Waar gaat jouw geld allemaal aan op? Heb jij een gat in je hand? Of ben je juist een spaarder? Heb jij een bijbaantje of heb je die extra inkomsten niet nodig?

Doe mee aan het Scholierenonderzoek van het Nibud en steun zo kinderen in arme landen!

Boekverslag Harry Mulisch

De aanslag

... 50 51 52 53 54 [55] 56 57 58 59 60 ...

Info over dit verslag

Geschreven door:

Joop [meer]

Kwaliteit:

Waardering:

Taal:

Nederlands

Woorden:

1361

Opvragingen:

39

Hulpmiddeltjes

Openen in tekstverwerker Openen in tekstverwerker

Printen Printen

Emailen Emailen

Waardering

Gemiddelde waardering: 3 uit 5 (28 stemmen)

Heb je er iets aan gehad? Geef zelf je waardering:
Erg goed bruikbaar
Goed bruikbaar
Bruikbaar
Een beetje bruikbaar
Niks aan gehad

Titels van Harry Mulisch

Laatst gewijzigd op 17 januari 2002

Harry Mulisch, De aanslag. Groningen 1999 (veertiende druk)

Beschrijvingsopdracht

Motivatie
Dit boek leek mij wel leuk om te lezen. Ik hoorde van verschillende mensen dat ze het een erg mooi boek vonden en hij was niet zo dik. Ik had al veel over het boek gehoord, maar wist eigenlijk nog steeds niet waar het over ging, dus eigenlijk was ik ook wel nieuwsgierig om het te lezen. Boeken over de oorlog interesseren me wel, ik heb al een aantal van dit soort boeken gelezen en ik vond dat ik deze nu ook maar eens moest gaan lezen. Verder is Harry Mulisch een erg goede schrijver, ik houd niet van al zijn boeken, maar mijn moeder heeft bijna alles van hem gelezen en vond dat ik dit boek zeker moest lezen. Bij deze dus.

Samenvatting
Haarlem. Het is 1945 in de hongerwinter als de familie Steenwijk 's avonds een spelletje zit te doen. Opeens horen ze zes schoten en er blijkt iemand te zijn neergeschoten. Het is de NSB'er Fake Ploeg. Als de buren het lijk voor hun deur neerlegt raakt de oudste zoon, Peter, in paniek en wil het lijk weer terugleggen bij de buren. Dan komt de politie en de familie Steenwijk wordt hardhandig uit het huis gehaald en het huis wordt in brand gestoken. Anton, de jongste zoon wordt gescheiden van zijn familie en belandt in de cel. Waar hij een vrouw ontmoet. Als Anton wordt vrijgelaten gaat hij naar zijn oom en tante in Amsterdam. Een paar maanden later hoort hij dat zijn ouders en zijn broer de avond van de aanslag zijn doodgeschoten. Nadat Anton het gymnasium heeft doorlopen gaat hij medicijnen studeren. In 1952 wordt hij uitgenodigd op een feestje in Haarlem, waar hij het niet kan laten om even naar zijn oude huis terug te gaan. De oude buurvrouw verteld hem wat er de avond van de aanslag allemaal is gebeurd en Anton gaat naar het monument wat er sinds een paar jaar staat. De namen van zijn ouders staan er ook op, maar die van Peter staat er niet bij. In 1956 doet Anton kandidaatsexamen en gaat hij op kamers in Amsterdam. Als de Russen Hongarije binnenvallen zijn er veel opstanden in Amsterdam, bij de gebouwen waar Anton bijna naast woont. Een van de opstandelingen is Fake Ploeg, de zoon van. Anton nodigt hem uit in zijn kamer en ze praten wat over het verleden. Hij blijkt fel anticommunistisch te zijn en uiteindelijk gooit Fake een kei door een spiegel uit woede. In 1959 doet Anton staatsexamen en als hij in Londen is ontmoet hij Saskia de Graaff. Het is liefde op het eerste gezicht en ze trouwen een jaar later. In 1966 wordt Sjoerd, een oud journalist en een goede vriend van vader De Graaff, begraven. Daar ontmoet hij Cor Takes, deze heeft Fake Ploeg destijds neergeschoten. Hij vertelt over zijn vriendin, Truus Coster en zij blijkt de vrouw te zijn geweest waar Anton mee in de cel heeft gezeten. Als Saskia ergens wil gaan lunchen geeft Takes zijn adres en telefoonnummer aan Anton. Na de lunch gaan ze naar het strand. Anton wil de foto van Truus zien, omdat hij haar nooit heeft gezien in de cel, want het was daar veel te donker. Als hij naar een foto van Saskia kijkt beseft hij dat zij erg veel lijkt op het beeld dat hij van Truus heeft. De volgende dag gaat hij naar Takes toe, waar hij de foto van Truus te zien krijgt en waar Takes over zijn verhouding met Truus vertelt. Nadat Takes drie schoten op Ploeg had gevuurd heeft Truus de laatste twee gevuurd nadat Ploeg nog net Truus in haar rug kon schieten. Anton is er helemaal ondersteboven van. Anton en Saskia scheiden en Anton hertrouwd na een jaar met Liesbeth in 1969 krijgen ze een zoon die ze Peter noemen. Op een gegeven moment hebben ze vier huizen, waarvan een in Toscane, waar ze vaak in de vakantie naartoe gaan. Hij heeft ook last van een crisis, maar daar komt Anton overheen. Als Sandra zestien is wil ze naar Haarlem en Anton gaat met haar mee. Hij vertelt alles en ziet ook dat op de plek van zijn ouderlijk huis een nieuwe bungalow is neergezet. Bij het monument komt er weer wat boven van wat Truus in de cel had gezegd. Als hij dat alsnog aan Takes wil gaan vertellen blijkt zijn huis te zijn afgebroken. Bij een anti-kernwapens demonstratie ontmoet Anton Karin Korteweg, zijn vroegere buurmeisje. Toen de Duitsers kwamen op de desbetreffende avond, is Peter het huis van de Kortewegs ingerend en heeft ze onder schot gehouden, omdat ze het lijk van Ploeg voor hun huis hadden neergelegd. De Duitsers schieten Peter neer voordat Karin en haar vader naar het Ortkommandatur worden gebracht voor een verhoor. Karin vertelt alles eerlijk, haar vader blijkt het lijk te hebben verplaatst vanwege zijn hagedissen die hij in leven wilde houden. En ze hadden het lijk niet voor het huis van de andere buren neergelegd omdat zij daar een onderduikend joods gezinnetje hadden. Nu weet Anton alles, Korteweg was dus uiteindelijk helemaal niet zo'n slecht mens. Hij begroet Karin en loopt verder met zijn zoon Peter door de menigte.

