Feitelijke gegevens

• 1e druk, 2025
• 212 pagina's
• Uitgeverij: Marmer

Flaptekst

Eerste zin

Raadselachtig hoe de dingen zich voortdurend voor me verborgen weten te houden

Samenvatting

De ik-verteller Zelda (66) haalt uit haar berging de asbus van haar man Arthur die twee jaar ervoor gestorven en gecremeerd is. In een lucide droom heeft ze een idee gekregen wat ze met de as moet doen. Ze maakt negen potjes met as en maakt ook een plan om die op bepaalde plaatsen te verstrooien. Plaatsen die belangrijk zijn geweest in hun 47-jarig huwelijk. Het eerste potje strooit ze rond een boom bij het eerste huis van Arthur. Ze vertelt hoe jong ze was bij de eerste ontmoeting. Ze hadden toen veel seks, maar dat werd anders toen Zelda op een grensoverschrijdende manier werd bevoeld door de huisarts. Ze had dat nooit aan haar man kunnen vertellen. Maar vanaf dat moment schaamde zich voor haar naaktheid.

Zelda denkt terug aan de boodschap van de uroloog, die vertelde dat Arthur uitgezaaide prostaatkanker had. Arthur kiest echter tegen de zin van Zelda niet voor de reguliere geneeswijze, maar voor de alternatieve variant. Dat doet hij omdat hij en zijn bedrijfspartner Jannie een 'zweverig' bureau AlZiend hebben. Zelda is boos.
Het tweede potje as strooit ze uit in een park waarin Arthur en zij vaak wandelden. 
Het derde potje strooit ze uit bij het ziekenhuis waar Arthur de slechte boodschap kreeg. 

Zoon Ruben (net gescheiden) belt haar op om te vertellen dat hij een tijdelijke baan in Sydney krijgt. Dat vindt ze helemaal niet leuk. Ze verliest haar tweede kind, vindt ze, want een dochtertje Mirte is kort na de geboorte overleden. Het wordt de vierde pek om as te verstrooien in een rivier waarin ze ook het steentje van Mirte hadden gegooid. Vader en dochter op die manier toch nog verenigd.

Zelda zorgt ook één keer in de week voor maaltijden bij haar buurvrouw Lonneke. Ze praat met haar over haar relatie.  Arthur en Zelda  hadden problemen en de laatste jaren vrijwel geen seks meer.
Later krijgt ze een droom over een ring die ze daarna ook in de werkelijkheid terug vindt. Het is een ring met een steen Prehniet, waarvan beweerd wordt dat daarmee verdrongen herinneringen geactiveerd zouden kunnen worden.

Dan vraagt Ruben haar telefonisch wat er vroeger in de familie werd verteld over de DNA-kwestie. Dat betreft het waanidee dat Arthur niet de biologische vader van hem is, maar een opa. Dat werd ten stelligste ontkend door Zelda die destijds een DNA-test van Arthur eiste. Daaruit kwam geen schandaal.

Arthur komt met een verhaal dat het ontstaan van prostaatkanker de oorzaak zou vinden in 'een partnerconflict' volgens de alternatieve geneeskunde. Dat bezorgt Zelda een schuldgevoel Dat gevoel wordt nog erger als Arthur in de latere fase van het ziekteproces met een vriend naar de Ardennen gaat. Zelda wordt buitengesloten.
Vanaf die plek moet Arthur van zijn therapeut Zelda op de hoogte stellen van een groot geheim. Wat ze al een beetje vermoedde, heeft hij al een jarenlange seksuele relatie met Jannie. Ze is woedend en verbiedt hem nog langer thuis te komen. In een verzorgingstehuis bezoekt ze hem nog een paar keer. Jannie komt echter ook op bezoek. Zelfs is zij de persoon die het laatst Arthur levend ziet.
Het volgende aspotje wordt door Zelda op een Waddeneiland in het duin gedropt. Daar liepen ze ooit samen. Een wat luguber uitziende man die ze op de veerboot treft, wil met haar aanknopen, maar ze wijst hem resoluut van de hand. Zei s helemaal niet toe aan daten.

