CASA Nederland en Scholieren.com reiken dit jaar de CASA Werkstuk Award uit. Het allerbeste werkstuk wint een reis voor 2 personen t.w.v. €500, een snuffelstage en eeuwige roem! Dit jaar is het thema abortus. De redactie bedacht alvast 13 invalshoeken, klik hier en stuur je werkstuk op.
ff n studiebreak
Experiment: geen Twitter, mail en Whatsapp meer voor Nina. Wel faxen, brieven in enveloppen en ouderwetsch bellen.
geef je mening
Tjeerd pleit tegen internetdaten. Heb jij al eens een date (of meer) gehad met iemand die je online leerde kennen?
Boekverslag Harry Mulisch
De aanslag
Geschreven door: | anoniem (3 vwo) [meer] |
Datum ingestuurd: | 29 januari 2002 |
Taal: |  |
Woorden: | 1.600 |
Bekeken: | 2901 keer (4 deze maand) |
Waardering: | |
Deel op: |
|
(1986)Harry Mulisch, de Aanslag, Uitgeverij De Bezige Bij, 1992.
Motivatie van de keuze
Ik heb dit boek gekozen omdat ik wist dat de belangrijkste gebeurtenis zich in de oorlog afspeelt en ik hou erg van oorlogsboeken. Dat komt doordat ik me vaak goed kan inleven in de personen die de oorlog hebben meegemaakt.
Kort weergave van de inhoud
In Haarlem in januari van 1945, als de oorlog bijna afgelopen is, begint het verhaal in het huis van de familie Steenwijk. De familie Steenwijk bestaande uit Anton (12), Peter (17) en hun ouders worden opgeschrikt door een aantal schoten. Ze kijken door het raam en zien Fake Ploeg, hoofdinspecteur van politie en NSB-er, liggen voor het huis van hun buren, meneer Korteweg en zijn dochter Karin. Meneer Korteweg en Karin komen naar buiten en slepen het lijk van Ploeg naar het huis van de familie Steenwijk. Daarom rent Peter naar buiten om Ploeg weer weg te slepen van hun huis. Dit gebeurt te laat want de Duitsers komen eraan. Dus wordt Peter doodgeschoten en even later worden ook de ouders van Anton en Peter doodgeschoten en hun huis in brand gestoken. Anton moet bij zijn oom en tante in Amsterdam gaan wonen.
Hij hoort pas 7 jaar later van zijn oom dat zijn ouders en Peter na de aanslag zijn doodgeschoten.
Hij wil er niet meer aan denken wat er gebeurd is, maar keer op keer wordt hij er toch weer aan herinnerd. Hij wordt uitgenodigd voor een feestje in Haarlem tijdens zijn studie medicijnen. Door een opmerking over de oorlog in Korea wordt hij weer aan de aanslag herinnerd en hij besluit eens door zijn oude straat te wandelen.
Daar wordt hij binnengeroepen door zijn oud-buurvrouw mevrouw Beumer en ze praten wat over die fatale dag in januari 1945. Ook gaat Anton langs het monument voor de oorlogsslachtoffers dat er jaren geleden al was opgericht.
4 jaar later woont Anton op kamers in Amsterdam en is co-assistent anesthesie. Daar ontmoet hij de zoon van Fake Ploeg, die ook Fake heet en ze beginnen een gesprek. Anton verwijt hem dat het de vrienden van Fakes vader waren die zijn
ouders vermoordden. Fake is daar woedend over en gooit een steen tegen de spiegel aan. Dan gaat hij weg.
In 1959 doet Anton staatsexamen en krijgt hij een betere baan. In 1966 trouwt hij met Saskia de Graaff. Ze kopen dan ook een huis, waarin ze gaan samenwonen. Ook krijgen zij een dochtertje, Sandra. Op een bruiloft ontmoet Anton Cor Takes. Hij is
de man die samen met zijn vriendin Truus Coster Fake Ploeg neerschoot. Met Truus Coster had Anton de nacht na de aanslag in de cel gezeten. Ze had Anton getroost.
