Koude oorlog:

Chronologisch: Situatie Rusland 1900 tot 1914.

1 Rusland was een absolute monarchie ( koning had alle 3 machten recht uitvoerend en rechtsprekend)
2 In Rusland bestond er nog steeds lijfeigenschap ( bezitloze landarbeiders die niet mogen verhuizen)
3 Er was grote terreur van het Tsoerische veiligheidsdienst de Tjeka.
4 Een kleine elite van edellieden bezat alle macht en land (waren samen minder dan 3% van de bevolking)
5 Het aanzien van de Tsaar Nicolas 2de had ernstige schade opgelopen door corruptie (omkoperij) en nepotisme (vriendjes politiek) en door hofschandalen en machtsmisbruik van de moniek.
De zoon van Tsaar Alexei had een bloedziekte (hemofilie) hij heeft een affaire gehad met de vrouw van de Tsaar en werd politieke macht naast adviseur Tsarina.
6 Rusland liep ernstig achter in de economie, politiek en militair in vergelijking met andere Europese landen.

Voorbeeld:
In 1905 breekt Japanse - Russischeoorlog uit. Het ging om poort-Arthur hij had daar macht Tientsin en Korea en Morman. Tsaar stuurt van St.Petersburg zijn vloot naar Oost-Azie. De Russische vloot werd in de straat van Toeschima in de pan gezet. 2 enorme schollen.
1e Het blank-ras was geslagen door een azie-ras dat was nooit gebeurd.
2e De vloot en het leger van de Tsaar is zwak. Korea, Morcherije en Port-Arthur raken ze kwijt. Er ontstaat een muiterij ( opstand in leger of vloot) De muiterij wordt bloederig geslagen hierna komt er een algemene opstand.
In 1906 installeert hij een Doema (parlement)
2 problemen van Doema: 1 geen recht om regering naar huis toe te sturen
2 geen wetgevende macht
Nu aantekeningen van boek blz. 72
Wanneer zijn ze bondgenoten?
VS en Sovjetunie

22 juni 1942
Frederik 2de Barbarossa (Pruis koning Veldheer)

7 december 1941
Pearl Harbor aangevallen door Japan.
Duitsland had er niets mee te maken, maar ze waren bondgenootschap met Japan.
Op 9 december verklaart Hitler Amerika oorlog. Toen werden SU. en de VS bondgenoten met Duitsland en Japan.

Wanneer hield het bondgenootschap op te bestaan? Waarom?
Het zijn aanhangers van tegengestelde ideologieën.
SU: -communisme
-staatsbezit en staatsinitiatief
-dictatuur
-Oost-Europa (Warschaupact) militaire samenleving

VS: -Kapitalisme
-individueel bezit individueel initiatief
-democratie
-West-Europa (NAVO Noord Atlantisch verdrag organisatie)

Multi-etnisch problemen zorgden voor:
1 spanningen tussen het Russische Rijk en de Ottomanen.
2 De fransen wraak naar aanleiding van de verloren oorlog in 1870.
Otto van Bismarck enige manier om de Duitse eenheid bij elkaar te houden is:
De aartsvijand te verslaan en omdat voor elkaar te krijgen moeten ze de eenheid verzwakken en succes vol zijn.
De Fransen willen Elzas-Lotharingen terug, omdat het rijk was aan industrie en steenkool.
3 Spanningen over de verdeling van de kolonies. Het Alfa-Sodaincident
4 De industrialisatie zorgde voor een wapenwedloop (betere wapens maken) en het nationalisme zorgde voor spanningen en concurrentie tussen de landen en de bondgenootschappen en de koloniale rijken zorgde ervoor dat een incident (aanleiding/druppel: aanslag op aartshertog Frans Ferdinant in Oosterijk-Hongarije door Gravil Prinziep hij was een Servische nationalist lid van de zwarte hand (terreur groep))

1: blond, blauwe ogen, lang, taal: lijkt op engels en Duits

2: gedrongen, gespierd, groen/bruine ogen, taal: veel medeklinkers, veel lettertekens ĉč
Niet in alle Slavische staten cyrillische letters wel in: oek, bulg, wit rus, servi, rus.

3: klein, donker taal: veel klinkers gevel geslacht aan FR, It.

