ff n studiebreak
Het mooiste crimiboek van 'onze' agent Don Heins? Die over de ontvoering van Alfred Heineken. Type in-één-ruk-uit.
geef je mening
Tjeerd pleit tegen internetdaten. Heb jij al eens een date (of meer) gehad met iemand die je online leerde kennen?
CASA Nederland en Scholieren.com reiken dit jaar de CASA Werkstuk Award uit. Het allerbeste werkstuk wint een reis voor 2 personen t.w.v. €500, een snuffelstage en eeuwige roem! Dit jaar is het thema abortus. De redactie bedacht alvast 13 invalshoeken, klik hier en stuur je werkstuk op.
Boekverslag Maarten 't Hart
De kroongetuige
Geschreven door: | anoniem [meer] |
Datum ingestuurd: | 12 april 2001 |
Taal: |  |
Woorden: | 2.350 |
Bekeken: | 2320 keer (0 deze maand) |
Waardering: | |
Deel op: |
|
1. Zakelijke gegevens:
Genre: detectiveroman
2. Eerste reactie:
Dit is een klassikaal boek. Toen ik gelezen had wat het boek inhield, dacht ik dat het wel heel spannend zou zijn. Achteraf was het dat ook.
3. Verdieping:
Het huwelijk van Thomas en Leonie heeft elke glans verloren. Oorzaak: Leonie blijkt onvruchtbaar te zijn, terwijl ze dolgraag kinderen wil hebben. Als ze een week bij haar moeder logeert, gaat Thomas enige avonden met Jenny Fortuyn op stap. Jenny werkt in de Openbare Bibliotheek en woont erboven op een zolderkamertje. Ze heeft veel vrienden, gebruikt drugs en heeft zich al twee keer laten aborteren. Thomas vindt haar erg aantrekkelijk en na een kroegentocht in de nacht van woensdag 31 juli op donderdag 1 augustus vraagt hij Jenny mee naar zijn huis te gaan. Jenny gaat niet op dit verzoek in: “Je bent nu al stomdronken”. Thomas probeert haar mee te trekken en er ontstaat een kleine worsteling. Drie studenten zijn hiervan getuige. Jenny loopt weg en het laatste wat Thomas van haar ziet, zijn haar witte laarsjes. Wat later barst een hevige onweersbui los.
Thomas werkt op een laboratorium, waar hij onderzoek doet naar kannibalisme bij ratten. Alex, de dierenverzorger, wil niet langer aan deze wrede proeven meedoen en laat het voortaan aan Thomas over.
Vier dagen later komen er twee rechercheurs in het laboratorium: Lambert en Meuldijk. Ze ondervragen Thomas over de verdwijning van Jenny. Thomas vertelt hierover niets aan Leonie.
’s Avonds gaat Thomas naar de Bibliotheek. Hij kijkt ook even op de kamer van Jenny, waar hij de rechercheurs treft. De rechercheurs stellen hem allerlei vragen. Hij vertelt dat Jenny veel vrienden had, onder wie de jurist Robert. Thomas zelf is farmacoloog; hij onderzoekt of er drugs zijn die het kannibalisme bij ratten stimuleren (dit in verband met de rattenbestrijding).
’s Nachts ontstaat er een fikse ruzie tussen Thomas en Leonie. Thomas geniet van Verdi’s opera Otello, terwijl zijn vrouw de voorkeur geeft aan Schumann (“Omdat hij altijd van die kinderachtige dingen componeerde over peuters”). Thomas verwijt Leonie dat ze hem slechts als ‘een veredelde fokstier’ gebruikt. Lambert vraagt Thomas naar het politiebureau te komen, omdat Jenny nu al twee weken weg is en Thomas haar voor het laatst gezien heeft. Thomas heeft Jenny geslagen en de politie heeft ernstige vermoedens dat hij meer weet over haar verdwijning. De rechercheurs willen zijn kleren onderzoeken en een bezoek aan zijn huis brengen. Leonie mag van Thomas van niets weten en daarom wordt Lambert voorgesteld als een nieuwe collega van hem.
Leonie merkt echter toch dat zijn handen veel te grof zijn voor die van een onderzoeker en ook merkt ze dat Thomas iets op zijn hart heeft.
