De brug door David Sandes

Beoordeling 7
Foto van Cees van der Pol
  • Boekverslag door Cees van der Pol
  • Docent | 2754 woorden
  • 1 februari 2007
  • 26 keer beoordeeld
  • Cijfer 7
  • 26 keer beoordeeld

Boek
Auteur
Genre
Taal
Nederlands
Vak
Eerste uitgave
2007
Pagina's
158
Geschikt voor
bovenbouw havo/vwo
Punten
2 uit 5
Oorspronkelijke taal
Nederlands
Literaire thema's

Boekcover De brug
Shadow
De brug door David Sandes
Shadow

Gebruikte editie
Eerste druk: januari 2007
Gebruikte druk: 1e
Aantal bladzijden: 158
Uitgever: De Geus
Gegevens voorkant
Op de voorkant staat een zwartharig meisje dat lijkt te flirten met een jonge man. Wie de inhoud van de roman kent, begrijpt dat de zwarte vrouw de jonge Franse vrouw Julie is die een verhouding heeft met de vader van de hoofdfiguur, een Joegoslavische gastarbeider in de zestiger jaren in Duitsland.
Genre
“De brug”is een psychologische roman over een heel bekend thema : het zoeken naar de biologische vader. De roman is niet moeilijk te lezen, heeft een duidelijk herkenbare structuur met twee verhaaldraden die in elkaar verweven zijn. De bladspiegel is fraai, de uitgave is mooi. Heel veel indruk maakt de roman echter niet. Ik zou de roman willen waarderen met 2 punten op onze literatuurlijst. (de standaardwaardering)

De roman is op een literatuurlijst natuurlijk goed te combineren met andere boeken over het “Vatersuchmotiv” zoals het middeleeuwse Esmoreit , en actuelere romans van Willem Brakman (Een winterreis), W.F. Hermans ( Nooit meer slapen) en Frans Kellendonk ( De Nietsnut) Met die laatste boeken vertoont het zeker verwantschap, daar de vader van de hoofdpersonen ook gestorven is.
De flaptekst
Na de dood van zijn adoptievader besluit Romain Dumaine op zoek te gaan naar zijn biologische ouders. Dit leidt tot een ontmoeting met zijn moeder, die hem confronteert met het heftige verhaal van haarzelf en zijn vader. Om het spoor van zijn biologische vader te volgen reist Romain naar Servië. Hij treft een door oorlog ontwricht land aan, waar hij door zijn intensieve naspeuringen ongewild de interesse wekt van de Servische geheime dienst. Via een invloedrijk figuur komt Romain uiteindelijk in het dorp van zijn vader, waar zijn eigen verleden samenvalt met het verleden van zijn vader en dit gespiegeld wordt in de roerige geschiedenis van het land.
Samenvatting van de inhoud
Gekozen is voor de verhaallijn van Romain en Boban apart te beschrijven.
De zoektocht van Romain.
Romain Dumain woont in Parijs. Enige tijd ervoor is zijn stiefvader overleden en hij gaat op zoek naar zijn eigen vader in Servië. Hij zit in het vliegtuig en denkt aan een bezoek aan zijn moeder (hij was toen 24 en dat is jaren geleden) Zijn moeder heeft hem wel ontvangen en ook nog laten merken dat ze hem eigenlijk niet meer wilde zien. Ze had zijn vader ontmoet, was zwanger geraakt, maar van haar familie moest ze het contact verbreken. Ze heeft haatgevoelens voor zijn vader. Als kind was Romain afgestaan aan een klooster en tenslotte terecht gekomen in een adoptiegezin dat overigens heel goed voor hem is geweest.
Nu zit hij in het vliegtuig naar Belgrado. Het Hotel Sava waarnaar hij zoekt, blijkt helemaal in puin te liggen en hij laat zich naar een ander hotel brengen. Dat doet een taxichauffeur, die hem daarna natuurlijk aflegt. Aan de balie van het hotel ontmoet hij Dragana , die hem een luxe arrangement aansmeert. Romain gaat meteen op zoek naar zijn vader en van ene Milan hoort hij het een en ander over de goeie tijd; de tijd van Tito. Via het meisje Dragana komt hij terecht in een nachtclub van ene Popovic. Ze neemt hem noodgedwongen op sleeptouw, is wel nieuwsgierig naar zij ouders. In de nachtclub vertelt de zoon van de eigenaar dat Boban

