CASA Nederland en Scholieren.com reiken dit jaar de CASA Werkstuk Award uit. Het allerbeste werkstuk wint een reis voor 2 personen t.w.v. €500, een snuffelstage en eeuwige roem! Dit jaar is het thema abortus. De redactie bedacht alvast 13 invalshoeken, klik hier en stuur je werkstuk op.
ff n studiebreak
Meiden, laser je binnenste schaamlippen lekker weg joh. Want je vriendje wil een playboypoesje.
geef je mening
Tjeerd pleit tegen internetdaten. Heb jij al eens een date (of meer) gehad met iemand die je online leerde kennen?
Boekverslag Anna Enquist
Het geheim
Geschreven door: | Charlotte (4 vwo) [meer] |
Datum ingestuurd: | 23 september 2001 |
Taal: |  |
Woorden: | 2.800 |
Bekeken: | 19588 keer (13 deze maand) |
Waardering: | |
Deel op: |
|
Beschrijvingsopdracht
Ik heb voor dit boek gekozen omdat het me was aangeraden door een aantal mensen en omdat ik het boek had gekocht. De achterflap maakte mij bovendien nieuwsgierig en ik had in de krant een interview met de schrijfster, Anna Enquist, gelezen.
Allereerst zal ik een korte weergave van het boek geven.
Het verhaal begint wanneer Wanda geboren wordt. Ze is de dochter van Emma, een zangeres, die is getrouwd met Egbert Wiericke. Al gauw blijkt Wanda erg muzikaal te zijn en een grote voorliefde voor de piano te koesteren. Dit is iets dat haar moeder erg op prijs stelt, maar haar vader eerder afkeurt. Wanda heeft overigens het gevoel dat haar Egbert haar sowieso afkeurt, hij schenkt haar weinig liefde en aandacht. Eerst volgt Wanda les bij haar moeder maar ze is snel aan een echte leraar toe en Emma besluit haar bij meneer De Leon, Emma's pianobegeleider les te laten volgen. Al vanaf het begin voelt ze zich in zekere zin verbonden met deze man, maar ze kan dit gevoel echter nog niet thuisbrengen. Tot dat moment rijken de gelukkige jaren van haar jeugd. Deze komen echter tot een abrupt einde wanneer de oorlog uitbreekt en haar broertje Frank geboren wordt. Deze is geestelijk zwaar gehandicapt daarom moet hij moet de hele tijd geheim gehouden worden uit angst voor de Duitsers, wat als gevolg heeft dat Wanda als klein meisje nergens met haar problemen terecht kan. Zo worden de piano en haar lessen bij meneer De Leon haar enige toevlucht. Maar als ze op een keer naar zijn huis gaat ziet ze dat hij opgepakt wordt door de Duitsers. Ze wordt diep verbitterd, een gevoel dat haar haar hele leven zal achtervolgen. Ze leert later op school pas wat er gebeurd is met de Joden in de Tweede Wereldoorlog. In haar laatste jaar gymnasium besluit Wanda haar school vaarwel te zeggen en deze in te ruilen voor een muziekconservatorium, hoewel voorla Egbert hier zeer op tegen is. Ook dit is een tijd in haar leven waarin veel gebeurt. Ze krijgt een relatie met Lucas, die ook op het conservatorium zit maar deze relatie wordt al snel verbroken. Later blijkt dat Lucas homoseksueel is. Dan overlijdt Egbert aan keelkanker en gaat Wanda haar broertje Frank weer opzoeken in de inrichting. Ze speelt piano voor hem en ontmoet zijn arts, Bouw Kranenburg. Zij krijgen een relatie en trouwen zelfs. Na haar conservatorium wordt ze beroepspianiste en trekt de wereld rondt. Deze reizen drukken echter zwaar op het jonge huwelijk en na een miskraam besluit Wanda niet meer naar haar man terug te keren. Wanda zweert nooit meer een kind te willen, omdat het kind dat ze verwachtte een mongolische vrucht bleek te zijn en zij denkt dat het in haar genen zit. Hierna doet Wanda nog vele optredens maar komt op een psychologisch dieptepunt op het moment dat haar moeder overlijdt en Wanda haar geheim prijsgeeft: Wanda is eigenlijk de dochter van meneer De Leon. Na deze ontstellende onthulling gaat het Wanda ook fysiek bergafwaarts en al gauw moet ze stoppen met pianospelen vanwege reumatiek. Ze trekt zich terug in een huisje in de Franse Alpen. Dit is ook het moment dat haar ex-man Bouw besloten heeft haar op te zoeken. Of er al dan niet een ontmoeting tussen deze twee mensen plaatsvindt wordt aan de fantasie van de lezer overgelaten. Het verhaal eindigt namelijk met het moment dat Bouw Wanda vanuit de tuin weer piano hoort spelen.
