Samenvatting Filosofie

Geschreven door:	*missM*
Datum ingestuurd:	24 mei 2005
Woorden:	4652
Opvragingen:	4602 (94 deze maand)
Waardering:	Currently 2.06/5 1 2 3 4 5 2.1/5 (16 stemmen)

Download dit verslag in PDF-formaat

Filosofie Examenstof, aantekeningen,opdrachten + eindtermen

Mens – Machine

§ 1:
Twee tegengestelde gedachten:
- monisme (materialisme)
-dualisme

Machine: Het is een voorwerp dat de mens gebruikt om handelingen te verrichten door het te
bedienen.

Bedienen: in werking zetten

Opdr 1. Kunnen we een definitie geven van machine zonder het begrip mens te gebruiken?

Nee, dat is onmogelijk,want een machine moet door een mens zijn gemaakt en werkt voor de mens.

Eindterm 1.1 Waarom is het mens -machineprobleem een onderdeel van het lichaam -geestprobleem uit de filosofische antropologie?

Mens: een met rede begiftigd dier (aristoteles)
het grote verschil tussen mens & machine is dat een mens een geest heeft en een machine niet

• Geest kan door de rede komen (kunnen computers uiteindelijk ook)
• Geest komt van dier,je bent een dier met geest en je hebt daar ook nog rede(verstand) bij

Mens –machine vraag: Kunnen machines een geest hebben zoals mensen ook een geest hebben, is de geest een totaal andere substantie van het lichaam(dualisme),of is de geest een voortbrengsel van een bepaalde combinatie van materie (materialisme)?

De vraag mens - machine en geest – lichaam heeft veel met elkaar te maken de verhouding is onduidelijk

Eindterm 1.2 Wat is volgens Wittgenstein nodig om van ‘iets’ vast te kunnen stellen dat het gevoel heeft?
Als iets zich gedraagt als een mens,dan zijn we bereid om het een gevoel toe te kennen, ‘als het leeft”

Blz.12 + 13
Ludwig: iets moet zich gedragen als een mens. Als het leeft,dan zijn we bereid het gevoel te geven.
(Wij kunnen ons niet voorstellen dat een steen pijn heeft,omdat hij zich niet zoals ons gedraagt,een vlieg zouden we veel eerder die pijn toe kennen)

Wittgenstein

Eindterm 1.3 Wat is het verschil tussen de pijn van anderen en van jezelf en wanneer zouden we volgens Wittgenstein van machines niet kunnen zeggen dat ze pijn hebben?

Er is iets in mij dat ik zonder met het woordgebruik met anderen in conflict te komen pijn te noemen. Het heeft ook zin om het woord pijn voor mezelf te gebruiken.
[ Hij ziet de taal als een spel dat de mensen zonder bepaalde regels moeten spelen]

Later ga ik het woordje pijn ook toepassen op anderen omdat ze zich gedragen zoals ik. Medelijden -> Je hebt medelijden met de hele persoon en niet met een gedeelte van het lichaam, dit geeft aan dat pijn niet in het lichaam máár in de ziel zit.

Hoewel een machine zich wel kan gedragen als een mens kennen we hem geen ziel toe, vandaar dat we een machine ook geen pijn toe kennen.

Opdr.4: Welk van de volgende zinnen zijn waar en welke onwaar?

1.Napoleon heeft zichzelf tot keizer gekroond. Waar
2.’Napoleon’heeft zichzelf tot keizer gekroond. Onwaar
3.Napoleon bestaat uit 8 letters. Onwaar
4.”napoleon bestaat uit 8 letters. Waar
Napoleon = hij zelf
”Napoleon” = het woord

Blz 16
(Frege)
Woord ------------------------------------------>Driehoek
Semantiek= betekenisleer materieel
|
Betekenisinhoud------------------------------->Defenitie
Epistologie=kennisleer figuur met 3 hoeken
|
Betekenis omvang-----------------------------> /\
Antologie=dingleer Materieel

Blz. 19

Je hebt verzamelingen die zichzelf omvatten-> Verzameling van alle naslag werken, weer 1 groot naslag werk. En je hebt verzamelingen die zichzelf niet omvatten-> Verzamelingen van alle vissen ,is niet weer 1 vis.

Russel paradox :
omvat de verzameling van alle verzamelingen die zichzelf niet omvatten zichzelf?

Je kunt geen antwoord geven: Nee hij omvat zichzelf niet,MAAR dat niet omvatten was een element van deze verzameling,dus omvat hij zichzelf wel.