Kelten: rood haar, groene ogen, sproeten, plaatsen met 30 letters, slaan met knuppels, rok aan (kilt)
Est, Let, Fin taal lijkt niet op Slavische taal.
Romanen: ras wel goed maar taal niet tot romanen
Alba: horen er met taal wel bij slaven maar met ras niet.
Fransen zijn romanen.

Midden en zuid Amerika → onafhankelijk
Waren eerst Spaanse en Portugese kolonies (alleen Brazilië was Portugees), ze hadden geen directe banden met de strijdende landen in Europa.
Uitzonderingen: het Caribische gebied, Brits Guyana, Nederlands-Suriname, Frans Guyana.

Afrika:
Noord en west → Frans
Ghana → Brits
Nigeria → Brits
Somalie → Italie
Libië → Italie

Noord en Zuid lijn :
Egypte → Brits
Soedaan → Brits
Zambia → Brits
Kenia → Brits
Potswana → Brits
Rodesia → Brits
Zuid Afrika → Brits

Zuid Afrika was lang een kolonie van Nederland.

Togo → Duits
Kameroen → Duits
Z-W Afrika → Duits
Tanzania → Duits
(Dit waren geen winst gevende kolonies)

Angola → Portugees
Mozambique → Portugees
Madagaskar → Frans

Liberia → onafhankelijk
Abbesinië → onafhankelijk
Djibouti → Frans
Kongo → België

Kairo→Kaapstat→FR→spoorlijn
Dabati→Dakar→Eng→spoorlijn

Midde oosten → ottomaanse rijk
Iran → onafhankelijk
Pakistan t/m Birma → Brits Indie
Thailand → onafhankelijk
Frans Indo China → Frans
Frans Indo China = Cambodja Laos Vietnam
Brits Singapore → Brits
Indie → NL
Australie+New Zeeland → Brits
Hoogte punten 1e wereld oorlog

1915
Incident m.b.t de lucitania ( Amerikaans schip vooral Ieren aan boord 1200 doden aangevallen dood Duitse U-boot)
1 Duitsland laatste waarschuwing
2 geven wapens aan GB
3 hielden Amerikaanse vrijwilligers niet meer tegen( ze kwamen uit europa en voelde zich meer Frans)

1915
Overstap van de Italianen
Was eerst voor Duitsland, Oosterijk-Hongarije en Ottomaanse rijk nu voor Frankrijk, Rusland en GB. Ze zagen namelijk in dan Duitsland niet kon winnen

1916
Slag bij Verdun (tussen NL en FR)
Von Falenhayn hij komt met Das Gericht (het vonnis) hield in: we vallen Frankrijk op het sterkste punt aan. Na 3 maanden 750000 doden gevallen aan bijde kanten maar FR geeft niet op. Paul von Hindenburg en Eric Lundendrorf zeggen : Im westen nichts neues.
1917
In februari brak de februarirevolutie uit. De oorzaken staan in les1 (1t/m6)
Oorzaak 7:
De verliezen aan het front tegen Duitsland en O-H, muiterijen (matrozen die in opstand komen) en hongersnood. Nicolaas 2de werd afgezeten opgesloten.
Gerenskie( sociaal democraat, president van de voorlopige regering) wilde 2 dingen:
1 Wou in Rusland een parlementaire democratie (Lenin wou een com. Dictatuur)
2 Hij wilde de oorlog met Duitsland voortzetten

1917 April
De Duitsers zien in dat het front niet opschiet en weten dat de VS mee gaat doen.
Dan bedenkt Zimmerman ( minister van buitenlandse zaken) een idee.
Mexico en VS hadden in 1890 oorlog, Mexico verliest land en Duitsland denkt Mexico wil wraak. Dus stuurt Zimmerman een telegram naar Mexico om ze eraan te herinneren. Helaas wordt dit telegram onderschept door CIA ( central intelegent agentcy) de VS heeft nu een aanleiding om tegen Duitsland te vechten.
Duitsland heeft nu 2 problemen:
1 Russen gaan door met de oorlog
2 De VS gaat zich er nu ook mee bemoeien
De Duitse veiligheidsdienst haalt Vladimir Ieljits Oeljanov Allias Lenin. Ze smokkelen hem van Zwitserland naar Finland om zo in Leninggraad de oorlog uit te roepen en te stoppen. Lenin slaagt, er komen eerst verkiezingen maar de CP (comm. Partij) haalt maar 25% van de stemmen. Lenin en de Bolsjewieken nemen de macht over, omdat dat Gerenskie opgepakt werd.


