Gezocht: VWO'ers uit de 4e/5e met N&T of interesse in techniek. Doe mee aan een online community over een nieuwe studie en verdien een cadeaubon van 50 euro!

Meedoen

Indonesie

Beoordeling 6
Foto van een scholier
  • Werkstuk door een scholier
  • 4e klas vmbo/havo | 7167 woorden
  • 10 februari 2007
  • 321 keer beoordeeld
  • Cijfer 6
  • 321 keer beoordeeld

Taal
Nederlands
Vak
ADVERTENTIE
Ga jij de uitdaging aan?

Op EnergieGenie.nl vind je niet alleen maar informatie voor een werkstuk over duurzaamheid, maar ook 12 challenges om je steentje bij te dragen aan een beter klimaat. Douche jij komende week wat korter of daag je jezelf uit om een week vegetarisch te eten? Kom samen in actie!

Check alle challenges!
Indonesië

Inhoud

Introductie
Ligging
Geologie
Klimaat
Bevolking
Welvaart
Politiek en welzijn
Buitenlandse relaties
Milieu
Toerisme
Conclusie
Logboek
Gebruikte boeken en internetsites

Introductie

Dit aardrijkskunde werkstuk is onderdeel van het combiwerkstuk dat in de tiende klas gemaakt moet worden op het Novalis college
In de volgende teksten zult u een idee krijgen van Indonesië. U zult veel dingen aan de weet komen zoals welke godsdiensten er zijn, over de natuur en bewoners, regeringspartijen en nog veel meer.
Dit werkstuk is gemaakt vanaf september 2006 tot 1 januari 2007 en geschreven door Bauke Kwast uit 10b.


De ligging van Indonesië

De officiële naam van Indonesië is: “Republiek Indonesië”.
De inwoners noemen hun land ook wel “Tanah Air Kita”. Dat betekent: “Ons Land en Water”.
Indonesië is het vierde grootste land ter wereld een het grootste in Zuidoost Azië.
Daarnaast is het ook nog eens het grootste eilandenrijk op onze planeet.
Er leven dan ook bijna 239 miljoen mensen verspreid over ongeveer 1000 permanent bewoonde eilanden. Er zijn natuurlijk veel meer eilanden, in totaal 13667 waarvan er ongeveer 6000 een naam hebben. Veel van deze eilanden zijn vulkanisch.
De hoofdstad van dit land is Jakarta, dat ligt op Java.

Het landoppervlak is ongeveer 1.919.443 km2 en van oost naar west is het ongeveer 5100 km.
Van zuid naar noord wordt de afstand op 1760 km. geschat.

Indonesië grenst voornamelijk aan zee, namelijk aan de Indische oceaan, Timorzee, Arafurazee, en de Zuid-Chinese zee.
Het deelt landgrenzen met Maleisië, Oost Timor en Papoea Nieuw-Guinua

De evenaar loopt dwars door Sumatra en Borneo heen. Door de enorme omvang, kent het land drie tijdzones. Als het in Nederland 13:00 uur is, is het in het westen van Indonesië 19:00 uur, in het midden 20:00 uur en in het oosten 21:00 uur.
Het tijdsverschil tussen Indonesië en Nederland is in de winter tijd ongeveer 7 uur.
In de zomertijd is het ongeveer 6 uur.

Coördinaten
Indonesië ligt ongeveer op de coördinaten: 95 en 141 graden oosterlengte en 12 en 6 graden zuiderbreedte.

Geologie

Ligt Indonesië in een tektonisch actief gebied?
Voor de geologie van Indonesië is de platentektoniek van groot belang.
Indonesië ligt niet geheel op de Euraziatische plaat, want Nieuw-Guinea ligt voor een deel op
de Indisch-Australische plaat.

Aardbevingen komen in Indonesië redelijk vaak voor. De tsunami werd veroorzaakt door een aardbeving, of liever gezegd een zeebeving. Deze zeebeving had ongeveer 290.000 doden als gevolg.

De platen van de aardkorst groeien en smelten, ze botsen en schuiven tegen elkaar. Als er twee platen (naar, van, langs) elkaar schuiven krijg je aardbevingen: krachtige aardbevingen bij platen die naar elkaar bewegen, en minder krachtige bij die van elkaar bewegen. Daarom zijn er in Indonesië ook zoveel aardbevingen, het land ligt op (nabij) twee verschillende plaatgrenzen. De platen waar Indonesië op- en bij ligt bewegen voornamelijk naar elkaar toe.

Op dit plaatje kan je zien waar de grenzen lopen van de platen, maar ook waar vulkanen zijn en waar scheuren in de korst lopen.

Op Indonesië zijn er meer dan honderd actieve vulkanen. De bekendste nu is de Merapi. Die is in mei 2006 al drie keer uitgebarsten. Hij wordt als een van de zestien gevaarlijkste vulkanen op de wereld gerekend.
Op west Java ligt een grote groep van vulkanen, ook wel de ring van vuur genoemd. Daar registreert men zeker zo’n tien keer per jaar een uitbarsting.

Vulkanen heb je ook in allerlei soorten. Rustige en explosieve vulkanen. Vulkanen met dunne lava en met weinig ontploffingen en vulkanen met dikke stroperige lava en heel veel explosies.
De eerste soort vulkanen, met erg vloeibare lava en weinig explosies, kom je alleen maar tegen bij twee platen die van elkaar afschuiven. Dat is voornamelijk bij de mid-oceanische ruggen. Soms stroomt die lava wel met 40 km per uur vele kilometers ver een berg af. Die vulkanen zijn meestal erg uitgestrekt. Dit soort lava komt ook vaak uit spleten. Deze lava geeft doorgaans vrij vruchtbare aarde.
Daar waar de platen botsen krijg je grote druk en erg explosieve vulkanen met brokkelige lava (en krachtige aardbevingen).
Als er twee landplaten botsen krijg je bergen zoals bijvoorbeeld het Himalya en de Alpen. De Oceanische platen schuiven altijd onder de continentale platen. De oceanische platen zijn namelijk veel zwaarder. Als de oceanische plaat onder een landplaat (of een andere oceanische plaat) schuift, krijg je een trog. Bijvoorbeeld de Marianen trog (twee oceanische korsten). Voor Java heb je ook een trog in de zee, de Javatrog (een oceanische- en een continentale plaat).

