A. Zakelijke gegevens

Titel: De liftster
Auteur: Theo Hoogstraten
Uitgever: Sjaloom
Jaar en plaats van uitgave: 1997, Amsterdam

B. Korte uitleg

Ik heb het boek gekozen omdat de titel me nieuwsgierig maakte. Waar denk je nou aan bij een titel als ‘de lifster’. Ik wilde graag weten waar het boek over ging en las het dus, en heb er zeker geen spijt van want het was de moeite waard.

C. Eerste persoonlijke reactie:

Ik vond het boek: -interessant -spannend -werkelijk -leerzaam -zet me aan het denken -bekend

D. Samenvatting

Een blonde vrouw wacht in de Amsterdamse Bijenkorf op een Japanner, met wie zij in opdracht van haar vriend Arno een pakketje voor geld ruilt. Ze geeft hem de sleutel van de kluis en verdwijnt. Een andere Japanner die plotseling opduikt wil dat de vrouw blijft zitten, maar gaat naar het toilet. Als ze daar is hoort ze een gil. Ze loopt de gang op en ziet dat de Japanner met wie zij eerst had gesproken, in de heren- wc is gedood. Snel maakt ze zich uit de voeten. In het toilet heeft ze echter een fotomapje verloren. Op een van de foto’s staat ze zelf; op de achterkant ervan heeft Arno een tekstje geschreven en dit met zijn naam ondertekend. De politie vindt het fotomapje en personeel van het warenhuis herkent de vrouw. De vijftienjarige Melanie staat bij een benzine station langs de snelweg te wachten op haar negentienjarige vriend Rino. Ze gaan stiekem op vakantie: hun ouders weten er niks van. Terwijl Melanie staat te wachten, duikt er een beeldschoon blond meisje van ongeveer negentien jaar op die zegt Anouk te heten. Als Rino aankomt, vraagt Anouk of ze mee mag rijden. Melanie is daar niet zo gelukkig mee, maar Rino vindt het geen bezwaar. Onderweg in België gaat de auto stuk. Een hulpdienst sleept de wagen naar een camping. De volgende ochtend gaan Rino en Anouk naar het dorp. Melanie blijft achter om op de automonteur te wachten. Ze heeft er de pest in en gaat in Anouks rugzak snuffelen. Tot haar verbazing zit er een groot bedrag aan dollars in. Als Rino en Anouk terug komen, krijgen Melanie en Rino ruzie. Melanie pakt haar spullen en gaat er vandoor. Ze pikt nog wat geld uit de rugzak van Anouk en loopt naar het dorp. Daar wordt ze bij het oversteken aangereden door een auto. Ze loopt een gebroken been op en belandt en in het ziekenhuis. Daar vindt men het geld en de politie wordt ingeschakeld. Ondertussen Rino samen met Anouk opweg naar Zwitserland. Bij de Zwitserse grens maakt Anouk zich uit de voeten. Als Rino in Zwitserland onderweg is, wordt hij klem gereden door een stel gangsters uit Nederland. Hun leider is Arno. Hij wil van Rino weten waar Anouk is. Rino wordt door een van de gangsters flink toegetakeld. Daarna laten ze hem gaan. Rechercheur Abdoel Achmani vertrekt naar Zwitserland om Rino te onder vragen. Ze vermoeden dat Anouk iets te maken heeft met de vermoorde Japanner in de Bijenkorf. Kort nadat hij in Interlaken aankomt, wordt een jonge blonde vrouw dood uit een meer opgevist. Samen met Rino gaat hij haar identificeren. Rino herkent Anouk. Als Rino een week later terug in Nederland is, wordt hij op een dag opgebeld. Tot zijn verbijstering is Anouk aan de lijn. Ze wil met hem praten. Voor Rino in zijn auto stapt, belt hij de politie. Als hij buiten komt, blijkt Anouk al op de achterbank te zitten. Ze wil dat hij naar het huis van Melanie rijdt, want Anouk wil haar geld terug. Op datzelfde tijdstip zijn de rechercheurs Abdoel Achmani en Mees vink bezig met een schietpartij in de sportschool van Arno te onderzoeken. Er is een dode en twee mannen zijn gewond. Volgens ooggetuigen is de aanslag gepleegd door een blonde jonge vrouw. Als de politiemannen een foto van Anouk tevoorschijn halen, wordt ze herkent. Op dat moment krijgen ze het telefoontje van Rino door. Ze rijden als een haas naar de plaats waar Anouk met Rino heeft afgesproken, maar die zijn daar niet. Mees Vink krijgt een helder idee en rijdt naar het huis van Melanie. Daar zien ze Rino en Anouk. De rechercheurs slagen erin Anouk te overmeesteren. Op het bureau wil Anouk niet praten, maar tegen Rino verteld ze uiteindelijk wel wat er is gebeurd. De dode vrouw in Zwitserland is Anouks tweelingzus. Samen hadden ze een plan uitgedacht om het te pikken dat bij de ruil in de Bijenkorf gebruikt werd. Daarmee wilden ze een nieuw leven in het buitenland beginnen.