1918
Lenin sluit vrede met de Duitsers, geallieerde zijn woedend. Hij sluit vrede van Brestlitiovsk ( zie vorige aantekeningen) (Fin, Est, Let, Lit→onafhankelijk Oostpolen gaat naar Duitsland later onafhankelijk) Moldavië→ Roemenie
1903 vergadering
Witten wieken = mensiewieken
Rode wieken = Bolsjewieken
Boljes waren meerderheid zij stonden achter Lenin.
Wit en rood streden tegen elkaar in de burgeroorlog van 18 tot 21
De witten werden toen gesteund door PL, GB, Tsjecho-Slowakijeen de geallieerde
Trotsky = generaal rode leger
Vrangel en Deniken zijn generalen van witte leger

1918
Tsaar en familie verbannen naar Katerinaburg, ze zijn bang dat ze ontsnappen dus worden ze vermoord.

Communisme:
1 iedereen heeft een gelijk bezit
2 Om punt 1 te bereiken zal alles bezit moeten zijn van de staat
3 Er bestaat geen privé bezit
4 Om ervoor te zorgen dat iedereen gelijk blijft moeten egoïstische ( 100% bevolking) mensen geleid worden door 1 partij in een dictatuur.
5 De verantwoordelijkheid licht niet bij de individuen maar bij de staat
6 De staat regelde ook vraag en aanbod dus ook prijzen, loon en winst werd door de staat bepaald, deze werden heel precies vast gelegd in het 5 jaren plan
7 Om een arbeidersparadijs te creëren moesten burgers arbeiders blijven en moest de staat winst maken. De nadruk lag op de primaire zware industrie (staal, kool) , geen consumptie en luxe werden verwaarloosd.

Voordelen comm.
Omdat iedereen gelijk is krijgt iedereen de zelfde behandeling. Ook is het onderwijs, openbaarvervoer, gezondheidzorg goedkoop of gratis. Werken was een plicht, kinderen werden door de staat opgevoed ( vergelijkbaar met het nationaal-socialisme)

Kapitalisme:
1 grote klasse verschillen
2 Alles in bezit van particulieren (van bedrijven etc.)
3 Privé-bezit
4 Om individuen goede keuzes te laten maken is er een democratie met vrije geheime verkiezingen met vele partijen
5 elk individu is verantwoordelijk voor zijn eigen leven en succes
6 Vraag en aanbod worden bepaald door de markt, consumenten en producenten.

1922
Lenin krijgt hersenbloeding, Trojka neemt het van hem over.

1924
Lenin sterft. In zijn testament schrijft hij:
1 Stalin is niet geschikt
2 Stalin zal een tiran worden
Stalin weet het goed te verbergen en als sec. generaal weet hij in 1928 de macht te grijpen.
Een secretaris maakt altijd een agenda voor een vergadering dat betekent dus dat je problemen en probleemgevallen kunt bespreken.
1 Je kan van zo’n manier de vijand zwart maken en afmaken
2 Er worden ook nieuwe facturen bespreken (werkgelegenheid) Hij stelt kritiekloze betrouwbare mensen op hoge positie en dan worden zij beloond
In 1928 weet hij in zijn eentje de macht te grijpen. Tinoviev en Trotski werden verbannen.

In 1928 gaat Stalin beginnen met 2 plannen:
1 4 jaren plan, zogenaamde gos-plannen of staatsplannen, elk onderdeel van de economie werd in 5 jarenplan geplant.
2 collectivisatie, het verplichte samenwerken van agrariërs en boerderijen het eigen bezit werd afgenomen en hoorde voortaan bij de staat.
Niet alle boeren hielpen mee bij de collectivisering, deze zogenaamde koellaken werden door Stalin verbannen en vermoord. Je ad 2 soorten collectieve boerderijen:
1 Kolchos, ze hebben wel hun eigen tuintje
2 Sofchos, staats boerderijen gehele land van de staat

1934:
Populaire Sovjetleider van de Leningrad dat was Kirov hij werd vermoord. En op dat moment heeft hij de mogelijkheid om al zijn vijanden uit het verleden of van de toekomst te verwijderen.
NKVD de veiligheidsdienst van de jaren van Stalin en Lenin.
Lavrenti Beria leider van de NKVD, zorgde voor de verwijdering van die mensen

1937-1938
3e grote zuivering, het rode leger werd toen aangepakt, het is een groot probleem.
Stalin krijgt problemen met Duitsland,het leger was verzwakt

1941
Stalin wordt door Nazi’s aangevallen. Operatie Barborossa heette het. Het was een middeleeuwse Pruise koning, ook veldheer. Ze hadden bijna tot Europa in bezit.