De uitgewerkte persoonlijke reactie
1. Het onderwerp
Het onderwerp van de tekst is het leven van Wanda Wiericke en alle geheimen die zij en anderen daarin meezeulen. Ik vind het onderwerp zeer boeiend, ik vind het leuk om over geheimen en de onthullingen daarvan te lezen. Het brengt een soort spanning met zich mee. Het onderwerp is zeer goed uitgediept. Dat is het hele boek trouwens, er zit een goede psychologische diepgang in. Dat geldt ook voor de personage van Wanda. Ik het boek van tevoren wel wat spannender ingeschat maar vind het geen bezwaar dat die inschatting niet geheel is uitgekomen.
2. Gebeurtenissen
De belangrijkste gebeurtenissen uit het boek zijn alle geheimen. De geheimen beginnen al als Wanda nog maar een klein meisje is; zo neemt de meid Stina haar vriend een keertje mee naar huis en moet Wanda dat geheim houden. En als de oorlog is uitgebroken moet ze geheim houden dat ze een gehandicapt broertje heeft. Later gaan de geheimen grotere vormen aannemen. Zo is daar het geheim van Wanda zelf; zij weet op de piano vorm en emotie samen te brengen en dat maakt haar gave. Een leraar brengt haar bij dat het grootste geheim van een goede speler de tweetaligheid is, enerzijds de gevoelstaal, anderzijds de techniek. Eén van de belangrijkste geheimen uit het boek is het feit dat niet Egbert maar Max de Leon de echte vader van Wanda is. Emma onthult dit op haar sterfbed. Maar het grootste geheim voor Wanda is het geheim dat het leven zinvol moet maken.
Naast het thema geheim is ook het thema muziek heel belangrijk. Muziek is het enige waarin ze zich kan uitdrukken en de piano is haar enige vriend. Bovendien is muziek het enige waardoor Frank geraakt wordt. De dood is ook een veel voorkomende gebeurtenis in het boek. Zo sterven haar beide ouders, of eigenlijk alle drie haar ouders en Wanda krijgt een miskraam van een, zo blijkt achteraf, gehandicapt kind. Daarnaast gaat het ook het thema op dat Wanda een solist is, niet alleen in de muziek maar in haar hele leven. Omdat deze gebeurtenissen bijna allemaal betrekking hebben op de gedachten en gevoelens van de personages, is niet te zeggen of die gedachten en gevoelens of de gebeurtenissen op zichzelf het belangrijkste zijn in het boek. Ze zijn te nauw verweven. De gebeurtenissen zijn boeiend, ontroerend, hard, geloofwaardig en waarschijnlijk. Boeiend en ontroerend omdat het op de één of andere manier aantrekt om in het (tragische) leven van een ander te kijken, hard omdat Wanda’s leven hard is en geloofwaardig en waarschijnlijk omdat het in het echt best voor zou kunnen komen.
De gebeurtenissen hebben me niet zozeer aan het denken gezet maar me doen realiseren dat je van een succesvol en talentvol leven niet altijd gelukkig wordt. Dat is in het boek op een hele mooie manier naar voren gebracht, onder andere doordat Wanda’s persoonlijke leven altijd in contrast staat met haar prestaties. Na haar miskraam en scheiding bijvoorbeeld speelde zij fantastisch.
