te verzorgen en ze te helpen vluchten. Het lage aantal collaborateurs lag aan het feit dat de Koning van België zijn land niet ontvlucht was en het volk dus nog in hem geloofde.

Denemarken

Ondanks een niet-aanvalsverdrag dat Denemarken en Duitsland getekend hadden vielen de Duitsers op 9 april 1940 Denemarken binnen en werd het in enkele uren bezet. Deze verovering was zo snel omdat de regering met de Duitsers een overeenkomst had gesloten; Duitsland zou de politieke onafhankelijkheid van Denemarken respecteren wanneer Denemarken al het verzet staakte. De Duitsers hadden Denemarken dus makkelijk bezet, maar hadden weinig invloed op de besluiten van de regering. De Duitsers konden hun wetten tegen joden en de andere burgers van Denemarken dus moeilijk doorvoeren, omdat de Deense regering ze sterk dwars zat. De Regering probeerde ook om dmv. Compromissen te sluiten de bevolking te behoeden voor Duitse wetten die nadelig voor hen zouden zijn. Hierdoor was het dagelijks leven in Denemarken relatief erg normaal en zonder al te veel last van de bezetter. De politie was onder Deense controle en de Duitse autoriteiten kwamen niet in direct contact met de bevolking. Er zijn bijna geen joden uit Denemarken getransporteerd en de bevolking heeft bijna geen last van honger of beperkingen gehad. Dit ging allemaal erg goed totdat de regering in 1943 aftrad ivm. Een staking die door de communisten in Denemarken was opgezet. Er ontstonden rellen en alles liep uit de hand. De Deense autoriteiten probeerden nog om de situatie op orde te brengen. Maar toen Hitler eiste dat het Deense leger ontwapend moest worden, de staat van beleg uitgeroepen moest worden en dat de doodstraf werd ingevoerd voor sabotage trad de regering af. Toen de bescherming van de regering was weggevallen gingen de Duitsers over op een terreurbewind waarbij wraakacties en razzia’s aan de orde van de dag waren. Verzetsgroepen werden steeds actiever en Denemarken werd steeds moeilijker te controleren. Uiteindelijk gaven alle Duitse troepen zich over op 5 mei 1945; dezelfde dag als toen Nederland volledig bevrijd werd. In totaal zijn er in Denemarken maar 7000 oorlogsslachtoffers gevallen. Dit is mede te danken aan de handelingen van de Regering en de saamhorigheid van de bevolking die niets met de Duitsers te maken wilden hebben en trouw bleven aan hun land.

Polen

Polen werd na diens bezetting in drie delen gedeeld; een Duits deel ( dat voortaan deel uit zou maken van Duitsland, een Russisch deel en in het midden een Pools deel dat het Generaal Gouvernement werd genoemd. Het Generaal Gouvernement stond onder Duits burgerlijk bestuur terwijl het niet bij het Duitse rijk hoorde. De Regering was naar Engeland gevlucht ( Net zoals in Nederland) en de Duitsers hadden alle macht in handen. Aan het hoofd van de bezettingsmacht stond Generaal gouverneur Hans Frank.
De Polen werden beschouwd als minderwaardige mensen en werden door de Duitsers veel gebruikt als goedkope arbeidskrachten. In de door Duitsland geannexeerde gebieden wilden de Duitsers alle Polen verwijderen. Het gebied moest opnieuw bevolkt worden met ‘echte Duitsers’ De Polen moesten maar naar het Generaal Gouvernement gebied verhuizen en werden daar aan hun lot overgelaten. Ook voor de Joden in het door Duitsland geannexeerde gebied kwamen er veel beperkingen, joden mochten bijna niets meer en werden als vuil behandeld en later ook in Getto’s geplaatst. Deze Getto’s waren gebieden in een stad die alleen door joden bewoond mochten worden, zo hadden de Duitsers alle joden bij elkaar en was het makkelijker ze te transporteren of te onderdrukken. Natuurlijk zijn er wel opstanden in de Getto’s geweest, maar deze zijn zonder al teveel moeite door de Duitsers neergeslagen. Niemand hielp de Joden en de Polen tijdens de Tweede Wereld oorlog. Doordat de regering Naar Engeland was gevlucht konden de Duitsers alle macht uitoefenen, hierdoor waren er geen problemen met het opleggen van nieuwe wetten, het isoleren van de Joden, het ronselen van Polen voor dwangarbeid enz. De Duitsers konden doen wat ze wilden omdat niemand ze kon dwarszitten. Het verzet haalde natuurlijk wel iets uit, maar het effect ervan was hetzelfde als dat van een druppel op een gloeiende plaat, hun grootste actie was de opstand in Warschau die bijna heel Warschau vernietigde toen de Duitsers de opstand neersloegen.
De regering was naar Engeland gevlucht en na de Duitse verovering werd er een Duits burgerlijk bestuur geplaatst. Omdat de regering niets meer voor de polen kon doen behalve ze via de radio moed inspreken en aanzetten tot verzet, was het voor de Duitsers mogelijk om bijna alle joden in Polen uit te roeien en alles uit te voeren wat ze maar wilden. Polen is zonder twijfel het land dat het meest geleden heeft onder de Duitse bezetting.

