Boekverslag Ferdinand Bordewijk

Info over dit verslag

Geschreven door:	anoniem
Niveau:	4HAVO
Kwaliteit:
Waardering:
Taal:	Nederlands
Woorden:	1933
Opvragingen:	12

Hulpmiddeltjes

Openen in tekstverwerker

Printen

Emailen

Waardering

Gemiddelde waardering: 3 uit 5 (25 stemmen)

Heb je er iets aan gehad? Geef zelf je waardering:
Erg goed bruikbaar
Goed bruikbaar
Bruikbaar
Een beetje bruikbaar
Niks aan gehad

Titels van Ferdinand Bordewijk

• Apollyon (0)

  1941

• Bint (47)

  1931

• Bloesemtak (1)

  1955

• Blokken (4)

  1934

• Blokken, Knorrende beesten, Bint (8)

  1949

• De wingerdrank (0)

  1937

• Fantastische vertellingen (0)

  1919

• Het vegetarisme van mr. J.P. de Vries (2)

  1984

• Huissens (1)

  1982

• Karakter (51)

  1938

• Knorrende beesten (0)

  1931

• Noorderlicht (2)

  1948

• Rood paleis (1)

  1936

• Tijding van ver (1)

  1961

1. Zakelijke gegevens
Blz.: 250 blz. 24e druk - 1984 (1e Auteur: Ferdinand Bordewijk. Druk 1938)
Titel: Karakter
Genre: Roman
Uitgever: Nijgh & Van Ditmar, in 's-Gravenhage

2. Eerste Reactie.
Keuze: Ik heb dit boek gekozen, omdat ik er al veel over gehoord had en hem nu wel eens een keertje zelf wilde lezen.
Inhoud: Ik vond het een leuk boek om te lezen. Het is vooral leuk om te zien hoe het karakter van Jacoba veranderd. In het begin was ze een geëmancipeerde vrouw met een sterk karakter en boordevol wilskracht. Naarmate het verhaal vordert verzwakt ze, ze komt niet meer sterk uit haar mening.