Hoofdstuk 2 Mens als model voor de machine

2.1 - Dualisme
2.2 - Monisme
2.3 - Behaviorisme

Eindterm 3.1 : De positie van de ontologisch dualist,epistemologisch dualisten de conceptueel dualist.

Ontologisch Dualist:
Lichaam en geest zijn 2 totaal verschillende dingen

Epistemologisch Dualist:
Lichaam en geest worden op 2 totaal verschillende manieren gekend

Conceptueel Dualist:
De woorden ‘ lichaam en geest’horen bij 2 aparte manieren van spreken

Eindterm 3.2: Argumenten voor het ontologisch dualisme,waarom kunnen lichaam en geest niet hetzelfde zijn?( blz. 24/25)

- De geest is niet ruimtelijk, je lichaam wel
- Geest heeft een vrije wil en dat kan alleen maar als ‘ ie ‘ niet materieel is
- De mens heeft een bewustzijn, Materie heeft geen bewustzijn-> dus de mens heeft een geest.
- Intentionaliteit: de geest is altijd ergens op gericht, en de geest heeft de keuze om te kijken waar hij wil. Die gerichtheid heeft ook te maken met dingen die niet aanwezig zijn.

Opdr. 5: is al ons denken altijd bewust of kunnen we ook onbewust denken?

Scholastiek -> Christelijke filosofen ( 800-1300 na)->2 richtingen van het denken

1e richting
Denken -------------------------> Dingen
↑ ---- | Introspectie (reflectie)(2e richting)

2e richting= bewustzijn, denken aan het denken.

Eindterm 3.3

Wat is epistemologisch dualisme en wat is het verschil met ontologisch en conceptueel dualisme?

De epistemologisch dualist zegt dat je het lichaam anders waarneemt dan de geest, je weet dat je een lichaam hebt door de waarneming (zintuigen). Je weet dat je een geest hebt door introspectie (naar jezelf/binnen kijken = reflectie)

Opdr. 6
Als ieder mens een eigen geest heeft die niet alleen privé bezit, maar ook alleen privé toegankelijk is,hoe kan ik dan jouw geest kennen? De redenering die daarop volgt is dat jij je min of meer zo gedraagt als ik,ik weet dat ik een geest heb, aangezien mijn geest mijn gedrag veroorzaakt ga ik er ook van uit dat jij een geest hebt die jouw gedrag veroorzaakt.
Het dualisme van lichaam en geest heeft dus de consequentie dat ik nooit met absolute zekerheid kan weten dat andere mensen ook een geest hebben.
Ik kan ook nooit met absolute zekerheid weten dat machines geen geest hebben!
Is het een onoverkomelijk bezwaar tegen het dualisme?

Ja, het is een onoverkomelijk bezwaar tegen het dualisme, sollipsisme-> alleen het ‘ik’ bestaat,de rest is een bedenksel.
Ik weet van mezelf dat ik een geest heb,maar ik kan dat niet van anderen weten,misschien zijn de anderen wel robots.

Eindterm 3.4

Wat is het conceptueel dualisme en wat is het verschil met ontologisch en epistemologische dualisme?

De conceptueel dualist zegt: lichaam en geest horen bij 2 verschillende manieren van spreken: nl. lichaam hoort in de taal van neurologie/biologie/geneeskunde/scheikunde.
De geest hoort in de taal van psychologie
*Het is mogelijk dat lichaam en geest hetzelfde is,maar dat we er op 2 verschillende manieren over spreken.

Blz. 28

Descartes gebruikt het woord geest niet als het woord ziel, maar als iets materieels , namelijk als de prikkels in het zenuwstelsel.

Ontologisch dualisme Lichaam en geest zijn 2 totaal verschillende dingen

Epistemologisch dualisme We kennen de geest op een geheel andere manier dan we het lichaam kennen

Conceptueel dualisme De woorden “lichaam” en “geest” horen niet bij elkaar. Psychologie en neurologie hebben niets met elkaar te maken
René Descartes, De passie van de ziel

Art. 26 – De voorstellingen die allen afhankelijk zijn van de toevallige beweging van de [animale] geesten kunnen even waarachtige passies zijn als de waarnemingen die afhankelijk zijn van de zenuwen.

Het beeld in de ziel kan zintuiglijk worden veroorzaakt,of van binnenuit.
Zintuiglijke indrukken zijn het sterkst.

Art. 27 - De definitie van de passies van de ziel

Een passie van is een beeld in de ziel, dat gedeeltelijk inwendig veroorzaakt is

Art. 30 – Hoe de ziel gelijkelijk verbonden is met alle delen van het lichaam

De ziel heeft niet de eigenschappen van de materie,zoals ruimtelijkheid.

