Beschrijving
Annejet van der Zijl, Sonny Boy. Uitgeverij Nijgh & van Ditmar, Amsterdam,16e druk, 2006. Eerste uitgave:2004. 237 blz.

1.Schrijver
Annejet van der Zijl

1.1 Biografie
Annejet van der Zijl (Leeuwarden, 1962) is een Nederlands journalist en schrijfster.
Van der Zijl groeide op in een lerarengezin in Friesland, en wist al vrij vroeg dat ze iets met schrijven wilde doen. Niet alleen omdat ze veel van boeken en lezen hield, maar ook omdat het haar zo’n mooie manier leek om de wereld te ontdekken. In eerste instantie ging ze kunstgeschiedenis studeren, maar later stapte ze over op de richting massacommunicatie en studeerde daar op af in Amsterdam. Omdat er in Nederland toen nog geen postdoctorale opleidingen journalistiek bestonden, ging ze in 1998 naar Londen om daar een MA International Journalism te doen. Onderdeel van die studie was een aantal stages, zowel in Engeland als hier in Nederland, en zo kwam ze als redactrice bij de toenmalige Haagse Post terecht, net voor dit blad fuseerde met De Tijd.

Bij HP/De Tijd realiseerde ze zich al snel dat ze niet in de wieg gelegd was voor de harde nieuwsjournalistiek, en specialiseerde ze zich in reconstructies en portretten – journalistieke genres waar Van der Zijl in Engeland prachtige voorbeelden van had gezien. Zo ontdekte ze dat ze het met name boeiend vond om met allerlei mensen over een bepaald onderwerp te praten, er veel over te lezen, om vervolgens uit al die bronnen een samenhangend verhaal bij elkaar te puzzelen en dat dan zo mooi mogelijk te vertellen. Wat betreft haar onderwerpen was ze heel vrij: ze schreef over bekende en onbekendere mensen, maar ook over groepen kunstenaars die samen een bewogen periode meemaakten, over misdaden en politieke gebeurtenissen, zoals de krakersrellen op Koninginnedag 1980 of de Nederlanders die in mei 1968 naar Parijs trokken. Maar altijd zat er een sterke historische component in, en de basisvraag was: hoe is het allemaal zo gekomen? En vervolgens: hoe heeft het uitgepakt?

1.2 Bibliografie
Jagtlust (Uitgeverij Meulenhoff, 1998)
Anna (Uitgeverij Nijgh & Van Ditmar, 2002)
Sonny Boy (Uitgeverij Nijgh & Van Ditmar, 2004)
Biografie Prins Bernhard (Uitgeverij Pimento), in de maak.

2.Titel
“Sonny Boy” is een liedje van Al Jolson en de bijnaam die Waldemar en Rika liefkozend aan Waldy gaven. Hij is het bewijs van hun verboden maar krachtige liefde.

3.Motto
Het boek heeft 2 motto’s

Motto 1.
When there are grey skies
I don't mind the grey skies
You make them blue, Sonny boy
Friends may forsake me
Let them all forsake me
You pull me through, Sonny boy
You're a sent from heaven
And I know your worth
You've made a heaven
For me right here on earth
And then the angels grew lonely
Took you 'cause they're lonely
Now I'm lonely too, Sonny boy

‘Sonny Boy’ uit de film The Singing Fool, gezongen door Al Jolson, 1928
Rika en Waldemar gaven Waldy de bijnaam Sonny Boy, n.a.v. dit lied.

Motto 2.
‘Wie iets van een bepaalde tijd wil begrijpen, moet biografieën lezen, en dan niet die van staatslieden, maar de in aantal veel te schaarse biografieën van onbekende burgers’

Sebastiaan Haffner, Het verhaal van een Duitser, 1914-1933

Annejet van der Zijl heeft dit advies opgevolgd en een verhaal gemaakt rond de biografie van onbekende figuren. Wel moet opgemerkt worden dat de figuren niet bijzonder waren, maar dat hun levensverhaal wel erg bijzonder was.

4.Tijd
Het boek begint in de eerste jaren van de twintigste eeuw en eindigt ruim zestig jaar later. Het was in deze tijd een schande om te scheiden iets wat Rika wel doet.
Het verhaal begint rond 1920 en eindigt na de bevrijding in 1945.

5. Plaats
Het verhaal speelt zich op verschillende plaatsen af, namelijk Suriname, Den Haag, Scheveningen, concentratiekampen en de gevangenis.

