1)    Naamvallen

Een naamval is de functie van een zinsdeel. VB: lijdend voorwerp, onderwerp, meewerkend voorwerp…

In het Duits zijn er 4 naamvallen:

Nominatief                 (nominativ)

Genitief                      (genitiv)

Datief                         (dativ)

Accusatief                   (akkusativ)

 

2)    Lidwoorden

In het Duits worden de naamvallen gevormd door lidwoorden:

Naamval

Mannelijk

Vrouwelijk

Onzijdig

Meervoud

Nominatief

der/ein

die/eine

das/ein

die

Genitief

des/eines

der/ein

des/eines

der

Datief

dem/einem

der/ein

dem/einem

den

akkusatief

den/einen

die/eine

das/ein

die

 

3)    Functie

In de volgende gevallen gebruiken we de nominatief:

-          Onderwerp                                                                          

-          Gezegde                                                                               

-          Sein & werden

-          Sommige werkwoorden en voorzetsels (zie onder)

In de volgende gevallen gebruiken we de genitief:

-          Bezittingen (van wie? Van wat?)

-          Sommige voorzetsels

 

 

In de volgende gevallen gebruiken we de datief:

-          Meewerkend voorwerp

-          Tijdsbepaling met voorzetsel (zie onder)

-          Veranderlijk voorzetsel zonder beweging (zie onder)

-          Sommige werkwoorden & voorzetsels (zie onder)

In de volgende gevallen gebruiken we de akkusatief:

-          Lijdend voorwerp

-          Tijdsbepaling zonder voorzetsel (zie onder)

-          Veranderlijk voorzetsel met beweging (zie onder)

-          Sommige werkwoorden & voorzetsels (zie onder)

-          ‘Es gibt’ (vgl. Franse ‘il y a’)

 

4)    Voorbeelden

Die Mutter bereitet die Suppe.                     NOMINATIEF – VROUWELIJK   (onderwerp)

è De moeder bereidt de soep.

Der Mann ist der Bruder von Anna.              NOMINATIEF – MANNELIJK (gezegde)

è De man is de broer van Anna.

Sie ist die Schülerin des Jahres                     GENITIEF – ONZIJDIG (bezitting)

è Ze is de studente van het jaar.

Ich gebe dem Freund das Buch.                    DATIEF – MANNELIJK (meewerkend voorwerp)

è Ik geef het boek aan de vriend.

Ich frage den Vater.                                      ACCUSATIEF – MANNELIJK (lijdend voorwerp)

 

5)    Voorzetsels & werkwoorden

Voor de functie van toepassing is, kijken we eerst en vooral of er voorzetsels in staan. Sommige voorzetsels volgen altijd (ongeacht de functie) een bepaalde naamval.

VB:      Ich gehe zu dem Haus.                      AKKUSATIEF – ONZIJDIG (lijdend voorwerp)

è Toch volgen we hier de datief, omdat zu ALTIJD bij de datief staat!

Een reden hiervoor is er niet, deze dienen vanbuiten geleerd te worden…

 

Voorzetsels altijd bij akkusatief:

Bis                   tot                                           Der Zug fährt bis München

Für                  voor                                        Wir gehen durch den Wald.

Durch              door                                        Wir gehen durch den Wald.

Gegen             tegen                                      Ich komme gegen vier Uhr.

Ohne               zonder                                    Ohne dich kann ich nicht leben.

Um                  om                                          Ihr kommt um 10 Uhr.

 

Voorzetsels altijd bij datief:

Aus                  uit                                           Ich komme aus Berlin.

Bei                  bij                                           Mein Haus befindet sich bei der Post.

Mit                  met                                         Sie essen mit den Händen.

Nach               naar                                        Er fährt nach Deutschland.

Von                 van                                         Das Auto von meinem Vater ist kaputt.

Zu                    naar                                        Ich gehe zur (zu der) Post.

Seit                  sinds                                       Seit wann wohnt sie in dieser Wohnung?

 

Voorzetsels altijd bij genitief:

Angesichts      tegenover                               Angesichts der römischen Drohung.

Anlässich         ter gelegenheid                     Anlässich des Rockkonzerts kauft er einen Ohr.

Ausserhalb      buiten                                     Ausserhalb der Stadt sind lauter Reisfelder.          

Anstatt            in plaats van                           Anstatts eines Mantels zog sie einen Pull an.

Diesseits         aan deze kant van                  Diesseits des Flusses ist die Stadt größer.

Hinsichtlich     wat betreft                             Hinnsichtlich dieser Krankheit…

Infolge            ten gevolge van                     Infolge der Prüfung waren sie müde.

 

Hetzelfde gebeurt met werkwoorden.

 

Werkwoorden altijd met datief:

Helfen                         (helpen)                                             Sie helfen dem Kind.

Widersprechenv         (tegenspreken)                                  Er widerspricht dem Vater.

 

Werkwoorden altijd met akkusatief:

Fragen                        (vragen)                                             Er will die Antwort.

Brauchen                    (gebruiken)                                        Er braucht das Buch.

 

 

6)    Speciale voorzetsels

De volgende voorzetsels zijn er speciale. Soms staan ze met de datief, soms met de akkusatief.

AKKUSATIEF:   Beweging                   WOHIN?                     Naar waar?

DATIEF:           Toestand                     WO?                           Waar?

An                   bij, tegen                   

Auf                  uit                                          

Hinter             achter

Neben             naast

In                     in

Unter              onder

Über                over

Vor                  voor

Zwischen         tussen

7)    Stappenplan

Er valt best een stappenplan te volgen om de naamval te bepalen:

  1. Voorzetsels & werkwoorden                                     (ALTIJD VOORRANG!!!)
  2. Functie                                                                      (VB: LV, MV, OND)
  3. Geslacht woord bepalen                                           (DER-DIE-DAS)
  4. Naamval vormen

 

REACTIES

Er zijn nog geen reacties op dit verslag. Wees de eerste!

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.