E. Bespreking van verhaal aspecten

Het boek is een detective. Het is bedoeld om je te vermaken en heeft verder geen bij bedoelingen. In het boek zitten een heel aantal open plekken. Zo kom je bijvoorbeeld pas laat in het boek de achtergronden van Anouk, Minou en Arno te weten. Melanie en Rino zijn de twee hoofdpersonen. Ze zijn niet echt te vertrouwen. Zo steelt Melanie geld van Anouk, en gaat Rino zonder al te lang wachten met zijn reis naar Zwitserland verder. Melanie is door de hele situatie erg onzeker van zichzelf geworden. En Rino weet niet goed wat hij wil. Hij heeft door Anouk niet gwacht op Melanie, maar heeft erachteraf wel spijt van. Verder zijn de bijpersonen als Anouk en Arno zeker niet dom. Arno weet wat hij wil als hij dat hij is belazerd door Anouk en Minou. Anouk spreekt voordat ze wordt opgepakt met Rino af bij een plein, maar wacht al in de auto.

F. Leeservaring

Onderwerp

Het onderwerp spreekt me aan omdat het een boek is waar veel in gebeurd, en jongeren de hoofdpersonen zijn. Ik vind het ook wel een leerzaam boek, het zet je aan het denken. Als je het boek hebt gelezen dan weet je bijvoorbeeld dat sommige mensen gewoon echt niet te vertrouwen zijn, en soms ook nog in het criminele circuit zitten. Ik weet nu dat als ik ooit met zoiets te maken heb heel voorzichtig moet zijn met de dingen die ik doe. Ik ben door dit boek niet anders gaan denken omdat ik al vaker zo’n soort boeken heb gelezen (fear street). Ik vond het wel een beetje een aparte manier van uitwerken omdat je achtergronden van personen pas als laatste te weten komen, en dat is lang niet altijd zo.

Gebeurtenissen

Het verhaal zit helemaal vol met verrassingen en gebeurtenissen, daardoor is het moeilijk om te stoppen met lezen, het boek blijft je boeien. Soms weet je net hoe iets een beetje in elkaar steekt gebeurt er weer iets anders. Soms gebeuren er dingen en dan denk je ‘wat heeft dat met de rest van het boek te maken.’ Vaak zie je een stukje later het verband tussen de gebeurtenissen pas. De gebeurtenissen vind ik op de eerste plaats spannend, want er gebeurt niet zomaar een moord, en mensen gaan niet zomaar een paketje in de Bijenkorf ruilen. Verder vind ik het ook een heel realistisch (herkenbaar) boek omdat het in de werkelijkheid gebeurd kan zijn. Er gebeuren ook steeds van die verrassende dingen zoals de schietpartij in de sporthal, je weet wel dat er met die Arno en zijn vrienden iets niet pluis zit maar je verwacht daar toch geen schietpartij. Na alles wat er is gebeurd ga je toch wel denken waarom het is gebeurd, en of mensen die je kent ook met zoiets te maken zouden kunnen hebben. De gebeurtenis van Rino in Zwitserland is me toch wel het meest bij gebleven, stel je voor dat hij er nou echt niks vanaf had geweten en mensen geloven je niet, als ze je eens weten te vinden is dat de volgende keer waarschijnlijk weer en dat lijkt me toch niet zo prettig om te weten.

