Boekverslag Hella S. Haasse
Oeroeg
|
Geschreven door: | |
Datum ingestuurd: | 5 juli 2001 |
Niveau: | 4 vwo |
Taal: |  |
Woorden: | 982 |
Opvragingen: | 3408 (43 deze maand) |
Waardering: |
Titel: | Oeroeg |
Auteur: | |
Jaar van uitgave: | 1948 |
Aantal pagina's: | 88 |
Moeilijkheidsgraad: |
|
Thema: | |
Verfilmd als: | Oeroeg |
(1993)Auteur: | |
Geslacht: | vrouw |
Nationaliteit: | Nederlands |
Geboren: | 2 februari 1918 |
Informatie: | http://www.hellahaasse.nl/boekboek/show/id=89942 http://nl.wikipedia.org/wiki/Hella_S._Haasse |
Populaire titels: |
|
Oeroeg door H. S. Haasse, Querido, Amsterdam, 29e druk, 1991-1, 128 blz. (1e druk 1948) Psychologisch roman
Dit boek heb ik gekozen omdat het op vele literatuurlijsten staat en omdat ik het, op aanraden van m’n moeder, vorig jaar al had gelezen. Toen ik het voor het eerst las, was het een behoorlijk deprimerend boek omdat het een slecht einde heeft. Het geeft ook een leeg gevoel omdat in het boek beschreven wordt hoe de wereld waar de hoofdpersoon in opgroeide instrortte.
Het hele verhaal speelt zich af tussen 1920 en 1947, beleeft vanuit de hoofdpersoon die leeft in de buurt van voormalig Batavia (Tegenwoordig Djakarta, Indonesie.) De twee belangrijkste personen zijn de ik-persoon, zoon van Europese kolonisten, en zijn vriend Oeroeg, zoon van ‘inlandse’ bewoners. Van kleins af aan spelen ze met elkaar tussen de grote velden theeplantages en jungle bij hen in de buurt. Als het regende gingen ze bij elkaar spelen en vertelde de vader van Oeroeg verhalen of speelden ze gewoon.
“ …Twee jaren na mijn geboorte had mijn moeder een miskraam en daarna bleek zij onvruchtbaar. Misschien bleef daarom Oeroeg zo uitsluitend mijn speelmakker… …Oeroeg was mijn vriend. Als ik terugdenk aan mijn kindertijd en mijn jongensjaren, verschijnt zonder uitzondering het beeld van Oeroeg in mij, als was mijn herinnering ...”
Toen ze groot genoeg werden om naar de basisschool te gaan gingen ze vaak voordat ze weer met de trein teruggingen naar het stadsleven kijken. Het waren grote vrienden, wat ook haast niet anders kan omdat er bijna niemand in de buurt van hun huizen woonden. Maar toen de basisschool afgelopen was en de ‘ik-‘persoon naar de volgende school (internaat) ging verviel het contact. Na vele jaren komen ze elkaar weer tegen en botsen ze op elkaar’s persoonlijkheid. Oeroeg zit vol fascisme en haat tegen blanken.
“ ‘Luister…’ begon ik maar hij onderbrak mij, met drift in zijn stem: ‘Ga weg. Je hebt hier niets te maken.’ Zijn ogen waren zwartglanzendals de waterspeigel van Telega Hideung. Ik begreep dat het dwaasheid was hem tot een gesprek te verlokken...”
De vriendschap was over.
Het hoofdprobleem in dit boek is het groeiende onafhankelijkheidsgevoel onder de Indonesiërs tegen de Nederlanders aan de onderdanigheid die een vriendschap vernielt.
Het hele boek is vanuit de ik-persoon geschreven dat zo heel persoonlijk wordt en realistisch.
“ Oeroeg was mijn vriend. Als ik terugdenk aan mijn kindertijd en mijn jongensjaren, verschijnt zonder uitzondering het beeld van Oeroeg… …Mijn toelatingsexamen viel ongeveer samen met de de terugkeer van mijn vader. Ik had hem toen in ruim een jaar niet gezien…”
Ook is het hele boek, op enkele flashbacks na, chronologisch geschreven wat een heel natuurlijk gevoel geeft, er zit bovendien geen indeling in, zoals hoofdstukken.
