Liefde die voor altijd leeft....

Mijn verslag gaat over de voorstelling van Aïda, een Joop van den Enden productie.
Regie door Robert Falls, choreografie door Wayne Cliento.
De hoofdrollen werden vertegenwoordigd door:
Chaira Bordeslee - Aida
Bastiaan Ragas en (na zijn vertrek en tijdens mijn voorstelling) Renée van Kooten - Radames
Antje Monteiro - Amneris
Frans van Deursen - Zoser
Marlon David Henry - Mereb
Aïda is een dramatische musical over een onmogelijke liefde tussen een legeraanvoerder en een slavin. Ondanks het droeve clichématige verhaal zit er ook nog wat van humor in het stuk.
De voorstelling heb ik gezien in het Fortis Circustheater in Scheveningen. De kaartjes had ik van mijn ouders gekregen, voor mijn verjaardag in februari. Als sinds november liep ik te zeuren dat ik zo graag naar Aïda wilde en of ze de kaarten alsjeblieft voor Sinterklaas of Kerst als kado wouden geven. Eindelijk had mijn zeuren iets uitgehaald.
Ik kreeg twee kaarten en heb Pieta mee genomen naar de show. Zij voelde net zo veel bij het stuk, misschien wel meer dan ik.

Je komt binnen in een nog lichte zaal. Voor je zie je een hele grote donkerblauwe doek, met daarop een groot Egyptisch oog. Gespannen ga je op je plaats zitten en wacht tot de voorstelling begint. Hier heb je al maanden naar uit gekeken. Je luisterde non-stop de cd, bekeek sites en dacht er de hele tijd aan. Dan eindelijk ga je de show zien en weet je wat voor beelden er bij de al o zo prachtige muziek horen.

Vantevoren had ik het boekje gelezen wat bij de cd zat. Daarin stond het hele verhaal beschreven. Ik wist dus al dat het over een onmogelijke liefde ging tussen twee mensen uit verschillende culturen. Een clichématig Romeo & Juliët verhaal dus. Het alles speelde zich af in Egypte, tussen een legerofficier en een Nubische slavin. Daarbij kwam nog de verloofde van de legerofficier, dochter van de farao.

Het licht gaat uit, langzaam licht het oog op het doek op, de hele zaal is stil. Een ontzettend mooi moment, ik voel de emotie in één keer omhoog schieten. Het doek gaat open en ik zie iets wat ik niet verwacht had. Een totaal wit decor, met overal vitrines en mensen in het wit gekleed. Het blijkt een museum. Alle mensen lopen normaal rond, op twee na. Een simpel gekleedde donkere vrouw en een iets minder simpel gekleedde blanke man hebben een vreemd soort oogcontact. Op hun gezicht ligt een blik van herkenning, maar je ziet dat ze elkaar niet kunnen plaatsen.
Dan opeens draait Amneris, een vrouwelijke farao, zich om en stapt uit haar vitrine. Ze neemt het publiek terug in de tijd mee naar Egypte, dat in oorlog is met zijn buurland Nubië. Een prachtig decor verschijnt. Vanaf de eerste noot die ze zingt voel ik een enorme brok in mijn keel en kippenvel verschijnt over mijn hele lichaam.

De rol van Amneris wordt vertegenwoordigd door Antje Monteiro, een ontzettend grappige vrouw met een dijk van een stem. Ze weet de humor uit het stuk precies goed te pakken en kan mensen meeslepen in haar onwetendheid. Aan de andere kant kan ze ook weer ontzettend veel gevoel op je overbrengen. Dé ingrediënten voor een goede acteur als het aan mij ligt.

Aïda, de Nubische prinses, wordt aan de oever van de Nijl gevangen genomen door de Egyptische legerkapitein Radames. Hij schenkt haar bij terugkomst als slavin aan zijn verloofde, farao’s dochter Amneris. En dan gebeurt het onvermijdelijke... Radames wordt verliefd op Aïda. En hoewel zij eerst niet geïnteresseerd lijkt, valt ze uiteindelijk nog net iets te snel voor de verloofde Radames. Er ontwikkelt zich een driehoeksrelatie. Heftig acteerwerk ,hartverscheurende zang en sensuele liefdesduetten. Ademloos kijk ik toe, in de pauze blijf ik ongeduldig zitten. “Ga dan verder!” schiet het honderden keren door mijn hoofd.