Personages

Ik vind dat Melanie Rino behoorlijk in gevaar heeft gebracht door niks te vertellen over het geld en de revolver. Maar ik vind het stom dat Rino geen nee tegen Anouk durft te zeggen, bijvoorbeeld toen Anouk perse verder wilden rijden maar Rino eigenlijk liever een dag wachtte. Dus zou ik tot zover niet op die twee willen lijken. Maar aan de andere kant vind ik het wel dapper van Rino dat hij met Anouk afspreekt en dan de politie waarschuwt, want hij wist toen wat zich allemaal in sportzaal afspeelde. Ik vind het ook goed van Rino dat hij Melanie in bescherming wil nemen, ondanks dat Anouk hem met dat pistool bedreigd. In dat opzicht zou ik wel op Rino willen lijken. Ik bewonder aan de ene kant wel de eigenschappen van Anouk, ze is door haar hele achtergrond zo veranderd en doorgedraaid, maar ze kan tegelijkertijd wel zo helder denken, en alles zo goed plannen. Ook de dapperheid van Rino bewonder ik om tegen Anouk te liegen. Ik vind het wel verschrikkelijk van Melanie dat ze zo tegen haar ouders kan liegen. Soms een klein onschuldig leugentje oké, maar dat ze zo op vakantie kan gaan. Ik vind Anouk, Melanie en Arno echte personen waarin je helemaal in mee kon gaan. Het leek bijna of ze echt leefden. Maar Minou leer je eigenlijk bijna dood kennen, daardoor kun je je eigen niet in haar verplaatsen. De personages reageren iedere keer anders. Wanneer Manou dood is is Anouk niet verdrietig terwijl ze plannen hadden om samen opnieuw te beginnen. Melanie reageert nogal achterdochtig, als Rino ook maar een blik naar Anouk werpt denkt Melanie alweer van alles. Rino reageert wel voorspelbaar als de politie vraagt naar wat er met hem op de parkeerplaats gebeurd is. Hij zegt dat er niks aan de hand is, uit angst dat de gangsters terug komen. Het meest kom je te weten van Melanie, Rino en Anouk. Ik kan hun gedrag wel begrijpen, en dan die van Melanie het meest. Het is niet gek dat je achterdochtig reageert wanneer je oudere vriend met een aantrekkelijk meisje van dezelfde leeftijd weggaat, maar ik snap niet waarom ze zoveel geld jat. Rino snap ik niet helemaal. Waarom gaat hij met een aantrekkelijk meisje dat hij verder helemaal niet kent. Anouk kan ik vanwege het jatten van het geld wel begrijpen. Ik ben het niet helemaal eens met Melanie waarom ze zoveel geld jat, ze had beter een beetje minder mee kunnen nemen. Wat ik niet snap is dat Rino met Anouk mee gat terwijl hij dat diep in zijn hart eigenlijk helemaal niet wil.

Bouw

Het is een heel spannend verhaal, met veel open stukken en raadsels tot aan het einde, daardoor wordt een verhaal voor mij boeiend, dus ook dit verhaal boeide me. Ik vind wel dat de schrijver soms een beetje te snel van onderwerp veranderd, maar ik denk dat dat wel goed bij het onderwerp past, zo blijft het spannend. Zeker op het einde zitten er veel terug blikken in het verhaal, vooral om de achtergrond van de personen te beschrijven. Ik vind het fijn als een boek een afgerond einde heeft, zoals in dit boek. Kortom, ik vind dat het verhaal goed samenhangt met elkaar, en ik kan er verder weinig van zeggen.

Taalgebruik

Het boek was makkelijk om te lezen. Er zaten niet veel moeilijke woorden in en geen lange onbegrijpelijke zinnen. Als een boek makkelijk is om te lezen kan ik m’n aandacht er beter bijhouden en dwaal ik niet steeds met m’n gedachten af. De verhouding tussen beschrijving, gesprekken en weergave van gedachten of gevoelens vond ik goed, omdat er in het verhaal steeds weer iet nieuws gebeurd en het daarom niet langdradig wordt. In het boek wordt niet gevloekt, en dat zou je van personen als Anouk en Arno eigenlijk wel verwachten. Niet dat ik dat erg vind maar het zou wel bij ze passen. Verder is er naar mijn mening niks op het taalgebruik tegen.