1945:
Conferentie van Jalta, daarin werd Europa verdeelt in een Sovjet en een Westers invloeds gebied. Die grens noemen we het ijzeren gordijn. Rivier de Elbe, grenz O-H, Joegoslavië, Roemenie, Joegoslavië, Bulgarije en daarna de Zwarte zee.
Volgende vergadering juni 1945 Conferentie Potsdam, verdeling van Duitsland.

Conferentie Potsdam juli 1945
SU, GB,VS
Herstel Duitse grenzen van 1937
Geen leger
Democratie
Herstelbetaling in natura
Japan overgave geëist ( SU ging ook mee doen in de oorlog tegen Japan)

Verdeling van Duitsland 1945-1949
1946 Neurenbergers processen hierbij werden de Nazi hoofden veroordeeld.
Reden van de ruzie:
1: SU doodstraf voor allen
VS+GB nee, eerlijk proces misschien zelfs vrijspraak

2: SU invloedsgebied Europa→volksdemocratie
VS er moeten vrije geheime verkiezingen, meer partijen, democratie

1947
Bi-zone (bi = 2) samenwerking (militair, econamisch en in de politiek)VS zone en GB zone

1947
Tri-zone ( tir=3) samenwerking met F-zone
Ze gingen de duitse mark invoeren. SU woedend want :
1 hen was niks gevraagd
2 ze vonden de invoering van de mark een vorm van kapitalistische onderdrukking
3 Marshallplan ingevoerd komt van de VS van binnenlandse zaken, het was een lening van verwoeste europese landen.

Het west europa en Tri-zone profiteren hiervan, maar oost europa en SU-zone accepteren dit niet. Stalin wordt kwaad en gaat Westerse-zones van Berlijn afsluiten. Er komt een luchtbrug (Tempelhof) Het duurde 13 maanden en gaf het op. Er werden goederen en voedsel vervoerd. Op dit moment is Duitsland zo uitelkaar word bonn BDR uitgeroepen. Oost Berlijn wordt uitgeroepen, comm. Hadden macht

1950-1953 Korea-oorlog
Situatie Europa in 1949-1950 DDR, PL, CS, RO, BG → volksdemocratie 1 partijstelsel CP
YU, AL → bevrijd in 45 door eigen partizanen (verzetstrijders) geen rode leger aanwezig
Beide weden comm. Maar liepen niet aan de band van Moskou.
YU: Josip Biosz (Tito) grote comm. Leider
AL: Enver Hoxa ook grote comm. Leider
YU had een zeer gematigd comm. Systeem met open grenzen
AL was presies andersom zeer radicaal gesloten comm. Land. Auto’s waren er niet ook godsdienst er werden moorden gelpeegd. Hoxha was bang om aangevallen t worden (eenspersoonsbukkertje)

1949
NAVO word opgericht, ook SU atoombommen.
Jan maŝaryk in 1948 minster van buitenlandse zaken Tsjech-Slowakije was tegen de dictatuur van het comm.

1950-1953
Bereekt er oorlog uit tussen noord en zuid Korea.
Noord = comm. Gesteund door SU en China leider Mao Zedong
Zuid = kap/demo onder leiding van Truman
Geen vrede gesloten alleen wapenstilstand (nu dus eigenlijk nog steeds oorlog). Noor Korea is een van de weinige echt Comm. Landen.

1953
Opstand DDR omdat ze ontevreden waren over de economie o.l.v Ulbricht (SED)
Tegenstanders uitgeschakeld want democratie kon er niet worden gewonnen (1946 SED slechts 20% van de stemmen) jaren 50 was er een dictatuur toen 99% van de stemmen.
Na het voorbeeld van de SU maken zij ook een 5 jaren plan, geen aandacht voor de bevolking.
(20 juni) de productie wordt 10% duurder, terwijl de lonen en de kwaliteit achterblijven.