In 1969 scheiden Saskia en Anton, waarna Anton trouwt met Liesbeth.
Zij krijgen een zoon, Peter.
Tijdens een vredesdemonstratie in 1981 ontmoet Anton Karin, het meisje dat samen met haar vader het lijk voor het huis van de familie Steenwijk had gelegd. Zij vertelt dat ze het lijk bij hún huis gelegd hadden omdat bij hun andere buren joden zaten ondergedoken.
Nu heeft Anton antwoord op al zijn vragen en kan hij gewoon verdergaan met zijn leven.
Mijn persoonlijke reactie
Het onderwerp van de tekst is de oorlog en de nawerking ervan, dat is in dit boek prachtig beschreven. Ik vind het een erg interessant onderwerp omdat ik me goed in de hoofdpersoon kan inleven. Hij probeert namelijk iets te vergeten wat ie niet kan vergeten zolang hij geen antwoord heeft op zijn vragen. Ik had bepaalde verwachtingen van het boek die ook inderdaad zijn uitgekomen, een gebeurtenis in de oorlog die nog heel lang zijn nasleep kent. In dit geval is dat bij Anton Steenwijk en Cor Takes. Ik heb een aantal boeken gelezen met ongeveer hetzelfde onderwerp. Maar dit boek was toch echt de beste van allemaal omdat de gebeurtenissen in het boek zó goed zijn beschreven, dat het lijkt of je er echt zelf bij bent. En dat aspect vind ik toch wel een van de belangrijkste die je bij een boek kan hebben.
De belangrijkste gebeurtenis in het boek is natuurlijk de aanslag, dat is de aanleiding van de gebeurtenissen die erna nog gebeuren. Ik vind dat die gebeurtenis heel goed is beschreven; eerst de rustige situatie in huis, dan de verbazing en dan de paniekerige situatie als het lijk naar het huis van de familie Steenwijk wordt gesleept. Ik vind het moeilijk om te zeggen wat de belangrijkste rol speelt in het boek. Maar ik denk dat het een combinatie is van én de gebeurtenissen én de gedachten en gevoelens van de personages. Aan de ene kant is de aanslag de belangrijkste gebeurtenis, maar in de rest van het boek zijn het toch vooral de gedachten en gevoelens van Anton die de boventoon voeren. De gebeurtenis die het meest indruk op me heeft gemaakt is de nacht na de aanslag als Anton bij Truus Coster in cel zit en ze praten over de oorlog en als Truus hem troost. Het opvallendste daaraan vind ik dat ze elkaar helemaal niet hebben gezien, omdat het zo donker in cel was. Terwijl ze in die cel wel deden alsof ze elkaar al jaren kenden. Alhoewel ik het een moeilijk boek vond zijn de gebeurtenissen me gedurende het hele boek blijven boeien en ben ik nooit geneigd geweest te stoppen met het lezen van het boek, omdat ik het te saai vond. De gebeurtenissen worden heel uitvoerig verteld, daardoor kun je je goed inleven in de personages in het boek.
Ik vind niet dat Anton, de hoofdpersoon een held is, hij heeft het leven geleefd zoals het op hem af kwam en hij heeft geen heldhaftige dingen uitgehaald. Ik vind niet dat de karaktereigenschappen echt goed zijn beschreven. Maar gedurende het boek leer je Anton, de hoofdpersoon toch wel goed kennen door hoe Anton gebeurtenissen beleeft en wat zijn reactie is op die gebeurtenissen. Ik kan me zeer goed verplaatsen in Anton. Dat vind ik wel belangrijk in een boek, want anders zou het voor mij saai zijn om het boek te lezen, omdat ik anders de reacties van de personen niet goed kan begrijpen en dat vind ik wel belangrijk. Ik kan over Anton niet echt zeggen of ik hem sympathiek vind of niet. Misschien vind ik hem wel een beetje onverschillig, ik vind het moeilijk om daarover te oordelen. Mevrouw Beumer, de buurvrouw in Haarlem vond ik een heel aardig mens, dat komt doordat ze altijd vrolijk was en steeds positief bleef.
