Hoofdstuk 1

1.1

1917 De communisten komen aan de macht in Rusland. Dit moest het startschot zijn van een communistische wereldrevolutie --> het kapitalisme moest omver worden geworpen en er moest een eind worden gemaakt aan de uitbuiting.
De Amerikaanse president Wilson lanceert 3 maanden later een plan voor vreedzame wereldorde (belofte van een democratische wereld). Er kwam wel een Volkenbond, maar de V.S. was geen lid.
Van beide ideeen kwam niets terecht. Na 1918 voerde de V.S. een politiek van isolement en de S.U. bleef tot 1945 het enige communistische land.

1933- Wilsons opvolger, Roosenvelt, zette zich in voor een collectieve veiligheid. Hij wilde dat er een sterke volkenorganisatie 1945 kwam om internationale conflicten te bestrijden al dan niet te voorkomen.
1945 De VN werd opgericht met als belangrijkste orgaan de Veiligheidsraad met als vaste leden: V.S., S.U., China, G.B. en Frankrijk. Zij konden als enige beslissingen blokkeren. 10 andere zetels zouden worden afgewisseld tussen de lidstaten.
De twee grote verschillen tussen de Volkenbond en de Verenigde Naties waren dat nu
- De V.S. zelf lid was
- Alle grote mogendheden leiding kregen.
Het liep al gauw mis met de VN:
- na WOII bleven er in feite 2 grote mogendheden over (de V.S. en de S.U.)
- De V.S. en de S.U. waren elkaars tegenpolen -->
De V.S. stond voor kapitalisme : vrij ondernemersschap en democratie
De S.U. stond voor communisme : alle productiemiddelen zijn eigendom van de staat en de communistische partij leid de staat --> een eenpartij stelsel.

1.2

1941 Stalin werd verrast door een Duitse inval. Toen wist hij dat zijn westgrens kwetsbaar was, daarom wilde hij zijn grenzen verleggen naar Oost-Europa. Estland, Letland, Litouwen, het oosten van Polen en het oosten van Roemenie werden bij de Sovjet-Unie ingelijfd en de rest van Oost-Europa bracht hij in zijn invloedsfeer.

Twee dingen zorgde voor spanning tussen de V.S. en de S.U.
- Stalin bracht overal in Oost-EU communistische regimes aan de macht gebracht. (1944-1948)
- De mogelijkheid dat Stalin zijn invloedssfeer zou uitbreiden.

1947 De V.S. lanceerde de Mashallhulp, waarbij miljarden in EU werd gepompt. Dit was een onderdeel van de containment politiek --> het tegenwerken van het uitbreiden van communisme. Deze datum kan ook worden gezien als het begin van de Koude Oorlog
Drie directe redenen voor de containment politiek waren
1946 Stalin eistte een gezamelijke vloot met Turkije, zodat de S.U. in de Middellandse Zee kon varen.
1947 Griekse communistische guerilla strijders dreigden de macht in Griekenland over te nemen.
1945 De verdeling van Duitsland; de S.U. roofde hun deel leeg en de V.S. pompte geld in hun deel. Toen de V.S., G.B. en Frankrijk onaangekondigd een nieuwe munt invoerde sloot Stalin alle toegangswegen tot Berlijn af.

1949 De V.S. richtte de NAVO op.
1950 Stalin richtte het Warschaupact op.

1.3

Eind jaren 40 kreeg Amerika 2 klappen te verwerken
1949 September voerde de S.U. een geslaagde kernproef uit --> De V.S. was niet langer de enige met kernwapens.
1949 Oktober viel China in de communistische handen van Mao Zedong. De oude regering vluchtte naar Taiwan maar bleef wel de plek van China in de Veiligheidsraad bezitten. China was overigens anders dan de EU-communistische landen niet afhankelijk van Stalin.

1949 De S.U. en de V.S. halen hun troepen weg uit Korea. Korea blijft verdeeld.
Stalin geeft toestemming aan Kim il-Sung om Zuid-Korea aan te vallen nadat:
- Mao Zedong met het communisme heeft gewonnen in China.
- Begin 1950 liet de Minister van Buitenlandse zaken van de V.S. doorschemeren Korea niet het verdedigen waard te vinden.
1950 Het communistische Noord-Korea valt Zuid-Korea aan.
De S.U. zou alleen materiele steun geven omdat ze anders misschien een Amerikaanse interventie zouden uitlokken.
President Truman kon laten zien dat hij echt hard tegen het communisme was -> De V.S. reageerde razendsnel en laten weten dat de containment politiek wereldwijd zal worden toegepast. Er werd onder de naam van de VN gevochten waar de S.U. nix tegen kon doen omdat ze weigerde de vergaderingen bij te wonen ivm de Taiwan-kwestie. De V.S. drong ver tot Noord-Korea door waarop op aandringen van de S.U. China hen weer aanviel en deze oorlog 3 jaar lang duurde.

