ADVERTENTIE
Wil jij exposeren in het Rijks?

Heb jij een goed oog voor mooie beelden? Het Rijksmuseum zoekt jonge fotografen die hun talent durven laten zien. De prijzen: een tentoonstelling in het Rijksmuseum en je eerste betaalde foto-opdracht! Klik voor meer info over het thema en de wedstrijd.

Meer info

Twee vrouwen                                Nina Lorenz, 4hC


Het boek waar dit leesverslag over gaat is het boek ‘Twee vrouwen’, dat is geschreven door Harry Mulisch. De eerste druk was in oktober 1975 door De Bezige Bij en de 24e druk was in 2008. Het boek was toen een uitgave van de Stichting CPNB ter gelegenheid van Nederland Leest.

 

 

1. Verhaal

Dit verhaal gaat over Laura die voor het eerst een relatie heeft met een vrouw, Sylvia. Ze proberen het te verbergen voor hun moeders, maar wanneer Laura’s moeder erachter komt wordt ze pissig. Laura’s moeder overlijdt, de relatie verslechterd en Sylvia gaat er vandoor met een man, Alfred. Als Sylvia zwanger terugkomt, omdat ze zo met Laura een kind kan opvoeden, vermoord Alfred Sylvia.

 

2. Genre

Dit boek is een ‘psychologische roman’.

 

3. Auteur

Harry Kurt Victor Mulisch is geboren in Haarlem op 29 juli 1927 en is overleden in Amsterdam op 30 oktober 2010. Harry was een Nederlands schrijver en wordt samen met Willem Frederik Hermans en Gerard Reve gerekend tot "De Grote Drie" van de naoorlogse Nederlandse literatuur. Harry Mulisch staat mij bekend om het boek ‘De aanslag’, omdat wij dat boek vorig jaar hebben gelezen. Verder weet ik dat Harry best bekend is in Nederland en dan met name door het boek ‘De aanslag’. Ik heb in een vorig verslag al mede gedeeld dat ik weinig ervaring heb met literatuur en dat ik het dus ook lastig vind schrijvers met elkaar te vergelijken. Als ik Harry Mulisch vergelijk met de schrijver Bernlef van het boek ‘Hersenschimmen’, wat ik een tijdje terug gelezen heb, vond ik de schrijfstijl van Bernlef fijner. Harry Mulisch schrijft naar mijn gevoel wat langdradig af en toe, wat niet echt nodig is. Dit gevoel had ik ook bij het boek ‘De aanslag’, dus dat is een persoonlijk ding wat mij niet echt aansprak.

 

4. Ruimte

Amsterdam is de plek waar Laura woont. Ze heeft daar een appartement en daar leren Laura en Sylvia elkaar beter kennen. Soms brengt wat spanningen met zich mee. Frankrijk is misschien wel de belangrijkste plek voor dit verhaal. Laura moet hier namelijk heen om haar moeder te begraven. Omdat ze in één keer doorrijdt, is ze oververmoeid en moet ze overnachten in een hotel. Als haar moeder niet in Frankrijk had gewoond (Nice om precies te zijn), had Laura niet zo ver hoeven te rijden, was ze niet oververmoeid geraakt en had ze niet een hotelkamer moeten boeken waar ze uiteindelijk dit verhaal schrijft. Hier is goed over nagedacht door Mulisch.

 

5. Tijd

Dit verhaal speelt zich ongeveer af in een periode van een jaar, 1975. Dit verhaal hoeft zich niet persé in de tijd van de afdruk af te spelen, het kan ook heel goed nu. Het is eigenlijk een gewaagde zet van Mulisch om dit verhaal te schrijven in die tijd, omdat relaties tussen twee vrouwen niet zo erg geaccepteerd werden als dat ze nu geaccepteerd worden. Onmogelijk was het niet, maar echt logisch ook niet.

Daarnaast is dit verhaal eigenlijk één grote flashback. Laura schrijft dit verhaal nadat haar moeder overleden is. Ze schrijft over dingen die gebeurd zijn en pas helemaal op het einde van het verhaal is er pas weer in het ‘heden’ geschreven.

Het boek telt 153 bladzijden.

 

6. Personages

Laura Tinhuizen is de hoofdpersoon in het verhaal. Ze is 35 jaar oud en werkt in een museum. Ze is erg kunstzinnig en denkt vaak na over hoe en waarom dingen gebeuren. Laura had 7 jaar een relatie met Alfred, maar ze is van hem gescheiden. Dat was vooral omdat ze geen kinderen kon krijgen. Laura werd daarna verliefd op een vrouw, Sylvia, wat voor haar de eerste keer was. Wanneer Laura’s moeder overlijdt vervult Sylvia de leegte die Laura in zich had. Op een gegeven moment verlaat Sylvia haar. Laura voelt zich enorm verdrietig en haar hart is gebroken. Wanneer ze bijna over haar gebroken hart heen is, komt Sylvia opeens zwanger en blij bij haar terug. Laura weet niet zo goed wat ze moet denken en wil graag nog met haar praten. Maar dan vermoord Alfred Sylvia. Laura verliest haar grote liefde en daarvoor ook al haar moeder. Ze heeft het erg moeilijk. Het is een tragisch einde.