3. Verdieping.
a) Samenvatting. Jacoba heeft een verhouding met Drevenhaven en ze wordt zwanger. Er wordt een zoon geboren die de naam Jacob krijgt. Jacoba weigert iedere steun van Drevenhaven, ze wil niet met hem trouwen en ook financiële steun weigert ze.
Jacob groeit op in een arme wijk in Rotterdam en weet niet wie zijn vader is. Jacoba verdient geld door handwerk te verkopen en zo kunnen ze naar een minder arme wijk verhuizen. Jacob heeft de lagere school gedaan en heeft daarna enkele baantjes gehad. Dan besluit hij om een sigarenwinkeltje in Den Haag over te nemen. Hiervoor leent hij geld van een bank, maar hij weet niet dat zijn vader de eigenaar is. Hij gaat uiteindelijk failliet. Het faillissement wordt opgeheven omdat zijn enige bezit zijn boeken zijn. Als hij 21 jaar is krijgt hij een baan bij een advocaten bureau. Als hij de naambordjes aan de deur ziet hangen besluit hij zelf ook advocaat te worden.
Jacob gaat op zich zelf wonen en hij begint een zelfstudie. Dan vraagt zijn vader opnieuw zijn faillissement aan. Beseffende dat hij zijn vader betreft gaat Jacob bij hem langs voor een opheldering. Drevenhaven wil voor zijn eigen zoon geen uitzondering maken, hij moet gewoon betalen. Hij biedt Jacob een mes aan om hem te doden, maar Jacob loopt weg. Als hij zijn schuld heeft betaald leent hij opnieuw geld van zijn vader. Drevenhaven vraagt opnieuw zijn faillissement aan, maar dit keer wordt het afgewezen. Hij biedt Jacob weer een mes aan, maar hij laat het in een put vallen.
Jacob slaagt voor zijn examen en hij krijgt ook een naambordje aan de gevel. Kort daarna trouwt Lorna te George met een andere man. Dan komt Jacob erachter dat het eigenlijk zijn grote liefde was. Jacob ontmoet zijn vader voor de laatste keer als hij tot advocaat wordt beëdigd. Er is op vier gronden bezwaar, maar deze bezwaren worden nietig verklaard. Dan stapt Jacob voor het laatst naar zijn vader en zegt: "Ik erken u niet meer als mijn vader, u bestaat niet meer voor mij."
b) De schrijfstijl: De druk die ik heb gelezen is de 24e uit 1984. De eerste druk kwam echter al in 1938 uit. Hij is in de tussentijd wel wat aangepast, maar toch blijft het in vergelijking met andere boeken verouderd taalgebruik. Dit stoort niet, het helpt zelfs om de situatie uit het boek in het juiste tijdsvlak te plaatsen.
Ruimte: Het verhaal wordt chronologisch verteld en speelt zich af van 1903 (de geboorte van Jacob Katadreuffe) tot 1931. Het eerste hoofdstuk bevat alleen wat voorgeschiedenis en een flashback. Deze gaat over het moment dat Jacoba Katadreuffe nog voor Dreverhaven werkt en door hem zwanger gemaakt wordt. Als ze erachter komt dat ze in verwachting van hem is vertrekt ze. Het verhaal speelt zich grotendeels af in Rotterdam. Katadreuffe maakt echter enkele uitstapjes naar Den Haag. De locaties zijn: De woning (of de verschillende woningen) van Joba, de voorschotbank (want hier heeft Dreverhaven zijn kantoor), en het advocatenbureau van de stroomkoning. Voor dit gebouw had Bordewijk tijdens het schrijven zijn eigen huis in gedachten.
Verhaalfiguren: - Joba Katadreuffe is een koppige en trotse vrouw. Ze weigert te trouwen en wil ook geen geld aannemen. Ze praat bijna nooit.
- Arend Barend Dreverhaven is een rots van een kerel. Is berucht in heel Rotterdam (als deurwaarder). Ook hij is een man van weinig woorden, en is keihard tegenover z’n zoon.
- Jacob Willem Dreverhaven is een knappe, stille en ambitieuze jongen. Hij werkt hard om hogerop te komen, maar dat komt niet ten goede aan z’n sociale contacten. Hij heeft maar één vriend: de communist Jan Maan.
Relaties tussen de belangrijkste personages
- Dreverhaven is de vader van Jacob Willem, maar werkt hem zoveel mogelijk (uit woede
omdat Joba niet wil trouwen, of omdat hij niet wil dat z’n zoon hem voorbijstreeft?) tegen. Deze twee voeren een hevige strijd met elkaar.
Situaties: -Moeder van Katadreuffe wijst het trouwen af
-Opgroeien in een arme buurt
-Verhuizen naar 'rijkere' buurt
-Katadreuffe gaat bijna failliet na zijn winkel in Den-Haag
-Voor het eerst op het advocatenkantoor
-Baantje gekregen van De Gankelaar
-Alsnog failliet aan dezelfde schuld
-Promotie tot bureauchef
-Liefde voor Juffrouw Te George
-Halen van examen
-Laatste poging van zijn vader om hem failliet te maken.
-Beëdiging tot advocaat
-Laatste ontmoeting met zijn vader
Vertelwijze: In dit boek is spraken van een auctoriele verteller, maar een aantal keer nemen persoonlijke elementen de overhand. Het perspectief ligt dan bij Jacob; eigenlijk wordt de hoofdlijn vanuit Jacob beschreven. De verteller geeft ook commentaar op de personages, zoals bij de beschrijving van de verhouding tussen Jacob en Joba: "Eigenlijk was het hun tragedie. Ze kenden elkaar te goed". Ook is er spraken van een alwetende vertelsituatie, hij blikt vooruit: vb. "Later zou hij (=Jacob) beseffen"
c)Hoofdgedachte: Het thema is: De strijd die de mens moet leveren om zich los te maken van de invloed van zijn ouders, en op eigen kracht een positie in het leven te bereiken.
Tekstgedeelten + motieven, typerend voor verhaal: Motieven zijn:
- afstandelijkheid; tussen Joba en Katadreuffe is een grote afstand.
- De bescheidenheid van Katadreuffe; Katadreuffe weigert net als z’n moeder alle aangeboden hulp, op het onbeschofte af.
- Katadreuffe is erg punctueel; hij is erg leergierig en heeft al zijn zaakjes precies op orde.
- Vriendschap; het hele boek door speelt de vriendschap met Jan Maan, wat eigenlijke de enige vriend van Katadreuffe is. In de liefde heeft hij altijd pech, ondanks zijn knappe uiterlijk. Katadreuffe is te ambitieus.
- Het streven naar meer.
Titelverklaring: Karakter (aanvankelijk was de titel 'Karakters' ) In deze roman gaat het om de karakters van de personages: Jacob, Joba en Dreverhaven. Alle drie uitgesproken persoonlijkheden die bovendien sterk op elkaar lijken: ze hebben alledrie karakter. Het zijn alle drie figuren die niet van opgeven weten, die volharden in hun opvattingen. Ze zijn hard voor zichzelf maar ook voor anderen. Ook heeft de titel betrekking op het vitalistische element van wilskracht, doorzettingsvermogen en de minachting van zwakte.
d)Eerst gepubliceerd: 1938, Den Haag
Info schrijver: Ferdinand Bordewijk werd op 10 oktober 1884 in Amsterdam geboren. Hij stierf op 28 april 1965. Toen hij klein was verhuisde hij naar Den Haag. In 1904 ging hij rechten studeren in Leiden. In 1913 wordt hij beëdigd als advocaat. In 1914 trouwt hij met de componiste Johanna Roepman. In 1916 debuteert hij onder het pseudoniem Ton Ven met de poëziebundel Paddestoelen. Bordewijk bereikt pas een breed publiek in 1938 met Karakter.
Andere werken van Bordewijk: Fantastische vertellingen, Blokken, Knorrende beesten, Bint, Rood paleis, De wingerdrank, Eiken van Dodona, Apollyon, Bloesemtak, ...
Tijd geschreven ( wat weet je): Het is in 1938 geschreven dus toen waren er nog geen televisies, radio's en ander soort elektrisch apparatuur. Het is de periode tussen WOI en WOII. Veel mensen in die tijd waren arm en probeerde een zo goed mogelijk leven op te bouwen.
Typisch voor schrijver: Ik heb nog nooit eerder een boek van hem gelezen, dus ik kan ook niet echt weten wat typerend voor hem is. Het is het boek waarmee hij bekend werd, dus misschien heeft hij wel dezelfde schrijfstijl aangehouden. Ik weet het niet.
Typisch voor tijd: Het verhaal gaat over dezelfde tijd waarin het geschreven is. Daarvoor zelfs. Dus de schrijver weet hoe het er in die tijd aan toe ging en heeft dat in zijn boek verwerkt.