4. Hoe reageerde de Nederlandse bevolking op de onverwachte vlucht van hun Koningin en regering?

Toen Het volk op 14 mei via Opperbevelhebber Generaal Winkelman te horen kreeg dat hun Koningin gevlucht was naar Engeland bracht dit een grote verontwaardiging teweeg. Zeker toen ook bekend werd dat de regering haar achterna was gegaan en Nederland officieel geen regering meer had.

Welke standpunten werden er genomen mbt Wilhelmina’s vlucht?

1. Men zei dat Wilhelmina naar Engeland was vertrokken omdat ze zo beter haar volk kon steunen dan wanneer ze onder het juk van de bezetter leefde.
2. Men zei dat Wilhelmina laf was en dat ze haar eigen hachje probeerde te redden, ook de regering werd hiervan beschuldigd.
3. Men verweet Wilhelmina van collaboratie, omdat ze het de vijand makkelijk zou maken door naar Engeland te vluchten. En ze zich nooit kwaad tegen Duitsland had uitgesproken voor de inval.

Men verweet haar van collaboratie en lafheid omdat ze zich nooit afkeurend had opgesteld tegen Nazi Duitsland.
De rijken en een ander deel van de lage bevolkingsgroepen geloofden juist in de krijgshaftigheid van Wilhelmina en begrepen dat ze die niet kon uitoefenen wanneer ze in Nederland bleef. Dit waren meestal de echte oranje liefhebbers.
Ten slotte waren er de mensen die het gevoel hadden dat ze hen in de steek lied en het land al opgaf voordat het verslagen was. Dit overgrote deel voelde zich als natie opgegeven en in de steek gelaten, geen goede zaak voor de ‘moeder des vaderlands’…

Hoe reageerden de Nederlandse bedrijven en overheidsdiensten op de vlucht van Wilhelmina en de regering?

De kelderende moraal van de Nederlandse Soldaten aan het front was een ander gevolg. Soldaten waren hun strijdlust verloren, ze waren niet oplettend meer en voelden zich in de steek gelaten. De Duitsers hadden toen absoluut geen moeite meer om ze te overmeesteren.

Het hoge aantal collaborateurs in Nederland kan ook te maken hebben met de vlucht van Wilhelmina; men geloofde niet meer in Oranje en dacht dat de Duitsers de oorlog toch al gewonnen hadden, ze waren namelijk bijna over Nederland heen gelopen. Als er geen hoop meer is kun je je het best aansluiten bij de overwinnaar is wat ze dachten.

Grote bedrijven zoals Philips en de Nederlandse spoorwegen wisten niet aan wie ze hun loyaliteit verschuldigd waren, de Duitsers wilden de bedrijven maar al te graag gebruiken voor hun oorlogsproductie. Omdat de regering en de kroon officieel verboden waren tijdens de bezetting en er geen opdrachten van de regering meer binnenkwamen, gingen deze bedrijven samenwerken met de Duitsers om niet failliet te gaan en niet te worden overgenomen door de Duitsers.

