ADVERTENTIE
Luisterboeken: de makkelijke optie? Lars is niet echt een fan van lezen. Daarom gaat hij op zoek naar de beste manieren om door zijn leeslijst heen te komen. Red je het met alleen maar samenvattingen, of is een e-reader of luisterboek een betere optie? Deze video wordt mede mogelijk gemaakt door Storytel.

Probeer 30 dagen gratis
Geschiedenis van alcohol

Alcohol is bijna even oud als mensheid zelf. Men weet zeker dat 6000 jaar v. Chr. al alcohol werd gemaakt. Het oudste bierbrouwersrecept is gevonden op een 5000 jaar oude kleitafel uit Sumerië. Bij de oude Grieken was wijn weer heel populair. Toch dronken vroeger niet veel mensen alcohol, het was gewoon te duur en niet altijd te krijgen. Tot in de Middeleeuwen bleef dat zo. In die tijd maakten mensen wijn van vruchten en bier uit gerst en honing. Het alcoholgehalte van die dranken was laag. In die tijd waren er ook nog geen koelkasten zodat de dranken snel bedierven. Daardoor waren ze niet het hele jaar te krijgen. Via de Arabieren bereikten in de late Middeleeuwen de distilleertechniek ons land. De distillaten werden meer en meer als genotmiddel gebruikt. Ze bedierven niet en het alcoholgehalte was hoger. Maar alcohol bleef duur en dus onbereikbaar voor grote groepen. Dat veranderde in de 17e eeuw. Toen werd ontdekt dat je ook uit koren en bieten sterke drank kon maken. Deze grondstoffen waren goedkoper en dus ging de prijs van alcohol omlaag. Hierdoor werd sterke drank ook bereikbaar voor de gewone man.
Meer mensen gingen dus alcohol drinken, maar de consumptie van alcohol bleef tot 1960 laag. Dat kwam doordat drinken een luxe iets was. Maar tussen 1960 en 1990 is een grote groep mensen steeds meer gaan verdienen. De prijzen van allerlei producten ging dus ook omhoog, maar de prijs van alcohol bleef laag. Langzamerhand werd alcohol een gewoon consumptiemiddel. Meer en meer mensen maakten alcohol drinken tot een gewoonte. Ook werd het niet meer raar gevonden dat vrouwen alcohol dronken. In 1992 dronk de gemiddelde Nederlander bijna 1000 glazen alcohol. Meer dan 650.000 mensen dronken elke dag gemiddeld meer dan 8 glazen per dag.

Alcohol en kanker

Overmatig gebruik van alcohol verhoogt de kans op enkele vormen van kanker. Met name mond-, keel-, strottenhoofd- en slokdarm kanker. Voor rokers is dit risico veel groter dan voor niet-rokers. Goede voeding kan deze risico's niet compenseren. Naar schatting is in ons land bij 3 op de 100 mensen die aan kanker overlijden overmatig alcohol gebruik een belangrijke oorzaak geweest van hun ziekte.

Alcoholgebruik verhoogt ook licht het risico op borstkanker. Bij minder dan 3 glazen alcoholische drank per dag weegt de geringe toename van het borstkankerrisico niet op tegen het verminderde risico op hart- en vaatziekten bij een dergelijk alcoholgebruik.
Mensen die alcohol willen drinken, wordt geadviseerd niet meer dan 3 (voor mannen) of 2 (voor vrouwen) glazen per dag te nemen.
Een gemiddeld glas bier bevat evenveel pure alcohol als een glas wijn of een glaasje jenever.

Alcohol en de wet

Het gebruik van alcohol had nogal wat gevolgen voor de maatschappij. Dat hadden wetgevers vroeger al begrepen. In de Middeleeuwen bestonden al overheidsmaatregelen tegen drankmisbruik. Vanaf de 18e eeuw werd alcohol bereikbaar voor grote groepen van de samenleving. Dat zorgde ook voor drankmisbruik op grote schaal. Langzamerhand werd duidelijk dat de overheid een speciale verantwoordelijkheid had. De Nederlandse Overheid heeft besloten tot een matigingsbeleid. Alleen die vormen van drankmisbruik die rechtstreeks gevaar voor de omgeving of voor de gebruiker opleveren, zijn strafbaar gesteld.
Toch zijn er nog heel wat wetten die zich bezighouden met alcoholgebruik en misbruik. Zo staan in het Wetboek van Strafrecht artikelen over openbare dronkenschap, ordeverstoring en het bedreigen van andermans veiligheid onder invloed van alcohol. Ook in de Wegenverkeerswet zijn artikelen over alcohol te vinden. Deze wet stelt dat het rijden onder invloed strafbaar is en gelijk staat met misdrijf. Van rijden onder invloed is sprake als de bestuurder van een voertuig een ademalcoholgehalte heeft van 220 microgram of een bloedalcoholgehalte van 0,5 promille of hoger. Overigens is een fietser en zelfs ruiter te paard onder invloed strafbaar. Als je iets teveel glaasjes op hebt, mag je trouwens ook geen schip of vliegtuig meer besturen.
Daarnaast heeft de wetgever in de Drank- en Horecawet regels opgesteld voor mensen die beroepsmatig alcohol tappen en gedistilleerd slijten. Om dat te mogen doen, moet je aan een aantal eisen voldoen die in deze wet zijn vastgelegd. Ook staan in deze wet veel internationale verboden. Het is bijvoorbeeld verboden om gelijktijdig te tappen en te slijten en om alcohol via automaten te verkopen. Als iemand alcohol buiten het café wil verkopen, heeft hij daar een speciale drankvergunning voor nodig.