Art 34 –Hoe lichaam en ziel op elkaar inwerken !!!!!

Via de zenuwen komen zintuiglijke prikkels de hersenen binnen, daardoor worden de prikkel door gegeven aan de spieren, die het lichaam laten bewegen.
De ziel zetelt in de pijnappelklier

Art. 35 –Voorbeeld van de wijze waarop de indrukken van de voorwerpen zich verenigen in de klier die zich midden in de hersenen bevindt.

In de pijnappelklier komen alle zintuiglijke prikkels samen
-> vergelijk senses communis van Aristoteles: „ Alle zintuiglijke prikkels moeten ergens (volgens descartes in de pijnappelklier) samenkomen .zodat je weet dat bijv. een bepaald geluid hoort bij iets wat je ziet.”

Art.36—Voorbeeld van de wijze waarop de passies in de ziel worden opgewekt

Een prikkel kan een passie oproepen bijv. vrees(je steekt je hand in het vuur en de volgende keer doe je dat niet weer omdat je vreest voor de pijn die je de vorige keer voelde)

Art.37—Hoe het komt dat alle passies blijkbaar worden veroorzaakt door een beweging van de geesten

Bij een passie is ook altijd sprake van een prikkel van binnenuit bijv. herinnering.

Art.38—Voorbeeld van de bewegingen van het lichaam die de passies vergezellen en die in het geheel niet afhankelijk zijn van de ziel

Het is mogelijk dat het lichaam beweegt zonder tussenkomst van de ziel-> Bijv Reflectie

Blz. 33

• René Descartes, De ziel is de rede/het verstand.

Descartes geeft 2 redenen waarom de mens geen machine is
- Machines kunnen nooit een taal spreken,omdat ze geen betekenis geven aan woorden
- Machines zijn gespecialiseerd in bepaalde dingen en kunnen zich hierdoor niet in alle situaties redden

Descartes:

Dieren spreken geen taal en kunnen zich minder goed redden in bepaalde situaties.Hij zegt dat dieren geen gevoel hebben end at we alles met ze mogen doen omdat het machines zijn.

Eindterm 3.5 Waarom is Descartes een dualist en tot welk type dualisme behoort hij?

Descartes is een ontologisch dualist , want lichaam en ziel zijn 2 totaal verschillende substanties.
Aan de ziel kun je niet twijfelen,aan het lichaam wel.

Eindterm 3.6 Wat zijn volgens Descartes de kenmerken van het lichaam en ziel en noem vb. die dit steunen.

Kenmerken van lichaam & ziel volgens Descartes;
-Het lichaam is uitgebreid (meetbaar) en niet denkend
-De ziel is denkend (willen,voelen,bedenken,waarnemen) en niet uigebreid(meetbaar)

Eindterm 3.7 Waarin verschillen de aandoeningen van de ziel van de gedachten

Alles wat zich in de ziel bevindt zijn gedachten, de passies zijn ook gedachten,maar gedachten hoeven geen passies te zijn. Passies zijn aandoeningen van de ziel. Passies kunnen ons niet misleiden, als je je verdrietig voelt dan ben je verdrietig.
Waarnemingen kunnen je wel makkelijk misleiden en daarom staan ze verder dan de ziel.

Eindterm 3.8 : Hoe werken volgens Descartes prikkels in op het lichaam én de geest?

Als je iets ziet dan kaatst licht via het voorwerp op onze ogen, die prikkels doorgeven via de zenuwen naar de hersenen (animale geesten = prikkels).Omgekeerd worden er ook vanuit de hersenen prikkels naar de spieren gestuurd, die brengen dan het lichaam in beweging.

Eindterm 3.9 Waarom kan een machine volgens Descartes nooit handelen als een mens?

Ze kunnen geen taal spreken en kunnen zich niet redden in alle situaties omdat ze gespecialiseerd zijn

§ 2.2 De mens is een chemisch proces als een ander : Materialisten ­>Tegenstanders Descartes

Eindterm 4.1 De positie van een monist /materialist :

Ze hebben de opvatting dat de mens alleen een lichaam heeft en geen ziel.

Eindterm 4.2 De positie van de materialist met betrekking tot het lichaam geest probleem.

Een geest is niets anders dan een hersenproces/ Een gedachte is identiek aan een hersenproces. (Identiteits –theorie)

Eindterm 4.3 Argumenten ter ondersteuning van deze positie:

- Het universum is causaal(=oorzakelijk) alles is veroorzaakt.Volgens het dualisme kan een gedachte zomaar ontstaan, volgens de materialisten niet. Alles moet zich houden aan de oorzakelijkheid behalve de geest  probleem vrije wil.
- Toestand van het lichaam heeft direct invloed op de toestand van de geest.
- (evolutieleer:Darwin: soorten ontstaan doordat de omgevingsfactoren veranderen zodat de oude soorten minder overlevingskans hebben)Als wij afstammen van de apen en dieren geen geest hebben, wanneer is de geest dan gekomen?