Onderzoek heeft aangetoond dat er bloedvlekken op Thomas’ kleding zaten, maar hij kan aantonen dat ze zijn veroorzaakt door het onthoofden van ratten. Alex vertelt aan de recherche dat de ratten in de kannibalenkooi na het onweer verzadigd waren en dat er niet één weg was, waarop de politie besluit tot arrestatie van Thomas over te gaan. Hij mag zijn vrouw hiervan telefonisch op de hoogte brengen. De politie vertelt hem dat de man die tegenover het laboratorium woont, heeft verklaard dat hij Thomas samen met een meisje naar binnen heeft zien gaan, en dat de farmacoloog twee uur later alleen naar buiten was gekomen.
Leonie mag haar Thomas niet op het politiebureau bezoeken en daarom schrijven ze elkaar brieven. Thomas onthult dat hij verliefd is geworden op Jenny en dat vooral haar spiegelbeeld veel indruk op hem heeft gemaakt. Hij heeft Jenny zijn laboratorium laten zien. Ze was het meest geïnteresseerd in de foetussen van ongeboren kinderen (ze heeft zich twee keer laten aborteren).
Leonie schrijft aan Thomas dat de kranten veel aandacht besteden aan de raadselachtige verdwijning van Jenny en aan verhalen over mensen die door ratten zijn verslonden (Muizentorensagen). Ze zal samen met Alex vaststellen hoeveel gram een rat eet die vier dagen gevast heeft. In zijn antwoordbrief vertelt Thomas over zijn contacten met Jenny. Ze hebben twee keer samen gegeten. Na afloop heeft Jenny betaald uit de portemonnee van Thomas. Bij Jenny thuis heeft hij kennis gemaakt met Robert, één van haar vele vrienden. Hij is advocaat en van plan om naar Zuid-Amerika te gaan. Tijdens de laatste kroegentocht heeft Jenny geen lange nagels meer. Wel draagt ze witte laarsjes met hele hoge hakken.
In haar laatste brief vertelt Leonie dat ze met een collega van Thomas heeft gegeten en vervolgens geroeid en wijn gedronken. Ze is ervan overtuigd dat Jenny met haar advocaat naar Zuid-Amerika is gegaan. De rest van het boek (ongeveer tweederde deel) is geschreven in de vorm van ‘het dagboek van Leonie’. Dat ze nooit moeder zal worden, is voor haar een groot probleem dat regelmatig in het dagboek terugkomt.
Leonie gaat zich gedragen als een privé-detective, omdat ze heilig gelooft in de onschuld van haar man en omdat ze overtuigd is van de onbetrouwbaarheid van de recherche. Ze brengt een bezoek aan café De Twee Spiegels om informatie in te winnen over Jenny en Thomas. Ook gaat ze naar de oude man die tegenover het laboratorium woont (meneer ‘Sommig Mens’). In de fatale nacht heeft hij op het bordes een man (hij weet niet zeker of het Thomas was) en een nogal grote vrouw gezien.
In het tweede café hoort Leonie dat Robert zijn huisje in het Loridaanhof heeft verkocht en naar Zuid-Amerika is vertrokken.
De andere zolderkamer boven de bibliotheek wordt bewoond door Arianne. Ook aan haar brengt Leonie een bezoek. Ze wil weten of Thomas met Jenny naar bed is geweest. Arianne vindt dit niet zo belangrijk. Wel vertelt ze dat Jenny in het weekend niet naar een familiereünie is geweest (“Welnee, toen is Robert hier almaar over de vloer geweest”). Leonie kijkt op de kamer van Jenny en ziet aan de theebladeren in een kopje dat Lambert er geweest moet zijn, voordat Jenny is verdwenen. Ook blijkt dat Jenny en Leonie bepaalde dingen gemeenschappelijk hebben (onder andere een voorkeur voor ‘het blauwe vaasje van Chardin’).
Robert heeft op het Loridaanhof naast een oude vrouw gewoond. Leonie merkt bij haar bezoek algauw dat de vrouw aan het dementeren is. Ze kan nog wel vertellen dat het sneeuwde toen haar buren vertrokken zijn.
Samen met Arianne gaat Leonie naar het vrouwenhuis. De vrouwen vinden het maar vreemd dat Leonie graag kinderen wil hebben. Verder tonen ze zich verontwaardigd over het feit dat Leonie wil onderzoeken of het wel mogelijk is dat Jenny door de ratten is verorberd. Arianne laat duidelijk merken dat ze verliefd is op Leonie. Verder dan een omhelzing en een onontkoombare kus laat de laatstgenoemde het echter niet komen.