Sylvia Nithart is een bij-personage in het verhaal en de vrouw van Laura. Sylvia is niet een vrouw die graag haar emoties toont en is zwijgzaam. Sylvia zal alles doen om dingen te bereiken en ze weet ook goed wat ze wilt. Sylvia heeft relaties met mannen en vrouwen gehad en is dus meer ervaren dan Laura. Sylvia en Laura willen kinderen en daarom denkt Sylvia dat het een goed plan is als ze een relatie aangaat met de ex-man van Laura, Alfred, om daarvan zwanger te raken. Het lukt en als ze blij terugkomt bij Laura, blijkt het toch niet het beste plan geweest te zijn. Dat Alfred haar vermoord was al helemaal niet haar doel.

Alfred Boeken is ook een bij-personage en is de ex-man van Laura. Hij is na de scheiding wat begonnen met Karin en ze hebben 2 kinderen samen. Hij gaat ervandoor met Sylvia en is echt verliefd op haar geworden, alleen weet hij niet dat Sylvia alleen met hem gaat omdat ze zwanger wilt worden. Sylvia verlaat hem daarom ook snel. Alfred voelt zich gebruikt en uit onmacht vermoord hij Sylvia.

 

7. Perspectief

Het verhaal is geschreven vanuit de ogen van Laura. Het is dus een ik-perspectief. Op deze manier weet je precies wat er in haar hoofd omgaat, wat ze denkt en doet en waarom. Wij lezers begrijpen haar vrouw Sylvia bijvoorbeeld net zo slecht als Laura zelf. Je weet niet wat er in hoofden van anderen aan de gang is en wat zij denken. Hierdoor weet je ook zeker dat Laura de hoofdpersonage is. Je weet het meest van haar.

 

8. Titelverklaring

De titel ‘Twee vrouwen’ is vanwege de relatie tussen de twee vrouwen Laura en Sylvia. De titel omschrijft ook Laura en haar moeder.

 

9. Thema

Het belangrijkste thema uit het boek is homoseksualiteit vanwege de relatie die de twee vrouwen Laura en Sylvia hebben. Het is een liefde met een verschrikkelijk einde. De liefde ontstaat in eerste instantie zonder verwachtingen. Ze willen bij elkaar zijn. Het is voor Laura de eerste relatie met een vrouw, een romantisch avontuur. Een wending vindt plaats wanneer Sylvia hun droom wilt vervullen door zwanger raken.

Mulisch heeft geschreven over een thema wat toen de tijd nog niet zo geaccepteerd werd als dat het nu wordt.

 

10. Motieven

De dood is in dit verhaal een motief. Het verhaal begint met de dood van Laura’s moeder. Laura’s moeder betekent heel veel voor Laura. Aan het einde van het verhaal gaat ook Sylvia, de vrouw van Laura, dood en ook zij was heel erg belangrijk voor Laura. Zo overlijden de twee belangrijkste mensen die Laura had in dit verhaal. Ze blijft alleen over.

Een ander motief is de moeder-dochterrelatie die Laura had met haar moeder. Wanneer de moeder van Laura overlijdt en Laura daar erg verdrietig om is, heeft ze behoefte aan een vervulling voor de leegte die ze voelt. De relatie met Sylvia wordt daardoor dus nog intenser.

 

 

 

11. Motto

“…weer doorsidderde mijn hart Eros, zoals de wind op de bergen in eiken valt.”

Aangezien Eros de Griekse god van de liefde is geeft dit motto een beeld van de liefde die er in het verhaal aanwezig is. Laura wordt verliefd op Sylvia en op dat moment ‘doorsidderde’ de liefde haar. Ik denk dat het ook te maken heeft met het verlies van haar moeder en later ook van Sylvia. Ze hield veel van beide en ze mist veel liefde als ze dood zijn.

 

12. Eigen mening

Harry Mulisch staat mij erg bekend om het boek ‘De aanslag’. Dat boek hebben wij vorig jaar moeten lezen en vooral het onderwerp ‘oorlog’ sprak mij heel erg aan. Ik vind de schrijfstijl van Harry Mulisch niet heel erg aanlokkelijk. Doordat het boek begint met een zin waaruit blijkt dat het hoofdpersonage veel overkomen is, gaf dat mij wel een zet om verder te lezen. Gevoelig, en wat mysterieus schrijft hij, maar hij beschrijft alles ook heel nauwkeurig. Dat is wel fijn om dingen te begrijpen, maar daardoor werd het op een gegeven moment wat langdradig naar mijn idee. Ook omdat de taal die hij gebruikte niet ouderwets en op zich al goed te begrijpen was, was het nauwkeurige schrijven een onnodige zaak voor mij. Daarom denk ik dat Harry Mulisch niet echt ‘mijn schrijver’ is.

Naast dat ik de schrijfstijl van Harry Mulisch niet heel erg geweldig vind, vind ik het wel heel stoer van hem dat hij in 1975 een verhaal over een lesbisch stel te schrijven.Daar moet je lef voor hebben en hij heeft die lef getoond.