De Drank- en Horecawet wil drankmisbruik helpen voorkomen. Daarom zijn er ook leeftijdsgrenzen gesteld. Aan personen onder de 16 jaar mag geen alcohol verkocht worden en sterke drank mag niet aan mensen onder de 18 verkocht worden. Het is verboden om dronken mensen toe te laten in een café of slijterij. Ook mag een barman geen drank meer schenken als iemand al dronken is. Hij moet dus zelf voorkomen dat iemand in zijn zaak dronken kan worden.
Reclame maken voor alcohol is niet verboden. Wel bestaan er regels voor het maken van reclame voor alcohol. Die regels zijn vastgelegd in de "code voor het reclamewezen". In deze code staat dat 40% van de televisiespots en alle overige audiovisuele reclame wordt voorzien van de slogan "Geniet, maar drink met mate". Verder is collectieve reclame voor drank niet toegestaan, alleen voor een bepaald merk. En alcoholreclame mag niet gericht zijn op jongeren.

Stappen van normaal naar dronken

Vrolijk, een beetje ontspannen

Bij 0 tot 0,5 promille(1 a 3 glazen binnen een uur)
Smaak, reuk en gezichtsvermogen gaan iets achteruit. Opgewektheid. De eetlust neemt toe.

Aangeschoten, beschonken en zat

Bij 0,5 tot 1,5 promille (3 a 7 glazen binnen 1 uur)
Stemming en gedrag veranderen: opgewonden, agressiever. Het verdovend effect wordt merkbaar: afname functies van alle zintuigen. Het geheugen wordt minder.
Zelfoverschatting. Afname spierbeheersing: waggelen, lallerig.

Zat tot ladderzat

Bij 1,5 tot 3 promille (7a 15 glazen binnen een uur)
Alle negatieve effecten worden sterker. De zelfkritiek verdwijnt. Het gezicht word rood en zwelt op en de pupillen verwijden zich. Dubbelzien, black-outs.
Kans op misselijkheid en braken. Slechte temperatuurregulatie(in de winter kans op doodvriezen).

Laveloos

Bij 3 tot 4 promille(15 a20 glazen binnen een uur)
De zintuigen raken verdoofd. De drinker is totaal in de war.

Voor pampus

Meer dan 4 promille (meer dan 20 glazen binnen een uur)
De kans op bewusteloosheid wordt heel groot. Vanaf dat promille is er sprake van levensgevaar. Bij 5 promille kan de drinker in coma raken. Uiteindelijk kan het centralezenuwstelsel zo sterk worden verdoofd dat de ademhalingscentra verlamd raken en de drinker overlijd.

Rijden onder invloed van alcohol

Cijfers

Jaarlijks worden er ongeveer 40.000 mensen op het rijden onder invloed. Elk jaar vallen er ongeveer 250 doden in het verkeer door alcohol. Enkele duizenden mensen raken gewond. Het Openbaar Ministerie besteedt ongeveer een derde van haar tijd aan het afhandelen van alcoholverkeersdelicten.

Invloed op rijvaardigheid

De belangrijkste gevolgen van rijden onder invloed zijn:
· Vertraagd reactievermogen: de controle over je been- en armspieren gaat achteruit waardoor je later reageert als normaal.
· Overmoedigheid: onder invloed denk je meer te kunnen en neem je meer risico’s
· Verminderde waarneming: je ziet minder wat er links en rechts van je gebeurt (de tunnelblik)
· Afname concentratie: de verdovende invloed van alcohol maakt dat je minder goed oplet

Toename ongevalkans

De verminderde rijvaardigheid na alcoholgebruik resulteert in een vergroting van de ongevalskans bij een toenemend promillage. Kijk naar de grafiek hieronder.

Vergroting ongevalkans bij rijden onder invloed van alcohol(normaal is 1)

Punt 1: 0,8 promille/ 350 mcg kans is 2 keer zo groot.
Punt 2: 1,3 promille/ 570 mcg kans is 9 keer zo groot.
Punt 3: 1,8 promille/ 785 mcg kans is 17 keer zo groot.