De volgende dag gaat Leonie naar het laboratorium, waar ook de rechercheurs zijn. De vorige avond hebben schoonmakers de kleren van Jenny gevonden in een stortbak. Haar witte laarsjes zijn er echter niet bij. Alex en Leonie tonen met proefdieren aan dat tweehonderd ratten in twee uur nooit meer kunnen eten dan dertig kilo. Het is dus onmogelijk dat de ratten uit de kannibalenkooi het lichaam van Jenny hebben opgegeten.
Jenny vertelt aan de rechercheurs dat haar man in zijn studietijd een filmpje heeft gemaakt dat ‘Moord in het laboratorium’ heette. Ze draait het filmpje af en ziet het volgende: In een laboratorium is een mens gefilmd, hangend in de alcohol (In werkelijkheid is het een zeekoe). Leonie vindt een zeekoe die haar zogende jong in de arm neemt sprekend op een mensenmoeder lijken die een kind de borst geeft.
Op een droefgeestige dag gaat Leonie naar het laboratorium. Ze ontdekt een pot met twee zeekoeien die in de alcohol hangen. Achter deze twee dieren schuilt een derde figuur die door de bruine troebele alcohol niet duidelijk te onderscheiden is. Het lijkt op een vrouw en Leonie weet niet of ze dit aan de politie moet vertellen. Ze stelt het nog wat uit.
Op zondag woont Leonie een dienst bij in de christelijk-gereformeerde kerk. Tijdens de preek kan ze goed nadenken over wat er gebeurd kan zijn.
Gedurende het onderzoeksproces wordt Thomas beschuldig van twee delicten:
- De moord op Jenny
- Het ontvreemden van farmaceutische preparaten (drugs) uit zijn laboratorium
Er wordt een aantal getuigen gehoord, onder wie Lambert. Hij is van mening dat Thomas en Jenny de kasten op het laboratorium waarin de drugs zich bevonden, hebben leeggehaald. Lambert is van de narcoticabrigade en heeft al herhaaldelijk contact gehad met Jenny. Ook meneer ‘Sommig Mens’ wordt gehoord. De advocaat van Thomas toont echter aan dat hij allerlei onjuistheden vertelt. Dan komt de baas van Thomas aan het woord. Hij acht het uitgesloten dat Thomas de drugs heeft gestolen. Als Leonie van dit misdrijf zou worden beschuldigd, zou hij het onvoorwaardelijk geloven.
Leonie kan niet horen welke straf de officier van justitie eist. De advocaat wijst erop dat de officier zich baseert op de verklaringen van de kroongetuige (meneer ‘Sommig Mens’). Deze verklaringen zij echter absoluut onjuist gebleken. Uitspraak over veertien dagen. Vlak voor Kerstmis komt Thomas plotseling thuis. Hij heeft een plaat van Schumann voor Leonie meegenomen. Hij vertelt waarom hij niets aan Lambert heeft verteld (“Ik vertrouwde hem niet, hij had iets gehad met Jenny’). Hij vertelt ook waarom hij wanhopig verliefd was geworden op Jenny (Spiegelbeeld, leuke lach, lange zwarte nagels, vertelt roerend over twee abortussen). Leonie zegt dat ze zeker weet dat hij de moord heeft gepleegd, omdat ze de vrouw bij de zeekoeien heeft gezien. Thomas wil haar niet geloven en ze besluiten samen te gaan kijken. Thomas houdt vol dat het Jenny niet kan zijn, omdat hij in de fatale nacht gezien heeft dat ze het laboratorium uitkwam via de nooduitgang en de brandtrap. Ze droeg een zware tas en stapte in een auto die door Robert (die zich als Thomas vermomd had) werd bestuurd.
Nu wordt ook duidelijk waarom Thomas steeds heeft gezwegen: Hij is niet alleen afgewezen, maar ook misbruikt en ‘dat doet zo ongelofelijk veel pijn…daar kun je niet over praten.’
De kleren van Jenny zijn in het lab gevonden, omdat ze zich daar heeft verkleed. Ze heeft haar witte laarsjes aangehouden.
Als Thomas naar de pot gaat kijken komt Lambert binnen. Thomas komt brakend weer terug. Lambert gaat vervolgens ook kijken. Het blijkt dat niet Jenny maar de vrouw van Robert in de pot zit. Jenny is ervandoor met het malle mutsje van de vrouw van Robert op. Dit gebeurde in de onweersnacht toen het sneeuwde (Dat wil zeggen: Toen het populierenpluis door de lucht vloog). De oude buurvrouw van Robert wordt erbij gehaald om de identiteit van het lijk vast te stellen.
