H2; Sparen, beleggen en lenen

Beoordeling 8
Foto van een scholier
  • Samenvatting door een scholier
  • 4e klas vwo | 3518 woorden
  • 8 november 2015
  • 4 keer beoordeeld
  • Cijfer 8
  • 4 keer beoordeeld

Taal
Nederlands
Vak
ADVERTENTIE
Help nu jouw favoriete goede doel door jouw mening te geven!

Hoe? Heel simpel. Geef je op voor het panel van Young Impact en geef jouw mening over diverse onderwerpen zoals gelijke kansen, diversiteit of het klimaat. Voor iedere ingevulde vragenlijst (+/- 1 per maand) ontvang je een bedrag dat je direct mag doneren aan een goed doel naar keuze. Goed doen was nog nooit zo easy!

Meld je aan!

H2; Sparen, beleggen en lenen



§2.1 Sparen en rente



Spaarmotieven:




  • Sparen uit voorzorgà geld achter de hand, bv voor onverwachte kosten. (reparatiekosten)

  • Sparen voor rente à Rente krijg je van de bank als vergoeding voor het geld op je spaarrekening.

  • Sparen voor duurzame goederen à je wilt een duurzaam goed aanschaffen.

  • Opvang inkomensdaling à ‘oude dag’ , 1 ouder stopt met werken.





Enkelvoudig en samengestelde interest bij eenmalige stortingen



Spaarrekening levert rente(interest) op.



Enkelvoudige interest = als de rente steeds wordt berekent over het oorspronkelijk gestorte bedrag. (meestal alleen als een bedrag korter dan een jaar op een rekening staat).



Samengestelde interest = je krijgt niet alleen rente over je oorspronkelijk gestorte bedrag, maar ook over eerder ontvangen rente. (krijg je als je geld langer dan een jaar op een rekening staat).





Je kan het bedrag op je spaarrekening na bijschrijving van de samengestelde interest ook als volgt berekenen:



Spaarsaldo na n jaar = (1+p)n x eenmalige beginstorting



n= het aantal jaren dat er rente is ontvangen



p= perunage= percentage uitgedrukt in een getal (2,5% à 0,025)                





                                               spaarsaldo na n jaar



Eenmalige beginstorting =                (1+p)n



met deze formule kan je uitrekenen welk bedrag je eenmalig moet storten om over een aantal jaar een zeker bedrag (incl. rente) bij elkaar gespaard te hebben.





Samengestelde interest bij periodieke stortingen



Periodieke storting = een regelmatige storting





Nominale bruto rente en reële netto rente



Door nu te sparen kun je nu minder besteden, maar door de extra rente in de toekomst juist meer. à rente zien als opbrengst voor het uitstellen van consumptie. Let wel op inflatie.



Naarmate de prijzen blijven stijgen wordt sparen bij een gelijkblijvende rentevergoeding dus minder aantrekkelijk. Hierdoor nemen de besparingen af en ga je je geld eerder uitgeven.



In Nederland moet je over hoge spaartegoeden 1,2% belasting betalen. Je betaalt alleen belasting als je gemiddelde spaarbedrag hoger is dan het heffingsvrije vermogen van €20.315,- je betaalt geen belasting over rente, maar wel over het spaarvermogen.





Nominale rente percentage = (nettorente / spaarbedrag) x 100 (hier kan je index van maken)



Nominale nettorente is de rente die je na aftrek van belastingen overhoudt.



Reële nettorente in euro’s = (nominale rente / prijsindex) x 100



Reële nettorente-index = (nominale rente-index / prijsindex) x 100



Het reële nettorentepercentage is niet hoger dan … à de koopkracht van het spaargeld is slechts met … gestegen.





§2.2 Spaarvormen



Banken bieden veel verschillende soorten spaarrekeningen aan. Rente, looptijd, hoogte, opvraagbaar of spaardeposito.



Rentepercentage



Rentepercentage voor soortgelijke spaarrekeningen verschillen per bank. Jongerenrekening leveren soms meer rente op dan spaarrekeningen voor volwassenen.



Verschillende spaarvormen(OHRA):




  • Maandrekening; sparen met maandelijkse storting




  • Hoge rente, Spaarsaldo direct en zonder kosten opneembaar, Automatische incasso




  • Extrarekening; sparen met onbeperkte storting




  • Storten en opnemen zoveel en wanneer u wilt, snel en gemakkelijk te openen.




