Praktische opdracht bij Domein D: Natuur & Milieu. Hoofdstuk 1, opdracht 4.

-- De opdracht --

Kies een probleem dat te maken heeft met klimaatverandering. Doe daarover een onderzoekje. Gebruik het stappenplan.
Gekozen probleem: Het verband tussen een klimaatverschijnsel als El Niño en gevolgen voor andere delen van de wereld.

-- Uitwerking volgens stappenplan --

Inhoud:
- Hoofdvraag
- Deelvragen
- Hypothese
- Uitwerking deelvragen

- Hoofdvraag:
Wat is het verband tussen een klimaatverschijnsel als El Niño en de gevolgen voor andere delen van de wereld? (zie opdracht)

- Deelvragen:
* Wat is El Niño?
* Welke problemen leverde El Niño op in de El Niño van 1982-1983?
* Wat zijn de gevolgen van El Niño per werelddeel?
* Is er iets te doen tegen El Niño, of tegen de gevolgen ervan?

- Hypothese (voorlopig antwoord op hoofdvraag):
El Niño zorgt voor veel problemen in de gehele wereld, maar vooral rondom de Grote (Stille) Oceaan.

- Uitwerking van deelvragen:

* Wat is El Niño?
El Niño is het verschijnsel, dat het water in een deel van de Grote Oceaan eens in de 3 tot 5 jaar sterk opwarmt. Dit komt, doordat de stromingen in de Grote Oceaan veranderen. Doordat het water in de oceaan op sommige plaatsen afkoelt en op andere plaatsen opwarmt, verandert ook de temperatuur van de lucht. Hierdoor worden de luchtstromingen in het gebied boven en rond de Stille Oceaan verstoord. Door deze verstoring veranderen de zeestromingen ook.

Door dit alles verandert het weer in een groot deel van de wereld. Op sommige plaatsen valt er bijvoorbeeld veel regen, terwijl het er anders droog is. De regen kan ook veel later komen, waardoor oogsten mislukken en bosbranden ontstaan. Ook het aantal orkanen neemt toe.

El Niño betekent Kerstkind. De naam El Niño is verzonnen door vissers, omdat eens in de 3 a 5 jaar rond Kerstmis hun visvangst daalde, dit is te wijten aan El Niño. El Niño is dus eigenlijk een ongewenst kerstkindje.

* Welke problemen leverde El Niño op in de El Niño van 1982-1983?
Onder andere overstromingen, droogte, tropische wervelstormen. De inkomsten van o.a. Australië, Ecuador, Peru, Mexico en Indonesië sterk afnamen, doordat de oogsten mislukten. Voor de kust van Zuid-Amerika stierven ook veel vogels, waardoor er een belangrijke inkomstenbron wegviel (de plaatselijke bevolking handelt in vogelmest). Ook stierven er veel zeehonden, zowel jonge als volwassene. In delen van Afrika mislukte de maïsoogst, waardoor er hongersnood uitbrak.

* Wat zijn de gevolgen van El Niño per werelddeel?
Europa: In Europa zijn de gevolgen van El Niño waarschijnlijk heel klein. Soms worden verschijnselen als overstromingen, zachte winters en warme zomers toegeschreven aan El Niño. Dit is niet met zekerheid vast te stellen.

Afrika: In Afrika is het belangrijkste gevolg van El Niño de verandering in hoeveelheid regen die er valt. Vooral in Kenia valt plotseling veel meer regen. De regentijd, die anders heel kort is, is nu langer en heviger. Er ontstaan nieuwe meren, rivieren treden buiten hun oevers en wegen staan blank, doordat het water niet weg kan.

Azië: In Azië zijn de bosbranden de duidelijkste en belangrijkste gevolgen. Boeren willen stukjes bos platbranden om zo de grond vruchtbaar te maken. Normaal worden die brandjes vanzelf geblust door de regen, maar door El Niño komt de regen later en ontwikkelen de bosbranden zich tot een grote ramp. Er ontstaat smog door de branden, die zich verspreid naar andere landen.

Australië: In Australië is veel veeteelt. Door El Niño duurt het langer voordat de regen komt, en verdroogt alles. Er kunnen ook branden uitbreken door de droogte. De dieren hebben geen voedsel meer en worden zwakker en magerder. De boeren moeten de beesten dan verkopen, omdat ze anders allemaal doodgaan.

Noord-Amerika: In Noord-Amerika stijgt de temperatuur van het zeewater. Hierdoor komen er vissen naar Noord-Amerika die er normaal gesproken niet zijn. Door de warmte van het water neemt de groei van plankton af, wat het beste in koud zeewater groeit. Hierdoor neemt weer het aantal vissen af. Dit leidt tot het in gevaar komen van het bestaan van vissers.

Zuid-Amerika: Ook in Zuid-Amerika stijgt de watertemperatuur. Normaal is het water koud en voedselrijk, en zit er veel ansjovis. Door de stijging trekt de ansjovis weg naar koelere plaatsen. Hierdoor vangen vissers bijna niets meer, en nemen die inkomsten af.

Is er iets te doen tegen El Niño, of tegen de gevolgen ervan?
Tegen El Niño zelf valt niet veel te doen, je kan wel preventieve maatregelen nemen. Door de wetenschap van tegenwoordig kan er vaker gewaarschuwd worden voor orkanen, toenemende droogte, hoosbuien, overstromingen en andere gevolgen van El Niño. Op basis van eerdere El Niño's kunnen maatregelen worden genomen op het gebied van landbouw, visserij, energieproductie en de volksgezondheid. Zo kunnen er vaccinatieprogramma's worden opgesteld, om de bevolking in te enten tegen ziektes die als gevolg van overstromingen via het water worden meegebracht. Er moeten noodplannen worden gemaakt, om snel te kunnen optreden als er een El Niño is. Boeren moeten worden aangespoord gewassen te planten die tegen droogte kunnen.

-- De conclusie --
Wat is het verband tussen een klimaatverschijnsel als El Niño en de gevolgen voor andere delen van de wereld?
Uit dit onderzoek blijkt dat veel rampen in de wereld wel degelijk te wijten zijn aan El Niño. Het gaat dan vooral om de rampen in de landen rondom de Grote Oceaan. Hier zijn de effecten van El Niño het sterkst te merken. In gebieden die veel verder van de Grote Oceaan liggen, als Europa, is het onwaarschijnlijker dat El Niño iets ermee te maken kan hebben. Het is wel mogelijk.

Bronvermelding:
Microsoft Encarta '98 Encyclopedie - Winkler Prins Editie
De Grote Bosatlas 50e editie - Wolters-Noordhoff Atlasprodukties
De Geo (havo) Natuur en Milieu - Meulenhoff Educatief
Internet: http://www.konijnenberg.demon.nl
Internet: http://www.internetcollege.nl