1.4

1949 De V.S. en de S.U. raakte verwikkeld in een wapenwedloop --> race om het sterkste wapenarsenaal te krijgen.
1956 Chroestjov een politiek van vreedzame coëxistentie : de strijd tussen communisme en kapitalisme moest niet via oorlog maar via economische en politieke concurrentie worden uitgevochten.
1960 Openlijke breuk tussen China en de S.U.. Mao Zedong vind de vreedzame coëxistentie verraad van de revolutie.
Dit gebruikte de V.S. om de twee tegen elkaar uit te spelen; dit leidde tot:
1972 Rood China wordt erkend door de V.S. en nam de plaats van Taiwan in bij de VN.

Twee dingen beheerste de wereldpolitiek ná 1945
- De Koude Oorlog
- De dekolonisatie van Afrika en Azië.
De V.S., de S.U. en China probeerde alle drie de nieuwe naties in hun invloedssfeer te krijgen.
De V.S. gaf om de naties voor zich te winnen economisch, politieke en militaire steun. Ze steunden de marionetten- regeringen van de nieuwe naties --> deze waren zelfstandig maar in feite afhankelijk van de grootmachten.
1950 De V.S. koos ervoor om Frankrijk te steunen in hun strijd tegen de onafhankelijkheid omdat Indochina als enige een communistische onafhankelijkheidsbeweging. In het kader van de containment politiek belsuit president Truman Frankrijk militaire steun te geven voor de oorlog in Vietnam.

Hoofdstuk 2 De Vietnamese deling

2.1

1850 Frankrijk begint aan de bezetting van Vietnam
1884 Vietnam was geheel in de handen van de Fransen.
Frankrijk beweerde Vietnam te willen moderniseren, maar dit gebeurde slechts op hele kleine schaal. Een heel klein deel van de bevolking bekeerde zich tot het katholieke geloof maar de meeste bleven boeddhistisch. Het grootste deel van de bevolking was arm en boer. Het noorden van Vietnam was minder aantrekkelijk voor de Fransen omdat het minder vruchtbaar was en hier was de invloed van de Fransen ook minder.

1890 Ho Chi Minh wordt geboren
1911 Ho Chi Minh verlaat Vietnam als zeeman en komt te werken in onder meer de V.S. en Engeland.
1919 Ho Chi Minh wordt communist en een bekende figuur --> hij levert in Frankrijk een petitie in waarin hij vraagt om zelfstandigheid en democratie voor zijn land ( Ho was geïnspireerd door president Wilson die nieuwe wereldorde wilde gebaseerd op het nationale zelfbeschikkingsrecht).
De petitie leverde niets op en Ho voelde zich bedrogen door de Amerikaanse lokzang van vrede --> hij werd communist.
1920 Overtuiging tot het communisme voor Ho na brochure waarin Lenin alle communisten opriep gezamenlijk te vechten tegen de onderdrukking van de koloniën en daarbij het westerse imperialisme --> het streven van de kapitalisten om de hele wereld aan zich te onderwerpen.
Na deze overwinningen zouden ze de communistische revolutie moeten ontketenen en een einde maken aan het privé-bezit.

2.2

1923 Ho Chi Minh vertrekt naar de S.U. waarna hij naar Zuid-China wordt gestuurd. Van daaruit moest hij aanhangers voor het communisme in Vietnam winnen. Dit leidde tot het oprichten van een communistische partij.
1930 In Hong Kong wordt de Indochinese Communistische Partij (ICP) opgericht.
1930 Op het platteland braken hongersnoden uit en de Fransen traden keihard op. Dit had ter gevolg dat de aanhangers van de ICP ook keihard werden vervolgd. Ho Chi Minh was in China gebleven en bestuurde vanuit daar zijn partij.
1941 Ho Chi Minh keert voor het eerst in 30 jaar terug naar Vietnam waar hij de Vietminh opricht, een nationale bevrijdingsbeweging onder communistische leiding.
Dat hij onder communistische leiding stond zou voor de buitenwereld geheim blijven omdat de Vietminh alle nationale krachten moest bundelen. Het eerste doel was afhankelijkheid en het doel daarna zou revolutie zijn.
De Vietminh vormde een leger onder de leiding van Vo Nguyen Giap, een voormalige geschiedenis leraar.
De oprichting van de Vietminh viel bewust samen met de komst van de Japanners.
1945 Maart :Japan zet het Franse bestuur in Vietnam aan de kant, ze slagen er echter niet in het hele land te controleren
De Vietminh kreeg delen van het Noord-Vietnamese platteland onder controle.
1945 Augustus: Japan zakt in nadat de V.S. bommen heeft gegooid.
De Vietminh maakt hiervan gebruik en geven het sein voor algehele opstand --> ze krijgen bijna heel Vietnam in handen.
1945 September: Ho Chi Minh roept de onafhankelijkheid van Vietnam uit.
De V.S. steunt Ho Chi Minh niet en de Fransen keren terug. Ook nadat Ho om hulp heeft gevraagd helpt de V.S. hem niet.
- De V.S. wisten dat Ho eigenlijk een communist was
- De V.S. wilden Frankrijk niet voor het hoofd stoten.

