KINDSOLDATEN

INLEIDING

Wereldwijd worden meer dan 300 000 kinderen in 35 landen gebruikt als soldaat bij gewapende conflicten. Deze kindsoldaten worden ingezet aan het front of op een andere manier tewerk gesteld in de buitenlandse strijdkrachten of rebellenlegers. Alleen in Afrika zijn er al 120 000 kindsoldaten. Vooral in landen waar er een burgeroorlog heerst, vormen kinderen een waardevolle aanvulling op nationalistische legers of guerrillatroepen.

WAT ZIJN KINDSOLDATEN?

Een kindsoldaat is iemand, jonger dan achttien, die deel uitmaakt van gewapende strijdkrachten of gewapende troepen. Ze worden ingezet in verschillende legers zoals regeringslegers, maar ook in de gewapende troepen die tegen het nationale leger vechten tijdens een burgeroorlog. Kindsoldaten werken als soldaat maar ze kunnen ook als kok, drager, boodschapper ingezet worden.
Meisjes die dienen als sexslavin en die gedwongen worden om met soldaten te trouwen, worden ook als kindsoldaat beschouwd.
Het gaat dus niet alleen om de kinderen die gewapend zijn.

WAT DOEN HULPORGANISATIES ?

Het VN-kinderfonds UNICEF heeft meer dan 3500 kindsoldaten uit Zuid-Soedan weggehaald in februari 2002. Ze waren overgedragen door het Soedanese Volksbestrijdingsleger, de SPLA (het Sudan People’s Liberation Army), dat jarenlang kinderen liet meevechten tegen het regeringsleger.
De demobilisatie bij de Zuid-Soedanese stad Rumbek was een plechtige gebeurtenis. De kinderen namen deel aan een parade en zongen oorlogsliederen.
Aan het eind van de plechtigheid stonden ze op een groot veld in militaire slagorde bij elkaar waar ze hun wapens en hun toekomst achterlieten.

Amnesty International voert al jaren actie tegen de inzet van kindsoldaten.
Medewerkers gaan op bezoek bij de ambassades van landen waar kindsoldaten worden ingezet. Deze kunnen dan op hun beurt er de regeringen van overtuigen dat het geen goede zaak is om kindsoldaten in te zetten.
Ook vraagt Amesty de regeringen om de kindsoldaten vrij te laten en voor een goede opvang te zorgen.
Ook Sint-Bavo werkt mee aan één van de vele projecten van Amnesty.

KINDSOLDATEN VROEGER…

Het verschijnsel is niet nieuw. Kinderen zijn altijd in oorlogen gebruikt, als verspieders of boodschappers. Eeuwen geleden liepen ze mee als trommelaars. Denk aan het woord ‘infanterie’ (voetsoldaten), waarin het Franse woord ‘enfant’ verstopt zit, dat kind betekend. De kinderen droegen geen wapens en ze vochten ook niet mee, maar ze liepen wel voorop e vingen vaak de eerste klappen op.

EN NU…

Toch is er nu een groot verschil met vroeger: de wapens. Die zijn nu zo licht en eenvoudig te bedienen, dat kinderen ze gemakkelijk kunnen hanteren. Kinderen worden zo volwaardige soldaten en krijgen ook te maken met het harde leven dat daarbij hoort.
Het ergste is dat kinderen in de oorlogen meestal niet gespaard blijven.
Integendeel, vaak worden ze met harde hand ‘ingewijd’ om ze aan het soldatenleven te laten wennen.
Vaak worden kinderen gebruikt om een terrein te zuiveren van landmijnen. De kinderen gaan op pad met stokken en bezems, als er niets ontploft volgen de andere soldaten.
De kinderen zijn vaak misbruikt of gehersenspoeld en krijgen ook vaak drugs te slikken zodat ze zich niet meer bewust zijn van hun daden.

HOE RAKEN KINDEREN HIERIN VERZEILD?

Het onderzoek van UNICEF heeft laten zien dat kinderen zich niet zelden vrijwillig aansluiten bij het leger. Vaak hebben ze de haat tegen ‘de vijand’ met de pap in de mond gekregen. In landen die al lang oorlog voeren is dikwijls aan van alles gebrek Als je bijna dood gaat van de honger en het leger belooft je elke dag een maaltijd is de keuze niet zo moeilijk. En als je je hele familie hebt zien uitmoorden, kan het een veilig gevoel geven om een kalajnikov (een soort geweer) in handen te krijgen.
Maar vaak worden kinderen met geweld geronseld. Ze worden uit hun huizen gehaald of meegenomen nadat hun familie is vermoord of ze worden gekidnapt van de straat, het schoolplein…

HET LEVEN VAN EEN KINDSOLDAAT

Het duurt even voordat je van jonge kinderen meedogenloze soldaten hebt gemaakt. Daarom krijgen de nieuwelingen een zware training. Hoe dat er aan toegaat verschilt per land. Het gaat van de kelen opensnijden van dode tegenstanders en hun bloed opdrinken tot stokslagen en het uitdrukken van sigaretten op hun armen.
Ze krijgen soms ook les in het vermoorden van mensen en verkrachten van vrouwen. Palestijnse kinderen moesten graven delven, waar ze zelf korte tijd levend in begraven werden om alvast aan het einde te wennen.

WAAROM WORDEN KINDEREN INGEZET I. P. V. VOWASSENEN?

Doordat kinderen klein en lenig zijn, kunnen ze zich goed verstoppen, dat is handig als je moet spionneren. Goedkopere soldaten kan je niet vinden. Ze zijn gehoorzaam en makkelijk beïnvloedbaar. Veel legerleiders zijn blij met kindsoldaten, ze kunnen hen opdragen gevaarlijke dingen te doen die een volwassene niet eens zou overwegen.

WAAR WORDEN ZE INGEZET?

De meeste kindsoldaten vochtende afgelopen jaren in Afghanistan, Myanmar (Bima), Paraguay, Colombia en Sierra Leone.

KINDSOLDATEN IN NEDERLAND

Kindsoldaten komen niet alleen voor in verre landen waar de mensen verwikkeld zijn in bloedige oorlogen. Ook Nederland rekruteert jonge soldaten. De dienstplicht is er afgeschaft maar als je wil kan je op je zeventiende bij het leger en vanaf je achttiende kan je uitgezonden worden naar het buitenland.

WAT ZIJN DE GEVOLGEN VOOR DE KINDEREN?

De gevolgen voor de kindsoldaten zijn afschuwelijk. Velen worden gedood en de kinderen die overleven zijn levenslang gewond, zowel lichamelijk als geestelijk.
Door lichamelijke handicaps kunnen ze niet meer voor zichzelf zorgen. Door hun psychologische trauma’s kunnen ze niet meer normaal functioneren. Veel ex-kindsoldaten hebben concentratieproblemen, ze zijn hyperactief of juist depressief.
Vaak zijn ze verslaafd aan drugs en seksueel overdraagbare ziektes zoals HIV en aids komen veel voor.

SLOT

De kinderen zijn slachtoffer, maar tegelijk ook dader van oorlogsmisdaden. Daarom is het moeilijk voor hen om terug te gaan naar huis. Ze schamen zich voor hun verleden als kindsoldaat en zijn bang voor wraakacties van hun dorpsgenoten en andere burgers.