 

 

13. Samenvatting van het internet

Laura krijgt bericht dat haar moeder, die in Nice woont, is overleden. Ze besluit er direct heen te rijden met de auto. Dan zegt ze dat de dood van haar moeder niet het enige is wat haar is overkomen en vertelt ze over haar liefdesrelatie met Sylvia…

 

Laura Tinhuizen is 35 jaar en woont in Amsterdam. Ze was getrouwd met Alfred Boeken, maar na een huwelijk van 7 jaar scheiden ze met als voornaamste reden dat het huwelijk kinderloos bleef.

 

Het is een zaterdag in februari als Laura Tinhuizen de veel jongere Sylvia Nithart voor de etalage van een juwelier ziet staan. Laura voelt zich direct aangetrokken door Sylvia en ze raken in gesprek. Laura stelt alle vragen en Sylvia antwoordt erop. Toch gaat Sylvia mee naar Laura’s huis in Amsterdam en vrijwel direct trekt ze bij haar in. Voor Laura is deze vorm van een relatie helemaal nieuw. Sylvia heeft echter al meerdere relaties met zowel mannen als vrouwen achter de rug. Beide vrouwen willen hun relatie verzwijgen voor hun moeders. Sylvia doet net alsof ze bij de gefantaseerde zoon van Laura intrekt, Thomas. Sylvia denkt vooruit en als Laura en zij samen in de dierentuin zijn gaat ze bijvoorbeeld op de foto met een wildvreemde jongen, die ze later aan haar moeder zal laten zien als Thomas.

 

In mei wil Laura haar moeder in Nice bezoeken. Sylvia wil mee. Hoewel Laura het eerst niet wilt geeft ze toch toe, zolang Sylvia maar uit de buurt van haar moeder blijft. Laura’s moeder stelt veel vragen aan Laura, ook over haar relatie. Maar Laura ontloopt de essentie. Maar dan komt Sylvia tevoorschijn. Laura’s moeder heeft de situatie vrij snel door en slaat dan met haar stok op Sylvia in. Hierdoor verslechtert de relatie van Laura en haar moeder, maar ook die van Laura en Sylvia.

 

Ze gaan weer terug naar Nederland en het gesprek gaat verscheidene malen over kinderen. Voor Laura is zelf moeder worden de enige manier om van haar moeder af te komen. Sylvia vraagt heel nadrukkelijk of Laura een kind van haar zou willen, maar Laura doet dit af als onmogelijk.

 

Samen bezoeken ze de toneelvoorstelling van Orfeus en Euridyke. Hier ontmoeten ze ook Alfred. Sylvia flirt dan al met hem, hoewel Laura dit niet door heeft. De relatie tussen Laura en Sylvia gaat hierna al snel bergafwaarts. Sylvia doet bot en praat amper. Ze maakt de hele dag schoon en Laura begrijpt absoluut niet wat er aan de hand is. Dan besluit Sylvia om weg te gaan, ze zal na drie dagen bellen. Laura is er kapot van maar hoopt met smart op het telefoontje. Wat uitblijft… Laura raakt in paniek als ze beseft dat Sylvia echt weg is. Alfreds vrouw Karin belt, dat Sylvia en Alfred er samen vandoor zijn.

Samen bezoeken ze de toneelvoorstelling van Orfeus en Euridyke. Hier ontmoeten ze ook Alfred. Sylvia flirt dan al met hem, hoewel Laura dit niet door heeft. De relatie tussen Laura en Sylvia gaat hierna al snel bergafwaarts. Sylvia doet bot en praat amper. Ze maakt de hele dag schoon en Laura begrijpt absoluut niet wat er aan de hand is. Dan besluit Sylvia om weg te gaan, ze zal na drie dagen bellen. Laura is er kapot van maar hoopt met smart op het telefoontje. Wat uitblijft… Laura raakt in paniek als ze beseft dat Sylvia echt weg is. Alfreds vrouw Karin belt, dat Sylvia en Alfred er samen vandoor zijn.

 

Laura probeert over haar gebroken hart heen te komen. Als dat bijna gelukt is, is daar Sylvia opeens weer. Ze is zwanger. Sylvia doet heel blij en alsof er niks is gebeurd. Dat ze juist heel goed bezig was door zo zwanger te raken van Alfred en daarna het kind naar Laura te brengen. Laura vindt dat de situatie moet worden uitgepraat. Maar dit heeft een dramatische afloop wanneer Alfred Sylvia doodschiet.

 

Laura is nog steeds onderweg. In de auto krijgt ze last van duizelingen en verliest ze haar aandacht en controle op de weg. Laura kan een kamer krijgen bij een oudere vrouw in Avignon en daar blijft ze een week. Ze is dus ook niet meer naar de begrafenis van haar moeder gegaan, ze heeft simpelweg niks meer laten horen. De laatste zin van het boek suggereert dat Laura uit het raam springt en zo zelfmoord pleegt.

 

 

 

 

REACTIES

Er zijn nog geen reacties op dit verslag. Wees de eerste!

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.