Doordat de regering in Londen zat, werden er geen orders meer door de minister gegeven. Politiecommissarissen waren ineens verantwoordelijk voor hoe zij de dingen aanpakten en wat ze gingen doen. De commissarissen waren hierop helemaal niet voorbereid en pakten de door de bezetter opgelegde taken op hun eigen manier aan, de bezetter dwars zitten kwam er nauwelijks aan te pas, omdat de politie al moeite genoeg had om de orde in haar corps te bewaren.

Voor de Nederlanders veranderde er eerst niet veel aan de situatie na de bezetting door Duitsland. Duitse soldaten patrouilleerden vaker en proclamaties ( aankondigingen) werden opgehangen en maakten de eisen van de bezetter duidelijk. Pas na rond 1941-1942 begon de situatie echt te veranderen, omdat het tij keerde en de Duitsers in het defensief werden gedrongen werd de bevolking steeds meer beperkingen opgelegd; voortaan moest er met bonnen betaald worden, grote delen van de oogst moesten aan de bezetter uitgeleverd worden, mannen werden opgepakt en naar Duitsland gestuurd om te gaan werken en overtredingen werden steeds harder aangepakt. Hoewel de bevolking eerst dacht dat de Duitsers welvaart ( door de vele opdrachten) en rust brachten, werd Nederland uitgemolken en gepijnigd. Wie zich uitsprak over deze omstandigheden kon een fikse straf verwachten en op executies waren aan het einde van de oorlog aan de orde van de dag. Pas na de bevrijding kon Nederland; verwoest en hongerlijdend als het was beginnen met de opbouw van steden, voedselproductie en welvaart. Deze Duitse grap had Nederland een zware slag toegebracht!


De mening van historici over de schuld of onschuld van Wilhelmina ( door naar Engeland te vluchten) met betrekking tot gebeurtenissen die hierdoor plaats zouden hebben gevonden.

Dr. J. Presser:

Boek: Ondergang(deel I en II), 1965; “er is sprake van een collectieve schuld (Hoofdstuk Londen). De Nederlandse regering was op de hoogte of had dat kunnen zijn. Niemand verhief zijn stem. Hoewel Presser zijn kritiek met name richt op de ministers en ambtenaren in Londen, behoorde Wilhelmina ook tot de regering in ballingschap. De Nederlandse regering inclusief Wilhelmina had door de Nederlandse ambtenaren op te roepen niet mee te werken aan het oppakken en transporteren van Joden (mogelijk) mensenlevens kunnen redden.”

De Nederlandse student communicatiewetenschappen J. Schaap in zijn afstudeerscriptie zegt: “De koningin wist duidelijk hoe het koningshuis macht kon uitoefenen via de radio. Ze liet niet na het medium radio te gebruiken om haar eigen positie te verbeteren. Ze had meer aandacht voor de staatkundige vernieuwingen die ze na de oorlog wilde doorvoeren, dan voor de problematiek van de Jodenvervolging, terwijl ze daar wel van op de hoogte was.”

Politiek filosoof Hannah Arendt: “Schuld is in haar visie altijd persoonlijk en niet collectief. Het bezwaar tegen collectieve schuld is het verschijnsel dat daardoor uiteindelijk niemand meer werkelijk schuldig is en ter verantwoording kan worden geroepen. In de processen tegen rond oorlogsmisdadigers heeft men nogal eens een beroep gedaan op de gedachte van collectieve schuld en kwamen daders van bijvoorbeeld de Holocaust met zeer lichte straffen weg. Iedereen had immers schuld en waarom zouden zij dan gestraft moeten worden?”

De Amerikaanse historicus Daniel Johna Goldhagen stelt dat de Holocaust mogelijk is gemaakt door dat de Duitsers collectief bereid waren om Hitlers waandenkbeelden uit te voeren. “Zij zijn de daders. Maar het zwijgen van de hierboven genoemde geallieerde en geestelijke wereldleiders maakte die bereidheid in elk geval niet kleiner.”