Bij weer een bezoek aan Lonneke, doen ze samen een voodoo-ritueel. Ze prikken met spelden in een grapefruit en verwensen Jannie. Zelda leest daarbij een brief voor die ze na de openbaring van het geheim aan Arthur en Jannie heeft gericht. Het volgende potje as wordt dan ook gebracht bij het tehuis waar Arthur zijn laatste dagen doorbracht. Zijn 'goeroe' liet hem nota bene klei eten, wat zijn herstel niet echt bevorderde. Eén dag voor zijn dood bezoekt ze uitgemergelde Arthur nog, maar ze weet ook dat Jannie de laatste was die hem nog heeft gezien.

Zelda denkt terug aan het ophalen van de as bij het crematorium in de coronatijd. 
Ze brengt nu een potje as op de natuurbegraafplaats waar Arthurs' ouders liggen. In het laatste hoofstuk leest Zelda in de krant waarin ze een kleine aankoop in de kringloopwinkel gewikkeld had, dat Jannie recent bij een auto-ongeluk omgekomen is. Ze is intussen al gecremeerd. Zou het voodooritueel ermee te maken hebben gehad?, denkt ze. Eigenlijk is ze opgelucht. Het verhaal van de rouwverwerking is door de queeste van de negen aspotjes opgelost. Het laatste potje verstrooit ze in de buurt van het crematorium.  Ze kan nu verder met haar leven.
"Ze heeft het glas (port) "Proost Arthur, proost Jannie. Moge het jullie goed gaan aan gene zijde."(blz. 212).

Personages

Zelda

De 66-jarige Zelda moet de dood van haar man verwerken. Twee jaar ervoor (in de coronatijd) is hij aan de gevolgen van prostaatkanker overleden. Maar erger nog dan de dood van haar man was het geheim dat hij vlak voor zijn dood op aanraden van zijn therapeut aan Zelda moest opbiechten: hij had al een lange seksuele relatie met Jannie, de vrouw met wie hij het bureau AlZiend runde. Dat bureau stimuleerde het vertrouwen in helderziendheid en het aanprijzen van alternatieve geneeswijzen. Zelda is daar erg boos over. Ze voelt zich "versteenzaamd" en twijfelt aan de zin van het bestaan.
Zelda wilde wel degelijk de oplossingen van de uroloog proberen, maar Arthur wilde dat per se niet. Bovendien moest zijn ziekte een geheim voor alle andere mensen zijn. In een soort voodooritueel dat ze met de aan Alzheimer lijdende buurvrouw Lonneke uitvoert, neemt ze symbolisch wraak op Arthur en Jannie. Is het later puur toeval dat zij bij een auto-ongeluk om het leven komt. Het in een droom getoonde "asproject" kan Zelda de bevrijding geven die ze nodig heeft. Met het uitstrooien van de negen potjes as komt er een einde aan haar queeste die leidde tot aanvaarding van de rouw en de berusting van haar lot.

Jannie en Arthur

Beide personages worden beiden van de kant van Zelda belicht. Ze hebben een jarenlange seksuele relatie met elkaar. Het zijn dus onbetrouwbare personages. Beiden geloven in de alternatieve geneeswijze en om hun eigen bedrijf geen 'schade te berokkenen' blijft ook Arthur de vreemde geneeswijze prefereren boven de reguliere geneeswijze. Het wordt een beetje ridicuul als hij in de laatste dagen van zijn leven klei moet eten. Tot aan het einde van zijn leven blijft Arthur dus eigenzinnig. Het noodlot heeft ook nog een wreed einde voor Jannie in petto.

Ruben

Ruben belt enkele keren naar zijn moeder. O.a. om te vertellen dat hij na zijn scheiding van Irma een jaar zal gaan werken aan de andere kant van de wereld. Hij weet wel dat zijn moeder het idee al erg vervelend vindt, maar hij weet van het gezegde dat kinderen niet een bezit van hun ouders zijn.