Milanovic gezocht wordt voor de moord op een politiek leider. (Djindjic) Dat is natuurlijk wel een schok voor Romain. Bovendien lijkt de zoon van Popovic niet zo veel vertrouwen in hem te stellen. De volgende dag neemt hij een bus in Belgrado en hij ontmoet muzikanten die zijn vader wel hebben gekend. Daarna heeft hij een ontmoeting met een priester en tenslotte wordt hij ontvoerd door een drietal mannen o.a. Ilja Popovic. Is het de geheime dienst die hem te pakken heeft: ze vragen hem wat hij daadwerkelijk komt uitspoken in Servië. Maar hij wordt met enig geweld ontzet door de zoon van Boban Milanovic, die hem naar Dragada brengt die in een taxi op hen wacht. Hij hoort dat het zijn halfbroer is en die vertelt hem dat zijn zoektocht naar zijn vader tevergeefs zal zijn. Hij is namelijk in september 1993 (dus bijna tien jaar geleden) overleden aan longkanker. Eigenlijk is hij altijd op zoek geweest naar zijn oudste zoon, maar zijn vrouw Julie had hem verteld dat zijn zoon overleden was. Dat heeft het leven van de vader altijd beïnvloed. Aangezien Boban nu midden in de criminele acties zit en o.a. wordt gezocht voor de moord op de politiek leider Djindjic zou Dragana graag zien dat ze samen naar Parijs gaan. Misschien kan Boban wel op de papieren reizen van Romain.
De volgende dag ontmoet Romain Zoran Popovic , dat is een oude vriend van zijn vader. Romain hoort nu ook het verhaal dat zijn vader in Düsseldorf is geweest, maar nadat zijn vrouw hem verteld had dat zijn zoontje gestorven was, was hij weer naar Joegoslavië vertrokken. Dan wordt een gedeelte van de geschiedenis van het land en zijn oorlogen door Popovic verteld. Die heeft in het verzet gezeten en gevochten voor de vrijheid van het land, maar steeds meer heeft hij zijn land in verschillende groepringen uit elkaar zien vallen. Dat is een grote desillusie geweest. Ook vertelt Zoran hem over zijn halfbroer. Binnen de wetten van de oorlog kan er gedood worden bijvoorbeeld om het vaderland te dienen, maar daarna moet het over zijn met het moorden en Zoran vindt Boban jr. eigenlijk een misdadiger. Hij is van mening dat Romain hem naar de schuilplaats van Boban moet brengen. Hij biedt hem zelfs een blanco cheque aan om dat te bewerkstelligen, maar Romain weigert zijn halfbroer uit te leveren.
De volgende dag brengt Dragana hem met Boban naar het geboortedorp van Romains vader. De tweede vrouw van zijn vader en de moeder van Boban leeft nog. Daar krijgt Romain ook de brieven die zijn vader in een schoenendoos bewaard heeft, omdat hij ze nooit verzonden heeft. In feite is dat de erfenis van zijn vader. Samen bezoeken ze het graf van hun beider vader: ze roken een sigaret en drinken whisky op het graf, alles ter ere van hun vader. Op de grafsteen staat “Slobodan Milanovic 1932-1993” . Maar bij het verlaten van het graf wordt Boban opgewacht door een stel agenten van de Geheime Dienst die hem liquideren. Hij wordt in zijn ouderlijk huis opgebaard en een stoet van dorpsgenoten komt afscheid nemen. Romain vraagt zich af of met de dood van Boban al zijn slechte daden zijn opgelost en uitgewist. Hij vertrekt weer naar Frankrijk en neemt zijn intrek in het huis van zijn adoptieouders. Hij neemt plaats in de stoel van zijn vader en denkt na over de keuzes die mensen in hun leven moeten maken. Dan kijkt hij in de spiegel en ziet een groot litteken over zijn gezicht. Hij herkent zijn blik en denkt “konden we maar opnieuw beginnen.”
Bobans brieven
De brieven van Boban vormen de tweede lijn. Zoals uit de eerste verhaallijn blijkt, krijgt Romain deze brieven van de moeder van Boban jr. Hij dateert ze in november 1967, waarin hij zogezegd aan zijn broer schrijft dat deze ook moet overkomen naar Duitsland, omdat ze er veel geld kunnen verdienen, maar de omstandigheden zijn eigenlijk heel slecht. Hij voelt zich ook eenzaam en hij zet een contactadvertentie in de krant, waarop een Frans meisje Julie reageert. Hij is stapel verliefd op haar; later schrijft hij dat hij verkering met haar heeft en hij vraagt zijn broer ook over te komen en eene vrouw te zoeken. Maar het gaat later minder goed: hij wordt ontslagen en weer op contractbasis aangenomen. Intussen speelt hij ook als muzikant in een restaurant. Hij houdt zich met pepmiddelen op de been. Hij verlangt ernaar de familie van Julie te ontmoeten.