Blz. 38 Opdr. 7: ‘Maar als de dualist gelijk heeft, is deze evolutionaire rol van de geest onbegrijpelijk’. Over welke dualist hebben we het en tegen wie zijn ze gericht? Een Ontologisch , epistemologisch of een conceptueel dualist?:

Tegen het ontologisch dualisme,want zij zeggen dat lichaam en geest echt twee verschillende dingen moeten zijn.Epistemologisch en conceptueel dualisme zijn nog mogelijk.

Eindterm 4.4 Argumenten tegen het materialisme:

Leibniz:
- Twee identieke dingen moeten precies dezelfde eigenschappen hebben, een gedachte heeft een andere eigenschap dan een hersenproces namelijk intentionaliteit. Een gedachte is altijd ergens op gericht en een hersenproces niet. Een gedachte is intentioneel.

- Verschillende hersenprocessen kunnen dan niet meer dezelfde gedachtes voortbrengen (blz.39)
Oplossing is dat je zegt : geest is ontologisch afhankelijk van het lichaam. Hieruit volgt dat namelijk een machine toch nooit hetzelfde kan zijn als een mens.

Epistemologisch – en conceptueel dualisme -> Minder streng dan ontologisch dualisme

Blz. 42

Ontologisch materialisme de geest is een lichamelijk
Neurofysiologisch verschijnsel
Epistemologisch materialisme we kennen de geest op precies
dezelfde manier als we het lichaam,in
het bijzonder de hersenen kennen.
Conceptueel materialisme de woorden ‘lichaam’ en ‘geest’
horen bij elkaar. De psychologie is een
onderdeel van neurologie

O.D. -> O.M.
E.P . -> E.M.
C.P. -> C.M.

Blz. 43

Ludwig Búchner is één van de eerste materialisten

Eindterm 4.5 Weergeef de positie van Búchner in het lichaam -geestdebat en geef aan dat hij een materialist is:

Hij is een ontologisch materialist.
- Denken gaat gepaard met verandering in de hersenen (blz. 43)
- Het verteren van voedsel en denken volgen dezelfde wet.(blz. 45)

Blz. 46

Wet van behoud van energie: ‘elk werkelijk onderscheid tussen geest en wereld valt weg en de gehele wereld wordt slechts beheerst door de onvermijdbaar en alomtegenwoordige kracht en stof”

Eindterm 4.6 Wat is ‘denken’ volgens Búchner?

Beweging van elektriciteit in de hersenen. Je verteerd voedsel daarbij komt energie vrij , via zenuwen worden ze door gegeven aan de hersenen en daar is dan energie en dat zorgt voor gedachten.

Eindterm 5.2 Waaruit bestaat de door Ryle zogenoemde officiele theorie en welke rol spelen de begrippen ‘lichaam”, ‘geest’, ‘publiek’’prive’. ‘’innerlijk’en ‘uiterlijk’ hierin.

Behavioristen willen zich niet meer met dit soort problematiek (lichaam,geest) bezig houden,maar enkel met waarneembaar gedrag.(ze praten niet over gevoel,om geest uit te sluiten)

Gedrag:
- Handelingen
- Lichaamstaal
- Wat je zegt
- Gelaatsuitdrukking
Behaviorisme vergelijkt de mens met een telefooncentrale. Je hebt een input (bellen) en een output (gebeld) vergelijking; bij een mens is dan de input de prikkel van buiten af en de output het gedrag. De operator is je brein. De hersenen zijn voor de behavioristen als een Black Box,omdat ze er niet in kinnen kijken-> Vooral geen geest.

Opdracht 10

Waar zouden we de grens tussen menselijk en niet-menselijk intelligent gedrag precies moeten leggen?

Menselijk intelligent gedrag:
- Reageren op instructies zoals degene die instructies geeft wil.
- Zichzelf in stand kunnen houden

Blz 50, Opdr. 11

Wat is het verschil tussen ontologisch behaviorisme,epistemologisch behaviorisme en conceptueel behaviorisme?

Ontologisch Behaviorisme -> De geest is niet waarneembaar en bestaat dus niet.
Epistemologisch Behaviorisme -> We kennen de geest door bestudering van menselijk gedrag
Conceptueel Behaviorisme -> Het woord geest is een beschrijving van het menselijk gedrag

Opdracht 12

Het behaviorisme zet zich af tegen zowel het materialisme als het dualisme,bespreek de verschillende argumenten,heeft de behaviorist gelijk?