6. Hoofdpersonen
Rika Hagenaar-van der Lans
Dit is de hoofdpersoon van dit boek. Ze trouwt eerst als katholieke meid met de protestantse Willem. Dit huwelijk loopt op de klippen. Rika is een uiterst zorgzame vrouw, die goed voor haar kinderen zorgt en ook perfect voor de kostgangers in haar pensions. Ze is een tamelijk rebelse vrouw, omdat ze gewaagde relaties aangaat en voor niets of niemand terugdeinst. Zelf de beruchte NSB’er Kaptein kon niets uit haar krijgen, wat hem ook frustreerde. Ze houdt ontiegelijk veel van haar kinderen en het is een van de zwaarste straffen die je haar kon geven, dat ze haar kinderen niet meer mocht zien.

Waldemar Nods
Komt uit een rijk Surinaams gezin. Is een van de weinig rijke negers in Suriname en wordt al bijna als blanke aangezien. Hij gaat studeren in Nederland. Het valt hem toch wel tegen om in Nederland te integreren: het klimaat, de mensen die hem als een exotisch wezen aankijken, enz. Hij raakt verliefd op Rika en krijgt een kind. Hij is een erg hartstochtelijke zwemmer. Er wordt niet zo heel veel aandacht aan hem besteed. Op de foto’s ziet hij er keurig uit, zoals hij ook was. Erg formeel en zich houdende aan de etiquette. Niet echt een superman-figuur.

Waldy / Sonny Boy
Kind van de blanke Rika en de donkere Waldemar. Hoewel het boek naar hem vernoemd is, is het niet de hoofdpersoon. Hij is een tamelijk avontuurlijk ventje, die erg tegen zijn vader opkijkt. Daarom zwemt hij ook graag en houdt hij van de zee. Als hij ouder is en zijn ouders overleden zijn, heeft hij het moeilijk met het verwerken van het verlies. Als hij hoort dat ook zijn vader is overleden, trekt hij zijn scoutingkleren aan en loopt fluitend door de kamer. Typerend voor zijn karakter waarschijnlijk. Hoofdstuk 9 heet koekoeksjong en gaat over Sonny Boy. Dit slaat op het feit dat hij van hot naar her gesleept toen zijn ouders gearresteerd waren. Hij heeft bij verschillende familieleden ingewoond, maar eigenlijk heeft er niemand zich echt goed over hem ontfermd.

7. Perspectief
Het verhaal is volledig vanuit een alwetend vertellersperspectief geschreven.

8. Thema
De schijfster heeft een beschrijving willen geven van een in de tijd voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog onmogelijke liefde tussen een zwarte man en een blanke vrouw.

9. Opbouw
De verteltijd is chronologisch.
Wel worden de levens van Rika en Waldemar om en om vertelt tot het moment dat hun levens elkaar kruisen. Ook tijdens de oorlog wordt er om en om vertelt maar niet met enorme sprongen.

10. Genre
“Sonny Boy” behoort tot het genre van de non-fictionele roman

11. Eigen mening
Ik vond eigenlijk het hele verhaal mooi en boeiend, maar een aantal stukken die eruit sprongen waren: het verraad van het onderduikadres, het verhoor in de gevangenis en de omstandigheden in de kampen.

Een van de allermooiste stukken vond ik het deel waarin Waldemar voor zijn leven zwemt. Hoewel je al weet dat hij niet gaat redden, is het ontzettend spannend. Je vraagt je af wat er dan gebeurd zal zijn waarom hij het niet gered heeft. Hij kon toch zo goed zwemmen? Hoe de schijfster dan de dood van Waldemar beschrijft vond ik mooi. Zo’n mooi slot zorgt er gelijk voor dat je een goede indruk houdt over het boek.

Omdat het waar gebeurd was greep het boek mij nog veel meer aan. Je wist dat alles (gedeeltelijk) gebeurd was wat je las. Dat het niet allemaal een uit de duim gezogen verhaal is. De foto’s en waargeschreven brieven vond ik echt heel leuk. Ik heb ze misschien wel 3 keer bekeken.

Het feit dat het waar gebeurd is maakt het verhaal nog wel een stuk droeviger. De troost die je normaal hebt van ‘het is toch maar een verhaal’ gaat in dit geval niet op. Ik verwachtte dat uiteindelijk de drie personen weer herenigd zouden worden en iedereen blij en gelukkig was. De klap is dan des te groter als Sonny Boy’s beide ouders overlijden. En dan van hot naar haar word gestuurd.

Ik heb er wat wereldgeschiedenis betreft ook veel van geleerd. Over Suriname bijvoorbeeld. Maar zelfs over de Tweede Wereldoorlog waren voor mij nog heel wat nieuwe dingen aan bod gekomen. Ook bijvoorbeeld het bombardement op het cruiseschip heb ik nooit geweten.
(276)

REACTIES

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.

E.

E.

Waarom kun je niet gewoon d's en t's plaatsen waar ze écht nodig zijn? Het is hinderlijk/kinderlijk.

7 jaar geleden

Antwoorden

gast

gast