Quotes

"Zeventien, bijna achttien, was ik toen in Arthur ontmoette. Hij was drie jaar ouder dan ik. Als een blok waren we voor elkaar gevallen en na drie dagen had hij me een sleutel van zijn huis gegeven." Bladzijde 16

"Hij nam tegenover ons plaats en opende een scherm op zijn pc. Hij begon te spreken. Terwijl ik naar het Duitse accent van de arts zat te luisteren, galmden enkele woorden na in mijn oren: "uitzaaiingen, bekken, fase vier."" Bladzijde 28

"Arthur geloofde haar voor honderd procent. Hij moest wel. Als hijzelf niet zou geloven in zijn eigen collega, dan zou hun bedrijf immers ongeloofwaardig zijn? Dat zouden ze dan wel op kunnen doeken. […] ‘Ik ben nu zélf mijn grootste uitdaging.’" Bladzijde 48

"Potjes had ik nodig. Kleine lege potjes en misschien een paar nieuwe wandelschoenen. Opzij, opzij, hier komt een vrouw met een missie, dacht ik en moest inwendig lachen om mijn kinderlijke enthousiasme. De gewoonte om hardop in het luchtledige mijn gedachte uit te spreken is lachwekkend maar het helpt me te relativeren. Hoe gek het ook mag lijken, dacht ik, deze missie wil ik volbrengen. Soms moet een mens in dromen geloven." Bladzijde 14

"De tekst treft me opnieuw. Een kind is niet ván jou, het is zichzelf en het komt dóór jou. Dat is een idee om je aan vast te klampen wanneer je kind is gestorven. Die gedachte daadwerkelijk geloven en naleven is een ander verhaal." Bladzijde 58

"Met mezelf in het reine komen is wat ik gehoopt had te bereiken met het asproject. Nu komt de dood van Jannie ertussen. Maar waartussen eigenlijk? Is haar dood niet juist het slotstuk? Het begin van een nieuwe episode? Alles is met elkaar verweven, alles gaat zijn eigen gang." Bladzijde 203

Motieven

Dood

De dood speelt in het leven van Zelda een belangrijke rol. Ze heeft een dochtertje Mirte gebaard dat maar heel kort heeft geleefd. Haar echtgenoot Arthur heeft een uitgezaaide prostaatkanker: hij gaat het alternatieve circuit in en sterft. Zijn partner in het alternatieve circuit, Jannie, krijgt twee jaar na zijn dood, een auto-ongeluk en overlijdt. Een van de aspotjes strooit Zelda uit op de natuurbegraafplaats van Arthurs ouders.

Queestemotief

Zelda maakt een reis (terug) in het leven van haar man en haarzelf. Op beslissende punten in hun leven stort ze de as uit één van de negen gele potjes die ze heeft gevuld met as uit de crematies. Zo maakt ze een reis naar de hoogte-en dieptepunten van haar leven. Een queeste naar het verloop van de liefde en de zin van het bestaan.

Kanker

Arthur krijgt te horen dat hij uitgezaaide prostaatkanker heeft. Hij wil het reguliere circuit bij een uroloog niet aflopen en hij vindt dat hij met zijn alternatieve geneeswijze een betere genezingskans heeft. Daarmee vervreemdt hij zijn vrouw van zichzelf en hij torst een zwaar geheim dat mogelijk de ziekte heeft veroorzaakt, volgens zijn psychologische begeleider.

Overspel

Arthur moet van zijn begeleider van de alternatieve geneeswijze aan zijn vrouw duidelijk maken dat hij behalve een werkrelatie ook een seksuele verhouding heeft met Jannie, met wie hij een bedrijfje heeft gesticht. Het heet AlZiend, maat het maakt die naam niet waar. Arthurs kanker was niet door hen opgemerkt. Arthur vertelt het overspel via een e-mail aan zijn vrouw, ook wel laf.

Geheimen

Wanneer Arthur hoort dat hij kanker heeft, verplicht hij zijn vrouw en zoon daarover niets aan de omgeving te vertellen. Arthur wil zijn ziekte geheim houden.
Maar het grootste geheim is dat hij al een jarenlange seksuele relatie heeft met Jannie, de vrouw met wie hij het bedrijf AlZiend heeft opgericht.