  • Plusrekening; sparen met hoge standaard rente




  • Storten en opnemen wanneer u wilt, snel en gemakkelijk te openen.




  • Internetrekening; internet sparen




  • Geen papieren administratie, geen kosten bij geldopnamen, direct online aanvragen, makkelijk periodiek sparen.




  • Renterekening; traditioneel sparen




  • Bank map met overschrijvingsformulieren, direct overboeken, rechtstreeks storten, makkelijk periodiek sparen.




  • Jeugdrekening; sparen voor je kinderen




  • Onbeperkte inleg, sparen wanneer het uitkomt, opa’s/oma’s kunnen ook meesparen



Hoogte van het spaarbedrag



Banken geven meer rente naarmate je spaarbedrag hoger is, want dan kunnen ze meer geld uitlenen en zo weer meer geld verdienen.





Looptijd



Dagelijks opvraagbare rekening = kan je elk moment geld opnemen. Geen opname kosten, alleen rente is laag en variabel, hij kan dus veranderen.



Spaardeposito’s met een hogere vaste rente = langere looptijd, wel met opnamekosten of boeterente als je je geld opneemt.



Termijndeposito = je zet je geld voor bepaalde periode vast, je kan je spaargeld tijdens die periode niet opnemen.





Sparen via je werkgever: spaarloon en levensloop



Spaarloonregeling = een contract met de bank, werkgever stort elke maand het ingehouden spaarloon op de bank. Werknemers kunnen dit geld na 4 jaar + rente opnemen. Het spaarbedrag mag van het bruto-inkomen af worden getrokken à werknemers betalen minder belasting en premies. (max 613,- per jaar (2009))



Levensloopregeling = een deel van je loon max. 12% per jaar (2009) kun je sparen voor periodes van onbetaald verlof. Ook hierbij geld het belasting voordeel





Milieu sparen



‘Groene’ spaarrekeningen/deposito’s à spaargeld uitgeleend aan bedrijven/organisaties die rekening houden met de natuur. Kan sprake zijn van belastingvoordeel.





Lijfrente sparen



Je stort een bedrag op een depositorekening, je kan tussentijds niet je geld opnemen. Je spreekt met je bank af wanneer en hoe het bedrag wordt uitbetaald. Meestal kiezen mensen voor maandelijkse lijfrente-uitkering à je krijgt maandelijks een extra bedrag op je betaalrekening uitbetaald. De uitkering loopt net zolang door als de verzekerde in leven is, daarna soms nog voor nabestaande.



Spaarrisico en depositostelsel



Risico spaarders à rentepercentage is lager dan het inflatiepercentage. Koopkracht van het spaarbedrag neemt af. Ook risico dat bank failliet gaat.



Depositogarantiestelsel = de Nederlandse Bank (DNB) garandeert per persoon per bank uitbetaling van (een deel van) het spaargeld als een bank failliet gaat. Per rekening geldt een garantie van 100.000



De regeling geldt voor spaarrekeningen, betaalrekeningen en bijzondere rekeningen (termijndeposito)



Moet gaan om in Nederland gevestigde banken met een vergunning van de DNB. DBN schiet voor, de andere banken draaien op voor de kosten, grootste bank meer kosten dan kleinste bank.



Besparingen in NL niet heel risicovol door het depositogarantiestelsel. Verstandig om spaargeld bij verschillende banken te zetten. Beleggen is niet zonder risico’s.





§2.3 Beleggen



Beleggen neemt risico’s met zich mee.



Aandelen en opties



Aandelen = je wordt als belegger mede-eigenaar(aandeelhouder) van een bedrijf.



Bedrijven geven aandelen uit om hun investeringen te financieren.



Aandelenvermogen à voor onderneming eigen vermogen.



Aandelenvermogen voor aandeelhouders een risicodragende belegging.



Bij winst à dividend (winstuitkering)



Faillissement à ingebrachte vermogen geheel/gedeeltelijk kwijt.



NV: aandelen hebben vaste nominale waarde, kunnen worden doorverkocht tegen de beurskoers van het aandeel. (ander bedrag dan de nominale waarde), kan je kopen via de bank op de Effectenbeurs in Amsterdam.



BV: aandelen op naam, niet vrij verhandelbaar.