4. Beoordeling.
Verhaalelementen positieve werking?: Ik vind de gebeurtenissen in het boek geloofwaardig, er worden geen dingen verteld die niet waar zouden kunnen zijn. En ik vind de manier waarop Dreverhaven de dolkmes op tafel legde verrassend en een beetje schokkend.
Passage: In het tweede deel van het boek is er een belangrijke passage. Het gaat over Katadreuffe die een lening aangaat bij zijn vader, Dreverhaven. Dit is een belangrijke passage omdat het een vreemde gebeurtenis is. Ik had nooit gedacht dat Katadreuffe zoiets zou doen omdat hij helemaal niet goed met zijn vader kon opschieten. Toen hij namelijk bij zijn faillissement naar zijn vader ging was deze niet echt voor rede vatbaar. Katadreuffe leent nu dus maar liefst 2000 gulden van zijn vader. Dreverhaven zegt wel: "Bedenk wel dat als ik je vandaag leen ik je morgen je nek kan breken.". Katadreuffe weet dat maar toch leent hij.
Men kan deze passage op vele verschillende manieren veranderen. Je kan de hele passage ongedaan maken maar dat is natuurlijk niet de bedoeling. De passage kan bijvoorbeeld op de volgende manier veranderd worden: Katadreuffe brengt een bezoek aan Dreverhaven om 2000 gulden te lenen. Dreverhaven is hier echter niet mee opgezet en stuurt Katadreuffe naar huis. Dreverhaven wil hem bijvoorbeeld geen geld lenen omdat hij weet dat zijn zoon niet veel heeft. Ook kan hij hem geen geld lenen omdat hij het zijn zoon niet gunt om verder te studeren, waarvoor het geld bedoeld is. Ik zou deze verandering aanbrengen omdat het mij benieuwt hoe Katadreuffe dan zijn geld bijeen zal krijgen. Hij moet namelijk niets weten van liefdadigheid.
Welke verhaalelementen negatief?: Ik vind/vond het een beetje overbodig om sommige personages heel erg uitgebreid te beschrijven.Dat was soms irritant, want ik wilde zo snel mogelijk doorlezen, maar je moest het wel lezen anders snapte je het stuk dat erna kwam niet.
Ander boek of film vergelijken?: Er is een verfilming gemaakt van dit boek, dus daar lijkt het sowieso op. Ik heb verder nog nooit een film gezien of boek gelezen dat op dit leek. Wel had mijn moeder een vriend en onze karakters botste erg. Ik vond hem niet aardig. Gelukkig is het uitgegaan omdat hij te veel met zijn eigen mening bezig was. Mijn hele familie vond hem een "arrogante kwast" om het zo maar even te noemen.
Oordeel thema boek: Ik vond het thema erg interessant. Het is boeiend om te lezen hoe iemand zich los probeert te worstelen van zijn ouders. Ik zelf heb daar in principe niet zoveel problemen mee. Ik ga vaak me eigen gangetje.
Taalgebruik: Het taalgebruik was niet moeilijk, het leek al vrij veel op het Nederlands dat gebruikt wordt in de moderne romans. Af en toe leek de woordkeuze een beetje vreemd, maar over het algemeen leverde dit geen problemen op.
Ik vond de verhouding tussen tekst en dialoog goed. Naar mijn mening speelde het verhaal zich gewoon af en het is me niet opgevallen dat er een storende verhouding tussen tekst en dialoog bestond. Het taalgebruik paste bij de tijd waarin het verhaal geschreven is en paste dus ook bij het verhaal.
Eindoordeel en Aanraden?: Ik vind het een heel realistisch boek, met een oude sfeer, die uitstekend bij het boek past. Het boek heeft me ook geleerd dat wanneer men een duidelijk doel voor ogen heeft, men er altijd in zal slagen om het te bereiken. Men moet alleen in zichzelf geloven en doorzettingsvermogen bezitten. Op een moment was ik die conflicten tussen vader en zoon wel zat. Het was niet meer zo leuk om te lezen, maar desondanks dat raad ik het boek wel aan anderen aan, omdat het gewoon een leuk boek is en je er lekker doorheen kunt lezen.