Het hele boek lang bleef me boeien. Ik had er geen moeite mee dit boek uit te lezen, sterker nog, ik had de neiging het in één keer uit te lezen.
3. Personages
Ik vind Wanda geen heldin, hoewel ze een zwaar leven heeft gehad. Ze sluit zich volledig op en haar enige uitlaatklep is de piano. Dat vind ik niet echt moedig. Je leert Wanda zeer goed kennen in het boek. Zo kan ze zich nooit binden omdat ze ten eerst alleen aan zichzelf denkt en ten tweede omdat ze gevoelens alleen via klanken en nooit via woorden uit kan drukken. Maar als ze op een gegeven moment niet meer mag spelen vanwege de reuma, vindt ze dat niet erg. Ze kan nu eindelijk haar emoties te baas. Doordat er veel gevoelens en gedachten van Wanda besproken worden, leer je haar goed kennen. Ik kan me niet echt in haar verplaatsen maar ik ben dan ook niet echt een gesloten persoon.
Ik keur Wanda’s gedrag niet echt af, ik vind alleen dat ze wel wat minder egoïstisch met haar mannen om mag gaan. Ik keur het gedrag van Egbert en Emma af, in die zin dat ik vind dat ze Wanda veel eerder hadden moeten vertellen dat Max haar echt vader is. Zeker omdat ze dat niet hebben gedaan, had Egbert zich liefdevoller tegenover Wanda moeten opstellen. Ik vond de beslissingen van Wanda niet echt voorspelbaar of onvoorspelbaar, maar ik vind wel dat ze erg haar eigen kop volgt. Een echte eenling dus.
4. Opbouw
De opbouw is redelijk ingewikkeld. Het boek is vanuit drie vertelhoeken beschreven: Wanda als ze jong is, Wanda als ze 60 is en Bouw als hij haar op gaat zoeken in Frankrijk. Na een aantal hoofdstukken heb je dus het begin en het einde van het verhaal, de tussenliggende ruimte wordt dan langzaam maar zeker ingevuld. Het verhaal is niet in die zin spannend, dat je op het puntje van je stoel zit. Maar het is wel zo boeiend dat je het in één keer uitleest. Van echte flashbacks kun je niet spreken, op zich wel natuurlijk maar het is meer dat de drie vertellijnen elkaar steeds afwisselen. De opbouw past zeer zeker goed bij de tekst, verschillende geheimen en andere thema’s worden zo op een goede wijze duidelijk.
Aan het einde is niet alles duidelijk. Zo weet de lezer niet of het ook daadwerkelijk tot een ontmoeting tussen Bouw en Wanda komt. Dit is echter niet storend. Het boek boeit vrij snel en tot het eind blijft dat zo.
5. Taalgebruik
Het taalgebruik in het boek is niet moeilijk en past goed bij de personages en het onderwerp. Je zou het boek een psychologische roman kunnen noemen want de hele evolutie die Wanda in het boek doormaakt heeft betrekking op de psychologie.
Ik heb dit boek met veel plezier gelezen. Ik kan me eigenlijk niets negatiefs herinneren.
Verdiepingsopdracht
Ik had het boek, voor ik het ging lezen, spannender ingeschat. Dit werd vooral veroorzaakt door de achterflap. Maar ik vond het geen ramp dat dat niet het geval is. Het boek heeft dat namelijk niet nodig. Ook had ik het boek minder psychologisch verwacht maar ook dat vind ik verre van een negatief punt.
Het boek is niet-chronologisch verteld, dat komt door de drie verschillende vertellijnen. De volgorde van de gebeurtenissen in het sujet wijkt af van de volgorde van de fabel. De fabel is het leven van Wanda en in het sujet verandert de volgorde van de gebeurtenissen in dat leven. Wanda’s gehele leven wordt beschreven en tussendoor komen er steeds stukjes van de dan 60-jarige Wanda. Dan komt er ook nog de verhaallijn van Bouw tussendoor, die Wanda opzoekt in Frankrijk. Het effect van het verschil tussen fabel en sujet is dat je door die drie verhaallijnen alles over het leven van Wanda te weten komt maar dat je tegelijkertijd weet hoe het nu met haar en met Bouw gaat. Het samenkomen van de drie verhaallijnen aan het einde van het verhaal is een goede afsluiting van het boek.