Cees Fasseur: “Wanneer Wilhelmina en de ministers in Nederland waren gebleven, dan waren ze de gegijzelden van de Duitsers geworden. Ze hadden moeten meewerken aan de Duitse maatregelen, met andere woorden ze waren collaborateurs geworden. Wanneer ze dat geweigerd hadden dan was Wilhelmina monddood gemaakt en verbannen naar paleis het Loo bij Apeldoorn en de weigerachtige ministers waren vervangen door NSB-ers. Bovendien was het niet zeker wat Hitler gedaan zou hebben wanneer Wilhelmina niet Naar Engeland was gevlucht.” Een connectie tussen Wilhelmina’s vlucht naar Engeland en de jodenuitroeiing vindt hij zinloos.

Nanda van der Zee schrijft in haar boek uit 1997 over de vreemde rol die de Nederlandse regering, met aan de top Wilhelmina, heeft gespeeld bij de vervolging van het jodendom in Nederland. De belangrijkste stelling van Van der Zee is dat Wilhelmina's vlucht naar Londen in strijd was met de grondwet en Nederland opzadelde met een civiel Duits bestuur, met fatale gevolgen voor de joodse bevolking. Verder verweet Van der Zee Wilhelmina toen ze in Londen was ze een te passieve houding aannam ten aanzien van haar joodse onderdanen. Hoewel zij beschikte over diverse propagandistische middelen (Radio Oranje en pamflettenregens van de RAF) en hoewel ze door haar dochter in Canada diverse malen op de hoogte was gebracht van het lot van de mensen in de kampen, leek Wilhelmina geheel en al met haar gedachten bij de restauratie van de monarchie.

Het boek; ‘Om erger te voorkomen’ door Nanda van de Zee.

Eigen mening

Mijn mening over de schuld of onschuld van Wilhelmina door naar Engeland te vluchten is verdeeld; de bewijzen gaan meer de kant op dat ze door naar Engeland te vluchten haar landgenoten in de steek liet en faalde haar Koninklijke taak te volbrengen. (bij het volk te blijven en hetzelfde lot te ondergaan + het volk steunen) Waardoor Nederland onder totale macht van de bezetter kwam; zonder eigen regering om deze te dwarsbomen.. Alleen de Secretarissen-generaal waren daartoe in staat maar hiervoor niet opgeleid of ingelicht. ( dit verliep dan ook niet erg positief tov. het Nederlandse volk) Aan de andere kant is het ook zo dat Wilhelmina zich, door naar Engeland te vluchten beter kon uitspreken tegen de bezetter en beter haar volk kon toespreken. Ze kon haar volk via de radio aanzetten tot verzet, hulp bieden aan onderduikers en berichten over de toestand. In Nederland had ze dit niet kunnen doen, hoe kon ze het volk dan toespreken?
Of Wilhelmina’s vlucht als heldhaftig of laf gezien kan worden zal nog lang een discussie blijven, Ik denk dat het haar in de paniek het beste leek om uit handen van de Duitsers te blijven en vanuit Engeland haar volk te leiden. Ongeacht de consequenties die het met zich meebracht. Wilhelmina acht ik schuldig aan onzorgvuldigheid en haastig handelen zonder na te denken over de mogelijke gevolgen van haar handelen. Ze is naar Engeland gevlucht met de beste bedoelingen, maar is hierdoor de bescherming die ze voor het volk en vooral de joden kon betekenen tekort geschoten. Dit heeft ze volgens meerdere boeken geprobeerd recht te zetten door zich moederlijk en zorgzaam voor te doen in de toespraken van Radio oranje, om zo na de oorlog weer door haar volk op de troon geaccepteerd te worden.

Conclusie



Wat waren de gevolgen op de vlucht van Wilhelmina en haar regering naar Engeland mbt. de bezetting en het bestuur van Nederland door de Duitsers?
Deelvragen:
1. Wat waren de redenen voor het vluchten naar Engeland?
2. Hoe werd het Duitse bestuur in Nederland opgezet?
3. Hoe werden andere landen die door Duitsland bezet waren bestuurd?
4. Hoe reageerde de bevolking op de vlucht van Wilhelmina naar Engeland?