Alternatieve geneeskunde versus reguliere geneeskunde

Arthur wil na de mededeling van de uroloog niet meedoen aan de voorstellen van de specialist. Hij gelooft meer in de alternatieve geneeswijzen. Zelda vindt dat niet goed, maar Jannie heeft meer invloed op Arthur dan zijn vrouw met wie hij decennialang getrouwd is. Uiteindelijk eindigt Arthurs leven met het eten van klei die genezing zou brengen. Kwakzalverij dus.

Incest

In één hoofdstuk komt het motief van incest naar voren. Ruben moet een geneeskundige verklaring hebben voor zijn tijdelijke baan in Sydney. Hij vraagt zijn moeder wat er destijds was gebeurd met een DNA-test. Zij vertelt dan dat er sprake was dat Ruben een andere biologische vader had en wel een kind van zijn stiefopa zou zijn. Dat was het gerucht. Arthur geloofde erin, maar Zelda niet en die eiste een DNA-test. Er bleek na een reguliere DNA-test niets aan de hand te zijn.

Heden en verleden

In het verhaal wordt steeds tussen verleden en heden geschakeld. Een mooi verhaal : in vrijwel elk hoofdstuk moet Zelda terugdenken aan het verleden, omdat ze de aspotjes naar hun bestemming moet brengen. Die zijn verbonden aan herinneringen : het eerste huis van hen, het laatste huis van hen, de as van het gestorven kindje Mirte, de dood van Arthur in een verzorgingstehuis, het eiland waar ze ooit waren, de natuurbegraafplaats van Arthurs ouders, het ziekenhuis waar hij de noodlottige boodschap kreeg.

Schuldgevoel

Zelda heeft een schuldgevoel. Dat wordt voor al veroorzaakt door de houding van Jannie en Arthur. Die hebben in hun zweverige filosofie begrepen dat de prostaatkanker ontstaat als en een partnerconflict is tussen man en vrouw. Arthur beschuldigt Zelda er min of meer van dat hun gebrek aan seksualiteit de oorzaak van zijn kanker kan zijn. Het is misschien juist het partnerconflict tussen Arthur en Jannie, want Arthur had gehoopt dat hij met Jannie verder zou gaan, maar Jannie at liever van twee taarten. Ze ging niet bij haar eigen man Klaas weg.
Zelda krijgt een schuldgevoel omdat ze Arthur verbiedt naar haar huis terug te komen. Hij ligt er maar alleen in dat tehuis, waar alleen Zelda en ook Jannie hem bezochten. Pijnlijk vindt Zelda het dat Jannie de laatste was die bij Arthur op bezoek is geweest.

Voodooritueel

De aan Alzheimer leidende Lonneke en Zelda gaan een voodoo-experiment aan om Jannie te laten overlijden en straffen voor haar handelwijze. Ze prikken daarvoor met spelden in een grapefruit, waarbij ze verwensingen uiten. Daarna komt Jannie om bij een auto-ongeluk. Oorzaak?

Seksualiteit

Toen Zelda Arthur ontmoette was seks een heerlijk gerecht waarvan Zelda volop kon genieten. Maar dan komt er een periode waarin ze terugdenkt aan de situatie bij haar huisarts die haar inwendig onderzocht, toen ze om de pil kwam vragen. Ze voelde zich vernederd en had een schaamtegevoel aan die 'aanranding' overgehouden. Ze had het nooit aan Arthur durven vertellen, maar de volledige seksuele overgave kwam er later niet meer. Schaamtegevoel over haar lichaam kreeg de overhand. Ze probeerde het te verbergen, maar Arthur miste de overgave van Zelda aan hem. Later werd hun seksuele relatie op een laag vlammetje gezet. Zelda vertelde nota bene aan Jannie over haar verwaterde seksleven en Jannie ging daarna volop aan de gang met Arthur.