Zoals ik al eerder zei is het verhaal (verre van) chronologisch. De twee verschillende tijden en drie verschillende verhaallijnen wisselen elkaar regelmatig af. Ook is er af en toe sprake van flashbacks.
Het verhaal is zeer zeker niet continu verteld. Aan het begin van het verhaal heb je het beginstukje en het eindstukje, alles daartussenin moet nog worden ingevuld. Dat gebeurd stukje bij beetje, ook niet continu en niet-chronologisch. Maar aan het eind is het verhaal compleet.
Eigenlijk is de derde verhaallijn, Wanda zoals ze vroeger was, ook op te vatten als één grote flashback. Dan is haar hele leven dus de belangrijkste flashback. Door die flashback kom je meer over haar leven te weten en begrijp je haar gevoelens en gedachten beter. Belangrijke terugverwijzingen of vooruit verwijzingen zitten er eigenlijk niet in.
Het verhaal begint in 1933 en eindigt in de jaren negentig. Het beslaat dus zo’n 60 jaren. Het boek bevat 191 pagina’s. Het kostte mij zo’n 3 à 4 uur om het te lezen.
Zoals hierboven gezegd speelt het verhaal zich af tussen 1933 en ongeveer 1993. Het deel waarin het leven van Wanda’s leven wordt beschreven, duurt dus ook 60 jaar. Ze zit een aantal jaren in de Pyreneeën. De zoektocht van Bouw duurt een week. Ook een belangrijk tijdselement is de Tweede Wereldoorlog. Hieraan is goed te zien in welke tijd het boek speelt op dat moment. Wanda hoort vele jaren later op school pas wat er met de Joden is gebeurd in de oorlog. Dat zorgt ervoor dat ze erg boos wordt op Emma en Egbert.
Wanda Wiericke is de belangrijkste persoon uit het boek. Ze wordt geboren op 18 april 1933 en is de dochter van Emma en diens man Egbert. Al op jonge leeftijd wordt ontdekt dat zij over een groot talent voor pianospelen beschikt. Ze krijgt les van de joodse meneer De Leon, wie, zo onthult Emma op haar sterfbed, haar biologische vader is. Haar wettelijke vader, Egbert, heeft haar ook nooit echte liefde getoond. Wanda is een ramp wat relaties betreft. Ze trouwt wel, met Bouw, de arts van haar gehandicapte broertje, maar dit huwelijk loopt stuk na een miskraam. Dan overlijdt haar moeder en krijgt ze reuma. Ze mag nou niet meer pianospelen en besluit naar Frankrijk te gaan. Na een tijdje durft ze haast niet meer te spelen, maar uiteindelijk overwint ze die angst. Dat is het moment waarop Bouw bij haar in de tuin staat.
Wanda is heel duidelijk een karakter, ze maakt een evolutie mee en bovendien worden haar gevoelens, gedachten en emoties heel uitgebreid beschreven. Ik kan me niet zo goed in haar verplaatsen. Hoewel ik het wel met haar eens ben dat muziek een goede uitlaatklep is, vind ik dat zij daarin erg overdrijft. Ze is ook egoïstisch en daar kwetst ze mensen mee.
Emma Wiericke is de moeder van Wanda en operazangeres Ze is getrouwd met Egbert, tegen haar zin, zo vertelt tante Ida Wanda als Emma gestorven is. Max de Leon en Emma waren minnaars en daar is ij ook uit geboren, maar de ouders van Emma wilden dat zij met Egbert zou trouwen. Uit dat huwelijk is Frank geboren, een gehandicapt kind. Na de dood van Egbert krijgt Emma een nieuwe vriend, Guido. Ze sterft aan een leveraandoening. Emma is een type.
