(Dino)sauriërs

Als je aan Dinosauriërs denkt, denk je aan een grote T-rex, veruit de bekendste, maar misschien ook aan een Pteranodon of een triceratops. Dinosauriërs leven alleen op het land, maar het woord wordt ook vaak gebruikt om vliegende of zwemmende Sauriërs aan te duiden. Dit zou eigenlijk Pterosauriërs en Ichtyosauriërs moeten zijn.

De Sauriërs bewoonden de aarde al zo’n 160 miljoen jaar, toen ze plotseling uitstierven. Hier zijn verschillende theorieën over ontstaan. Er zijn er honderden, maar er zijn 2 favorieten.

Catastrofetheorie

De ene theorie is de catastrofetheorie, deze theorie beweert dat aan het eind van elke geologische periode een grote ramp plaatsvond, die vrijwel al het leven op aarde wegvaagde. De Sauriërs zouden zijn uitgestorven door een meteoriet die in Yucatan, Mexico is neergestort. De meteoriet veroorzaakte een enorme schokgolf door de aarde waardoor er over de hele aarde vulkanische activiteit, branden (firestorm) en een enorme vloedgolf ontstonden. Door de vulkanische activiteit werd de oppervlakte in giftige dampen gehuld en sloeg er zure regen neer. Rond de aarde vormde zich een deken van as, waardoor de zon de aarde minder op kon warmen en het klimaat op aarde sterk veranderde. Het werd aanzienlijk kouder en de zeeën trokken zich terug. Er was minder voedsel te vinden voor de planteneters en dus ook voor de vleeseters.

De krater in Yucatan is na miljoenen jaren natuurlijk niet meer te zien, dit is een meting van de veranderingen in het magnetisch veld van de aarde.

Waarschijnlijk werd bij Sauriërs het geslacht van een jong net zo bepaald als bij krokodillen. Een paar tienden graden verschil kan bepalen of een mannetje of een vrouwtje wordt geboren. Als dit bij Sauriërs ook het geval was, werden er nauwelijks nog vrouwtjes geboren tijdens de koude periode.

Geleidelijke verandering van de omgeving

Anderen gaan uit van een geleidelijke verandering van de omgeving door een veranderende land-zee verdeling of de opkomst van bloemplanten. Dat de opkomst van bloemplanten iets te maken heeft met het uitsterven van de Sauriërs is onwaarschijnlijk, er stierven in zee ook allerlei soorten uit, en die hebben niks met planten te maken.

Een verandering in de land-zee verdeling kan wel grote veranderingen met zich meebrengen. Als er een golfstroom verdwijnt of verandert kan het langzamerhand kouder worden en breiden de poolkappen zich uit, de zeespiegel daalt en de gevolgen zijn hetzelfde als bij de meteorietinslag. Alleen warmt de zon de aarde niet minder op door een deken van as, maar omdat het ijs en de sneeuw het zonlicht weerkaatst.

Maar welke is nou de juiste?

De catastrofetheorie is het meest geaccepteerd door de wetenschappers van nu, maar de bewijzen spreken voor zich. Een meteorietinslag zou gepaard zijn gegaan met een firestorm, een brand die over de hele aarde zou hebben gewoed. Bomen en planten zouden zijn vergaan tot as en houtskool. Als bewijs hiervoor werd aangevoerd dat over vrijwel de hele aarde een kleine aslaag is aangetroffen. Het probleem hiervan is dat as tienduizenden kilometers ver weg kan waaien en het dus overal vandaan kan komen. Houtskool echter, kan dat niet. Op verschillende plekken in Amerika, “slechts” 2000 kilometer van de krater is geen houtskool aangetroffen, dit wijst er op dat daar geen brand heeft gewoed. Bovendien hebben veel dieren het wel overleefd, terwijl dat bij een temperatuur van ruim 1000 graden Celsius onmogelijk is. Er heeft dus geen wereldwijde firestorm plaatsgevonden waardoor al het leven werd uitgeroeid.

Een ander gevolg van de catastrofe is zure regen. Ook hier bewijzen de feiten het tegendeel, de dieren die het meest gevoelig zijn voor zulke regen, amfibieën, hebben het overleefd. Zure regen is dus ook niet waar de Sauriërs aan zijn gestorven. Dan blijven de Tsunami en het asdeken nog over. Het asdeken is ook weer door de amfibieën te verwerpen. Amfibiën zijn erg gevoelig voor temperatuursveranderingen en zouden een maanden of zelfs jarenlange periode van extreme kou niet overleefd hebben. Toch lopen er op aarde nog allerlei soorten schildpadden en kikkers rond.

Dan blijft alleen de Tsunami nog over. Het duurde wat langer voordat men hiervan het tegendeel kon bewijzen, maar toch is de Tsunami ook niet de dader. Bij een meteorietinslag wordt door de extreme hitte een speciaal soort steen gevormd. Steen in de buurt van de inslag zal door hitte niet alleen smelten maar ook verdampen. Als deze dampen later weer condenseren valt het steen als kleine bolletjes uit de lucht. Deze bolletjes zijn gevonden en als bewijs voor de catastrofetheorie gebruikt.
Ook is er over vrijwel de hele wereld een flinterdunne laag gevonden waarin zich een hoge concentratie iridium bevond. Iridium komt niet of nauwelijks op aarde voor, maar wel in meteorieten. Het Iridium was dus een extra bewijs voor een meteorietinslag..Het probleem was alleen dat tussen de bolletjes steen en het iridium, een sedimentlaag van zo’n 8 meter gevonden is. Er werd gezegd dat dit ontstaan zou zijn door de Tsunami, maar er zijn sporen van leven aangetroffen in de sedimentlaag. Eerst van wormen en in een latere periode van krabben. Dit bewijst dat de laag zandsteen ontstaan is over een langere periode, zo’n 300.000 jaar. Een moment in de geologische geschiedenis van de aarde, maar lang genoeg om de meteoriet uit yucatan als dino-killer uit te sluiten.

Het lijkt er dus op dat de Sauriërs zijn uitgestorven door een geleidelijke verandering van de omgeving, waarschijnlijk het terugtrekken van de oceanen. Een grote meteoriet is dan wel een beter filmscenario, of het realistisch is is nog te betwijfelen, maar het heeft de Sauriërs zeker niet gedood.