Chaira Bordeslee en Renée van Kooten speelden de rollen van Aïda en Radames. Ik was blij met Renée. Ik had Bastiaan Ragas' stem op mijn Aïda cd staan en als de muziek niet zo mooi was geweest had zijn stem voor mij de hele cd verpest. Renée zong fantastisch en zijn acteerwerk was heel eerlijk.
Van Chaira was ik minder onder de indruk. Haar stem was mooi, zeker, maar ze haalde hier en daar haar noten niet en haar spreekstem begon naarmate het stuk verder ging een beetje te vervelen. Haar uitdrukking en passie waren echter wel weer heel goed.
De kostuums waren simpel, maar niet té simpel. Precies zoals het hoort. Mannen in lange pofbroeken, met open hesjes. Slavinnen in lange gewaden en doeken om hun hoofd. Amneris, en haar hofdames, in prachtige gewaden van allerlei soorten stoffen. Alles klopte, de kostuums gaven duidelijk de positieverschillen tussen de mensen aan.
Het decor was misschien wel nog simpeler dan de kleding, maar wel indrukwekkend. Het plaatste de sfeer van het verhaal ontzettend goed. Ook de lichten werkten mee aan een perfecte 'feeling'.

Als de pauze afgelopen is, en het licht weer uit is, verschijnt er een driehoek van paars licht op het podium. In de linkerhoek zie je Amneris staat, die begint te zingen. Als zij klaar is verschijnt opeens Radames achterin de driehoek, ook hij begint te zingen. Als hij klaar is zingen hij en Amneris samen. Als laatst begint Aïda te zingen, die opdoemt in de rechterhoek. Daarna zingen ze alledrie. Prachtig, het raakt me echt. De spelers doen alles zo vol overtuiging en in hun stem klinkt zo veel emotie.
De vader van Radames komt achter de geheime verhouding tussen zijn zoon en ‘die slavin’. Hij neemt maatregelen, hij wil koste wat kost zijn zoon op de troon krijgen. Hij stuurt een leger naar het kamp van de Nubische slaven en laat ze om Aïda vragen. Nehabka, een vriendin van Aïda (met overigens een prachtige donkere stem), besluit haar leven te geven voor haar vaderland en zegt dat zij Aïda is. Ze wordt uit het kamp gehaald en vermoord.
De trouwerij van Amneris en Radames komt steeds dichterbij. Aïda komt erachter dat haar vader, de koning van Nubië, gevangen is genomen en besluit haar vaderland boven de liefde te verkiezen. Ze beveelt Radames haar te vergeten en met Amneris te trouwen. Tijdens de trouwerij wil zij er vandoor gaan om haar volk zijn koning weer terug te geven. Een dramatisch afscheidslied waarbij de emoties weer hoog opspelen.
Zo gezegd zo gedaan, Radames verschijnt op de trouweceremonie. Maar net op het moment dat hij en Amneris getrouwd gaan worden, wordt er alarm geslagen. "De koning ontsnapt!" Het leger wordt naar de haven gestuurd, Radames gaat alvast vooruit om poolshoogte te nemen. Als hij ziet dat Aïda mee helpt aan het ontsnappen van haar vader breekt Radames' hart. Dat Aïda hem om zo'n reden heeft gevraagd met Amneris te trouwen... Het leger arriveert en er ontstaat een gevecht. Een Nubische slaaf verdedigt zijn koning en prinses en wordt daarbij doodgestoken. Een moment van volle actie, met een ontroerend einde. "Aïda, breng me thuis" zijn Merebs laatste woorden.
Aïda's vader weet nog te ontsnappen, en neemt Mereb mee in zijn boot. Aïda blijft achter. Zij en Radames worden gevangen genomen, op schuld van verraad. Ze worden voor de farao gedaagd. Zijn oordeel is levend begraven. Dat is de straf die er staat op verraad, in welke vorm dan ook. De farao is ernstig ziek, hij zal bijna sterven. Zijn dochter zal bijna de troon van hem over moeten nemen. Amneris wil haar eerste dienst als leider bewijzen. Ze heeft toch van Radames gehouden en Aïda vertrouwde ze alles toe. Vanwege de speciale band met de twee veroordeelden vraagt ze haar vader om hen dan samen in een graf te stoppen, zodat ze tenminste nog samen de dood in de ogen kunnen kijken. Ze krijgt uiteindelijk goedkeuring.
Het decor verdwijnt en Aïda en Radames zingen een hartstochtelijke reprise van één van hun liefdesduetten. Terwijl ze aan het zingen zijn komt er een graftombe het toneel op, waar ze in gaan zitten. Alleen in de graftombe is licht, de rest van het decor is donker. Je voelt de benauwdheid, je ziet de wanhoop. Aïda probeert met man en macht een uitgang te vinden, of in elk geval een ademgaatje...tevergeefs. Teneergeslagen zoekt ze Radames' hand, volledig op de tast. De twee gaan tegen elkaar aan zitten en beloven elkaar te zoeken wanneer ze dood zijn. Al duurt het honderd levens lang. Een allerlaatst liefdesduet, zacht en totaal toegegeven aan hun lot, terwijl de ingang van de tombe steeds kleiner wordt. Uiteindelijk is hij afgesloten en is het donker op het toneel. De emoties hebben bij mij nu hun grens berijkt. Ik klap bijna uit elkaar. Huilen kan ik alleen niet, de hele zaal is doodsstil.
Het toneel wordt weer licht, er is nu een ander decor. Amneris start het laatste lied van de show. Ze zingt over de twee geliefden, die met de dood een betere tijd startten. Ze zingt over over hun verhaal, dat als een vlinder van vandaag naar morgen zweeft... hun liefde die voor altijd leeft...
De laatste scène, je begeeft je weer in het begin van de show. Je hoort dezelfde muziek, je ziet weer het museum. Weer zie je de donkere vrouw en de blanke man. Samen staan ze voor de graftombe in één van de vitrines als elkaars blikken weer kruizen. Ze lopen van elkaar weg, allebei naar een uithoek van het podium. Dan toch draaien ze zich om.. ze lopen naar elkaar toe, terwijl het doek achter hun aan gaat. Net voordat ze elkaar berijken, sluit het doek.