Maar als dat eenmaal gebeurd is, dan neemt het contact tussen hem en haar drastisch af. Hij vermoedt dat hij te min voor hem wordt gevonden.. In die brief bekent hij ook dat hij de brieven die voor zijn broer bestemd waren, nooit verstuurd heeft. Hij bewaart ze in een doos.
In een later brief vertelt Boban dat Julies ouders zelfs een aanklacht hebben ingediend en hij zou graag zijn oude vriend Zoran (Popovic) bij zich hebben nu hem zo nodig had. In de laatste zinnen van deze brief schrijft hij over een ervaring in zijn jeugd, waarbij er een oorlog woedde in de buurt van de Ljubavnibrug : hij ziet weer in gedachten hoe zijn moeder door soldaten met een bajonet in haar buik wordt gestoken. Hij rent weer de brug over op zoek naar zijn broer Ptica.
In de laatste brief in de roman schrift Romain over een droom die hij heeft gehad. Hij krijgt een droom van rivieren die bloed en water mengen. In het laatste deel van de droom ziet hij een beeld van Julie die zegt dat zijn zoon in haar gestorven is. Hij besluit dan terug naar Joegoslavië te gaan.
Motto
Het Duitstalige motto luidt: “ Väter haben viel zu tun es wieder gut zu machen dass Sie Söhnen haben “ [Kafka]
Het motto lijkt duidelijk ook al is het een Kafkaiaanse uitspraak. Vaders zetten zonen op de wereld en dragen daar verantwoordelijkheid voor. Maar de vader van de hoofdpersoon heeft hem (zij het niet opzettelijk) in de steek gelaten en dat schept toch een soort schuld. Zijn leven is zelf gelittekend door het idee dat zijn zoon gestorven is. Na de dood van zijn adoptievadergaat de hoofdfiguur op zoek naar zijn vader; hoewel zijn biologische moeder het hem ontraadt.
Structuur en verhaalopbouw
Het verhaal heeft een tweeledige opbouw. Er is een verhaallijn van de personale verteller Romain Dumaine, die na de dood van zijn adoptievader op zoek gaat naar zijn biologische vader. Deze jongeman vertelt in de o.v.t van zijn bezoek aan Servië.
Daarnaast loopt er na ieder hoofdstuk van Romain een lijn waarin zijn vader Boban een brief schrijft uit het verleden van 1967, toen hij Romains moeder ontmoette: hij was gastarbeider in Düssseldorf en vertelt in fictieve brieven aan zijn broer Milan wat er met hem gebeurt. Zoals gesteld wisselen de beide verhaallijnen elkaar af. De hoofdstukken dragen geen titel en zijn niet genummerd. De brieven zijn in het begin met datum en jaartal aangegeven, daarna met “maart”, “lente” en tenslotte “nacht”. Het laatste deel van de roman is uitsluitend de verhaallijn van Romain. De brieven zijn geschreven in de ikvorm.
Perspectief
Zoals hierboven onder structuur al uitgelegd:
De verhaallijn van Romain wordt verteld in de o.v.t. en in de hijvorm.
De brieven van Boban worden verteld in de ikvorm.
Titelverklaring
Met “De brug”wordt de Ljubavnibrug bedoeld die in het leven van de vader van Romain Dumaine een rol heeft gespeeld. Zelf werd hij er ooit in veiligheid gebracht toen vijandelijke soldaten (waarschijnlijk Duitsers) hen bedreigden: hij zag zijn moeder voor hem neersteken en bracht zich in veiligheid door over de brug te rennen. Dat wordt beschreven in een van de brieven van deze Boban (blz. 101 en 102)
In de zoektocht van Romain komt deze brug opnieuw ter sprake, wanneer op blz. 150 wordt verteld dat Boban sr. Op die brug zijn eerste kus heeft gegeven aan de moeder van Boban jr.
Bovendien zou je de brug nog als een symbool kunnen zien tussen de zoon Romain die zijn vader in Servië gaat opzoeken om de brug naar het verleden te kunnen slaan.
Tijd en decor
