Gezocht: vmbo-scholieren uit jaar 3 of 4! Vul deze vragenlijst over het mbo in, en maak kans op een cadeaubon van 25 euro.

Meedoen

Tijdvak 7, pruiken en revoluties

Beoordeling 5.4
Foto van Eva
  • Samenvatting door Eva
  • 4e klas havo | 1000 woorden
  • 18 juni 2016
  • 9 keer beoordeeld
  • Cijfer 5.4
  • 9 keer beoordeeld

Taal
Nederlands
Vak
Methode
ADVERTENTIE
Musical The Prom verloot een limousine naar je eindfeest!

Zit je middenin je eindexamens en wil je in stijl naar je eindfeest? Doe dan mee aan de winactie en maak kans op een limousine die jou en je vrienden naar jullie eindfeest brengt!

Ja, ik doe mee!

Tijdvak 7 : Pruiken en Revoluties





Rationalisme → vertrouwen op de rede/ het verstand



Ontwikkeling van rationalisme door de eeuwen heen:



                                       ↓



Vanaf 6e eeuw v. Chr.



Griekse filosofen proberen rationele verklaringen te vinden voor de wereld om hen heen.



15e eeuw



Humanisten uit de Renaissance zorgen voor een nieuwe wetenschappelijke belangstelling.



16e en 17e eeuw



Door gebruik van het gezond verstand en een systematische manier van onderzoek ontstaat de wetenschappelijke revolutie.





Wetenschappelijke revolutie



Kritische denkhouding en systematische manier van onderzoek zorgde voor vele nieuwe ontdekkingen → observatie, empirie, logica (16e,17e,18e eeuw)





18e eeuw: nieuwe stroming van geleerden





Verlichting



Stroming van geleerden die meende dat alles met behulp van het verstand kon worden verklaard. Dat zou bijdragen aan de vooruitgang van de samenleving.






  • Groot vertrouwen  rationeel denken.

  • De wetenschappelijke manier van onderzoek kon gebruikt worden voor alle terreinen         van de samenleving.

  • Door de verlichting was grote maatschappelijke vooruitgang mogelijk.





Voorbeelden van verlicht denken, door verlichte denkers



Religieuze voorbeelden



→ Voltaire (radicale verlichte denker)




  • Voor tolerantie en godsdienstvrijheid

  • Twijfelde aan het belang van de geestelijkheid

  • Deïsme: god heeft de wereld gemaakt, maar hij heeft er geen invloed meer op.



Politieke voorbeelden



→ Voltaire




  • (verlichte) absolute vorst is nodig om het domme volk te regeren’



→ Rousseau




  • Volkssoevereiniteit: alle macht ligt bij het volk.

  • Sociaal contract: afspraken gelden voor de hele bevolking.



→ Locke




  • Sociaal contract: afspraken gelden voor de hele bevolking.

  • Overheid moet de natuurlijke rechten van burgers beschermen.



→ Montesquieu




  • Trias politica: scheiding van de machten voorkomt machtsmisbruik.



Sociale verhoudingen



→ Rousseau




  • Tegen standensamenleving van het ancien regime: mensen zijn van nature gelijkwaardig aan elkaar.



Economische voorbeelden



→ Smith




  • Zoveel mogelijk vrijheid in de economie: vrijhandel en weinig bemoeienis van de overheid.



Verlichte ideeën werden verspreid via:




  • Brieven

  • Boeken (encyclopédie)

  • Salon bijeenkomsten



→ Op deze manieren werd het verlicht denken verspreid over de elite van Europa.







Verlicht absolutisme → Regeringsvorm waarbij de vorst probeert om met verlichte ideeën zijn bestuur te verbeteren, maar wel alle macht blijft houden.