Argumenten tegen het dualisme-> De geest is niet waarneembaar dus je hebt geen enkel recht om aan te nemen dat hij bestaat

Argumenten tegen het materialisme-> het materialisme is te streng of te extreem->De materialisten kijken naar wat er allemaal in de hersenen gebeurd,maar dit is volgens de behavioristen niet van belang,zij kijken alleen naar het waarneembaar gedrag (black box)

Blz 51

Gilbert Ryle:

Lichaam en geest-probleem is vooral een taalprobleem zoals het woord ‘kracht’.
Het is slechts een woord, je kan het niet echt waarnemen ,het is geen ding,zo zit dat ook met ‘de geest’.
Het verijst niet naar een ding maar naar een bepaalde vorm van gedrag

De mythe van Descartes  De officiële leer ‘De absurditeit van de officiële leer’.

• Descartes was dualist-> lichaam & geest zijn 2 totaal verschillende dingen,Ontologisch dualist. Vader van de moderne tijd

Ryle valt Descartes aan!!
In het 1e deel legt hij uit wat de leer van Descartes is-> lichaam & geest zijn 2 verschillende dingen met eigen kenmerken.

Kenmerken, lichaam:
- ruimtelijk
- meetbaar
- lichaam is onderworpen aan wetten v/d mechanica
- publiek (voor iedereen zichtbaar)
- uiterlijk(uitwendig)

Kenmerken geest:
- niet ruimtelijk
- niet meetbaar
- vrije wil
- privé
- innerlijk
Blz 52:
Wat vroeger en nu gebeurd in de buitenwereld weet je nooit zeker,misschien is het wel een droom van je geest moet er wel iets bestaan.

Blz 53:
Existensie = bestaan
Een van de kenmerken van de geest volgens Descartes is zelfbewustzijn

Kritiek van Freud :
onderbewustzijn ; een deel van je bewustzijn,waar je je niet van bewust bent. Sommige dingen die je drijft weet je gewoon niet

Blz 57
De absurditeit van de officiele leer.
‘Het dogma van het spook in de machine’
De opvatting dat de ziel woon in de ‘machine’als lichaam
Je geest is bestuurder van je lichaam

Ryle vind dit een mythe: De geest is het samenwerkingsproces van het geheel,het lichaam zijn dan alle organen in het lichaam

Weerlegging van: categoriemisvatting
• lichaam & geest behoren tot twee totaal verschillende categorieën (logische typen).Geheel is de ziel en het afzonderlijke zijn de delen van het lichaam.
Als alle organen op een hoop worden gegooid zijn het alleen organen,wanneer je het in elkaar zet spreek je van lichaam en als de organen gaan samen werken spreek je van een geest.
Maar dan moet je niet denken dat ‘de geest’ echt iets net als in een elftal en teamspirit is ,maar teamspirit is niet echt iets.

Hoofdstuk 3 De machine als model van de mens

Eindterm 6.1 Waaruit bestaat de behavioristische benadering van de Turing?

Turing is een behaviorist omdat hij de turingtest heeft bedacht-> een computer die hetzelfde intelligente gedrag vertoond als mensen en die intelligentie moet blijken uit het beantwoorden van vragen.
Met gedrag bedoeld hij niet de uiterlijke gedraging maar intelligent gedrag-> antw. Geven op vragen.

Eindterm 6.2 Waarom vind Turing de vraag ‘kunnen machines denken?’zoals deze normaal wordt gesteld,onbevredigend?

De vraag is te vaag omdat de betekenis van de woorden ‘machine ‘en ‘denken’ onduidelijk is.
De vraag moet zijn: Kunnen machines hetzelfde intelligente gedrag vertonen als mensen?

Eindterm 6.4 Turing denkt dat de test antwoord kan geven op de vraag’Kunnen machines denken?’ noem een serieuze tegenwerping.

- Searl: De computer beseft zelf niet wat hij zegt
- Er wordt geen rekening gehouden met andere aspecten van het menselijk gedrag asl intonatie of gelaatsuitdrukking
- Hij verstaat onder het gedrag alleen het denken en niet hoe je het denken úít

Eindterm 6.5 Waarom is het moeilijk aan te geven wat in de test precies onder machine verstaan wordt?

Het verschil met mens en machine is niet zo duidelijk,je kunt in een machine menselijke organen plaatsen en omgekeerd.

Eindterm 6.6 Waaruit bestaat het bezwaar vanuit het bewustzijn en waarom is het alternatief volgens Turing solipsisme?