1946 Ho Chi Minh onderhandelt met Frankrijk over de onafhankelijkheid.
De onderhandelingen mislukken en Ho keert terug naar Vietnam. (mei - september)
1946 Generaal Giap roept de oorlog tegen Frankrijk uit (december). Openlijke oorlog tussen Frankrijk en de Vietminh.

De Fransen waren niet opgewassen tegen de guerillatactiek van de Vietminh --> de zwakker bewapende partij (Vietminh) gaat grote confrontaties uit de weg en houd zich schuil onder de bevolking. Ze probeerde de vijand door korte verrassingsaanvallen te verzwakken.

1950 Stalin interesseerde zich niet meer voor Vietnam en de Vietminh moest het alleen oplossen. Stalin erkende de Democratische Republiek Vietnam (DRV) niet eens (uitgeroepen door Ho). Maar de communistische machtsovername van China verandere dit. China zou zich richten op Azie en erkende de DRV.
China ging wapens en adviseurs leveren.
Ook de V.S. erkende de marionettenregering en Truman besloot de Franse oorlogsinspanningen met geld en materieel te steunen. Dit was een deel van de containment politiek.

2.3

1954 De V.S. betaalden 80% van de Franse oorlogsinspanningen.
Er waren erg veel doden aan beide kanten en de oorlogsmoeheid was toegeslagen. Er werd besloten op een conferentie met alle grootmachten om te zoeken naar een oplossing.
1953 Fransen nemen een fort in bij een afgelegen bergvallei Dien Bien Phu --> daar werd geprobeerd de Vietminh van Laos af te snijden. Wekenlang werd er gevochten en toen duidelijk werd dat de Fransen het niet zouden redden vroeg Parijs de V.S. om luchtsteun. Er werd niet geholpen omdat de V.S. niet als enige wou helpen en Engeland het te gevaarlijk vond.

1954 5 mei De Amerikaanse president Eisenhower lanceert de dominotheorie waarmee hij duidelijk maakt dat de VS niet zullen toestaan dan Vietnam in de communistische handen valt. (de angst dat na een communistische overwinning in een bepaald gebied ook andere gebieden in de regio in communistische handen zouden vallen --> belangrijkste reden om tegen de opmars van communisme in Vietnam in te gaan).
7 mei Dien Bien Phu valt en het grootste deel van Vietnam is in de handen van de Vietminh.
8 mei Begin van de conferentie van Genève.
21 juli Ondertekening Geneefse Akkoorden.(V.S. weigert te ondertekenen) Vietnam wordt verdeeld. Directe wapenstilstand en Vietnam moest neutraal blijven (geen van beide delen mochten zich aansluiten bij een bondgenootschap). Er ontstaat een communistisch Noord-Vietnam en een door Amerika gesteund Zuid-Vietnam. Frankrijk trekt zich terug. Er zou een nationale verkiezing komen in 1956 waarna het hele land zou worden verenigd.
Ho was niet tevreden --> Hij moest land inleveren en Vietnam was verdeeld.
8 sept Vorming van de Zuid-Oost-Aziatische Verdediging Organisatie (ZOAVO). Anti-communistische landen die de NAVO van Azië moesten zijn. Vietnam werd geen lid.

2.4

1955 Zuid-Vietnam verwerpt het aanbod van Noord-Vietnam om over de aanstaande verkiezingen te praten. Zij geloven er niet in dat de verkiezingen democratisch zullen zijn.
1954 Aan beide kanten van Vietnam werd een nieuwe natie opgebouwd. Noord-Vietnam was een eenpartijstaat; andersdenkenden werden vervolgd. Het opbouwen van de economie ging langzaam. Veel slimme Vietnamezen waren naar het Zuiden gevlucht. Er werd campagne gevoerd op het platteland.
1958 De partij had het platteland voldoende onder controle om toch nog het privé-bezit af te schaffen.
1954 Op de Geneefse Conferentie was Ngo Dinh Diem tot premier van Zuid-Vietnam benoemt. Hij was fel anti-communistisch, fel nationalist en fel tegen het Franse kolonialisme. Hij was een katholiek die omdat hij niets met de Vietminh of de Fransen te maken wilden hebben al in 1950 was uitgeweken naar de V.S.. De V.S. pompte miljarden aan steun in Zuid-Vietnam maar Diem gebruikte dit om een politiestaat op te bouwen. Er was veel corruptie en communisten vluchtten of werden zwaar vervolgd.
1959 Er waren nog maar enkele honderden communisten in Zuid-Vietnam, Diem werd als een held gezien in de V.S..