Naast een trog krijg je veel vulkanen en krachtige aardbevingen. Deze vulkanen hebben meestal een erg steile heling. Dat komt omdat de lava veel brokkeliger en stroperiger is. Ook veel gassen komen boven. Die gassen zorgen ook mede voor dat de vulkanen veel explosiever zijn. In het voorbeeld Indonesië zie je dat er een rij vulkanen via Java op de Euraziatische plaat liggen. Iets verder op in zee zie je een diepe trog.
Oceanische korst is ook erg jong, nooit ouder dan 200.000.000 miljoen jaar. Dat komt omdat het altijd naar beneden geduwd wordt en weer bijgroeit.
Continentale korst blijft drijven en is vaak veel ouder. Het kan zelfs 2 miljard jaar oud worden maar dat is wel bijzonder.

Verschillende landschappen
Er is in Indonesië een enorme verscheidenheid qua landschappen. Het grootste deel bestaat uit regenwouden. Ongeveer zestig procent van al het landoppervlak bestaat uit bos. Het is na Brazilië het land met de grootste regenwouden.
Verder zijn er nog grote stranden, koraalriffen en savannelandschappen
De grote verschillen komen omdat Indonesië heel breed is. Ongeveer 5100 kilometer.
In het westen zijn de eilanden grotendeels bedekt met regenwouden.
De eilanden in het oosten zijn bedekt met veel droger landschappen, zoals savannes en rotsgronden.
De hoogste berg van Indonesië ligt op Nieuw-Guinea in het Sudirmangebergte. Dat is de berg Puncak. Hij bereikt een hoogte van 5030 meter.

Welke geologische tijden hebben invloed gehad op de vorming van deze archipel?
De platentektoniek vormde voornamelijk de archipel van nu. Troggen, vulkanen en aardbevingen zijn de eerste in het oog springende geologische verschijnselen.
Tijden met veel aardbevingen en vulkaanuitbarstingen hebben ook meegeholpen bij het laten herijzen van een nieuw eiland of het laten verdwijnen ervan.

Bodemschatten
In Indonesië zijn veel bodemschatten zoals olie, aardgas, diamanten, tin, koper en goud.
Ook wordt veel geld verdiend aan rubber. Dit is alleen geen bodemschat. Het wordt gewonnen in rubberplantages want rubber komt uit de rubberboom. Tegenwoordig wordt rubber voornamelijk gemaakt uit aardolie.
Zoals gezegd is aardolie in Indonesië een veel gezien product. Je kunt Indonesië dus, net als Iran en Koeweit, een echte oliestaat noemen.

Ook aardgas wordt veel gewonnen. Het probleem is alleen dat de bevolking die op plaatsen wonen waar delfstoffen in de grond zitten nergens van mee kunnen profiteren.
Er komen steeds maar rijke lui die een stuk land opkopen en de bevolking, die er vaak al sinds mensenheugenis op wonen, er af jagen.
Sommige bevolkingsgroepen gaan protesteren, en terecht vind ik.
In Indonesië waren ze in 1998 met de productie van aardgas degene die op de 7e plaats van de wereld stonden. Ze produceerden dus zoveel dat ze op nummer zeven stonden.
In Indonesië is de koperertsproductie ongeveer 500.000 ton per jaar. Vergeleken met Nederland is dat erg veel, want Nederland heeft helemaal geen koper in de grond zitten.
Maar vergeleken met Chili of de VS is het weinig.
Ook is de mijnbouw op het gebied van nikkel de laatste jaren flink gestegen.

Hieronder ziet u de top 11 van de landen met de grootste aardgas productie. Nederland staat op nummer vijf, Indonesië op nummer 7.

Klimaat

Eerst even iets over het klimaat algemeen. Klimaat is het gemiddelde weer over dertig jaar.
“Weer” is de toestand van de dampkring, en dat gaat over zaken zoals:
De windsnelheden, de neerslag, de temperatuur, de luchtvochtigheid en de bewolking en zonneschijn.

Indonesië heeft een tropisch regenwoud klimaat. En dat betekent volgens de Köppen-indeling dat het gemiddeld niet kouder wordt dan 18°C, en dat er neerslag is in alle jaargetijden.
In Indonesië ligt de gemiddelde temperatuur tussen de 25°C en de 27°C, de maximumtemperatuur ligt op 36°C.
Er is ook een erg grote luchtvochtigheid. Meestal boven de 90%. Dat betekent dat je moeilijk kan zweten omdat de lucht niet droog is en je zweet amper verdampt.
Indonesië is een van de weinige landen waar gemiddeld 2000 mm per jaar aan regen valt. Alleen delen van Zuid Amerika, Afrika en Myanmar hebben ongeveer dezelfde neerslag gegevens. Dat is erg veel, want veel meer kan er niet vallen. Wij, hier in Nederland kunnen per jaar ongeveer een gemiddelde neerslag van 500 tot 1000 mm verwachten.
Indonesië ligt op en rond de evenaar. Het zou dus erg bijzonder zijn als er een extreme klimaatverschijnsel zou optreden waarbij de temperatuur ver onder de nul zou komen. Echter het kan het wel erg warm worden.

Indonesië ligt in een gebied waar de moesson voorkomt. Heel het land krijgt daar mee te maken. Van mei tot oktober waait er een droge moesson, van november tot april de natte moesson, die is natst in december januari en februari.
Op Sumatra is de neerslag heel het jaar ongeveer gelijk.
Indonesië kent dus een droger en een natter seizoen. Centraal Suluwesi is het droogste eiland van de Indonesische archipel. Suluwesi heeft dan ook een savannen klimaat.

Sinds 1900 is de temperatuur in Indonesië ongeveer 0,5 °C tot 2,5 °C gestegen. Verwacht word dat in de toekomst de temperatuur nog met 0,5 °C tot 1 °C zal stijgen.

