Boekverslag Maarten 't Hart
De vlieger
Heb je zin om een korte enquête in te vullen over jouw ergernissen op school? Meedoen kost een paar minuutjes van je tijd.
Geschreven door: | |
Datum ingestuurd: | 22 februari 2002 |
Niveau: | 3 vwo |
Taal: |  |
Woorden: | 1604 |
Opvragingen: | 2672 (24 deze maand) |
Waardering: |
Titel: | De vlieger |
Auteur: | |
Jaar van uitgave: | 1998 |
Moeilijkheidsgraad: |
|
Thema: |
Auteur: | |
Geslacht: | man |
Nationaliteit: | Nederlands |
Geboren: | 23 november 1944 |
Informatie: | |
Populaire titels: |
|
| ... | |
3. De vlieger |   |
4. De vlieger | |
5. De vlieger | |
6. De vlieger | |
7. De vlieger | |
8. De vlieger | |
9. De vlieger | |
10. De vlieger | |
11. De vlieger | |
... meer | |
Zakelijke gegevens:
Titel: De vlieger
Naam auteur: Maarten ’t Hart
Uitgever: De arbeiderspers, Amsterdam-Antwerpen
Verschenen in: 1998
Achtergrondinformatie over de schrijver:
Maarten ’t Hart woonde zelf vroeger ook in Maassluis. Daar speelt het boek zich af, alleen heeft het een andere naam gekregen, Boonersluis. ’t Hart is zelf ook gereformeerd opgevoed, maar is afgehaakt, al in zijn studententijd, onder anderen doordat zijn moeder keelkanker kreeg. Zijn vader was ook grafmaker. Hierdoor lijkt het boek wel een biografische achtergrond te hebben.
Samenvatting van de inhoud:
Het verhaal speelt zich af in de late jaren 50. De ik-verteller, Maarten, woont, samen met zijn vader, moeder broertje en zusje in Boonersluis. Hij gaat naar het Lyceum en leest heel veel, wat zijn vader niet leuk vindt, want hij ziet liever dat hij wat meer op de “gewone” jongens zou lijken, en kattenkwaad uithalen. Zijn vader werkt als grafmaker op de gemeentelijke begraafplaats, en komt vaak thuis met een sterk verhaal, bijvoorbeeld over Rampenne, een doofstomme heer, met wie hij communiceert d.m.v. briefjes. Die briefjes zorgen voor een grote rotzooi op de door hem zo keurig onderhouden begraafplaats.
Op een gegeven moment moet de vader een katholieke vrouw begraven. Dit is al erg ongewoon, maar als hij er ook nog een kruis op moet zetten met een Jezusbeeld erop wordt het nog veel ongewoner voor hem. Hij is namelijk gereformeerd, en “papen”(Rooms-katholieken) zijn een soort uitschot. Het grote voordeel van het beeld is dat het verpakt is in mooi papier en essenhouten latten, zeer geschikt om een vlieger van te maken. Dit gaan vader en zoon dan ook doen, hoewel Maarten amper de gelegenheid krijgt om iets te doen.
Op een avond gaan ze de vlieger voor het eerst oplaten naast de Katholieke begraafplaats in het dorp. Vader gaat met grote belangstelling ook een kijkje nemen op die begraafplaats. Omdat zijn vader zo geïnteresseerd is in die begraafplaats, wordt hij lid van de katholieke bibliotheek. Nu kan hij 2 maal zoveel boeken tegelijk lenen, omdat hij al lid is van de openbare bibliotheek.
Als Maarten op een dag alleen gaat vliegeren, snijden 2 jongens het touw door, en de vlieger stort neer in het dorp. Pas een half jaar later ziet Maarten, op een wandeling door het dorp, voor een raam zijn vlieger staan, met een bordje erbij: Vlieger neergedaald. Het blijkt het huis te zijn van Ginus van Diepenburgh. Hij is erg jaloers op Maarten, omdat hij ook zo graag had willen doorleren. Hij heeft een vrouw en een dochter, Machteld. Zij zit bij hem op catechesatie (uitleg van het geloof). Maarten vindt haar een aantrekkelijke en interessante vrouw. Na een paar vragen beantwoord te hebben, krijgt hij zijn vlieger terug. Enige tijd later verhuist Ginus met zijn gezin naar een huis vlak achter dat van Maarten. Vanuit zijn zolderkamer kan hij zo bij hun in de woonkamer naar binnen kijken. Ook blijken zij naar de zelfde kerk te gaan. Ginus en Maartens vader kunnen het erg goed met elkaar vinden, vooral omdat ze beiden gek zijn op dammen.