Lambert vertelt aan Leonie dat hij Jenny zo aantrekkelijk vond omdat ze sex-appeal had. Hij vindt dat zij het ook heeft, maar het verbergt. De vrouw van Robert is zeer waarschijnlijk in het lab met een pistoolschot omgebracht. En het blijkt dat Robert de enige is die dit gedaan zou kunnen hebben.
Waarom heeft Thomas steeds gezwegen? Deze vraag houdt Lambert nog steeds bezig. Hij denkt dat Thomas zweeg, omdat hij op de één of andere manier schuldig is. Lambert vindt Leonie erg aardig en hij vraagt of hij bij haar mag aankloppen als Thomas ooit mocht verdwijnen. Leonie wijst hem af.
Thomas vraagt aan Lambert waarom hij zo fanatiek achter hem aan heeft gezeten. Leonie heeft een psychologische verklaring: Lambert was namelijk ook verliefd op Jenny. Hij is net zo hard op zijn bek gevallen als Thomas en is toen zo woedend geworden dat hij hetzelfde had willen doen waarvan hij Thomas verdenkt, maar het niet had gedurfd. Als Thomas en Leonie naar huis lopen denkt Leonie aan ‘dat vervloekte kerstfeest’ dat speciaal uitgevonden lijkt om mensen te kwellen die naar een geboorte verlangen die nooit zal komen. Ze vertelt Thomas dat de gynaecoloog haar geen enkele hoop meer heeft gelaten. Thomas geeft haar een krantenknipsel waarin een bericht staat over het eerste kind uit een reageerbuis. Leonie begint weer hoop te koesteren. Ze bidt: “Genadige Goden laat hoop mijn lege en kille geest weer vruchtbaar maken”.
4. Beoordeling:
Ik vind ‘De kroongetuige’ een erg goed boek; de schrijver weet het steeds spannend te houden en zorgt er op deze manier voor dat je de aandacht bij het verhaal blijft houden en vlot kunt doorlezen. De onderwerpen in dit boek (abortus en huwelijksproblemen) zijn best actueel, terwijl het verhaal in de jaren zeventig geschreven is! Het is dan ook niet zo moeilijk om je in de situatie van Thomas en Jenny in te leven, omdat je dagelijks wel iets van deze onderwerpen hoort of leest.
Wat ik heel leuk aan het verhaal vind, is het feit dat het perspectief bij twee ik-figuren ligt. Hierdoor kan je zien hoe Leonie over Thomas denkt en andersom. Als je alles alleen vanuit Thomas’ ogen had beleefd zal het verhaal een heel ander effect hebben gehad. Dan was je niet gaan twijfelen over zijn onschuld.
Leonie vind ik een erg trouwe en goede vrouw. Ze blijft bij Thomas ondanks het feit dat hij haar (bijna) bedrogen had. Leonie blijft in Thomas’ onschuld geloven en start zelf een onderzoek; iets wat ik heel moedig vind. Thomas is bij haar ‘weggelopen’ omdat zij zo graag kinderen wilde hebben. Ik denk dat Leonie altijd al moeder had willen worden en dat ze niet goed kon accepteren dat dit niet mogelijk was.
Thomas vind ik eigenlijk een zwak mannetje. Hij vlucht voor Leonie, omdat hij vindt dat hij op commando ‘de liefde’ met haar moet bedrijven in Leonie’s vruchtbare periode, terwijl de kans op een kindje toch heel klein is. Ik vind dit niet bepaald een goede oplossing. Hij had beter met Leonie een adoptie door kunnen zetten, maar in plaats daarvan gaat hij op zoek naar een ander. Hij beschermt Jenny als het ware (door niet te zeggen dat hij haar op die bewuste avond heeft zien vluchten), omdat hij denkt dat Jenny misschien wel terug komt (en om later weer iets met haar te kunnen beginnen?).
Gelukkig heeft het verhaal een gesloten einde. Van een open einde houd ik persoonlijk niet zo. Alleen vraag ik me nu nog steeds af waar Jenny gebleven is en hoe het kwam dat de ratten na die bewuste nacht opeens verzadigd waren.
Dit verslag is bedoeld als naslagwerk, niet om plagiaat mee te plegen. Gebruik geschiedt op eigen risico. De verslagen op Scholieren.com zijn ingestuurd door middelbare scholieren (tenzij anders vermeld) en worden niet gecontroleerd op fouten. Heb je in dit verslag een fout gevonden of heb je een aanvulling? Laat het dan weten door een reactie te geven.