Moesson
De moesson is een wind die altijd waait. Wind ontstaat door hoge en lage drukgebieden. Als de zon een stuk aarde opwarmt, verwarmt die op zijn beurt de lucht. Als de lucht warm word stijgt het op. Hoe hoger de lucht komt hoe kouder het wordt. Als de lucht te koud word zakt het weer, maar dan is de lucht al een paar kilometer verder als het begon met stijgen. Het kan ook dat de wind pas de grond weer raakt als het duizenden kilometers verder is.
In het geval van Indonesië, aan de zuidkant een heel groot landoppervlak namelijk Australië en aan de noordkant voornamelijk zee, spreken we over een droge en een natte moesson.
Als de zon veel op Australië schijn stijgt daar de lucht op. Dan krijg je daar een laag drukgebied, omdat de lucht daar opstijgt. De wind gaat dan richting de evenaar en dan weer verder. Aangezien Indonesië op de evenaar ligt en net boven Australië, krijgt het daar een gedeelte van de wind te voelen. Maar Australië is een erg groot landoppervlak met bijna geen water dus de wind is erg droog als die over Indonesië waait. Maar komt de wind uit het noorden dan heeft hij een heel stuk over zee gevlogen, en dan heeft hij veel water kunnen opnemen. De wind die dan over Indonesië waait is erg vochtig.
De moesson is dus eigenlijk een wind die het hele jaar door waait. De ene helft van het jaar waait die uit het noorden, tussen november en april, en de andere helft van het jaar uit het zuiden, ongeveer tussen mei en oktober.

Bevolking

In Indonesië leven meer dan 300 etnische bevolkingsgroepen. Er zijn maar weinig andere landen die net zo veel culturen huisvesten. Er worden dan ook in de archipel meer dan 250 talen gesproken.
In de hoofdstad Jakarta wonen onder andere Bataks, Minangkalvers, Soedanezen. Javanen, Libanezen, Molukkers en Papoea’s. In heel Indonesië wonen rond de 239 miljoen mensen. 12 miljoen daarvan wonen in Jakarta. Java is het dichtstbevolkte eiland in Indonesië. Er wonen daar ongeveer 100 mensen per km2. In de rest van Indonesië wonen er rond de 1 tot 50 mensen per km2. Ter vergelijking heb ik Nederland genomen, daar wonen ongeveer 100 of meer mensen per km2, net als op Java.
Hieronder zie je de bevolkingsgrafiek van Indonesië.
Op deze grafieken kun je het verschil zien dat er is tussen Nederland en Indonesië wat betreft de sterfte en geboorte.

Deze onderstaande grafiek is van Nederland.



De Indonesiërs leven graag, niet al te opvallend, in grote groepen. Ze zijn niet gewend aan veel privacy en delen hun huis dan ook met veel mensen. Zoals neefjes, nichtjes, ooms, tantes, vader en moeder, kleinkinderen en opa’s en oma’s. Veel Indonesiërs vinden dat je respect moet hebben tegenover ouderen en in het bijzonder voor Bapak, je vader, en dat je je medemensen niet in verlegenheid mag brengen.
De Indonesiërs hebben erg weinig last van stress zoals wij dat in de westerse wereld hebben. Hun motto is dan ook “Jam Karet”: leef als rubber.

Toen de Nederlanders Indonesië als kolonie hadden, probeerden ze het dichtbevolkte Java en Madura wat uit te dunnen. De regering wilden een groep arme gezinnen naar dun bevolkte eilanden zoals Kalimantan en Sumatra sturen. De bevolking vond dat een slecht idee. Jaren later, toen Indonesië geen kolonie meer was maar op zichzelf stond, werd het weer geprobeerd. De arme gezinnen kregen een nieuw huis en wat spullen om een nieuw leven te beginnen. Maar ook deze keer kon de bevolking dit niet waarderen. Deze onderneming werd “interne immigratie” genoemd.

De verschillende bevolkingsgroepen

De Minangkabauers
Deze bevolkingsgroep is van Islamitische afkomst en zijn handelaren en boeren. Een paar bijzonderheden zijn bijvoorbeeld dat de vrouwen het daar voor het zeggen hebben. De vrouwen voeren geen dictatuur uit maar zijn wel de baas. De huizen en de grond gaan over van moeder naar dochter.
Deze mensen wonen op Sumatra ten zuiden van Padang. Ze hebben vanaf het begin van de Nederlandse kolonisatie meegewerkt aan het telen van gewassen op plantages. Hun huizen zijn van modern en oud materiaal gemaakt. Zoals bijvoorbeeld hun daken. Ze zijn gemaakt van golfplaten maar zijn nog wel in oude vorm.

De Javanen
De Javanen wonen in het centrum van Indonesië ook economisch en politiek gezien.
Het grootste deel van de inwoners hangt de Islam aan, maar er wonen ook mensen die geloven in het Boeddhisme en het Hindoeïsme. Java ligt in het zuiden van Indonesië.

De Balinezen
Ze wonen op Bali, een eiland gelegen net ten zuiden van Java. Van oorsprong geloofde ze in het Hindoeïsme. Het verschil tussen arm en rijk is er, maar niet zo erg groot als elders in Indonesië.
Deze mensen zijn de makers van de typische, in gestolde lava, uitgehakte terrassen waar men rijst op verbouwd.

De Bugi’s
Dit volk is altijd al het meest zeevarende volk van Indonesië geweest. Toen de Europeanen het hele land in oorlog brachten en het probeerde te onderwerpen, werden ze piraten die menig Europeaans schip lastig viel. Nu zijn ze voor het grootse deel vredelievend en drijven ze handel tussen de eilanden en verbouwen ze rijst. De vrouwelijke bevolkingsgroep is erg bekwaam in het weven van stoffen.
Deze mensen leven aan de west kust van Borneo.

De Dajaks
In het midden van Borneo leven nu de ex-koppensnellers. Ze verbouwen nu gewassen of werken bij houtkap bedrijven. Dit volk vindt gelijkheid erg belangrijk. Ze hebben dan ook geen leider of hoofdman.
Het was noodzakelijk om koppen te snellen want daarmee verdiende je eer en aanzien. Hoe meer mensen je de kop had gesneld hoe meer tatoeages je had.

De bevolkingstoename
De bevolking is al rond 1820 gestegen. De bevolking stijgt nu nog steeds. Als het zo doorgaat zal de bevolking in 2020 rond de 254 miljoen mensen zijn.
Op de statistiek zie je dat er net voor 1950 maar heel weinig mensen zijn bij gekomen. Dat komt omdat dan de tweede wereldoorlog woede. Na de tweede wereldoorlog gaat de bevolkinggroei heel steil omhoog. Dat werd de babyboom genoemd. De mensen probeerde tijdens de oorlog het krijgen van kinderen te vermijden. Na de oorlog voelden veel mensen (onbewust) er voor een soort “inhaalslag” te maken.

