Schilderijverslag CKV

Geschreven door:	h\'it [meer]
Datum ingestuurd:	22 november 2003
Niveau:	6 vwo
Woorden:	488
Opvragingen:	1340 (8 deze maand)
Waardering:	Currently 2.25/5 1 2 3 4 5 2.3/5 (8 stemmen)

Download dit verslag in PDF-formaat

De Heilige Christophorus.
Jeroen Bosch(1453-1516), ca. 1505

Dit is een tweedimensionaal kunstwerk in de vorm van een schilderij. Het bestaat uit een paneel dat is gemaakt van vier verticaal aan elkaar gelijmde planken. De daarop met penseel geschilderde olieverf is meteen op de grondering aangebracht en daarna pas met een impregnatielaag bedekt. De verflaag bestaat uit hoogstens twee lagen.

Het licht op het schilderij komt recht van boven, maar de lichtbron zien we niet. Er is vooral gebruik gemaakt van schaduw op en rond Christophorus. Bosch heeft gebruik gemaakt van natuurlijke kleuren, waardoor de figuur en omgeving er natuurgetrouwer uitzien. Omdat hij in het rood gekleed gaat en het kind op zijn schouders ook, steken zij duidelijk af tegen de groene achtergrond.
In het schilderij wordt ruimte geschept door perspectief en door het belangrijkste tafereel op de voorgrond te zetten en de andere tafereeltjes, kleiner erachter af te beelden.
De vormen die Bosch heeft geschilderd zijn organisch, zodat ze zoveel mogelijk proberen de werkelijkheid te benaderen.
Er is bijna geen sprake van compositie in dit schilderij. De kijkers blik wordt eerst naar Christophorus getrokken en daarna pas na de andere tafereeltjes, maar daar zit geen echte ordening in.
In het schilderij wordt beweging gesuggereerd doordat de heilige voorovergebogen staat en de mantels van de heilige en de Heiland op zijn schouders zijn geschilderd alsof ze met de wind meewapperen.

Op het schilderij is de Heilige Christophorus te zien, die de Heiland naar de overkant van de rivier draagt. Op de achtergrond staat links een man die en beer probeert op te hangen. Nog verder naar achteren zien we een draak uit de burcht vliegen en een stad in brand staan. Dan is er nog de kruik die dienst lijkt te doen als huis voor het bebaarde mannetje rechts. Het opvallendste beeldaspect hierbij is dat de twee op de voorgrond veel groter zijn geschilderd dan de rest, terwijl dat in verhouding niet lijkt te kloppen. Een ander opvallend gegeven is dat de dingen die zich op de achtergrind lijken af te spelen geen direct verband hebben met de legende van de Heilige Christophorus. Daarom is het ook niet duidelijk wat de schilder ons probeert duidelijk te maken met dit schilderij, behalve dat het een religieuze illustratie is bij het verhaal van Christophorus.

De ziens-, beleef-, en verbeeldingswijze van Jeroen Bosch is niet echt bekend. Over deze mysterieuze schilder is niet veel meer bekend dan de periode waarin hij leefde, zijn woonplaats en zijn huwelijk. Er zijn ook niet veel kunstwerken van hem bewaard gebleven, dus moeten we zijn zienswijze opmaken uit relatief weinig werken.
Het is meteen duidelijk dat Jeroen Bosch een gelovig persoon was. Het is ook bekend dat hij zich waarschijnlijk heeft aangesloten bij Het-Lieve-Vrouwe-Broederschap. Zijn christelijke ideeën komen in de meeste van zijn schilderijen naar voren. Natuurlijk is het ook duidelijk dat Jeroen Bosch een levendige verbeelding had, gezien zijn verbazingwekkende creaturen in verschillende schilderijen, waarvan we hopen dat ze alleen maar in zijn verbeelding bestonden.