Je weet pas of een machine denkt als je zelf een machine bent, zo weet je ook alleen maar dat jezelf denkt, dit is een solipsisme

Eindterm 6.7 Waarom kunnen bezwaren vanuit specifieke tekortkomingen van machines tegen de mogelijkheid dat zij kunnen denken,volgens Turing niet geldig zijn?

Dit argument is gebaseerd op inductie en daar mag je niet van uit gaan.
Inductie probleem, sterk subargument tegen -> Machines kunnen geen fouten maken:
Machines kunnen op dezelfde manier fouten maken als mensen. Niet alleen functiefouten maar ook conclusie fouten, want je kunt een machine inductie laten toepassen zodat hij af en toe een foute conclusie kan trekken.

Eindterm 6.8 Waaruit bestaat het bezwaar van Lady Loveace en waarom acht Turing dit bezwaar niet geldig?

“een machine kan nooit iets nieuws doen”
Mensen misschien ook niet,echt origineel kan niet. Je haalt het altijd van iets dat al bestaat. Je borduurd voort op wat je al eerder geleerd hebt.

‘mensen kunnen elkaar verrassen’ maar computers kunnen dit ook hij laat soms onverwachte dingen zien.

Eindterm 6.9 Geef een beargumenteerd oordeel over de turingtest en geef voorbeelden van vragen die hij de machine zou voorleggen.

Mogelijke truukjes om de machine te ontmaskeren:
- persoonlijke vragen over gevoelens
- regelmatig dezelfde vragen stellen
- letten op hoe hij reageert op typfouten
- woord enter

Eindterm 6.10 Wat houd het chimpansee bezwaar in en waarom i het niet geldig?

De turingtest is te streng, want dieren hebben misschien ook een geest maar deze zouden nooit voor de turingtest slagen.

Copeland: De turingtest is bedoeld voor computers, maar dat betekend niet dat als iets de test niet haalt, het niet kan denken.Voor apen gelden andere eisen.

Eindterm 6.11 Geef argumenten waarom het bezit van zintuigen geen absolute voorwaarde is voor het passeren van de turingtest en geef hier voorbeelden van

Argument vanuit de zintuigen: Een computer zou de test kunnen doorstaan zonder de betekenis v/d woorden te kennen
Copeland: Hij kan dit niet omdat hij geen zintuigen heeft,maar er zijn woorden die niet verwijzen naar de buitenwereld.
En je kan ook denken zonder zintuigen-> hersenen op sterk water

Eindterm 6.12 Waarom is het simulatieargument niet doorslaggevend?

Imitatieargument: imitatie x is geen x

Copeland: er zijn 2 soorten imitaties->

1. nabootsing
2. letterlijk kopiëren,zodat er geen verschillen meer zijn (steenkool)

Misschien is die computer wel een vorm van imitatie 2

Argument informele karakter gedrag
Weerlegging: zie blz 79

• Putnam is een functionalist-> alles wordt bepaald door zijn functie of werking.
Putnam past dit toe op zijn kennisleer:
Kennis is een werking van het brein,het brein is een informatieverwerkend orgaan. Het werken van het brein is de geest.
Hij zegt dan ook op de vraag “Kunnen computers denken”dat het ook gewoon een informatieverwerkend proces is.

Harde schijf= geheugen
Processor = werkgeheugen
Software = programma’s -> karakter

John Searl -> Chineze kamerexperiment

Eindterm 8.1 Beschrijf hoe de vraag “Kunnen machines denken?” door searl wordt opgevat en welke rol het onderscheid tussen hardware en software daarin speelt

Searle denkt dat machines niet kunnen denken-> een programma manipuleert slechts symbolen en hersenen kennen betekenis toe aan symbolen
Eigenlijke vraag: kunnen machines beseffen waar ze mee bezig zijn.

Eindterm 8.2 Weergeef het Chinese kamer experiment


Axioma 1 Computer programma’s zijn formeel (syntactisch)
Formeel = vorm (dus geen inhoud) of structuur. Ze geven geen betekenis

Axioma 2 menselijk geest heeft een geestelijke (inthenthionale) inhoud (semantiek)->betekenis

Axioma 3 Syntaxis draagt op zichzelf genomen niet bij aan en is ook niet voldoende voor semantiek
Je kan nooit uit een structuur aflezen wat de betekenis is

Inhoud is iets anders dan vorm!