VOPO-volkspolizei ( comm. Politie) en het rode leger slaan de opstandelingen bloedig neer (ongeveer 100 doden)
Gevolg: massa’s vluchtelingen naar West Duitsland. Vooral slimme jonge werkersvia oost naar west Berlijn. Hierdoor kwam de DDR in economische problemen en wordt er op 13 augustus 1961 de Berlijnse muur gebouwd.

Zomer 1956 Suez crisis
Het Suez kanaal licht tussen de rode en de Middellandse Zee. In Egypte wonen moslims en in Saoedi-Arabië joden.
De leider van Egypte (Nasser) wilde het Suezkanaal nationaliseren. Engeland en Frankrijk gaan zich hiermee bemoeien omdat ze ook door dat kanaal moeten en niet willen dat het kanaal in haden van Egypte komt dus bedenkt een plan. Ze betrekken Israël erbij want die had toch al problemen met Egypte. Het Idee was dat Israël Egypte aanvalt en dan zouden GB en Frankrijk zogenaamd tussen beide komen precies bij het kanaal.
De reactie van de VS: zij zeggen wij doen niks en de SU vond dat ze zich terug moesten trekken en dat ze anders een bom op Londen en Parijs lieten vallen. De reden waarom de SU zo reageerde was omdat ze niet ingelicht waren, ze wilde Nasser te vriend houden ( vanwege de olie) en ze vinden het niet waard om hiervoor een 3de Wereld Oorlog te beginnen.

November 1956 Hongaarse opstand
De Hongaarse Opstand was een opstand tegen het stalinisme.
Eisen: 1 SU. Leger terug trekken
2 Imre Nagy (progressie leider (wil dus verandering))hij moest de macht krijgen (lukt uiteindelijk ook)
3 Hongarije uit Warschaupact ( Hongarije wil open grenzen)
4 Politieke gevangenen moeten weer vrij komen
Londen Warschaupact grijpt in → 250000 vluchtelingen
Imre Nagy wordt als verrader vermoord
Stalinisme is socialisme onder een dictatuur warbij met een volksdemocratie het volk onder de duim word gehouden. Doormiddel van:
- Terreur
- strafkampen
- censuur (kranten verbieden)
- verkiezings fraude
- propaganda
Socialisme met een vriendelijk gezicht is het omgekeerde van het Stalinisme dus meer democratie, einde aan terreur en strafkampen, meer openheid in het land, kritiek wordt toegestaan, meer open verkiezingen en grenzen.

1959 Cubaanse revolutie
Batista (dictator, loopt aan de riem van de VS) een dictator is:
-corrupt
-terreur
-maffia-politiek
-volk wil hem weg
Kennedy probeert met Cubaanse vluchtelingen Castro weg te krijgenmaar hij wordt verslagen in de Vaykensbaai (1961) dit betekend de afgang van Kennedy. Chroestsjov denkt meer te kunnen.

1962 Cuba crisis
SU is bezig met installatie atoomwapens op Cuba (VS schrikt want de kernwapens kunnen New York raken) Chroestsjov wil onderhandelen over:
- wapens weg maar de westen ook
- weg uit West Berlijn
maar Kennedy zegt nee. Uiteindelijk blokkade LondenCuba (ook SU schepen moeten gecontroleerd worden) wereld op 23.59! 3de Wereld Oorlog
VS: kernwapens kernwapens uit NAVO-lid Turkije. (Chroestsjov haalde ze weg want deze staan net als Cuba in onze achtertuin). Afspraken:
- kernwapens uit Turkije en Cuba
- Amerikanen beloven dat Cuba niet meer wordt aangevallen
- Er wordt een hot-line aangelegd.

1954-1976 De Vietnam oorlog
Van 1946 tot 1954 hadden de Fransen ruzie met de Vietnamese nationalisten die onafhankelijk wilde worden. ( tot slag bij Dien Bien Phu)
Noord Vietnam is comm. En werd gesteund door de SU en China. Leider: Ho-Chi Mink
Zuid Vietnam is kap/demo en werd gesteund door de VS leider: Dien.
Nixon wil geen troepen meer leveren maar wel geld en wapens.
Westmoreland: Amerikaanse generaal in Vietnam zorgt dat er een half miljoen miljoen soldaten dood gaat.
Ted-offensief: (1968) Noord Vietnamese aanval op het Vietnamese nieuwjaar. Amerika kreeg klappen
Walter Coucrite: presentator van CBS hij zegt We can win this ware. Sloeg in als een bom.