In Indonesië is er een geboorte overschot van ongeveer 20.000-30.000. De bevolking van een land stad of gebied kan veranderen door 4 oorzaken: geboorte, sterfte, emigratie en immigratie. Als er meer mensen sterven dan er geboren worden heb je een sterfteoverschot. Als er meer mensen geboren worden dan er sterven heb je een geboorte overschot. Het zelfde geld voor emigratie en immigratie. Absolute waarden is de cijfers per hoofd. Als je het woord “het cijfer” hebt heb je het over promillage.
Getal van de absolute waarde (een van de 8) gedeeld door het aantal inwoners keer 1000 krijg je een promillage.
Verder is het een relatief gezond land voor kinderen, want onder de een jaar sterven er per 1000 geborenen ongeveer 20 tot 40 kinderen. Vergeleken met Mali en Angola, waar er meer dan 100 zuigelingen sterven per 1000 pasgeborenen, is het erg weinig.
In Nederland is dat minder dan 20.

Afscheidingsbewegingen
Een tijdje geleden maakte de regering in Indonesië zich zorgen over de afscheidingsbewegingen van de mensen in Papua. De Papua’s zochten ook politieke hulp in het buitenland. De OPM (de afscheidingsbeweging) in Papua is al sinds 1962 actief. Het is zich alleen nog steeds niet gelukt zich te ontkoppelen.

Welvaart

Is Indonesië arm of rijk?
Indonesië heeft een paar kenmerken van een ontwikkelingsland, bijvoorbeeld dat 50% van het werk in de landbouw is. Verder is 20% werkzaam in de mijnbouw en industrie en ruim 30% is werkzaam is in de dienstsector.
Of dat er 20% van de mensen boven de 15 analfabeet is en dat het land erg hoge schulden heeft. Indonesië hoort bij de ontwikkelingslanden waar het gaandeweg beter mee gaat.
Ze hebben ook wat rijkdommen zoals aardolie en aardgas. Dat is nog niet zo heel lang ontdekt, nu kunnen ze dat uitboren en het verkopen. Wat dat betreft hebben ze nog wel wat om te kunnen verkopen. Ze zullen dus waarschijnlijk niet achteruitgaan, tenzij er oorlog of een andere ramp uitbreekt.

Wat is heb BNP per hoofd?
Het bruto nationaal product (bnp) per hoofd is 1500 tot 3000, het neemt met 2,8 tot 4,2 per jaar toe (zie kaartje bosatlas 52 editie 195 e)

Welke ontwikkelingskenmerken heeft Indonesië?
Als je kijkt naar het schema hieronder zie je dat de mensen niet zo erg rijk zijn. Maar super arm zijn ze ook weer niet.
1. Aantal telefoons: 5 tot 25 per 1000 inwoners
2. Aantal televisies: 100 tot 400 per 1000 inwoners
3. Aantal personenauto´s: 5 tot 25 per 1000 inwoners

Indonesië is niet zo erg arm vergeleken met veel Afrikaanse landen, maar het heeft wel erg hoge schulden.

Indonesië heeft een paar kenmerken van een ontwikkelingsland, bijvoorbeeld dat 50% van het werk in de landbouw is. Verder is 20% werkzaam in de mijnbouw en industrie en ruim 30% is werkzaam is in de dienstsector.
Of dat er 20% van de mensen boven de 15 analfabeet is en dat het land erg hoge schulden heeft. Als je al de ontwikkelingskenmerken van Indonesië opschrijft en ze naast elkaar legt en ze met andere land legt zie je dat Indonesië net onder de middenmoot ligt.
Het onderwijs gaat in Indonesië ook steeds meer vooruit. Vooral bij de meisjes is een groei te zien van 15 op de 100 naar 48 op de 100.
Ze zijn ook niet afhankelijk van een product, ze hebben dus meer producten om te verkopen. Als er geen behoefte meer is aan aardolie kunnen ze gewoon verder gaan met de verkoop van andere dingen. Hun economie zal dus een klap krijgen maar niet instorten.
Maar ze verkopen voor het grootst deel aan Japan. Dus als de economie van Japan begint te wiebelen zullen ze minder gaan kopen en zal de economie van Indonesië ook gaan wiebelen en waarschijnlijk instorten.

Heerst er hongersnood of is er eten in overvloed?
Indonesië is een land waar geen hongersnood is maar de mensen worden ook niet erg goed gevoed over het algemeen.

Op de bovenstaande kaart is te zien op wereld schaal wat de voedselvoorzieningen zijn per land. Hoe donkerder de kleur groen, hoe meer calorieën er in het eten van de mensen in het desbetreffende land zit. Je ziet dat Indonesië net zoveel calorieën als China, Rusland en Brazilië heeft.

Heeft Indonesië sloppenwijken?
Indonesië heeft wel sloppenwijken . Daar waar de stedelijke bevolking het meeste groeit, zijn meestal ontwikkelingslanden. Indonesië behoord tot die landen die een sterke groei kent van de stedelijke bevolking. En omdat het een redelijk arm land is hoef je niet e verwachten dat die nieuwe stedelingen in keurige huizen worden ondergebracht.
Indonesië kent grote en tamelijk uitgestrekte slopenwijken.

Op het onderstaande kaartje zie je op wereldschaal hoeveel mensen er van het platte land naar de steden treken. In het geval van Indonesië is dat gemiddeld 4,5 tot 6 procent.

Politiek en welzijn

Indonesië huisvest veel moslims. Veel moslimse mannen stellen hun vrouwen onder zichzelf. Ze vinden ook dat de vrouwen er zijn om te koken, schoon te maken en voor de kinderen te zorgen. De vrouwen hoeven/mogen dus niet naar school.
In 1975 gingen in Indonesië nog maar 15 op de 100 meisjes/vrouwen naar school. In 1995 is dat al 48 op de 100. Een hele verbetering maar nog niet goed genoeg. Doordat er steeds meer meisjes naar school gaan komen er ook steeds minder kinderen. De vrouwen die hun school hebben afgerond willen eerst graag werken en later kinderen. De kans dat ze dan geen kinderen kunnen of willen krijgen is dan al veel groter.
Toen de Nederlanders uit Indonesië vertrokken hadden ze een nalatenschap van drie HBS scholen. Dat was een goed begin, maar aangezien Indonesië ongeveer honderd miljoen mensen huisvest is het niet erg veel.
Maar deze nalatenschap heeft er mede hand in gehad dat Indonesië geen erg grote achterstand kreeg op de wereld vergeleken met andere landen.