Aandelen koersen veranderen elke minuut. De koersen komen tot stand door vraag en aanbod. Veel vraag naar aandelen à stijgen in koers. Vraag naar aandelen stijgt als de winstverwachting van een bedrijf toeneemt. Bij verkoop aandeel kan je winst maken als de koers goed is à koerswinst à hier betaal je geen belasting over.



Speculanten = kopen aandelen tegen lagere koers en verkopen later de aandelen tegen hogere koers. Soms op internationaalgebied (in ene land hogere koers dan andere à koersverschillen) = aandelenarbitrage. (profiteren van koersverschillen in verschillende landen)



AEX = Amsterdam Exchange Index à  gemiddelde van de aandelenkoersen van de 25 meest verhandelde aandelen in Nederland. Koersen van de naar omzet meest verhandelde aandelen tellen zwaarder mee. (wordt per halfjaar aangepast)



AMX = Amsterdam Midkap Index à de koersindex van de middelgrote Nederlandse NV’s.



Beursindices; DUI (DAX) + VS (Dow Jones) + JAP (Nikkei)



Beleggen in aandelen doe je voor de koerswinst. Dividendrendement is niet erg hoog.



Belangrijke gegevens voor beleggers : koers-winstverhouding & dividendrendement.



Winstuitkering  aandeelhouders à dividend.  Je betaalt 15% dividendbelasting over je winstuitkering à wordt al ingehouden door onderneming en draagt die aan de fiscus af.



                                   Dividendpercentage x nominale waarde



Dividendrendement =                                                                                   x 100



                                                           Beurskoers                                       



Beleggers opzoek naar een lage k/w-verhouding. (..à wil zeggen dat voor elke.. belegd geld 1,- winst)



                                                            Beurskoers



Koers-winstverhouding (k/w) =                                          = … à            (zie haakjes hierboven)                                                  Nettowinst per aandeel.



Je kan ook warrants  en opties op aandelen kopen/verkopen.



Optie op aandelen: geeft de houder het recht, gedurende een van tevoren vastgestelde termijn een bepaald aantal aandelen tegen een overeengekomen prijs te kopen à callopties. Of verkopen à putopties. (Recht om gedurende een bepaalde periode een bepaald effect, meestal een aandeel, tegen een afgesproken prijs te kopen (calloptie) of te verkopen (putoptie) )dag/week/maand opties à eigen koers op de Beurs.



Opties zijn derivaten van aandelen; van aandelen afgeleide effecten



Warrants : Verhandelbaar recht om tegen een vastgestelde prijs gedurende een bepaalde periode nieuwe aandelen te kopen, rechtstreeks van de vennootschap(onderneming). à ook derivaten



Effecten: verzamelnaam voor papieren die een waarde vertegenwoordigen zoals aandelen en obligaties.



Beleggen niet zonder risico’s à verliesgevend à geen/zeer lage dividenduitkering.



Aandelen- en optiekoersen kunnen fors dalen à koersverlies (à soms onderneming failliet à al je belegde geld gaat verloren.)





Obligaties



Obligatielening : hoge, langlopende lening verdeeld in kleinere obligaties. Bedrijven en overheden geven obligaties uit om hun investeringen en tekorten te financieren.



Obligatiehouder krijgt een vast interest- of rentepercentage  dat wordt berekent over de nominale waarde. Deze rente wordt couponrente genoemd. Worden verhandelt op Amsterdamse Effectenbeurs. Obligatiekoers kan afwijken van nominale waarde. Koers komt tot stand op de beurs.



Rente opbrengt obligatie staat vast! à koersschommelingen niet erg groot. à beleggersrisico kleiner.



Belegger kiezen voor obligaties omdat rentevergoeding bank te laag is en het risico van aandelen te groot. Bij faillissement obligatiehouder krijgen bij voorrang hun geld terug.



Voor obligatiehouders is een obligatielening een risicomijdende belegging.



                                        Rentepercentage x nominale waarde



Couponrendement =                                                                         x 100



                                     Beurskoerspercentage x nominale waarde





Al bij de emissie (uitgifte) weet je al hoe en wanneer de lening wordt afgelost (terugbetaald).



Soms in 1 x (bijv. na 2,10 of 20 jaar) à bulletleningen. Soms door een systeem van uitloting. à wordt regelmatig geloot welke obligaties worden afgelost. De beurskoers nadert meestal tot 100 als een bulletlening wordt afgelost. Bij aflossing krijg je altijd de nominale waarde van een obligatie (en niet de beurswaarde) krijgt uitbetaald.