Mevrouw Haasse is zelf in 1918 in Indonesie geboren en opgegroeid in de plaats die ze nauwkeurig in het boek beschrijft en heeft zelf alle beschreven gebeurtenissen meegemaakt over de ‘Inlandse’ jongeren die onafhankelijk willen en de blanken (Nederlanders) verafschuwen. Het is haar eerst geschreven boek dat uitkwam in 1948 als boekenweekgeschenk, maar al snel werd bekend dat het een uitzonderlijk boek was en is deze dagen op veel boekenlijsten terug te vinden en wordt beschouwd als groot werk in de Nederlandse literatuur.
Persoonlijke beoordeling
Dit was niet zozeer een spannend boek, omdat er weinig dialogen inzitten, er te diep op bepaalde dingen wordt ingegaan en het deprimerend is. Wel vond ik het een zeer ontroerend boek omdat de schrijfster je helemaal laat inleven in de ‘ik’-persoon en ook een beetje voelt hoe hij dat zou moeten voelen als je dat zelf overkwam. Bovendien is alles wat er gebeurt heel realistisch, en dus leef je je ook meer in.
Af en toe zaten er, tot mijn teleurstelling, wel wat té diepgaande details in die al snel als saai konden worden ervaren. Er wordt ook, en dat is jammer, tijdens een spannend stuk, telkens onderbroken, om de gedachten van de ik-persoon weer te geven en een beschrijving van de omgeving te geven. Dat is af en toe behoorlijk irritant.
“ …Hij hief zijn wapen. ‘Ik ben niet alleen,’ zei ik, hoewel ik niet denk dat het angst was die me daartoe dreef. Het liet mij werkelijk onverschillig of hij me neer zou schieten of niet. De uitdrukking van zijn gezicht veranderde niet…
Wat ik wel goed vond was het (slechte) einde. Helemaal op het einde wordt er op dezelfde manier gepraat als helemaal in het begin van het boek en ik hou persoonlijk een beetje van slechte einden.
Achter dit boek zit eigenlijk een geschiedenis die waar gebeurd is. Dat maakt dit boek ook leerzaam over de situatie die heerste in de periode voor de Indonesische afhankelijk tussen de Europese (Nederlandse) kolonisten en de Indonesiërs dat niet erg bekend is.
Een boek waarmee ik het goed kan vergelijken is Zeven jaar in Tibet, door Heinrich Harrer, die zijn boek ook vanuit de ik-perspectief schrijft, je bekend en vertrouwt maakt met de hoofdpersoon en vervolgens gebeurt er iets ergs waardoor je erg meeleeft.
Het taalgebruik in het boek kan soms wel wat ingewikkeld zijn vanwege de lange zinnen, maar over het algemeen wil ik het boek wel zeker aanraden aan mensen die meer willen weten over de sociale verhoudingen tussen blanken en Indonesiërs in de periode voor de onafhankelijkheid in Indonesie.
Conclusie:
Oeroeg is een erg gewaardeerd boek dat gaat over de relatie twee jonge vrienden, de één Europeaan, dus als een soort indringer, de ander een Indonesier in het Indonesie van voor de Indonesische onafhankelijkheid. Als de jongens elkaar na enkele jaren afscheiding weer tegenkoming is de vriendschap verbroken door het Indonesische heersende nationalisme. Het boek heeft dus een slecht einde wat als zeer aangrijpend kan worden opgevat, doordat de schrijfster, de lezer met de hoofdpersoon vertrouwd maakt door uitbundige beschrijving van persoonlijkheid en gedachtengang en daarna de gevoelige scheiding van de hoofdpersoon’s beste en enige vriend. Het boek is erg leerzaam omdat er een situatie wordt gebruikt uit het verleden die echt is voorgekomen.
Dit verslag is bedoeld als naslagwerk. Gebruik geschiedt op eigen risico. De verslagen op Scholieren.com zijn ingestuurd door middelbare scholieren (tenzij anders vermeld) en worden niet gecontroleerd op fouten. Heb je in dit verslag een fout gevonden of heb je een aanvulling? Laat het ons dan weten.
a d v e r t e n t i e
Wat ga jij later doen voor je poen? Het liefst wil je een uitdagende baan met een goed salaris. Misschien iets met economie en biologie. Met mensen werken, in een team van experts of als zelfstandig ondernemer. Niet alleen op kantoor, maar ook buiten aan de slag. Wil je weten hoe? Check www.beleefbuiten.nl, doe mee met de actie en win een VIP-dag!
Simone van der Vlugt. Welbekend als dé grootste historische jeugdboekenschrijver sinds Thea Beckman. "Op school had ik helemaal niets met geschiedenis."
a d v e r t e n t i e
© Scholieren.com 2010