Wilhelmina besloot om naar Engeland te vluchten, de regering volgde haar. Dit had de volgende gevolgen voor de bevolking van Nederland en de bezetting door de Duitsers;

· Bescherming van de regering en de koningin door zich tijdens de bezetting te verzetten en dwars te zitten tegen de bezetter vielen weg.
· Als de regering niet gevlucht was, was er geen burgerlijk bestuur opgezet maar een militair bestuur. Omdat de regering wel gevlucht was werd er een burgerlijk bestuur opgezet waardoor Duitsland veel meer grip op Nederland had. Nederland kon helemaal omgezet worden naar Duitse wil.
· Het moraal van soldaten kelderde toen men de vlucht vernam waardoor de vechtlust daalde en burgers verloren het vertrouwen in hun land, waardoor ze gingen collaboreren. Bedrijven die afhankelijk waren van de regering waren nu afhankelijk van de Bezetter en moesten samenwerken om niet overgenomen te worden of failliet te gaan.
· Doordat Wilhelmina gevlucht was liet ze de regering in onwetendheid achter, die vluchtten toen ook naar Engeland omdat ze vonden dat de regering de kroon moest volgen, het vertrekken van de regering naar Engeland is dus ook door haar veroorzaakt.
· Doordat de regering gevlucht was kon deze de joden in Nederland niet meer beschermen voor Duitse maatregelen tegen hen. Driekwart van de joden is uitgemoord in Nederland, dit aantal is beduidend lager in België en Denemarken waar de regering niet gevlucht was en dus een militair bestuur werd gevoerd. Dit is dus ook een gevolg van de vlucht naar Engeland. Wanneer Wilhelmina in Nederland gebleven was, was de regering ook gebleven en had deze wetten tegen de joden kunnen voorkomen of i.i.g. deze wetten aan laten passen door de bezetter dwars te zitten of compromissen te sluiten. Het volk had dan nog in Nederland geloofd en was niet in grote aantallen gaan collaboreren waardoor er minder joden verraden zouden zijn en Nederland zich beter tegen Duitsland had kunnen verzetten.

Belangrijke Personen

Generaal Winkelman:

Generaal Winkelman was de opperbevelhebber der Nederlandse strijdkrachten, hij was dus de baas over het Nederlandse leger. Toen de regering en de kroon naar Engeland vluchtten kreeg Winkelman ook de macht over Nederland op zijn schouders. Na de capitulatie en werd Winkelman krijgsgevangen genomen en leverde hij de macht in bij Seyss-Inquart opdat hij niet meer met de Duitsers samen hoefde te werken. In 1945 nam Winkelman eervol ontslag uit militaire dienst en overleed in 1952.

Adolf Hitler: Was de leider van Nazi Duitsland in de periode dat de Tweede Wereldoorlog bezig was en daarvoor. Hitler richtte de N.S.D.A.P. Op en werd leider van Duitsland in 1933. In 1939 viel hij Polen binnen en startte daarmee de Tweede Wereldoorlog. Hitler was een fel jodenhater en gaf opdracht om alle joden uit te roeien tijdens de oorlog.

Koningin Wilhelmina:

Wilhelmina Helena Pauline Maria was koningin der Nederlanden van 1890 tot 1948. Tijdens de Tweede Wereld oorlog kwam zij voor de zware taak te staan om haar land door de oorlog heen te slepen en ervoor te zorgen dat men haar na de oorlog weer op de troon zou accepteren. Zelf zat ze tijdens de oorlog samen met de regering in Engeland.

Minister president Colijn:

Hendricus Colijn was voor de oorlog de voorzitter van de ministerraad. Tijdens de oorlog echter werd hij vervangen door dhr. de Geer die het van hem overnam. Toen de Duitsers Nederland bezetten bleef hij in Nederland achter, waar hij de vlucht van de kroon en regering sterk veroordeelde, later echter ging hij het verzet tegen de Duitsers steunen waar hij voor gearresteerd werd. Hij stierf in 1944 in Berlijn.

Mr. F. Beelaerts van Blokland:

Diplomaat en hoogste adviseur van de Koningin in de periode 1923-1946.

Prins Bernhard:

Prins Bernhard was getrouwd met de dochter van Wilhelmina; prinses Juliana. Hij Werd tijdens de oorlog tot opperbevelhebber van de binnenlandse strijdkrachten in Nederland gepromoveerd en leidde deze krachten tijdens de bevrijding van Nederland. Na de oorlog is hij in paleis het Loo blijven wonen tot zijn dood in 2004.