Niet alleen bedrijven kunnen obligaties uitgeven, de staat doet dit ook. Men spreekt dan van een staatslening.



Pandbrieven; obligaties uitgegeven door hypotheekbanken.



Converteerbare obligaties; geven bezitter het recht om hun obligaties na een zekere periode om te zetten in aandelen, van schuldeiser wordt zo iemand dan mede-eigenaar van het desbetreffende bedrijf.





Invloed rente op aandelen- en obligatiekoersen



Als gemiddelde rentestand stijgt à aantrekkelijker je geld rentedragend te sparen of te beleggen. Beleggingen in aandelen worden minder interessant. Vraag aandelen daalt à aanbod neemt toe à aandelen koersen dalen. Wordt versterkt doordat door hoge rente de bedrijfskosten toe en de winstverwachtingen van bedrijven af kunnen nemen.



Daalt de rentestand dan stijgen in het algemeen de aandelenkoersen.



Nieuwe staatslening uitgegeven tegen hogere rente. à beurswaarde oude obligaties daalt fors. Vraag naar deze obligaties daalde en het aanbod nam toe



Beleggers kunnen beleggingsportefeuille veranderen. Aandelen verkopen en daarvoor obligaties terugkopen. Geld onderbrengen op spaardeposito bij een bank.



De gemiddelde hoogte van de rentestand is van grote invloed op je beleggingsstrategie.



De koersen van bestaande beursgenoteerde aandelen en obligaties dalen als het rentepeil stijgt.





Handel met voorkennis verboden



Een manager heeft een internationale miljoenenorder binnengehaald, hij beschikt nu over gevoelige beursinformatie.



Asymmetrische informatie: de marktdeelnemers zijn niet gelijkelijk geïnformeerd. Als de manager nu snel een groot aandelen koopt of laat kopen door familie, vrienden, kan er hoge koers winst worden verwacht als de order evenlater in de pers wordt bekend wordt gemaakt.



Dergelijk moreel wangedrag (in dit geval misbruiken van voorkennis bij de handel in aandelen) is volgens de Wet financieel toezicht verboden. De toezicht houder  Autoriteit Financiële Markten (AFM) ziet toe p[ naleving van deze wet.





§2.4 Lenen en Rente



Bij sparen stel je een besteding uit à opbrengst is spaarrente.



Bij lenen koop je nu goederen met geleend geld om die pas in de toekomst te betalen. Je moet een lening aflossen maar ook rente betalen. Rente+ aflossing beperken je toekomstige bestedingen. Leningen worden ook wel kredieten genoemd. Leenrente is hoger dan spaarrente, zo maken banken winst.





Leenmotieven




  1. Lenen voor aanschaf van (dure duurzame) goederen

  2. Lenen om een tijdelijk tekort op te vangen (liquiditeitstekorten)

  3. Lenen om calamiteiten (tegenslagen) op te vangen



Kredietverschaffers (bank, financieringsmaatschappijen) bieden verschillende soorten leningen aan. Je moet bij het afsluiten van een lening letten op; de looptijd, risico van de lening, hoogte leenbedrag en het rentepercentage.





Rente en effectieve rente



Voor geleend geld betaal je rente en kosten. Kosten; afsluitkosten/administratiekosten.



Effectieve rente op jaarbasis: het percentage, incl. de kosten, dat je daadwerkelijk betaalt over het geleende bedrag.





Risico’s, looptijd en onderpand

Bij lange looptijd(duur) van een lening à banken lopen meer risico. Ze bereken dan hoger rentepercentage of eisen een onroerende zaak(huis, grond) als onderpand.



Als je de lening niet kan aflossen, dient het onderpand om je schuld alsnog af te lossen. à verkoopopbrengst wordt gebruikt om lening terug te betalen.



Leningen met onderpand kennen lagere rente dan zonder onderpand.



Voor geldleners ook risico’s; door teveel te lenen kan je in betalingsproblemen komen, toekomst is onzeker (ontslag, scheiden, kinderen) à betalen van rente en aflossing wordt moeilijker.



Ervaringsregel; looptijd lening moet niet langer zijn dan se verwachte levensduur van het product waarvoor je geld hebt geleend.