Is er in Indonesië democratie, dictatuur of een andere regeringsvorm?
Indonesië is een democratische republiek. Het land wordt geregeerd door een president en een parlement.
Het land bestaat uit 26 provincies. Elke provincie wordt bestuurd door een benoemde gouverneur. Elke provincie is gedeeld in districten die ook bestuurd worden door een regent.
De republiek Indonesië heeft ook een eigen volkslied. Vertaald klinkt het eerste complet zo:

Groot Indonesië,
vrij, onafhankelijk!
Mijn grond, mijn land dat ik liefheb
Groot Indonesië,
vrij, onafhankelijk
Leve Groot Indonesië!

Welke partijen regeren het land?
Indonesië heeft niet zulke duidelijk indeelbare partijen als wij hier in Nederland. Het meest duidelijke verschil is de islamitische en nationalistische partijen. De islamitische partijen zijn zoal: PKB, PPP, PBB, PKJ, de nationalistische partijen zijn de Golkar, PDI-P, PAN en de PD.
De huidige president heet Susilo Bambang Yudhoyono en is op 20 oktober 2004 gekozen. Hij hoort bij de Golkar partij. Voorheen zijn nog twee andere presidenten uit deze partij gekozen

Is de rijkdom eerlijk verdeeld?
Door de omkoperij die vooral in de rechtbank plaatsvindt, zijn er een aantal mensen erg rijk geworden. Gewonen boeren en vissers moeten het met een hongerloontje doen. Veel mensen, ongeveer 50%, leven daar onder de armoede grens.
De kolonisten, en de rijke mensen nu ook, hebben veel van de grondstoffen afgepakt van de Indonesiërs. Hun argumenten zijn onder andere dat de Indonesiërs toch niet het geld hebben om machines te kopen om de schatten op te gaven.
Hoe kan het ook anders als die mensen niet eens schatten hebben?

Bestaan er sociale voorzieningen zoals uitkeringen of pensioen?
Voor een aantal mensen bestaat dat wel. Al wordt het door ons iets anders genoemd.
De ziekenhuizen en ouderentehuizen zin altijd vol en er zijn meestal wachtlijsten van meer dan 100 personen.

Is er voldoende onderwijs en is dat voor iedereen toegankelijk?
Sinds 1994 is er een wet die zegt dat alle kinderen van 6 tot 15 jaar een leerplicht hebben.
Wat bijzonder is, is dat het onderwijs daar gratis is. Dat moet ook want veel kinderen kunnen hun schriften niet betalen. Veel kinderen kunnen niet naar school. Dat heeft verschillende redenen. Ten eerste, de afstand kan soms erg ver zijn. En ten tweede hebben sommige kinderen geen tijd, want zij moeten dan kei en kei hard werken op het land om genoeg geld te verdienen om de volgende dag door te komen.

Is er vrijheid van meningsuiting en van godsdienst?
De islam is in Indonesië de overheersende godsdienst. Dat wil niet zeggen dat andere godsdienstuitingen verboden zijn. Indonesië is wat dat betreft op andere landen ver vooruit.
Maar als je je mening over politiek wil uiten kan je dat duur te staan komen. Mensen kunnen wel gewoon gaan stemmen maar er zijn altijd lieden die corrupt zijn en zelfs de wet overtreden om de macht te kunnen krijgen om wetten te maken

Ontvluchten mensen Indonesië of neemt Indonesië vluchtelingen op?
Indonesië heeft lange tijd veel immigranten gehad. Dat was in de tijd voor en tijdens de tweede wereldoorlog. Voor de tweede wereldoorlog was het land een Nederlandse kolonie. Veel Nederlanders trokken daar naar toe om daar rijkdom en schatten te vinden. Andere trokken daar naartoe als soldaat om in het leger te treden. Die soldaten waren hard nodig want op een gegeven moment kwamen er massa’s Japanners naar Indonesië. Zij voerden daar een paar jaar het bevel. Toen ze vertrokken werd Indonesië een vrij land. Ze sloten zich een beetje af van de rest van de wereld. Ze leken lange tijd een van de meest succesvolle ontwikkelingslanden te worden tot de rampen kwamen. Zoals de tsunamie. Indonesië is nu weer aan het klimmen op de financiële ladder, maar wel erg langzaam.
Nu treken er natuurlijk ook mensen weg. Maar dat aantal is niet zo erg hoog.

Zijn er sociale problemen zoals staking of burgeroorlogen?
Een groep lieden op het eiland papoea-nieuw geneua hebben het idee opgebouwd dat ze onafhankelijk willen zijn van de rest van Indonesië. Dit lijdt niet tot een heuse burgeroorlog maar wel tot een aantal stakingen.

Gezondheidsproblemen zoals aids of drugs.
In veel derde wereldlanden is er te weinig geld voor voorbehoedsmiddelen. Dus de kans dat er daar een grotere groep HIV-besmette mensen rondloopt dan hier in het westen is redelijk groot. Indonesië staat niet bekend om problemen rondom drugs, maar dat zegt niet dat er geen drugs gebruikt wordt. Vooral onder jongeren in Jakarta is het stoer om harddrugs te gebruiken. Door slechte hygiëne en slechte naalden verspreid het HIV virus zich heel snel. Geschat word dat 50% van de drugsgebruikers HIV positief is. De Indonesische regering ontkent dit allemaal. Het heeft ook niet echt een goed klimaat om bijvoorbeeld de coca plant te laten groeien. Voor veel mensen is drugs daar ook veel te duur.

Buitenlandse relaties

Van oudsher heeft Indonesië politieke banden met Nederland, omdat het een Hollandse kolonie was. Indonesië heeft zich van Nederland losgemaakt, ze wilden niets meer met ons te maken hebben. Maar aan de andere kant voelen de Indonesiërs zich toch wel een beetje aan ons verbonden. Dat kan je zien aan het enthousiaste ontvangst als de koningin daar op bezoek gaat. En verder zijn sommige wetten daar nog steeds in de Nederlandse taal geschreven.

Maakt Indonesië deel uit van een politiek bondgenootschap?
Op het kaartje op pagina 193 in de Bosatlas zie je in vak D dat Indonesië paars/lila gekleurd is. In het register daaronder staat dat paars/lila “associatie van zuidoost-Aziatische landen, ofwel ASEAN” betekend.