Eenzaamheid

Zelda voelt zich steeds eenzamer. Arthur is weggevallen. Maar ook daarvoor was ze eenzaam. Jannie en Arthur gingen vaak samen op reis, waar Zelda vroeger een leuke reispartner was. Zelda bleef thuis achter: ze 'versteenzaamde' (blz. 51) Ze had wel vermoedens van het vreemdgaan, maar Arthur wees dat altijd van de hand.
In haar rouwproces belt zoon Ruben haar om te vertellen dat hij een baan in Australië kan aanvaarden. Ze voelt zich weer in de steek gelaten, maar je hebt geen recht op een kind ("Het kind is niet van jou, Het kind is van zichzelf, Het kind is er dóór jou)
Ze is na de dood van Arthur in een 'woongroep' gaan wonen, waar ze wel contact heeft buren: ze helpt haar buren Lonneke die dementeert en Bien die hartproblemen heeft (ze zal haar bloemen watergeven)

Motto

BIJNA NOOIT

Bijna nooit zie je een vogel in de lucht
zich bedenken, zwenken, terug

- Judith Herzberg
Uit: 111 Hopla's -

Titelverklaring

De titel komt letterlijk in de tekst terug. Op blz.167 zijn de met dementie kampende Lonneke en Zelda bezig aan een voodooritueel.
 "Je hebt hard gewerkt, zie ik." Lonneke wijst naar de grapefruit."Uit liefde." Ik kijk haar aan. "Uit liefde? Zou het?" Onhandig wikkel ik het briefpapier om de grapefruit en prop het pakketje in mijn tas. Hoe ik daar nu weer van af moet komen?"
En misschien zou je ook de twee woorden kunnen omdraaien: "De liefde is uit." Aan de andere kant vertelt Zelda bij het verstrooien van de as dat ze altijd van Arthur gehouden heeft.

Structuur & perspectief

Er zijn 17 hoofdstuukken zonder titel. In die hoofdstukken wisselt steeds het heden met het verleden. In het heden gebruikt Zelda uiteraard de o.t.t en in het verleden de o.v.t. Het heden speelt zich een tweetal jaren na de coronatijd af. Zelde is een ik-verteller. Je ziet als lezer dus alles door de ogen van de bedrogen vrouw: de liefde, de woede, de haat en de rouw.
Rita Spijker schrijft de roman op als een waargebeurd verhaal. Ze heeft de ziekte met haar man meegemaakt en als rouwverwerking wordt van haar eigen geschiedenis een roman gemaakt met Zelda en Arthur.

Decor

Het decor is het huis van Zelda in een woongroep, waar ze na de dood van Arthur is gaan wonen. Ze bemoeit zich wel met de buren, als Lonneke (die dementeert) en Bien (die ook fysiek kwetsbaar is). Over plaatsnamen wordt niet gesproken. Waarschijnlijk speelt het verhaal toch in de provincie Groningen. Op haar queeste gaat Zelda ook een keer naar een Waddeneiland om daar een potje as te verstrooien. Mogelijk is dat Vlieland, waar Zelda en Arthur een keer samen geweest zijn.

Wat de tijd betreft is er sprake van de coronatijd. Arthur overlijdt in die periode. We kunnen aannemen dat dit in de zomer van 2020 (misschien nog 2021) is, toen er nog strenge beperkingen waren bij begrafenissen en crematies. Bij de crematie van Arthur zijn alleen Zelda en Ruben aanwezig. Die periode ligt in het verhaalheden twee jaar voordat ze aan de asreis gaat beginnen. Die zou dan in het voorjaar van 2022 of 2023 hebben plaatsgevonden.

Stijl

Dat Rita Spijker een heldere vertelstijl heeft, heeft ze al in de eerdere romans bewezen. Zij is in de eerste plaats een verhalenverteller. Bovendien is ze in haar dagelijks werk ook schrijfdocent. Beide vaardigheden zijn goed te zien in dit boek over rouwverwerking. Ze is bovendien rouwcoach. Er is geen moment van verslapping in het verhaalk, waardoor de spanningsboog strak blijft staan. Dat nodigt uit tot doorlezen.