Vietnam oorlog:
Tot 1955 1 kolonie van Frankrijk (FransIndoChina) nu: Noord Vietnam, Zuit Vietnam, Laos, Cambodja. Einde kolonie door Dien Bien Phu. o.l.v. Generaal Giap versloegen ze Frankrijk.
Vanaf 55 Giap opperbevelhebber van het Noor Vietnamese leger. (tegen Zuid Vietnam en de Amerikanen) er ontstaat dus een nieuwe oorlog.
Ho-Chi Minsk is de leider van de Vietmink (comm. Partij ook de enige partij)
Vietkong = comm. Rebellen willen aansluiting met Noord Vietnam streden tegen eigen regering o.l.v. Dien.
Dien was:
-corrupt
-een nepotist ( familie voortrekken, vriendjes politiek)
-rooms-katholiek (tegen het boeddhisme)
-regeerde met terreur
De VS steunde Zuid Vietnam.
Dominotheorie = VS is bang dat als 1 land comm. word de landen er omheen ook comm. worden.
Containment = grens tussen comm. gebied en het kap. Gebied handhaven.
Trumandoctrine = de VS zou met NAVO ingrijpen als een kap. Gebied van binnen of van buiten bedreigt werd door het communisme.
Breznjevdoctrine = als het comm. bedreigt werd door het kap. Dan zou de SU en het Warschaupact in grijpen. (Hongaarse opstand en Praagse lente).
Napalm = brandmiddel
Ancient Orange = chemisch ontbladermiddel
Tonkin incident = (1964) de VS marine lokt Noord Vietnam uit waardoor een VS schip zonk en hierdoor had de VS een reden om in te grijpen.
Carte Blanche = (blanke kaart) Na het Tonkin incident kreeg Johnsen van het congres een witte kaart, zodat hij kon bestellen wat hij nodig had voor de oorlog.
Rolling Thunder = (1965) massa bombardementen.
Tetoffensief = (offencief=aanval) (1968) aanval van VN en de Vietkong op het Vietnamese nieuwjaar (groot succes)
My Lai = (1968) plaats in Vietnam. Luitenant Calley heeft hier een massamoord gepleegd.
Nixondoctrine = (1969) Zuid Vietnam kreeg geld en wapens maar geen troepen.
Khmer Rouge = ( rode kner = Cambodja) comm. krijgen alle macht in 1973 verantwoordelijk voor hilling fields.
Ho Chi Mink pad = pad door Laos en Cambodja door het oerwoud (aanvoer route)
Pol Port = leider rode kner zorgde ongeveer voor 1,5 miljoen slachtoffers.
1973 = accoord van Parijs er wordt vrede gesloten, geen echt allen Amerika bemoeide zich er niet meer mee.
1975 = Noord Vietnam veroverd Zuid Vietnam en hoofdstad.
1977 = de officiële vereniging van Noord en Zuid Vietnam.

Praagse lente 1968
Alexander Dubcek wilde socialisme met een vriendlijk gezicht
1 persvrijheid
2 meningsuiting
3 aparte politie aparte veiligheidsdienst
4 meer partijen toestaan
5 kritiek, vrije wetenschap toestaan
SU bang voor domino-effect
Breznjev was juist streng stalinistisch
Warschaupact grijpt in (allen deden mee behalve RO)
Alexander lijkt erg op Imre Nagj.
Dubcek leek op Imrenatsh.

Erkenning de Ivre (staatsrechtelijke herkenning) alles dus grenzen, hoofdstad, regiring, abasadeurs.
Erkenning de Facto (Fijtelijke erkenning) alleen grenzen geen contact. Regeringen erkennen elkaar niet.
Willy Brandt = bonskanselier BRD. In 1972 erkende hij de DDR daarna deed NL dat ook.
Hollsteindoctrine = t/m 1972 elk land dat DDR Ivre erkent kan geen zaken doen met de bonds republieken.