Frederik de Grote (Pruisen), verlichte absolute vorst



“Alles voor het volk, niets door het volk”





Maatregelen van Frederik de Grote:




  • Godsdienstige verdraagzaamheid

  • Genoeg eten voor de armen

  • Droogleggen moerassen voor nieuwe landbouwgrond





Standensamenleving bleef bestaan




  1. Geestelijkheid

  2. Adel

  3. Boeren en burgers



→ Sociale mobiliteit is niet mogelijk





Frankrijk: Ancien Régime



Oude orde vóór de Franse Revolutie (1789)







16e eeuw:



Spanje verovert grote koloniën in Amerika (landbouw,mijnbouw)



Spaanse mijnen raken uitgeput



                     ↓



17e eeuw:



Engeland, Frankrijk en de Republiek nemen deel aan de wereldeconomie.





Plantagekoloniën



Overzees Europees gebiedsdeel met grote landbouwbedrijven. Vaak werden hier slaven tewerk gesteld. (zorgen voor opkomst van)



                     ↓       



Trans-Atlantische slavenhandel



Handel van zwart slaven van Afrika naar Amerika

























                                          Driehoeks handel





18e eeuw verlichting, Voltaire, Montesquieu





Abolitionisme → Streven naar afschaffing van de slavernij en de slavenhandel





Afschaffing slavernij



1803: Denemarken



1833: Engeland



1848: Frankrijk



1863: Nederland



1865: Verenigde Staten



1869: Portugal



1886: Spanje



1888:Brazilie







Democratische revolutie → verandering in het bestuur van een land, waardoor het volk meer macht krijgt ten koste van de macht van de koning. Deze verandering wordt vastgelegd in een grondwet.





Amerikaanse onafhankelijkheidsoorlog (1775-1783)



Bataafse revolutie (1789-1799)



Franse revolutie (1789-1799)





Grondwet → wet waarin staat hoe een land geregeerd wordt en wat de rechten en plichten van de burgers zijn.



Staatsburger → iemand die burgerrechten in een staat heeft.



Grondrechten → vrijheidsrechten die burgers beschermen tegen een oneerlijke behandeling door de overheid of door andere burgers.





De democratische revoluties vonden plaats onder invloed van de verlichting.















Amerikaanse revolutie (1775-1783)



Dertien Engelse koloniën




  • Veel vrijheid in bestuur’

  • George 3e wil absolute macht

  • Nieuwe belastingen om oorlog te betalen



1773: Boston Tea Party (Amerikaanse opstandelingen gooien een hele lading thee in het water                startsein voor alle ongeregeldheden tussen Amerikaanse kolonisten en het Engelse leger)



1776: onafhankelijkheidsverklaring(13 Amerikaanse koloniën verklaren zich onafhankelijk)



1789: invoering van de grondwet (bescherming van de natuurlijke rechten, trias politica)





Bataafse revolutie (1795-1806)



Stadhouder trok steeds meer macht naar zich toe →  kritiek van de patriotten



Willem V gaat zich steeds meer als een vorst gedragen




  • Welvaart in de Republiek neemt af





1781: ‘Aan het volk van Nederland’



1784-1787: burgeroorlog, patriotten vluchten.



1795: Bataafse republiek, patriotten winnen dit keer wel en de stadhouder vlucht.



1798: Grondwet



1806: Napoleon





Franse revolutie (1789-1799)



Derde stand is ontevreden




  • Oplopende staatsschuld

  • Alleen de derde stand betaald belasting

  • Misoogst in 1787 en 1788

  • Lodewijk XVI wil belasting verhogen





1789: Staten-Generaal komen bijeen



1789: Oprichting Nationale Vergadering (door de derde stand) (aanval op de Bastille)






  • Afschaffen Ancien Regie

  • Bescherming van de natuurlijke rechten

  • Censuskiesrecht (bij een bepaald bedrag aan belasting mocht je stemmen)

  • Trias politica, gescheiden machten





1793-1794: Terreur, als je niet radicaal genoeg was werd je onthoofd (guillotine)



1795: Grondwet



1799: Napoleon



1815: Napoleon definitief verslagen (slag bij Waterloo)







Einde van periode van grote politieke veranderingen in Europa.



Oude orde wordt hersteld door vorsen.




REACTIES

Er zijn nog geen reacties op dit verslag. Wees de eerste!

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.