Ze gebruikt in deze roman ook emotionele woorden die haar verdriet, medelijden, woede, irritatie uitdrukken. Ze laat zich gaan in ruwe verwensingen in het voodooritueel. Hoewel de inhoud best dramatisch genoemd kan worden, blijft ze toch op sommige plaatsen in haar verhaal een vorm van relativerende humor handhaven.
Opvallend in de stijl is het veelvuldig noemen van vogels. (zie onder de kop Bijzonderheden)

Slotzin

Als ik het café verlaat vliegen de duiven op het plein in één chaotische klapwiekende beweging op. Ik kijk ze na tot de zwerm met een boog achter de daken uit het zicht verdwijnt.

Bijzonderheden

Opvallend is in deze roman de aanwezigheid van vogels. Op de cover staan twee vogels op een tak afgebeeld. Rita Spijker kiest ook voor een motto met vogels. (van Judith Herzeberg) En als je dan als lezer oplet kom je steeds vogels in het verhaal tegen.
Ik heb de volgende vliegende vrienden kunnen vinden:eksters (blz. 35 en 97) specht (38) goudhaantje (38) mezen (38) buizerd (68) nijlganzen (68-71) puttertjes ( 69-169) strandlopertjes (90), zanglijster (112), zwanen (114) Vlaamse gaaien (121) scholekster (135) eidereenden (135) kauw (136) lijster (144) zilvermeeuw (145) meerkoet (167) pimpelmezen (189-196) kraaien (192) vuurgoudhaantje (193) huismus (196) raven (205-210) roodborstje (205) stadsduiven (211)

Vogels zijn in het algemeen de symbolen voor vrijheid: "zo vrij als een vogeltje." Maar er zijn ook specifieke vormen van symboliek bij verschillende vogels. Zelda denkt dat Arthur via de vogels communiceert met haar. Op internet zoekt ze dan de symboliek van o.a. goudhaantje :."kleine boodschapper van de eeuwige geest die in ons allen leeft, Dat de duiven aan het eind evan de roman  "een gevoel van vrede, en veiligheid" brengen, is geen verrassing.Hier misschien is het nog duidelijker: berusting in wat er in het nabije verleden is gebeurd. Het asproject van Zelda heeft daaraan een steentje bijgedragen. 
Zwanen: zijn symbolische vogels  voor liefde, trouw, vrede en transformatie.
Eksters verbinden fysieke en spirituele wereld met elkaar.Maar ze zijn ook partners voor het leven (monogaam maar promiscue - blz.35) in verhalen 
Raven zijn ook boodschappers uit een andere wereld ( vgl.de mythologie van Wodan)

Beoordeling

Rita Spijker heeft sinds 2005 al een aantal goed leesbare romans op haar naam staan. De laatste roman "Rauwe Dagen" verscheen in 2015. Ongeveer tien jaar hierna verschijnt Uit Liefde. Gelukkig is  Rita Spijker anno nu weer een roman gaan schrijven. Spijker is een meesterverteller met spannende en goed opgebouwde verhalen. Juist tussen allerlei experimentele (en ook voor mij soms onbegrijpelijke) romans blijft ze maximale aandacht schenken aan de inhoud van haar  roman, de structuur en de heldere stijl. Het is juist weer eens heerlijk om een mooi verhaal achter elkaar uit te lezen.Je hoeft ook geen meesterspeurder te zijn om er achter te komen wat er zich precies afspeelt.

Toch besteedt de elitaire literaire kritiek meestal weinig of geen aandacht aan haar romans. Ook over deze in mei j.l. verschenen roman staan er twee maanden later maar weinig recensies op internet. Er is er één van Tzum en de andere recensies zijn van de hand van de lezers van de Hebban Leesclub.
Rita Spijker verdient bovendien een compliment voor haar moed door een gevoelige periode in haar leven: de dood van haar echtgenoot, die zich niet aan de reguliere medische zorg wilde overgeven te verwerken en er toch ook een vrijwel autobiografische roman over te schrijven. Ja, de namen zijn anders, maar in  het AD-magazine Mezza was ze erg duidelijk hoe de vork in de steel zat. We noemen het ook wel autofictie.
Spijker blijft ook bij haar standpunt dat alternatieve geneeswijzen meestal geen oplossing bieden bij ziektes als kanker. Het zoeken van de oorzaak van prostaatkanker zal zeker niet liggen bij een partnerconflict.