Het gedrag van de hoofdpersoon keur ik niet goed en ook niet af, bij veel situaties koos hij gewoon de middenweg en hij maakte geen opvallende keuzes. Het gedrag van meneer Korteweg en Karin keur ik ten zeerste af. Ze legden het lijk van Ploeg voor de deur van de familie Steenwijk, met als excuus dat bij de andere buren drie joden zaten ondergedoken. Waarom lieten ze het lijk dan niet gewoon bij henzelf voor de deur liggen? Dan zouden er twee slachtoffers geweest zijn. Nu waren het er drie. Ik vind dat de personages niet echt voorspelbaar reageren, bijv. meneer Korteweg en Karin die het lijk bij de familie Steenwijk voor de deur leggen. Ik vind het wel prettig dat de personages zo onvoorspelbaar reageren. Anders krijg je zo’n soapverhaal waarin je precies weet wat er gaat gebeuren.
De opbouw van het verhaal vind ik niet ingewikkeld. Het begint met een gebeurtenis die voor het hele boek van belang zal zijn en het gaat verder met gebeurtenissen die volgen uit de eerste allesbepalende gebeurtenis. Er zitten veel flashbacks in het boek, o.a. de nacht in cel samen met Truus Coster en natuurlijk de terugblikken naar de aanslag zelf.
Ik vind dat de flashbacks heel goed passen bij het onderwerp. Want de oorlog is iets waar je vaak aan terug moet denken, denk ik, als je het hebt meegemaakt. De gebeurtenissen zie je eigenlijk door de ogen van alleen Anton, dit vind ik zeer geslaagd omdat het anders zo zou kunnen zijn dat de lezer iets weet wat dat ene personage zelf niet weet, dat zou ik minder leuk vinden. Aan het slot van het boek waren er geen onduidelijkheden meer voor mij. Dat vind ik wel prettig omdat ik anders met het gevoel zou blijven zitten dat ik het boek nog niet uit heb. Het boek begon me te boeien vanaf het moment dat de familie Steenwijk de schoten buiten hoort.
Ik vond het taalgebruik in het boek best wel moeilijk. Dat kwam doordat ik sommige woorden niet begreep. Maar wel vond ik er vaak een hele mooie beschrijving van iets inzitten. Bijv.: ‘Een donker oord van kou en honger en schoten, bloed, vlammen, geschreeuw, kerkers, ergens diep in hemzelf en daar vrijwel hermetisch afgesloten’.
Ik heb die zin wel drie keer overgelezen omdat ik hem zo mooi vond. De combinatie in het boek tussen dialoog en beschrijving vind ik goed. Als ik teveel dialoog achter elkaar lees begint het voor mij saai te worden, maar als ik teveel beschrijving achter elkaar lees begint dat op een gegeven moment ook saai te worden. De tekst heeft voor mij niet echt veel problemen opgeleverd. Ik heb wel een enkel en woord dat ik niet begreep in het woordenboek opgezocht.
Eindoordeel
Ik vond het een heel mooi boek met een duidelijke opbouw en goede beschrijvingen van gebeurtenissen, personen en voorwerpen. Het is nooit saai voor mij geweest om het boek te lezen omdat ik hou van boeken over de oorlog. Ik kon me ook erg goed inleven in de personages.
Dit verslag is bedoeld als naslagwerk, niet om plagiaat mee te plegen. Gebruik geschiedt op eigen risico. De verslagen op Scholieren.com zijn ingestuurd door middelbare scholieren (tenzij anders vermeld) en worden niet gecontroleerd op fouten. Heb je in dit verslag een fout gevonden of heb je een aanvulling? Laat het dan weten door een reactie te geven.