(737 woorden)

Eerste persoonlijke reactie
Na het lezen van het boek ben ik wel gaan denken. Dat zoiets je hele leven kan bepalen. Ik denk dat Harry Mulisch dat op een hele goede manier heeft weergegeven. Het enige wat ik af en toe vervelend vond, was dat er steeds sprongen in de tijd werden gemaakt en ik dan weer opnieuw in het verhaal moest komen. Ik vond het een erg duidelijk boek, ik heb bijna nergens getwijfeld over wat ik las, ik snapte alles, alleen die sprongen in de tijd waren af en toe een beetje vervelend. Er waren stukken in het boek, waar ik het boek niet weg kon leggen en maar door móest lezen, dat vond ik wel leuk, het boeide me wel. Ik houd ook wel van oorlogs- verhalen en dat heeft me waarschijnlijk ook gedreven om dit boek te kiezen en ook om er doorheen te komen. Het boek wel indruk op me gemaakt, over hoe zo'n gebeurtenis iemands leven zo erg kan beïnvloeden.

Verdiepingsopdracht

Ik denk dat het thema van het boek 'schuld' is. Het gaat over wie de schuldige is van het vermoorden van Anton zijn familie. Als eerste zijn de Duitsers de schuldige, want die hebben ze uiteindelijk doodgeschoten, maar het kan ook de schuld van Fake Ploeg, de NSB'er zijn, want als hij niet bij de NSB had gezeten was het allemaal niet gebeurd. Ook kunnen Takes en Truus schuldig bevonden worden, want die hadden Fake Ploeg neergeschoten, waardoor alle problemen waren ontstaan. Als laatste zouden ook de buren van Anton, de Kortewegs, schuldig kunnen zijn, want zij hadden het lijk verplaatst en voor de deur van de familie van Anton neergelegd.
Ik heb maar één recensie kunnen vinden, deze stond achter in het boek, deze was erg positief over 'De Aanslag', verder heb ik op internet gezocht, maar niets gevonden. De recensie is van Karel Osstyn, uit 'De Standaard' van 12 november 1982. Hij is erg positief over het boek en de manier van schrijven van Mulisch. Ik citeer: 'Bij de aanvang is de roman rechtlijnig en eenvoudig qua waarneming, precies zoals de jonge Anton het ervaart. Maar gaandeweg wint het boek aan complexiteit, met het personage en zijn probleem mee. Die eenvoud en complexiteit treffen elkaar zoals ze zich ook voor het individu Anton Steenwijk verhouden. …… Dit boek gaat dan ook niet af als een voorbeeld van doemdenken, maar heeft door zijn nuchterheid alles wat literatuur groot maakt, in zich.' Hierin zitten structurele argumenten over de complexiteit en realistische argumenten over Anton Steenwijk.
Het boek en de film zijn vrijwel hetzelfde, vaak zijn de tekst die ze in de film in de gesprekken gebruiken, precies hetzelfde als in het boek staan. Er zitten een paar kleine verschillen in, maar ik denk dat het grootste verschil is dat Anton zijn broer Peter in het boek niet op het monument staat en in de film wel. Ook ontdekt hij in de film veel eerder dat Saskia eigenlijk precies hetzelfde eruitziet als Truus.

Belangrijk!
De verslagen op Scholieren.com zijn bedoeld als naslagwerk. Lever nooit verslagen van internet zomaar bij je leraar in. Je bent zelf verantwoordelijk voor de gevolgen van dit soort fraude.

Wij krijgen de verslagen van scholieren. Hierdoor kan het gebeuren dat er foute informatie online staat. Gebruik geschiedt dus op eigen risico. Kom je een fout tegen? Laat het ons weten.

naar boven