De roman is uiteraard  uitstekend geschikt voor bespreking in leesclubs. Het herkenbare  onderwerp zal daar de tongen losmaken.

Maar ook scholieren uit de bovenbouw van havo en vwo kunnen deze roman goed begrijpen. Het boek heeft een fijne bladspiegel, relatief korte hoofdstukken en is met 212 bladzijden voor de doelgroep niet te dik om te lezen.

Recensies

"Uit liefde is een gelaagde, vooral gedurfde roman over heden en verleden, over liefde, rouw, loslaten en afscheid nemen. Ondanks dat het autofictie is, moet het niet geclassificeerd worden als navelstaarderij. Als uitgangspunt gebruikt Spijker haar eigen ervaringen die ze aanvult met fictionele elementen, waarbij ze Zelda op zoek laat gaan naar antwoorden in zichzelf. Ondanks het onderwerp is het zeker geen zwaar beladen verhaal. Doordat ze de lezer kan laten lachen met haar geestige opmerkingen, krijgt Zelda’s ‘asreis’ ook iets luchtigs en ontroerends, en is het uiteindelijk zelfs fijngevoelig." https://www.tzum.info/202...it-liefde/

"Uit liefde is een verhaal waarvan je weet dat de auteur het zelf heeft meegemaakt. Dat maakt dat je geïnteresseerd blijft en je ook goed kan inleven. Een soms bijzonder heftig verhaal dat je zeker na laat denken over een aantal zaken. Na het dichtslaan van dit boek ben je dit verhaal niet meteen vergeten en suddert het nog een paar dagen na!" https://www.hebban.nl/rec...uit-liefde

"De hoofdpersoon raakt verwikkeld in een geheim. Ze beschrijft zintuigelijk haar belevingen. Het is een boek over het bizarre verloop van levens. Over hoe dicht liefde haat en wanhoop bij elkaar liggen. Dit Boek stemt tot nadenken. Wat wil je zelf van een relatie? Wat zijn jouw grenzen? Hoever ga je mee met de ander? Wie ben je zelf zonder de ander? Is het leven alleen voldoende. Grote vragen des levens die tot nadenken stemmen. Op een mooie en liefdevolle manier stelt Rita ze aan de orde. Weinig oordelend en met veel gevoel voor de omgeving en de natuur als krachtbron." https://www.hebban.nl/rec...uit-liefde

"Ik kom in een boek van rouw dat mij geen moment loslaat, in indringende maar ook lichte woorden geschreven. Het boek is geen pamflet tegen alternatieve geneeskunde, de spiriwiriwereld, het is het relaas van Zelda die zich verhoudt tot het leven wat zij samen achter zich hebben en tot de macabere afloop. Rita Spijker heeft in een interview in Mezza uitgesproken geen aktie te willen ondernemen tegen de genezers van de spirituele behandelingen, toch is het heel denkbaar dat dit boek het gesprek hierover weer op gang brengt" https://www.hebban.nl/rec...uit-liefde

"Wel is het bij tijden echt een zwaar en heftig verhaal dat je compleet overspoeld. Zeker door de manier waarop Arthur met Zelda om gaat, wist mij echt de schokken. Het is prachtig hoe Zelda toch hierin voor een deel haar zoon weet te beschermen en hem niet in alle pijnlijke en ongelofelijke bekentenissen die Artur doet te betrekken. De band Lonneke en Bien, die haar tijdens en na deze wending in haar leven steunen, zijn erg mooi. Wat me het meest heeft geraakt aan het verhaal is dat Zelda haar woede, onmacht en pijn prachtig weet te omschrijven en hierdoor hoop ik dan ook dat ze na het delen van haar heftige verhaal haar geluk in het leven gaat vinden." https://www.hebban.nl/rec...uit-liefde