Ik blijf zitten, volledig kapot. Als het doek weer open gaat en de buigingen beginnen ga ik staan. Ik klap zo hard en zo veel ik kan, terwijl opeens de tranen beginnen te stromen. Ik weet niet hoe lang de buigingen hebben geduurd, maar ik heb gehuild tot het moment dat ik het theater uit liep. Nog steeds, nu ik dit verslag schrijf of wanneer ik de muziek luister, bekruipen allerlei gevoelens me. De overweldiging, de eerlijkheid van het spel, de hoge zangkwaliteiten, het gevoel, de passie. Ik zou zo weer in huilen kunnen uitbarsten, wat ook nog regelmatig gebeurt wanneer ik de muziek hoor. Aïda is gewoon een musical waar ik iets heel speciaals mee heb. De liedjes kunnen me troosten wanneer ik me vervelend voel, ze kunnen me aan het denken zetten, ze kunnen ervoor zorgen dat ik juist alles uit me huil en me opgelucht voel, ze kunnen me in vrolijke buien uit mijn dak laten gaan. Ook zijn er merkwaardig genoeg veel songteksten die verschillende situaties beschrijven waar ik nu, of in elk geval op het moment dat ik naar de show ging, mee zat.
Ik heb de show gezien op de dag voor ik mijn eerste openbare avondvoorstelling van Guys & Dolls had. Ik was eerst heel onzeker over mijn prestaties op het podium en deed niks anders dan aan mezelf twijfelen. Maar Aïda gaf me op de één of andere manier kracht om te genieten van mijn voorstellingen en motiveerde me heel erg.
Helaas draait Aïda niet meer in de theaters in Nederland. Soms mis ik het heel erg, het is gewoon een vervelend idee dat ik de voorstelling niet meer zal kunnen zien. Maar wat er ook gebeurt, ik zal een band blijven voelen met de show en de muziek, en mijn liefde voor Aïda zal, net als in het stuk, voor altijd leven...