Alcohol gebruik in Nederland

Nederland staat op de 16e plaats van de wereldranglijst van het alcoholgebruik per hoofd van de bevolking. In totaal wordt er in Nederland per hoofd van de bevolking 8,2 liter pure alcohol per hoofd van de bevolking gedronken.(1999)

Om te vergelijken

Noorwegen 4,4
Zweden 4,9
V.S. 6,7
Groot-Brittannië 8,1
Nederland 8,2
België 8,7
Duitsland 10,6
Frankrijk 10,7
Liters pure alcohol per hoofd van de bevolking

Bier is in Nederland het meest populair, daarna wijn en sterke drank. Om precies te zijn: per hoofd van de (drinkende) bevolking drinken we gemiddeld bijna 500 glazen bier per jaar, 260 glazen wijn en 220 glazen sterke drank, afgerond dus bijna 1000 glazen per drinker per jaar. Dat is ongeveer 2,5 glas per drinker per dag. Bedenk daarbij dan ongeveer 10% van de drinkers bijna de helft van alle geconsumeerde alcohol voor zijn rekening neemt.
Het gebruik van bier neemt de laatste jaren een beetje af, het gebruik van wijn neemt toe en gedistilleerd lijkt zich na een periode van terugval wat te stabiliseren. Het drinken van mixdranken neemt de afgelopen 2 jaar met 100% toe.

Een sterke toename van alcoholgebruik in Nederland heeft zich voorgedaan in de periode 1960-1980.(van ongeveer 3 naar 9 liter pure alcohol per hoofd van de bevolking) Deze stijging werd veroorzaakt door een toename van de welvaart, door een relatief laag blijvende prijs van de alcohol, door de toepassing van betere productiemethoden en afzetmethoden, Door kennismaking met drinkgewoontes uit het buitenland en in algemene zin een verruiming van de drinkgewoonte o.a. bij vrouwen en jongeren. Vanaf 1980 tot 1995 is het alcoholgebruik in Nederland licht gedaald. (van ongeveer 9 naar liter pure alcohol per hoofd van de bevolking) De laatste jaren stijgt het hoofdelijk alcoholgebruik ieder jaar licht, veroorzaakt door het toenemende alcohol gebruik onder jongeren.

Overmatig drinken

Uit onderzoek van het NIPO (2000) blijkt dat het vooral jongens van 15-25 jaar en mannen van 35-55 jaar zijn die overmatig drinken, namelijk 30 resp. 50%.
Overmatig alcoholgebruik wordt vaak sociaal geaccepteerd omdat er niet altijd sprake is van zichtbare nadelige gevolgen. Het is met name voor de gezondheid van de drinker nadelig. De grens van overmatig drinken licht bij mannen op 21 glazen per week en bij vrouwen op 14 glazen per week.

Jongeren

57% van de uitgaande jongeren drinkt meer dan 10 glazen alcohol op een avond. Van de meiden drinkt 16% meer dan 10 glazen op een uitgaansavond. Vooral in de groep 21-24 jaar is het percentage hoger dan gemiddeld. Gebleken is bovendien dat 33% van de jongens en 14% van de meisjes regelmatig dronken of aangeschoten zijn.
Het drinkgedrag van studenten is anders dan bij hun leeftijdsgenoten. Studenten drinken vaker, hebben een hogere alcoholconsumptie en hebben meer te maken met sociale activiteiten waarbij alcoholgebruik een rol speelt. Ook hebben studenten meer tijd om uit te gaan en te drinken, omdat zij hun tijd grotendeels zelf in kunnen delen. Zo drinken studenten bijvoorbeeld gemiddeld 16 glazen per week tegen 10 glazen van hun leeftijdsgenoten. Leden van studentenverenigingen drinken tweemaal zoveel alcohol per week als niet verenigingleden. Bij vrouwen is het verschil tussen leden en niet-leden het grootst.
Het alcoholbeleid van de studentenverenigingen blijkt een van de bepalende factoren voor het hoge alcoholgebruik. De drank is er goedkoop, er zijn kortingen bij het bestellen van grote hoeveel heden en momenten waarop de drank extra goedkoop is. Ook hoeven verenigingsleden niet cash af te rekenen. Ten slot zijn er tal van rituelen en competitieve spelletjes waarbij het vooral gaat om het drinken van alcohol.

Een paar studenten feestjes:

Hijsgrijs: De student die guder3ende een jaar het meest heeft gedronken.
Strafadjes: De Drank die je moet drinken als je te laat bent.
Adjescup: Wedstrijd waarbij het bier in 1 keer achterovergeslagen moet worden.
100 potten race: Wedstrijd waarbij de deelnemers binnen 24 uur 100 glazen bier moeten op drinken.
Marathon: Een student moet drie dagen doordrinken, aangemoedigd door huisgenoten die hem of haar naar bed brengen en op tijd weer wakker maken.
Leegdrinkavond: (Tank moet Leeg Feest of Zuip de Kelder Leeg Feest) Als het op moet, hoe later het wordt, des te goedkoper de drank.
Sponsorborrel: De inhoud van de verenigingskas gaat naar een goed doel. Hoe meer men drinkt hoe meer voor het doel.
Exotische avond: Feest waarbij het drankaanbod in de loop van de avond verandert van soort.

REACTIES

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.