Secretarissen-Generaal:

Een secretaris-generaal van een Nederlands ministerie is de hoogste ambtenaar van het ministerie. Hij heeft de dagelijkse leiding over de ambtelijke organisatie. De functie van secretaris-generaal is ook politiek gezien belangrijk. Daarom speelt bij de benoeming van een secretaris-generaal de politieke achtergrond van de kandidaten altijd een rol. Bij meerdere ambtenaren speken we van Secretarissen-Generaal.

Seyss Inquart:

Seyss-Inqart werd in 1940 benoemd tot ‘reichscommissar’ van Nederland. Hij werd hierbij de baas van Nederland en had onder zich de Secretarissen-Generaal. Eerst probeer de Seyss om de bevolking zachtmoedig voor het nationaal socialisme te winnen, maar toen dat niet leukste ging hij over op de harde hand van het regeren. Seyss Inquart was mede schuldig aan de deportaties van Joden naar de kampen in Nederland en naar polen, ook al ontkende hij dat later tijdens het proces van Neurenberg. In 1946 werd hij opgehangen omdat hij schuldig was bevonden aan oorlogsmisdaden. Dit gebeurde in Neurenberg.

Begrippenlijst

Aristocraat: Lid van een regerende klasse aanzienlijken.

Burgerlijk bestuur: bestuursvorm waarbij het hoogste gezag door een Duits ‘burgerlijk’ bewind werd gevormd in plaats van militair bewind. De bezetter neemt de macht van de koning en regering over en staat aan het hoofd van het bestuursapparaat.

Capitulatie: Overgave van een land of partij in de oorlog.

Collaborateurs: verraders, werkten samen met de bezetters omdat ze dezelfde overtuiging deelden of uit winst of eigenbelang.

Collectief: gemeenschappelijk.

Neutraliteit: Het zich onpartijdig opstellen van een land ten opzichte van twee oorlogvoerende landen, om zo niet bij deze oorlog betrokken te raken.

Geannexeerd: Tot het land van de overwinnaar opgeëist, een deel van Polen werd bijv. uitgeroepen tot Duitsland en maakte toen deel uit van Duitsland, het was geannexeerd. Na de oorlog werd dit deel echter weer van Polen.

Generaal Gouvernement: Een staatsvorm die gebruikt werd om een gebied te besturen. Landen die een Gouvernement als bestuursvorm hadden werden voorgezeten door een gouverneur of Gouverneur-generaal.

Generaal gouverneur: Hoogste gezagsdrager van een land of gebied groter dan een provincie.

Getto: een stadswijk waar mensen met een gelijke etnische achtergrond of cultuur wonen, in de meeste gevallen (door de overheid of door de omstandigheden) gedwongen. In de oorlog betrof het vooral de Joden die in Getto’s moesten gaan wonen.

Het parlement: het parlement vertegenwoordigd het volk en is een wetgevend lichaam, de stem van het volk als het ware.

Holocaust: Het systematisch uitroeien van joden tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Memoires: persoonlijke levensherinneringen.

Militair bestuur: bestuur waarbij de huidige regering aan de macht blijft maar waarbij de bezetting door de overwinnaar uitsluitend militair is. De bezetter bemoeit zich niet met de huidige bestuursvorm maar zorgt er wel voor dat het land in zijn macht is door het leger dat de orde handhaaft en de belangen van de bezetter uitoefent.


Ministerraad: alle ministers gezamenlijk, ook wel het kabinet.

Nederlands Indië: Nederland had in de Gouden eeuw van Indonesië haar kolonie gemaakt. Tijdens de Tweede Wereld Oorlog was Nederland nog steeds de baas over deze kolonie en onderhield het nauw contact met de Nederlanders in Indonesië.

NSB’ers: aanhangers van de partij: NSB; Nationaal-Socialistische Beweging, die het programma van de nationaal socialisten volgt, met uitzondering van rassenleer en het antisemitisme (jodenhaat). NSB’ers waren lid van deze partij en hadden hierdoor allerlei voorrechten.