G. De auteur

Theo Hoogstraaten

Theo Hoogstraten werd geboren op 9 juli 1948 in Mijndrecht. Hij is voor het schrijven van zijn boeken leraar geweest op een basisschool. Later ging hij Nederlands en geschiedenis studeren en werd leraar Nederlands, geschiedenis en Maatschappijleer. Dat is hij nu nog steeds. Als onderwijzer op de basisschool vertelde hij de kinderen vaak verhalen zomaar uit het hoofd. Iedere keer dat hij merkte dat de aandacht wegzakte laste hij een spannend fragment in. Dat is wat hij ook nu nog doet met zijn boeken. Hij heeft ook nog schoolboeken gepubliceerd voor geschiedenis en staatsinrichting. Op een gegeven moment vertelde de uitgever dat hij zijn geschiedenis boeken niet meer wilde publiceren. Hij hield toen vrije tijd over en in de klas vond hij het altijd belangrijk dat er aandacht werd besteed aan jeugdboeken en hij dacht ‘ik ga het zelf eens proberen’.

Boeken

Het eerste boek dat hij schreef was ‘het Nerthusmysterie. Hij stuurde het boek naar verschillende uitgevers maar die stuurde het steeds terug. Alleen uitgeverij ‘Sjaloom’ zag er iets in maar ook daar twijfelde men. Ze vonden het verhaal wel goed maar aan de manier van schrijven moest iets veranderen. Op sommige stukken was het boek een beetje langdradig en liepen gesprekken niet helemaal goed. Daarom werd na overleg besloten dat hij eerst een ander boek zou gaan schrijven; de ramp (1988). Dat boek werd zo’n groot succes dat hij nog een boek schreef; het verzet (1989). Toen deze beide boeken een succes waren onder de lezers durfde de uitgeverij Sjaloom het aan om het Nerthusmysterie uitgegeven (1990). Zijn boeken waren een succes. Het boek het Nerthusmysterie werd bekroond door plaatselijke kinderjury’s en in 1991 ook door de landelijke kinderjury. In datzelfde jaar werd ijzige poppen uitgebracht. Na deze hele serie detectives besloot hij een ander soort boek te gaan schrijven. Het werd een historisch verhaal; de sprong van de jaguar (1992).

Spanning

De boeken van Theo Hoogstraaten bevatten veel spannende gebeurtenissen. Hij schrijft met vaart omdat dat volgens hem nodig is om de lezer te boeien. Hij vindt zelf dat een goed boek boeiend is vanaf de eerste bladzijde. Als de lezer door wil lezen en het boek niet opzij kan leggen is hij tevreden. Als een jongere zijn boek leest is het ook belangrijk dat hij zijn eigen problemen erin kan herkennen. Als hij moet kiezen uit spanning of een boodschap, kist hij voor spanning. Dat komt omdat volgens hem de lezer zelf maar moet bepalen wat goed is en wat niet.

Publiek

Wanneer Hoogstraaten een boek gaat schrijven denkt hij steeds aan het publiek. Het publiek dat hij kiest zijn de middelbare scholieren. Het beschrijven van personen laat hij weg. Hij vindt niet dat hij zijn taalgebruik e.d. moet aanpassen aan de lezers, maar je moet er volgens hem wel rekening mee houden. Hij verspringt in zijn verhalen van tijd naar tijd en van plaats naar plaats. Scholieren kijken volgens hem vaak naar de gebeurtenissen dat een boek bevat en niet of het boek mooi in elkaar is gezet. Hij laat zijn boeken niet altijd goed aflopen omdat dat in de werkelijkheid ook niet altijd gebeurd. Als er iets ergs gebeurd laat hij een van de personen daarop reageren zodat de lezer leert hoe mensen op zo’n moment kunnen zijnof veranderen.

Verband tussen boek en realiteit

Zijn boeken kunnen ook echt gebeurd zijn wat het vaak ook interessant maakt. Zijn ideeën haalt hij uit de actualiteit. Bijvoorbeeld: het boek de ramp is naar aanleiding van de ramp met de kerncentrale in Tsjernobyl geschreven. Voor dat hij een boek gaat schrijven besteed hij maanden om informatie over het onderwerp te verzamelen. Het schrijven van het uiteindelijke boek duurt vrij kort: twee tot zes weken. Dat hij bijna altijd in de zomervakantie als hij geen les hoeft te geven. Gebeurtenissen uit zijn eigen leven gebruikt hij bijna nooit.