Is Indonesië lid van een economisch verbond?
Indonesië zit in twee economische clubs. De eerste is “de organisatie van Olie-exporterende landen” ofwel de OPEC. Daar zitten landen bij zoals Venezuela en Saoedi-Arabië. En de tweede is de “Aziatische-Pacifische Economische samenwerking” ofwel de APEC. Daar zitten Rusland, China, VS, Australië en bijvoorbeeld Zuid-Korea bij.

Wie zijn de vijanden, en wie zijn de vrienden?
Indonesië onderhoudt een redelijk goed verband met de rijke, westerse landen, maar ze zijn toch niet zomaar bij alles vriendjes. Toen Nederland wat geld probeerde te doneren aan het Indonesische adres zeiden de Indonesische autoriteiten dat ze het geld niet wouden aannemen. Voornamelijk om ervoor te zorgen dat Nederland, die veel kritiek heeft op hun partijdige rechtssysteem, de mensenrechten en de corruptie, geen zeggenschap en invloed op Indonesië kan krijgen. Dat is niet echt vriendelijk.

Milieu

Kent Indonesië milieuproblemen?
Het verschil tussen milieuproblemen en milieurampen is dat milieuproblemen door mensen worden veroorzaakt en milieurampen gewoon door de natuur.
Als een dorp in Indonesië wordt overstroomd tijdens de natte moesson is het een kleine milieuramp. Maar als dat dorp overstroomt omdat er ergens een dam is gebroken is het een milieuprobleem.
Indonesië kent veel milieuproblemen. Veel van die problemen komen voort uit een hele grote: het afval. In de hoofdstad van Indonesië, Jakarta, werd in 2001 al op een dag 23.616 m3 afval geproduceerd.
Veel van het afval, ongeveer 90%, word illegaal in de bossen gedumpt of op zee uitgestort.
Daardoor sterven er veel vissen uit. Ook sterven er bomen in de regenwouden. Regenwouden zijn cruciaal voor het behoud voor al het leven dat zuurstof nodig heeft. Planten zetten namelijk de lucht die wij uitademen om in zuurstof. Als er dus geen planten meer zijn kunnen de zuurstof ademende organismen niet langer voortbestaan.

Is er voldoende drinkwater?
Zoals ik in het hoofdstuk klimaat al verteld heb, waait er in Indonesië de moesson.
De ene helft van het jaar heeft Indonesië een overvloed aan water en overstromingen. En soms in de andere helft van het jaar een tekort aan drinkwater.
Water is er in alle jaargetijden in Indonesië in overvloed. Allen het meeste van dat water is zout. Het meest van de regen die daar valt komt uit zee, maar is niet zout meer, zout verdampt immers niet. Wel kan het zijn dat die regen zuur is. Als de natte moesson weg is en heeft plaatsgemaakt voor de droge, blijft er veel water achter in revieren en meren. Aan die revieren en meren liggen dorpen en steden. Zij gooien hun afval en behoeftes gewoon in de revier, zodat zij er geen last meer van hebben. Maar de dorpen en steden verder op hebben er wel last van. Zij kunnen het niet meer drinken.
Ook fossiel water raakt steeds meer verontreinigt, en het fossiele water dat nog gedeeltelijk schoon is, ligt te diep om op te graven tegen de onkosten in.
De ene helft van het jaar hebben ze genoeg water dat te drinken is en de andere helft van het jaar hebben ze te weinig.

Vindt er in Indonesië verwoestijning of bodemerosie plaats?
In Indonesië vindt er in ieder geval geen verwoestijning plaat want daar is het te nat voor. Bodemerosie vindt er zeker wel plaats. Om erosie te krijgen moet er reliëf in de grond zitten.
Dat is er in Indonesië zeker wel. Erosie vindt ook door water plaats en water is er in Indonesië in overvloed.

Wordt de biodiversiteit bedreigd en kent Indonesië natuurbescherming?
Biodiversiteit is dat alle leven op aarde wordt opgeteld. Alle mensen, planten, dieren en micro-organismen. Al deze levende organismen zijn afhankelijk van elkaar. Er wordt maar een klein deel van al deze duizenden organismen bedreigd, maar het tempo waarmee ze uitsterven, zal toenemen.

Het regenwoud is het meest veelzijdige ecosysteem dat er op onze plannet is. De illegale houtkap heeft veel interesse in het hout uit het regenwoud. Het is namelijk mooi.
Maar als de bomen verdwijnen, verdwijnen automatisch ook de dieren die in de bomen wonen, en de dieren die van de dieren leven die in de bomen woonde. Zo gaat het maar door tot er niets over is.

Indonesië heeft verschillende eilanden waar een nationaal park is. Ongeveer 30. De toeristen mogen daar meestal niet komen, dat heeft een nadeel want dan verdient het park geen geld om mensen te betalen die toezicht zouden kunnen houden op het park.

Hoe verziet mijn land in energiebehoefte?
Indonesië is een land dat een grootte voorraad onder de grond aan aardgas en ook wat aardolie. Dat aardgas wordt voor een groot deel verwerkt tot energie, de rest wordt naar Japan geëxporteerd. Indonesië haalt net zoveel gas naar boven als België, maar toch heeft België een tekort en Indonesië een overschot aan energie. Deze feiten zeggen al gauw iets over de welvaart in beide landen, zeker als je er bij neemt dat Indonesië tientallen malen groter is.
Omdat Indonesië voor een groot deel uit bos bestaat word er, voornamelijk door de arme mensen, veel hout gestookt als primitieve energie. Daar bedoel ik mee dat die mensen geen geld hebben om benzine of elektriciteit te kopen om hun centrale verwarming op peil te houden en zich dan maar warmen met een houtvuurtje.

Toerisme

Indonesië wordt een steeds meer bezocht vakantieland. Vooral mensen uit Japan, Australië, Taiwan, Singapore, Engeland en Duitsland zijn de laatste jaren erg veel in Indonesië gesignaleerd.

Indonesië trekt ook heel veel bruiloftsgasten. Elk jaar komen er honderden mensen om te trouwen op de hagelwitte stranden van de mooie eilanden. Ze zijn dan gelijk op huwelijksreis.
Verder zit er onder het prachtige oppervlak van de Indonesische wateren een wereld van koraal verborgen. In het water rondom de Indonesische archipel zit zo’n 15% van alle koraal op de wereld. Heel veel onderwater toeristen komen hierop af.
Het WNF (Wereld Natuur Fonds) heeft hier mede hand in, want ze hebben zo’n 750 km2 beschermd, en dat is nog maar het begin.