Radio Oranje: radio-omroep die zich voor het Nederlandse volk uitsprak en tijdens de Tweede Wereldoorlog werd opgezet in Engeland. Via nieuwsberichten en toespraken wilde radio oranje het volk op de hoogte houden van de situatie en aanmoedigen tot actie en verzet.

Razzia’s: Drijfjacht waarbij een politiemacht groepen mensen bijeen drijft en oppakt. Dit gebeurde in de Tweede Wereldoorlog vooral om joden en jonge mannen op te pakken en weg te voeren.

Reichsminister: Hoogste ‘minister’ van in dit geval het rijk Nederland. Hij was de leider van de besturende macht van Nederland en legde wetten voor aan de Secretarissen-Generaal die besloten of ze doorgevoerd moesten worden. Een soort president.

Secretarissen-Generaal: hoogste ambtenaar van een ministerie

Bronvermelding

De volgende bronnen heb ik voor dit profielwerkstuk gebruikt;

Boeken:

· Zee van der, N., “Om erger te voorkomen” (Meulenhof Amsterdam 1997)

· Fasseur, C., Wilhelmina. “Sterker door strijd” ( Amersfoort 2002)

· Dr. Hilbrink, C., “‘In het belang van het Nederlandse volk…’” ( Sdu.Uitgeverij Koninginnegracht 1994)

Internetsites:

Voor informatie:

http://scholieren.nrc.nl/weekkrant/2001/12/6.shtml
http://www.joodsmonument.nl/article.php?thg_id=1005.197&lang=nl
http://users.pandora.be/michel.vanhalme/jeugd71.htm
http://www.go2war2.nl/artikel/587
http://www.teije.nl/scan/den_gesch_ne.htm http://www.go2war2.nl/artikel/1479/2
http://www.newseum.org/holocaust/html/images/einzatsgruppen.jpg
http://nl.wikipedia.org/wiki/Koningin_Wilhelmina_in_de_Tweede_Wereldoorlog
http://nl.wikipedia.org/wiki/Geschiedenis_van_Denemarken http://nl.wikipedia.org/wiki/Geschiedenis_van_Polen
http://www.ru.nl/ahc/vg/html/vg000143.htm

REACTIES

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.

".

".

Dit 'vluchtverhaal' klopt niet.

De historica Nanda van der Zee heeft
in de archieven van de Britse Royal Navy niet eerder gepubliceerde documenten aangetroffen, waaruit glashard blijkt dat er wel degelijk in de herfst van 1939 via de Engelse gezant Neville Bland volop onderhandelingen gaande waren met de Engelsen over het vertrek van het Nederlandse koninklijke gezin naar Engeland.

De historicus Kikkert schrijft in zijn boek 'De Prins in Londen':
'De mythe dat de Oranjes min of meer onverwacht in de meidagen 1940
gedwongen werden het vaderland te verlaten, terwijl zij dat nooit van
plan waren, kan inmiddels als achterhaald worden beschouwd.
Er waren eerdere, meer en uitgebreidere voorbereidingen voor een vertrek getroffen dan algemeen bekend is geworden; de weergave in het beeldvormende standaardwerk van dr. Loe de Jong is in dit opzicht op z'n minst onvolledig.
De Prins der Nederlanden ging mee naar Engeland en volgde daarbij een van
de vluchtroutes, die voorafgaande winter nauwkeurig was bepaald.
Nog vijf dagen vóór de Duitse inval had prins Bernhard, slechts vergezeld
van één ondergeschikte, alle wijkplaatsen en vluchtroutes persoonlijk geïnspecteerd.

Over dit onderwerp heb ik een heel verslag gemaakt dat ik u wel wil toesturen.

Hoogachtend,
G. de Boer

14 jaar geleden

A.

A.

Als dit onderstaande verhaal van G de Boer klopt, zijn ze dus met voorbedachte raden en volgens uit hoofden van Wikipedia de vrije Encyclopedie schuldig aan landverraad. Als dit tenminste niet van te voren grondwettelijk is vastgelegd? Wikipedia zegt, als een staatshoofd voor vijand op de vlucht slaat en zijn land aan de vijand over laat, is dit landverraad!

6 jaar geleden