Egbert Wiericke is de wettelijke vader van Wanda. Het lijkt alsof hij nooit geaccepteerd heeft dat Wanda neti zijn eigen kind is, hij schenkt haar namelijk nauwelijks liefde of aandacht. Natuurlijk voelt Wanda dit wel aan, vooral als zij ziet dat Egbert dat wel aan Frank schenkt. Wanda vermoedt trouwens dat Egbert ook net de vader van Frank is. Hij heeft liever niet dat Wanda doorgaat in pianospelen en heeft een hekel aan het zingen van zijn vrouw. Hij overlijdt aan keelkanker als Wanda nog op het conservatorium zit. Hij is een type.
Frank Wiericke is het gehandicapte (half)broertje van Wanda. Hij wordt alleen rustig als Wanda piano voor hem speelt. Dit is overigens iets wat Egbert ook niet weet te waarderen. Ook Frank is een type.
Max de Leon is Wanda’s biologische vader. Hier komt zij pas achter aan het sterfbed van Emma. Hij is opgepakt door de Duitsers omdat hij Joods is. Egbert had Emma ten tijde van de oorlog verboden Max de Leon in huis te nemen als onderduiker. Hij was de pianoleraar van Wanda en de pianobegeleider van Emma, met wie hij eerder een relatie heeft gehad. Hij is een type.
Bouw Kranenburg is de ex-man van Wanda en de arts van Frank. In de inrichting ontmoet hij Wanda en ze trouwen. Als Wanda een miskraam krijgt scheiden ze. Hij hertrouwt later en krijgt twee kinderen. Maar hij kan Wanda niet vergeten en besluit haar op te zoeken in de Pyreneeën. Hij is een zachtaardige, goede man. Ook Bouw is een type.
De onderlinge relaties draaien allemaal om Wanda. Haar moeder had een relatie met haar vader, Max, die weer haar pianoleraar was. Haar moeder is getrouwd met haar wettige vader, die weer de echte vader is van haar broertje, Frank, Ze trouwt met de arts van Frank.
Evaluatieopdracht
Mijn eindoordeel over het boek is dat ik het een zeer mooi boek vond. De psychologische diepgang vond ik zeer interessant, net zoals het personage van Wanda. Dit alles zit ingepakt in een mooi een boeiend verhaal dat van begin tot einde boeiend blijft. Daarnaast blijft het b0ek wel geloofwaardig en het gebruik van tijd sluit perfect aan bij het thema.
De verdiepingsopdracht heeft hieraan niets veranderd.
Ik ben tevreden over mijn verdiepingsopdracht, hoewel ik eerlijk moet zeggen dat zowel de verdiepingsopdracht als de evaluatieopdracht mij behoorlijk irriteren …
Het lezen van dit boek was absoluut geen opgave, ik heb het met plezier gedaan. Ook als ik niet hoefde te lezen voor Nederlands zou ik het hebben gelezen. En ook achteraf gezien had ik het boek zeker willen lezen, nu ik weet hoe het is. Ik zou het best nog weleens kunnen lezen.
Ik vond dat er niets verwarrend of onduidelijk was in het boek.
Het uitwerken van de verdiepingsopdracht vond ik, zoal ik al eerder aangegeven heb, eerder stomvervelend dan moeilijk. Wat ik we; lastig vond was de vraag over de fabel en sujet, maar dat komt omdat ik dat sowieso erg lastige begrippen vind. Volgens mij heb ik ze nooit echt goed begrepen.
Verder ben ik wel tevreden over hoe ik dit boekverslag gemaakt heb.
Dit verslag is bedoeld als naslagwerk, niet om plagiaat mee te plegen. Gebruik geschiedt op eigen risico. De verslagen op Scholieren.com zijn ingestuurd door middelbare scholieren (tenzij anders vermeld) en worden niet gecontroleerd op fouten. Heb je in dit verslag een fout gevonden of heb je een aanvulling? Laat het dan weten door een reactie te geven.