Conclusie : Programma’s kun je niet vergelijken met een geest. Programma;s zijn syntactisch en de geest heeft inhoud

Eindterm 8.3/opdracht 15 Tegenwerpingen Searle :

• het is een gedachte-experiment en die bewijst niets,maar kan alleen maar een bepaald manier van kijken beter uitleggen/uitbeelden. Het Chinese kamer experiment is in praktijk onmogelijk, het handboek zou oneindig dik zijn en alles is heel moeilijk op te zoeken.
Bij de turingtest gaat het erom dat die computer echt bestaat ,getest wordt en als hij de test doorstaat kan hij ook echt denken.

• Searle geeft niet duidelijk aan wat je moet vergelijken met de computer. Het mannetje ,het boek of alles samen? Dus de vergelijking klopt niet. De computer werkt zo niet en de mens ook niet.

Eindterm 9.1 Wat zijn qualia en waarom zijn ze relevant voor het lichaam geest probleem?

Thomas Nagel smaak van chocolade: De smaak van chocola zit op een andere manier in je hoofd dan hersenen in je hoofd zitten: je kan ze er niet uit halen,hersenen wel. Smaakervaring is een voorbeeld van qualia. Het is iets persoonlijks en prive dit is voor Nagel een argument om te zeggen dat we een geest hebben
Qualia zijn niet wetenschappelijk. De wetenschap heeft alleen iets aan kwantitatieve dingen

Nagel is een epistemologisch dualist-> subjectieve(bewust
zsijn) kennis is heel anders dan objectieve kennis.
1e persoon is ik-> Nagel
3e persoon is hij/zij-> Dennet

Eindterm 9.2 Leg doormiddel van nagel en zijn gedachte over de vleermuis uit hoe volgens hem qualia bestaat

Vleermuizen hebben iets wat mensen niet hebben: Een sonarsysteem. De mens kan veel te weten komen over het systeem, maar we zullen waarschijnlijk nooit weten hoe het is om een vleermuis te zijn,terwijl een vleermuis wel degelijke ervaringen heeft. Maar deze zijn niet toegankelijk voor ons,ze zijn niet waarneembaar. Dus ze hebben QUalia. Wij weten pas hoe het is om een vleermuis te zijn als je er een bent
Ervaringen zijn persoonlijk->subjectief
Er zit in mensen iets dat niet voor andere waarneembaar is :ervaring->qualia

Eindterm 9.3 (analyse tekst nagel)

Reductionisme= de opvatting dat alles over de geest vereenvoudigt of herleidt kan worden tot lichamelijke verschijnselen.
Euforie = triophgevoel
Identificatie= gelijkstellen
Psychofysische=lichaam-geest
Mentale verschijnselen= gedachtes

H20 – waterprobleem->reductionisten: Het is gewoon hetzelfde,niet moeilijk doen,het zijn gewoon 2 verschillende manieren van spreken-> geest = hersenactiviteit

Nagel denkt dat dit niet klopt.

-verklaring voor wat we niet kunnen verklaren

• De geest is niet herleidtbaar tot een lichamelijk proces (reductionalisme) vanwege het bewustzijn.
Iets heeft een bewustzijn asl het voor dat wezen iets is om er te zijn

Subjectief-> vanuit het : “ik” gezien

Dennet: materialist (epistemologisch)
Het uitgangspunt moet altijd van buitenaf benadert worden-> 3e persoon
Perspectief-> objectief
Introspectie keurt hij af

Eindterm 9.4 Leg aan de hand van het gedachte-experiment over de koffieproevers Chase en Sanborn uit dat volgens Dennet qualia niet essentieel zijn om het begrip “bewustzijn”te omschrijven

Quining Qualia-> Quine was een leraar van Dennet die zei dat alleen de wetenschap een bron van kennis is, zo ook de filosofie.
Dennet heeft van deze naam een ww van gemaakt-> Quinning-> op een wetenschappelijke manier ergens naar kijken.
Als je dit toepast op de Qualia,verdwijnen deze, t is niet nodig. Overbodige begrippen, dus we kunnen ze schrappen.
Waarom?
Omdat de typische eigenschap van Qualia is dat ze alleen voor het subject zich toch in zijn Qualia kan vergissen

Eindterm 9.5 Welke verklaringen zijn er volgens dennet gegeven voor de veranderde waardering van smaak van koffie door Chase.

3 manieren waarom mensen eerst koffie lekker vinden en daarna vies.
-> Het kan zijn dat je dezelfde smaak ervaring (qualia) hebt,terwijl de beoordeling ander is

-> De beoordeling is hetzelfde maar de smaakervaring anders

-> Zowel de beoordeling als de smaakervaring is anders

• Er moet iets verandert zijn-> de Qualia ,de beoordeling of beide

Dennet : Er is geen wezenlijk verschil tussen Chase en Sanborn: Ze drukken zich alleen op een andere manier uit

Eindterm 9.7 Welke van de verklaringen zijn volgens Dennet het meest aannemelijk en waarom?