Dan komt op een dag de pastoor naar de begraafplaats. Hij wil graag dat Maartens vader de hele katholieke begraafplaats overzet naar de gemeentelijke, omdat op de plaats van de katholieke begraafplaats nieuwbouw komt. Dit wil Maartens vader alleen doen met groot materieel: een dragline. Dit wordt hem geweigerd. Later komt de chef van de afdeling en zelfs de burgemeester dit verzoek herhalen, maar Maartens vader houdt zijn poot stijf: alleen met een dragline. Ondertussen heeft hij wel Ginus als assistent gekregen.
Dan krijgt Ginus ineens het gevoel dat de kerk al eeuwen fout zit. Het gaat dan om deze zin uit het Onze Vader: “En vergeef ons onze zonden, gelijk ook wij vergeven onze schuldenaren.” Hieruit concludeert Ginus dat Jezus niet aan het kruis had hoeven sterven, maar dat medemensen vergeven al genoeg is. De kerk leert echter al eeuwen dat Jezus is gestorven voor onze zonden, en daarom start de kerk een “afscheidingsprocedure”, wat wil zeggen dat als hij niet terugkomt op zijn mening, hij uit de kerk wordt gezet. Ginus houdt echter voet bij stuk en krijgt alle ouderlingen, dominees en zelfs een hoogleraar theologie bij hem thuis. Zij proberen Ginus te overtuigen met bijbelteksten, maar Ginus legt daar met groot gemak bijbelteksten tegenover. Als Ginus weer mensen op bezoek heeft om hem te “bewerken” komt Maartens vader bij hem op de zolderkamer om het gesprek te volgen. Omdat hij ook veel van de bijbel afweet, kan hij redelijk volgen waar Ginus en zijn bezoek in de bijbel aan het bladeren zijn. Als ook zijn dochter ook nog eens ongetrouwd zwanger blijkt te zijn is hij helemaal geen mens meer. Door samenwerkende pastoors wordt hij omgepraat om de begraafplaats te verhuizen, terwijl zij voor een man voor Machteld zorgen. Dit huwelijk wordt een met veel geweld. Hier is Maarten ongewild een keer getuige, en later slachtoffer van: met de mattenklopper krijgt hij een afranseling, die hij als “plezierig” ervaart.
Zijn vader heeft nu een probleem. Hij moet nu eigenlijk, tegen zijn zin in, toch wel de katholieke begraafplaats verhuizen, want Ginus kan dat niet alleen doen. Maar, dit moet wel zonder draglines gebeuren.
Ondertussen solliciteert de vader met hulp van zijn zoon naar de functie van grafmaker in Delft. Door een ongelukkige samenloop van omstandigheden wordt niet hij, maar Ginus daar aangenomen. Dit is een uitkomst voor hem, omdat hij is Boonersluis geen makkelijk leven leidt na uit de kerk zijn gezet. Nu moet vader de begraafplaats alleen verhuizen. Hij krijgt alleen nog een commissie van pastoors langs. Maar doordat hij deze mannen erg schoffeert in het gesprek, besluiten ze om het niet door hem te laten doen.
Als hij dan later met zijn zoon daar wandelt, blijkt dat ze de begraafplaats zelf aan het verhuizen zijn…..met draglines!
EPILOOG:
Deze speelt in de jaren 90. Maarten wordt hierin, als actie voor Amnesty International, vastgeketend in een kooi. Verrassend genoeg wordt hij vastgeketend door: Machteld! Zij is nu meesteres in een SM-club. Ze knopen een gesprek aan. De verhuizing was een goed idee: Ginus kon zelfs met zijn ideeen weer terecht in een kerk, de doopsgezinde. 10 jaar later is hij aan kanker overleden. Ze maken zelfs een afspraak dat Maarten een keer langskomt in de SM-club. Ook heeft hij nog een gesprek met 2 oude mannen, die zijn vader gekend hebben.