De tijd van de brieven is gemakkelijk te achterhalen, omdat Boban ze dateert. De eerste stammen uit het najaar van 1967 en ze lopen door tot voorjaar 1968. Ze spelen zich ook af in Düsseldorf, de plaats waar Boban als gastarbeider en muzikant woont en waar hij Julie, de moeder van Romain ontmoet. Romain wordt in 1968 geboren. Maar dat maakt Boban niet mee en als hij van de moeder hoort dat zijn zoon gestorven is, gaat hij weer terug naar Joegoslavië.
De verhaallijn van Romain speelt zich in ieder geval af na 1 januari 2002, want in de tekst wordt gesproken over euro’s (blz. 23) Hij is 24 als hij zijn moeder bezoekt, dus de flash back uit het eerste hoofdstuk speelt in 1992. Een buitentekstueel gegeven (de moord op de politieke leider Djindjic) geeft al snel een sleutel voor de oplossing van de tijd, want deze Servische politicus werd vermoord op 12 maart 2003. Bovendien staat in de roman dat Romain met de paasdagen gaat: die vallen in 2003 op 20 en 21 april. Dat klopt met het gegeven dat Boban jr. vertelt, nl. dat zijn vader in 1993 gestorven is en al tien jaar dood is.
Het decor van die verhaallijn is Belgrado, waar Romain naar zijn vader op zoek gaat. Het staat symbool voor het verscheurde land, waarin de chaos de boventoon voert. Na de oorlog wordt er nog steeds gemoord en geplunderd en zelfs Boban jr. maakt zich daaraan schuldig.
Thematiek en symboliek
Natuurlijk is het thema van de roman het oeroude “Vatersuchmotiv”. Kinderen blijven altijd benieuwd naar hun verwekker. Het programma “Spoorloos”op televisie is daarvan ook zo’n bewijs. Reeds in de middeleeuwse literatuur wordt er naar de afkomst en dus de vader gezocht vgl. de zoektocht van Esmoreit.
Na de dood van zijn adoptievader gaat Romain Dumaine op zoek naar zijn verdwenen vader in Servië: hij was natuurlijk niet zo’n beroemde man, al kon hij aardig muziek spelen. Romain is dan volgens de gegevens van de roman ongeveer 35 jaar en op een keerpunt in zijn leven. Zelf is hij homoseksueel en zit zijn Amerikaanse vriend Benny in Parijs. Wanneer Romain kennis maakt met vrienden die zijn vader gekend hebben, komt hij terecht in het naoorlogse Servië. De strijd tussen de verschillende delen van Joegoslavië is niet onopgemerkt gebleven en oude groepen van de bevolking staan tegenover elkaar. Romain wordt al snel van zoekende een verdachte en hij wordt opgepakt door de Geheime Dienst maar weer bevrijd door zijn halfbroer. Die vertelt hem dat de zoektocht naar zijn vader zinloos is, omdat deze tien jaar geleden aan longkanker gestorven is. Toch voelt Romain wel loyaliteit voor zijn halfbroer, die ook Boban heet. Wanneer namelijk een oude vriend van zijn vader hem vraagt om Boban uit te leveren aan de Geheime Dienst en daarvoor een blanco cheque aanbiedt, weigert Romain dat te doen. Een van de dagen daarop bezoekt hij samen met zijn halfbroer het geboortedorp van Boban; hij ontvangt door zijn vader geschreven maar nooit verzonden brieven als erfenis en bezoekt het graf van zijn vader. Samen met Boban jr. rookt en drinkt hij op het graf van zijn vader. Bij het verlaten van de begraafplaats wordt zijn halfbroer geliquideerd. Gedesillusioneerd vertrekt hij weer naar Parijs waar hij in de stoel plaatsneemt van zijn adoptievader: een doodgewone arbeider, die niets spectaculairs deed, maar wat hem toch zijn leven lang zou bijblijven. Wanneer hij in de spiegel kijkt, ziet hij een man met een groot litteken in zijn gezicht: dat is toch een symbool van het verleden dat zijn verdere leven zal tekenen.
“De brug” is derhalve een roman met de oermotieven in de literatuur
- het zoeken naar de biologische vader (Vatersuchmotiv)
- de loyaliteit aan de bloedband (hij weigert zijn halfbroer uit te leveren)
- het oorlogsgebeuren en zijn verschrikkingen
- moord en dood(slag)
- de ongewenste tussen een meisje en een gastarbeider
- de discriminatie van gastarbeiders
- de desillusie : van de zoon die zijn vader niet levend aantreft en van de mensen die vechten voor de vrijheid van hun land en na de oorlog zien dat er allerlei belangengroepen met die vrijheids op de loop aan