BKR = Bureau Krediet registratie (in Tiel)



BKR helpt voorkomen dat jezelf financieel gesproken te veel moet bijhouden. Zij informeren aangesloten organisaties (deelnemers) te informeren over kredieten en gsm-abonnementen die je hebt lopen of die je de afgelopen 5 jaar hebt gehad.



Die info staat in het CKI à Centraal Krediet Informatiesysteem. De BKR-informatie helpt deelnemers bij hun afweging of het verantwoord is een krediet/gsm-abonnement te verstrekken.



BKR helpt voorkomen dat je meer leent dan dat je kan aflossen. Het BKR draagt aan de andere kant bij aan het beperken van financiële risico’s voor kredietverleners.





Maximaal leenbedrag



Je kan niet elk bedrag lenen, hoogt van maximale leenbedrag hangt af van;




  • De hoogte van je inkomen in verhouding tot je maandelijkse lasten. ; je moet in staat zijn de rente te betalen en de lening af te lossen.

  • Het aantal andere leningen dat je hebt uitstaan. ; BKR registreert leningen, banken kunnen daar informeren of je nog meer (lopende) leningen hebt afgesloten.

  • De hoogte van het rentepercentage. ;  als rentetarieven stijgen, krijg je te maken met hoger lasten. In het algemeen neemt het maximale leenbedrag dan af.



Nominale en reële rente



De nominale effectieve interest is de door je bank in rekening gebrachte effectieve rente over je geleende bedrag. De reële rente is lager dan de nominale rente. De reële rente is de nominale rente gecorrigeerd met de prijsstijging.



(Auto gekocht met persoonlijke banklening 13,4% , auto nu 8% duurder.)



                                   Nominale effectieve rente-index                     à      113,5



Reële rente-index =                                                              x 100     à                 x100 = 105



                                                  Prijsindex                                       à`        108



Het reële rentepercentage is hier 5. In koopkracht kost je lening geen 13,4% maar slechts 5% rente.





§2.5 Leenvormen



Persoonlijke leningen, doorlopende kredieten, kopen op afbetaling en huurkoop à voorbeelden van consumptieve kredieten; leningen aan consumenten zonder onderpand.



VFN = Vereniging van Financieringsondernemers.





Persoonlijke lening




  • Je betaalt elke maand een vast bedrag aan rente en aflossing.

  • Hoogte inkomen is bepalend voor hoogte van het maximale leenbedrag.

  • Zelf bepalen in hoeveel tijd je de lening aflost. à hoe langer, hoe lager maandbedrag à hoe hoger het bedrag dat je aan rente betaalt.





Doorlopend krediet




  • Je spreekt met een bank af tot wek bedrag je rood mag staan.

  • Zelf bepalen wanneer en hoeveel je opneemt à zolang je afgesproken limiet niet overschrijdt.

  • Zodra je leent à betaal je elke maand een vast bedrag aan rente en aflossing à als je hebt afbetaald, stoppen de maandelijkse betalingen.

  • Betaling van vast maandbedrag gaat weer in zodra je geld van de rekening opneemt.

  • Binnen het doorlopende krediet is het mogelijk om afgeloste bedragen opnieuw op te nemen.





Kopen op afbetaling



Bij bepaalde bedrijven kun je gespreid betalen.




  • Bij aankoop betaal je slechts deel van aankoopbedrag à de aanbetaling.

  • Rest van aankoopbedrag betaal je in termijnen.

  • Voordeel: je kan als eigenaar direct over het artikel kunt beschikken à niet eerst te sparen.

  • Nadeel: je betaalt meer dan bij contante betaling à ze berekenen een hele hoge effectieve rente.





Huurkoop




  • Geen aanbetaling

  • Winkelier blijft eigenaar van het product totdat de laatste termijn is betaald. à bij niet betalen termijn, winkelier kan gehuurde product terugvorderen à winkelier nog steeds eigenaar.

  • Veel postorder- en online bedrijven maken gebruik van deze constructie





Hypothecaire lening




  • De bank leent je het geld om de verkoper van het onderpand te betalen.

  • Lange looptijd (bijv. 30 jaar)

  • De rente is max. 30 jaar aftrekbaar van de inkomstenbelasting.

  • Woning + grond dienen als onderpand à als je je aflossings- en renteverplichtingen niet nakomt, kan de bank het onderpand laten verkopen.

  • Je kan veel geld besparen als je verschillende hypotheekrentes vergelijkt.


REACTIES

Er zijn nog geen reacties op dit verslag. Wees de eerste!

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.