Verdieping:
Ik vond die een erg leuk, boeiend en interessant boek. Het onderwerp spreekt mij erg aan, omdat ik zelf ook gereformeerd ben. Het heeft mij ook geleerd, hoe de kerk tegenover andersdenkenden staat. Ik vind het erg knap geschreven, je hebt er haast een bijbel bij nodig, omdat er veel teksten in genoemd worden.
Doordat er veel in gebeurt blijft het boeien. Het boek is chronologisch verteld, en daardoor goed te begrijpen. Het volgt elkaar ook logisch op. De gebeurtenissen zijn niet altijd verrassend, maar wel humoristisch. Dit komt door de vertelwijze, denk ik. Door het boek ben ik wel na gaan denken, over het punt waar Ginus over valt. ( Ik ben het er volstrekt mee oneens).
De gebeurtenis die het meeste indruk op me heeft gemaakt is het moment dat de predikant bekend maakt dat Ginus in de ban gedaan wordt, uit de kerk gezet. Dan leest hij het bijbehorende formulier voor, en ondertussen kijkt Maarten naar een raam in de kerk. Dit gaat over een bijbelverhaal, dat de hele voorgaande geschiedenis een beetje samenvat. Dan moet Ginus de kerk verlaten, en gaat eerst voor in de kerk in het volle zonlicht staan.
De hoofdpersoon is bepaald geen held, maar een gewone jongen van ongeveer mijn leeftijd. Ik zou niet op hem willen lijken, omdat hij eigenlijk niets anders is dan ik. Hij inspireert mij niet. Eigenschappen die ik bewonder aan de personages zijn van vader het feit dat hij mooi kan vertellen, en van Ginus de standvastigheid die hij heeft. Alle personages gingen voor mij leven, omdat het zo in mijn omgeving zou kunnen gebeuren. Ze lijken allemaal op gewone mensen. Ze reageren onvoorspelbaar, omdat ik het hele gebeuren van in de ban doen niet ken. Het meest kom je te weten van Ginus, en zeker genoeg om zijn gedrag te begrijpen. Ik ben het oneens met de beslissing van Ginus om tegen de kerk te zijn, maar eens met de beslissing van vader om de katholieke begraafplaats niet te verhuizen. De personages zijn erg knap neergezet, en blijven duidelijk, ze gaan niet door elkaar heen lopen.
Het hele boek bestaat eigenlijk uit 2 hoofdlijnen: de katholieke begraafplaats en het in de ban doen van Ginus. Deze 2 hangen in het boek met elkaar samen, en dat is erg knap omdat het 2 totaal andere dingen zijn. Het is een spannend en boeiend verhaal, omdat je wilt weten wat er uiteindelijk gebeurt met Ginus: Uit de kerk of niet? En verhuist vader de begraafplaats of niet? Het boek is logisch opgebouwd, maar wel ingewikkeld voor mensen die niet met de gereformeerde gewoonten bekend zijn. Het is goed opgebouwd, op een manier die bij het onderwerp past. Er zitten wel een aantal herinneringen in het boek, maar dat maakt het verhaal alleen maar duidelijker. Het eind, de epiloog, is erg mooi. Hierdoor blijf je niet met vragen zitten, want de vragen die ik had werden door de epiloog opgelost.
Het verhaal is redelijk lastig om te lezen, omdat je de kerkgebruiken moet kennen om het te snappen. Voor mensen die dat niet kennen, wordt het naar mijn mening niet goed genoeg uitgelegd. De verhouding tussen beschrijving, gesprekken en weergave van gedachten/gevoelens is zeer goed. Dit maakt het boek goed te lezen. Het taalgebruik is wat ouderwets, maar past erg goed bij het onderwerp.
Dit verslag is bedoeld als naslagwerk. Gebruik geschiedt op eigen risico. De verslagen op Scholieren.com zijn ingestuurd door middelbare scholieren (tenzij anders vermeld) en worden niet gecontroleerd op fouten. Heb je in dit verslag een fout gevonden of heb je een aanvulling? Laat het ons dan weten.
© Scholieren.com 2009