Relatie met de werkelijkheid.
In een interview in het Eindhoven dagblad van 14 februari 2004 vertelt David Sandes dat hij geadopteerd is door een Nederlands gezin in Huissen. Zijn echt vader is een Serviër van zigeunerafkomst van wie hij de muzikaliteit heeft geërfd. Zijn echte moeder was een Nederlandse. Hij is geboren in een tehuis voor afstandsmoeders in Heerlen. De roman lijkt dus een flinke link te hebben naar het leven van David Sandes zelf. Bovendien heeft de hoofdfiguur vrijwel dezelfde leeftijd als David Sandes. Ook is de hoofdfiguur homoseksueel en dat is ook al een overeenkomst met de schrijver.

Recensies
Er zijn nog geen recensies over de roman verschenen.
Over de schrijver
David Sandes werd geboren in 1967, studeerde piano en compositie aan de conservatoria van Arnhem en Rotterdam. Na zijn studie verhuisde hij naar Parijs en trad in het buitenland op als jazzpianist. Momenteel begeleidt hij aan twee Parijse conservatoria studenten moderne dans.
Bibliografie
Hij debuteerde in 2005 met de roman “Sergei Bubka’s wondermethode”, die in 2006 als pocket verscheen onder de titel “De wondermethode”.

REACTIES

Er zijn nog geen reacties op dit verslag. Wees de eerste!

Log in om een reactie te plaatsen of maak een profiel aan.

Ook geschreven door Cees van der Pol