Monumenten, steden
Er is op Java en mooi oud boeddhistisch heiligdom, wat een van de grootste toeristen- trekpleisters is van Indonesië.
Ruim duizend jaar geleden werd het heiligdom op een berg gebouwd. Het werd pas in de 19e eeuw gevonden. De naam van dit prachtige bouwwerk is Borabudur. Het is door boeddhisten gebouwd en is het grootste boeddhistische bouwwerk ter wereld. Het bevat geen geheimen en verborgen schatten. Het enige waarvoor het dienden was de mensen het pad naar de verlichting te wijzen. Overal in dit bouwwerk zijn beelden van de boeddha aangebracht.
In totaal zijn er meer dan 400 Stupas(grote klokken met gaten erin) die allemaal ooit een Boeddhabeeld bevatte.

Stranden, badplaatsen
Ook Bali wordt graag bezocht door toeristen. Bali wordt een van de mooiste plekken op aarde genoemd. Daarom noemen de inwoners het daar ook “het eiland van de goden”.
De stranden zijn hagelwit en het is er bijna nooit druk. Er zijn duizenden eilandjes, en om bijna elk eilandje is er een strand. Indonesië is dus het perfecte land voor strandgangers die zon, zee en een hagelwit strand willen.

Wat betekent het toerisme voor Indonesië?
Het toerisme is erg belangrijk voor de Indonesiërs. Toen een paar jaar geleden de tsunami er huisgehouden had, kwamen er geen toeristen meer. De hele Indonesische economie stond op instorten. De mensen konden geen geld meer verdienen om hun kapotte huizen op te knappen.
De laatste jaren zijn er nogal wat milieu en natuurrampen in Indonesië voorgekomen.
Naast de tsunami op tweede kerstdag 2004, bijvoorbeeld ook de vaak voorkomende bosbranden die illegaal gesticht worden om land vrij te maken voor plantages.

Helaas voor hen stonden de bomen op een dikke turflaag en is dat dagen blijven branden. Veel scholen en bedrijven in zuid oost Azië zijn de dagen erna gesloten geweest, omdat de dikke smog die in de lucht hing niet erg gezond was.

Ecotoerisme
Het is een erg leuk idee vind ik, het ecotoerisme.
De toeristen worden duidelijk gemaakt hoe kwetsbaar de natuur, met de technologieën van nu, is.
Ook krijgen de toeristen de kans bewustzijn en respect voor de schoonheid van moeder natuur te krijgen. Een aantal mensen zijn al met deze soort toerisme begonnen. Zoals bijvoorbeeld het hotel Bajo Komodo Eco Logde in Indonesië. Verder zijn er nog een paar hotels en campings waar deze soort van duurzaam toerisme wordt toegepast.

Conclusie

Is Indonesië een land voor mij om in te wonen?
In deze tekst probeer ik uitleggen waarom ik wel/niet in Indonesië zou willen wonen. Dat wil ik doen met behulp van de voorgaande hoofdstukken.

De ligging van Indonesië is voor een tropisch vakantieparadijs ideaal. Het ligt namelijk op de evenaar. Dan krijg je een prachtige natuur en heerlijke temperaturen. Grote delen van Indonesië zijn ook niet erg dik bevolkt, behalve Java dan. Dat is lekker als je een keer een rustige vakantie wilt hebben. Met de reis heb ik niet zoveel moeite. Je bent zo over een jetlag heen

Het lijkt mij machtig leuk om een keer een werkende vulkaan te zien die nog aan het roken en schudden is. En in Indonesië is dat geen probleem. Het lijkt mij alleen minder om de hele tijd onder de dreiging van een vulkaanuitbarsting te moeten leven. Een tropisch regenwoud in wandelen lijkt mij ook fantastisch, want er zijn daar een boel andere planten en dieren dan hier.

Je hebt in Indonesië over het algemeen een warmer klimaat dan hier in Nederland. En dat vind ik best lekker. Maar het klimaat is daar ook vochtiger. Ik weet niet of ik wel goed tegen z’on hoge luchtvochtigheid kan, maar daar moet ik dan maar aan wennen.

Als ik naar Indonesië ga wil ik graag het Boeddhisme kunnen aanschouwen. Met de islam heb ik niet zoveel op. Dat zou dan ook iets zijn waar ik amper interesse voor zou kunnen tonen.

De welvaart is daar niet erg hoog. Meer dan de helft van de bevolking moet het daar met €1,50 per dag doen. (Zie krantenartikel in bijlage.) Dat lijkt mij niets. Daarom zou ik wel als rijke westerling naar Indonesië willen emigreren of op vakantie gaan, maar niet als een gewone burger daar willen verblijven.

Er is veel kritiek op het mensenrechten systeem in Indonesië. De gevangenen worden erg slecht behandelt en echt een vrijheid van meningsuiting is er niet. Als je je verkeerd opstelt tegen de verkeerde persoon kan het wel gebeuren dat je op een dag weg bent en nooit meer terugkomt. Zulke gedragsregels kan ik niet waarderen. Maar als je als rijke buitenlander naar Indonesië komt kun je rekenen op een goede behandeling zolang je je maar niet met hun zaken bemoeit.

Ik vind het erg jammer dat er zoveel regenwoud word gekapt, maar daar kan ik waarschijnlijk maar weinig aan doen. Dat ik het jammer vind dat er slecht met de natuur wordt omgegaan betekend niet dat ik niet naar Indonesië wil gaan.
Als ik daar ga werken of als toerist in een hotel leef is het zeer waarschijnlijk dat ik gewoon stromend water en elektriciteit heb. De kans dat het wat vaker uitvalt als in Nederland is natuurlijk aanzienlijk groter maar dat mag geen hinder wezen.

Ik zou Indonesië wel met mijn eigen ogen willen zien nadat ik er zoveel over heb geleerd. Het lijkt mij een prachtig land. Mijn voorkeur zou uitgaan naar Bali vanwege de verhalen dat het daar de mooiste plek op aarde is.
De bevolking zou ik graag in de oude vorm zien. Daarmee bedoel ik dat ik graag eens naar een dorp wil waar maar heel zelden toeristen komen, en waar ze nog volgens de oude gebruiken en tradities leven.
Ook zou ik graag een keer de Borabudur willen zien.

