De vuurproef

De vuurproef

Felix Mendelssohn-Bartholdy (1809 - 1847) verbond een romantische ziel met een hart dat hield van klassieke vormen: zelfs wanneer hij exuberante gevoelens vertolkte, bleef zijn muziek altijd gratie, evenwicht en transparantie behouden. In de Vuurproef verkennen we vandaag een wat minder bekend facet van zijn kamermuziek: muziek voor cello en piano, die bij hem beperkt bleef tot twee sonates en een reeks "Variations concertantes". Het rijpste werk is de sonate nr. 2 in D voor cello en piano, op. 58, die hij schreef in 1843. Op dat moment was Mendelssohn in Berlijn in dienst van de koning van Pruisen, maar hij bleef ook actief in Leipzig, waar hij tot ereburger werd benoemd, en een conservatorium stichtte.
Aan spanningen en drukte dus geen gebrek, maar daar is in deze cellosonate weinig van te merken: een klassieke opbouw in vier delen, levendig en fris, en in het Adagio een knipoog naar Bach, want de piano speelt een soort koraal waarboven de cello een recitatief en aria zal zingen. Felix Mendelssohn droeg deze sonate op aan zijn broer Paul, die een knap cellist moet zijn geweest... In de voorbije maanden verschenen enkele nieuwe cd-opnames, en die worden vergeleken met oudere versies... In het panel verwelkomen we Edmond Saveniers en Paul Hermsen.
Presentatie: Karel Nijs
Muziekkeuze: Renate Weytjens
(bron: website klara)

bespreking: de vuurproef

zondag 09 mei

Eerst even iets over Mendelssohn zelf:

Hij kreeg piano les van zijn moeder, Lea Salomon, en van l. berger.
Hij leerde viool spelen bij Hennings en studeerde muziektheorie bij Karl Zelter in Berlijk.
Als 9-jarig trad hij voor het eerst op al pianist en vier jaar later componeerde hij zijn eerste kwartetten en een magnificiat voor koor en orkest. In 1824 schreef hij zijn eerste officiële werkopgave. Hij beheerste vier talen. En wist veel van literatuur, geschiedenis, filosofie en schilderkunst. Je kan dus niet zeggen dat zijn leer beperkt werd tot alleen maar muziek.
In 1837 trouwt hij met Cecile Jeanrenaud, en samen met haar kreeg hij vijf kinderen.

het onderwerp: de kamermuziek

het werk dat we bespreken is de sonate nr 2 in D voor cello en piano. Hij schreef het stuk in 1843. we horen 4 versies, versie A is uitgevoerd door Alban berg Quartet,
versie B door Quatuor Mosaiques, versie C door Neues Leipziger Streichquartett
en tot slot versie D door Artis Quartett
(voor meer info zie volgende pagina)
(met bron: klara)

Componist: Felix Mendelssohn Bartholdy
Werk: Strijkkwartet nr.2 Op. 13 in la klein
Panelleden: Paul Beelaerts en Marc Erkens

Klara's Kwaliteitslabel

Versie: A
Uitvoerders: Alban Berg Quartet
Referentie: EMI Classics 5 57167 2
Commentaar van het panel: Een krachtige en vinnige uitvoering, evenwichtig en zeer trouw aan de spirit van de komponist. Het huwelijk tussen romantische gedrevenheid en zin voor struktuur en ritmiek is hier bijzonder geslaagd. Het ABQ verenigt in een zeer gearticuleerd spel zowel een huppelend en verderlicht karakter als een gebonden en zangerige melodiek. De zin voor humor, de risiko's die alle spelers nemen en de bijzondere charme van een live-opname, maken van deze versie een echt feest. To the point wordt hier een prachtig muzikaal verhaal vertelt.

Andere versies

Versie: B
Uitvoerders: Quatuor Mosaiques
Referentie: Astree 8622
Commentaar van het panel: Mendelssohn in een zwaarmoedig jasje, met een dikke laag pathos en zeer gebonden articulatie. Dit is een oerdegelijk en zeer professioneel kwartet, maar het vertrekt van een té declamatorisch en té nadrukkelijk expressief concept voor dit werk. Ieder moment in dit stuk wordt als even mooi en belangrijk bevonden, en dat werkt op de duur slaapverwekkend.

Versie: C
Uitvoerders: Neues Leipziger Streichquartett
Referentie: MDG 307 1055-2
Commentaar van het panel: Dit ensemble is enorm op elkaar ingespeeld; de vier leden maken dit samen waar, en vertolken als de besten wat kamermuziek kan zijn. Ze spelen geconcentreerd en gebald, met veel klankbewustzijn en dictie. Maar zelfs al worden er soms razend snelle tempi gekozen, het blijft teveel aan de oppervlakte. Alles is heel goed te volgen, maar uiteindelijk is dit geen echt spannende of vertellende uitvoering.

Versie: D
Uitvoerders: Artis Quartett
Referentie: Accord 465892-2
Commentaar van het panel: Het Artis Quartett kan hier gerust met de ABQ-opname concurreren. Cantabile en ritme gaan hier eveneens hand in hand. De articulatie, de tempokeuzes en de humor staan in dienst van de constructie en de kwaliteit van de kompositie. Een leuke en zeer goede uitvoering. De persoonlijkheden van alle spelers zijn echter gekleurd met een wat vrijere zigeunertint, en dat maakt dat de luisteraar niet onmiddellijk de indruk krijgt dat dit een werk van Mendelssohn is.

Bespreking van de uitvoerders

Alban Berg Quartet:het kwartet bestaat al sinds 1976 en vierde in het jaar 2001 zijn vijfentwintigjarig jubileum. De huidige leden zijn:
- Janneke van der Meer en Wim de Jong voor viool
- Henk Guittart voor altviool
- Viola de Hoog voor violoncello

quatuor mosaiques: de leden van
quatuor mosaïques zijn:
Erich Höbarth, Andrea Bischof, Anita Mitterer en Christophe Coin.
De groep bestaat al sinds 1985.

Neues Leipziger Streichquartett: hebben bestaan van 1988 tot 1995

Artis Quartett: bestaat uit:
-Othmar Muller voor cello
-Herbert Kefer voor viool
-Johannes Meissl 2de viool
-Peter Schuhmayer 1ste viool
Hun groep bestaat al sinds 1980.