Vaykensbaai 1961:
Operatie mislukt grotendeels, omdat ze hadden verwacht dat het volk ze zou steunen maar dat was niet zo. CIA heeft meerdere keren geprobeerd Castro te doden maar dit mislukte iedere keer. Het werd nu weer duidelijk dat het Westen o.l.v. Kennedy de situatie onderschatte. Gevolg hiervan is dat het Oosten hiervan gaat profiteren. Cubba durfde de SU toestemming om atoom wapens te plaatsen.

1969-1979 Salt en Afghanistan
Salt = Strategic Arms Limitation Talks ( beperkte strategische wapens )
Salt 1: 1972 ( Nixon – Breznjev)
• geen lange afstand raketten
• geen bovengrondse proeven

Salt 2: 1979 ( Carter – Breznjev )
• wapen aantallen gelijk
• verlenging Salt 1
dit mislukt omdat bij de VS was de senaat tegen en de SU stelt uit door invloed van het rode leger.

Republikeinen zijn het tegenovergestelde van democraten.
Nixon is midden in zijn regeer periode afgetreden van wegen het watergateschandaal (1973-1974). Er werd gespioneerd bij de democraten door de republikeinen, en Nixon wist hiervan af.

1979 Afghanistan
* opstand tegen de regering
* SU stuurt hulp ( Breznjevdoctrine SU wil einde aan de opstand)
* SU: inval bezetting valt tegen door Afghaanse Guerrilla
De SU krijgt onverwachte confessionelen oorlog massaslagen in openveld
Guerrilla oorlog door de Mudjaheddin in het kader van de Ji had(betekend heilig oorlog)

Jaren tachtig:

1982
Opstand in Poleno.l.v. Solidarnosc. Dat is een niet comm. Vakbond die kritiek op de comm. Regering gaf o.l.v. Lech Walesa.
De vakbonden waren sowieso een probleem in soc. Wereld. Want vabond gaat ervan uit dat arbeiders elende kunnen ondervinden of onderdrukt worden terwijl de comm. Vonden dat ze een arbeiders paradijs hadden gevormd (klasseloze maatschappij)

1984-1987
Hollanditis = besmettelijke Nederlandse ziekte. Scheldnaam van de Amerikanen. NL was tegen de plaatsing van kernwapens ze gingen dus protesteren. Dat vond AM. Een ziekte en ze besmette België, Duitsland en Frankrijk. Minster president Lubbers was wel voor (1982-1994) en rest van NL was tegen.

Einde koude oorlog:
Berlijn en BRD vrijer en rijker dan Oost Berlijn en DDR.
\In de DDR waren er 250000 vluchtelingen
Chroestsjov wil west Berlijn aansluiten bij de rest van Duitsland anders loopt DDR leeg (vnl. hoog opgeleide jongeren)
13/08/1961 bouw van de Berlijnse muur.

1981 Reagan (VN president): starwars.

1985 Gorbatchov (SU partij secretaris) wil perestrojka (hervorming) ook kleine privé ondernemerschap.
Glasnost (openheid):
• meer kritiek en meer vrijheid
• samenwerking met het westen
• atoom bezit verkleinen
• oost europa meer vrijheid
• einde Breznjevdoctrine
Omdat er een einde aan de Bresjnevdoctrine komt krijgt Hongarije meer vrijheid en opend het ijzeren gordijn. Hierdoor komen er veel vluchtelingen. Thuis blijvers van de DDR protesteren.
11/11/1989 DDR burgers mochten weer van Oost naar West.
1 jaar later(1991) hereniging van Duitsland.
Chorbatsjov wordt afgezet hierdoor einde aan de SU wrodt GOS grootste land is Rusland.

VS
Roosevelt (33-45)
Truman (45-52)
Eissenhower (52-60)
Kennedy (60-63)
Johnson (63-69)
Nixon (69-74)
Ford (74-77)
Carter (77-81)
Reagan (81-89)
Bush sj (89-93)
Clinton (93-01)
Bush junior (01-…)

SU
Lenin (17-22)
Stalin (28-53)
Chroestsjov (53-64)
Breznjev (64-82)
Andropov (82-84)
Tsjernenko (84-85)
Gobatchov (85-91)
Rusland
Boris Yeltsin (91-00)
Poetin (00-…)