Op Internet kom je wel eens een reisbeschrijving tegen waarin staat hoe mooi het daar is en hoe goedkoop. Doch het eten is er niet echt hygiënisch, en ze eten ook dingen zoals sprinkhanen, iets waar ik niet erg gebrand op ben om te eten als avondmaal.
Ik zou niet als de gemiddelde inwoner mijn hele leven daar willen doorbrengen. Ik denk dat ik iets te gehecht ben aan Noord-Europa.

Ik zou zeker tijdelijk, maximaal 5 maanden, naar Indonesië willen onder goede omstandigheden als toerist.

Logboek

Het bijhouden van het logboek was een lastig iets, daarom heb ik besloten om het op de computer te schrijven toen ik na een paar maanden merkte dat het niet werkte bij mij om het in een apart schriftje te verwerken.

15-9-06
Vandaag heb ik besloten om voor mijn combiwerkstuk over het land Indonesië te laten gaan. Ik weet niet precies waarom maar ik zag het land inde lijst staan en ik had het gevoel dat dat land best wel eens interessant zou kunnen zijn.

22-9-06
Ik ben bij de bibliotheek geweest om boeken te halen. Het zijn er wel wat weinig, daarom ga ik binnenkort waarschijnlijk weer. Ik heb in ieder geval nog wel genoeg boeken om een of twee hoofdstukken te schrijven.

23-9-06
Ik ben begonnen met het hoofdstuk ligging. Ook ben ik langs de bibliotheek geweest. Ik denk dat ik het werkstuk een beetje onderschat heb, maar ik ben blij dat ik vroeg begonnen ben.

24-9-06
Ik ben vandaag weer naar de bibliotheek geweest. De mensen die daar werken beginnen mij al een beetje te kennen.

26-9-06
Ik ben begonnen met een geschikte kaart te zoeken die ik kon overtekenen, die heb ik ook gevonden ik heb de kaart al overgetekend in kleur.

27-9-06
Ik heb het hoofdstuk bevolking geschreven

28-9-06
Vandaag heb ik een grafiek getekend van de bevolkingsgroei

4-10-06
Ik ben op zoek gegaan naar informatie over het toerisme in Indonesië. Dat was behoorlijk lastig want meestal krijg je reisverslagen en sites van vakantiebureaus te zien.

5-10-06
Ik heb het hoofdstuk toerisme geschreven, voor een deel het is nog niet af.

8-10-06
Vandaag ben ik begonnen met het hoofdstuk geologie. Mijn vader heeft mij er goed mee geholpen.

12-10-06
Ik heb aan het hoofdstuk geologie gewerkt en ik ben daarna verder gegaan met het hoofdstuk klimaat.

16-10-06
Ik heb verder gewerkt aan geologie.

17-10-06
Ik heb klimaat en geologie qua inhoud aan tekst afgemaakt. Alleen de kaarjets en tekeningen etc. ontbreken. Ook moet het allebei worden nagekeken op spelling en woordvolgorde.

20-10-06
Ik heb welvaart geschreven. Het was niet zo leuk om te doen want ik had hoofdpijn. Het is trouwens ook nog niet af.

22-10-06
Ik ben verder gegaan met welvaart.

28-10-06
Ik heb eventjes aan welvaart gewerkt. Daarna moest ik weg.

3-11-06
Ik heb informatie over milieu opgezocht.

8-11-06
Ik ben vandaag begonnen met het schrijven van het hoofdstuk milieu. Het lijkt me wel een leuk onderwerp.

13-11-06
Ik ben alvast gaan werken aan buitenlandse relaties omdat het hoofdstuk milieu tegen mijn verwachtingen van leuk inging. Ik heb eerst naar informatie gezocht maar er is er maar heel weinig op Internet over te vinden.

17-11-06
Ik heb aan buitenlandse relatie gewerkt

18-11-06
Ik heb aan buitenlandse relatie gewerkt, mijn vader heeft me goed geholpen

27-11-06
Ik heb aan buitenlandse relatie gewerkt

14-12-06
Ik heb aan buitenlandse relatie gewerkt

15-12-06
Ik ben opzoek geweest naar foto’s grafieken, en kaartjes.

27-12-06
Ik heb de plaatjes en grafieken op hun plaat in de hoofdstukken gezet.

28-12-06
Ik heb de puntjes op de i’s gezet en de hoofdstukken voor een deel afgewerkt.

29-12-06
Ik heb vandaag afgemaakt wat gisteren niet af was. Ook heb ik een deel van mijn logboek op de computer uitgewerkt. Ook heb ik het stuk tekst over of ik in mijn land wilde leven geschreven.

30-12-06
Ik heb bijna alle tekst doorgenomen op spelling en grammatica.

1-1-07
Ik heb de laatste hoofdstukken doorgenomen en alles in een document geplaatst. Ook heb ik lay-out in elkaar gezet. Verder heb ik alle tekeningen en de conclusie geschreven. Het stuk of ik in mijn land wilde leven heb ik verspreid over de conclusie.
Mijn vader gaat het morgen op zijn werk uitprinten en laten inbinden.

Ik heb lang niet alle keren bijgehouden wanneer ik gewerkt heb. Er zijn hier heel veel uren werk in gegaan. Ik heb vaak hele dagen zitten werken.

Gebruikte boeken en internetsites

Sites
www.landenweb.net
http://www.stopaidsnow.nl/foto_reportages

Boeken
Indonesië landenreeks, mensen, politiek, economie en cultuur ISBN 90-6832-337-7

Op bezoek in Indonesië ISBN 90-6832-854-9

De geschiedenis van Nederlands-indië ISBN 90-6832-851-4

Geschiedenis van Indonesië ISBN 90-5730-047-8

Nederlandse Bosatlas 52e editie

Nederland en Indonesië, vier eeuwen contact en beïnvloeding ISBN 90-280-4409-4

REACTIES

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.

T.

T.

heb jij die grafieken nog voor mij?
hier zou je me erg mee helpen

11 jaar geleden

N.

N.

zou jij mij misschien ook die grafieken kunnen sturen (van economie) als je ze nog heb?!
of kan je vertellen waar je ze gevonden heb?!
groetjes s

10 jaar geleden

V.

V.

tnx eindelijk gevonden wat ik nodig had xxx

9 jaar geleden

S.

S.

hoi, ik zou ook graag de grafieken willen hebben... waar heb je deze gevonden?

7 jaar geleden