Aannemelijk dat de Qualia verandert zijn,dus de verklaring van Sanborn
Het is niet wetenschappelijk te onderzoeken,maar mijn experiment laat wel zien dat de Qualia verandert zijn.

Eindterm 9.8 Leg uit dat de smaak van bier pas na verloop van tijd word gewaardeerd en geef aan welke conclusie hieruit getrokken kan worden ten aanzien van Qualia

Je weet niet of je bier lekker vind door gewenning of doordat je smaak verandert is.
Omdat je het niet weet kan je niet van een Qualia uit gaan ,er is dus geen onderscheidt tussen die 2
Je weet niet wat je Qualia is
We praten over qualia alsof we weten wat het is,maar uit het bierexperiment blijkt van niet. Je kan Qualia vasthouden en vergelijken met andere qualia

Eindterm 10.1 Beschrijf welke 3 vormen van bewustzijn kunnen worden onderscheidden en leg uit waarom het fenomenaal bewustzijn het grootste probleem vormt.

1. fenomenaal bewustzijn. De manier waar we de alledaagse werkelijkheid ervaren
2. bewustzijn als het vermogen om er aan te denken ,ergens op gericht zijn. Intentionaliteit. Het besef van het bestaan van dingen
3. bewustzijn voor de toegang die we tot ons denken te hebben.We weten niet alleen iets; we weten ook dat we iets weten.

Deze 3 dingen verschillen nog weer van het zelfbewustzijn: Het besef dat je jezelf blijft

Opdr 16.Waarom zijn de woorden “denken” , “geest” en “bewustzijn” geen synoniem?

Denken is een activiteit, geest verwijst het onstoffelijk deel van de mens ,bewustzijn is dat je weet dat je er bent

Heidegger:
De mens leeft in samenwerking met de dingen , de opkomst van de techniek ziet hij als het noodlot ( onvermijdelijke negatieve gebeurtenis)

Eindterm 12.1 Leg uit welk geheel andere wending Heidegger geeft aan het mens-machine probleem.

In de loop der tijd zijn we ons bondgenootschap met de dingen kwijtgeraakt (zie vb hamer) in plaats daarvan is de techniek ons steeds meer gaan beheersen (bijv. de mob. tel).
Vanaf Aristoteles ziet de mens zichzelf als een subject tegenover alle andere dingen ( je hebt niet door dat je met dingen samenwerkt)

• Moderne tijd (1600) wetenschappelijke groei Descartes

Heidegger : Vanaf de moderne tijd (wetenschappelijke revolutie(descartes) is het ( de kloof tussen mens en dingen) zo erg uit de hand gelopen dat de mens aan het verdwijnen is
Wij hebben onszelf zo afhankelijk gemaakt van de machines dat we zonder de techniek niet meer kunnen bestaan.
De mens heeft zijn eigen aard zolang ontkent dat hij niets wezenlijks meer heeft en daarom is de mens verdwenen.

Merleau Ponty-> Existentialist-> de opvatting dat we bestaan,maar dat je niet kunt zeggen wat je bent.
Ponty is de opvolger van Heidegger,maar hij wil de filosofie aansluiten bij de wetenschap. Het ik is niet bij de geest maar bij het lichaam

Eindterm 12.2 Welke visie heeft Merleau- Ponty op de verhouding geest-lichaam en welke consequenties heeft dit voor mens-machine

Wij ervaren de werkelijkheid op een fundamentelere manier met heel ons lichaam dan de wetenschappen
Met de wettenschappen kun je nooit weten wat het is om een mens te zijn.
De geest is een wijze waarop wij de werkelijkheid ervaren en de machine kan dat niet,want een machine reageert alleen op prikkels van buitenaf en daarom heeft het geen geest.
Menno Lievers (27-04)

2 intuïties

Geest Speciaal Geest Neurofysiologisch

Descartes (vrije wil) hersenproces (wat je gaat doen ligt vast)

Kunnen deze 2 intuïties verenigt worden?

De geest is iets speciaals:

1 Ontologie (de geest bestaat als aparte substantie en kan afzonderlijk van het lichaam bestaan)
2 Epistemologie (onze geest kennen we op een andere manier, kan je jouw geest zien?) kunnen we ervaren hoe het is om een vleermuis te zijn)
3 Semantiek (onze begrippen voor de geest zijn anders dan de begrippen voor het lichaam)

Probleem Dualisme = Causale interacties

Behaviorisme= geest bestaat niet alles is gedrag