Boekverslag Onbekend

Heb je zin om een korte enquête in te vullen over jouw ergernissen op school? Meedoen kost een paar minuutjes van je tijd.

Geschreven door:	Jack
Datum ingestuurd:	12 april 2001
Niveau:	4 vwo
Taal:
Woorden:	1383
Opvragingen:	7696 (51 deze maand)
Waardering:	Currently 3.64/5 1 2 3 4 5 3.6/5 (33 stemmen)

Titel:	Karel ende Elegast
Auteur:	Onbekend,
Jaar van uitgave:	1250
Aantal pagina's:	56
Moeilijkheidsgraad:	vwo
Thema:	Maatschappijkritiek
Informatie:	http://nl.wikipedia.org/wiki/Karel_ende_Elegast

Auteur:	Onbekend,
Nationaliteit:	Nederlands
Populaire titels:	1250Karel ende Elegast (60) 13e eeuwOver de vos Reinaert / Van den vos Reynaerde (56) 13e eeuwBeatrijs (41) 15e eeuwMariken van Nieumeghen (38) 14e eeuwLanseloet van Denemerken / Lanceloet van Denemarken (24) 13e eeuwLanceloet en het hert met de witte voet / Lancelot en het hert met de witte voet (19) 14e eeuwElckerlijc (11) 15e eeuwEsmoreit (7) 13e eeuwRoelandslied / Roelantslied (7) 13e eeuwReis van Sint Brandaan (4) 14e eeuwGloriant (5) 13e eeuwRoman van Lancelot (1) 1315Burggravin van Vergi (4) 13e eeuwWalewein, de neef van koning Arthur (2) 13e eeuwRenout van Montalbean en de vier Heemskinderen (2) 13e eeuwLied van heer Halewijn (3) 13e eeuwEsopet (1) 13e eeuwKoning Arthur en de ridders van de ronde tafel (1) 14e eeuwVanden winter ende vanden somer (1) 13e eeuwEgidius (1) 13e eeuwHet visioenenboek van Hadewijch (1) ... meer

...
6. Karel ende Elegast
7. Karel ende Elegast
8. Karel ende Elegast
9. Karel ende Elegast
10. Karel ende Elegast
11. Karel ende Elegast
12. Karel ende Elegast
13. Karel ende Elegast
14. Karel ende Elegast
... meer

Download dit verslag in PDF-formaat

Karel ende Elegast, schrijver onbekend, 1230.

Samenvatting van het werk
Op een nacht, de nacht voor de hofdag, ligt Karel de Grote te slapen in zijn kasteel in Ingelheim aan de Rijn, als hij plots geroepen wordt door een engel. Nadat de engel drie keer zegt dat Karel uit stelen moet gaan, gaat hij, want het is bevel van God. Tot zijn verbazing zijn alle deuren al voor hem geopend, daar zorgde God voor. Karel rijdt op zijn paard het kasteel uit en gaat een nabijgelegen bos in. Omdat hij uit stelen moet gaan, denkt hij aan Elegast, die hij van het hof verbannen heeft, die nu ook de aan kost komt met stelen. Op een kruising komt hij een in het zwart geklede ridder tegen. Nadat ze geen van beiden elkaar het eerst willen begroeten (dan geef je toe dat je ondergeschikt aan de ander bent) begint een langdurig tweegevecht, wat Karel uiteindelijk wint. Karel, die de naam Adelbrecht gebruikt, en de zwarte ridder, die Elegast blijkt te zijn, besluiten om samen uit stelen te gaan. Karel stelt voor om bij de koning te gaan stelen, maar Elegast verwerpt dat als een trouwe vriend v.d. koning. Elegast weet wel waar ze kunnen gaan stelen, namelijk bij de zwager van Karel de Grote, Eggeric van Eggermonde. Daar aangekomen blijkt dat Elegast heel handig en Karel heel onhandig in inbreken is. Nadat ze wat toverkruid in de mond nemen en de dieren horen spreken gaat Elegast naar binnen en steelt net zo veel als hij wil, doordat hij iedereen in het kasteel in slaap kan brengen. Daarna wil Karel weggaan, maar Elegast wil eerst een zadel van Eggerics kamer stelen. De bellen aan het zadel maken echter zo'n lawaai dat Eggeric wakker wordt en Elegast zich onder het bed moet verschuilen. Daar hoort Elegast Eggeric over een moord op de koning (Karel de Grote) praten. Eggerics vrouw is het daar niet mee eens en Eggeric mept haar een bloedneus. Elegast vangt wat bloed op als bewijs en brengt dan het echtpaar van Eggermonde in een diepe slaap. Buiten vertelt Elegast alles aan Karel, die Elegast zegt dat hij de volgende morgen naar de koning moet gaan, terwijl hijzelf het aan de koning vertelt. Karel komt veilig weer in zijn kasteel vertelt aan zijn vertrouwelingen over de komende aanslag. Ze nemen Eggeric en diens volgelingen gevangen en er volgt een tweegevecht tussen Eggeric en Elegast, om Eggerics schuld te bewijzen. Elegast bidt eerst tot God, Eggeric niet. Na een lang gevecht wint Elegast en wordt hij weer in ere hersteld, hij krijgt Eggerics vrouw, zuster van Karel de Grote als vrouw.

Ik vond dit boek niet vreselijk om te lezen, maar vond het ook niet geweldig. Het is geen boek dat je graag twee keer leest. Ik snap er ook niets van dat Elegast als hij toch dat toverkruid ed. heeft een gat in de muur moet bikken en anders het zadel niet gelijk mee kon nemen zonder dat niemand het hoorde.

Verdiepingsopdracht:

Politieke achtergrond.
Het feodale stelsel vierde hoogtij, de koning was heerser en kon bijv. Elegast verbannen.

Feodale piramide:
De hele wereld was Gods eigendom.
God was de leenheer en de koning de leenman.
Maar het land was te groot voor de koning om alleen te besturen en daarom:
Koning leenheer en hertogen en graven leenmannen.
Deze stukken land waren ook voor de hertogen en graven te groot en daarom:
Hertogen en graven leenheren en vazallen de leenmannen.
De vazallen moesten de eed van trouw afleggen en zo nodig gehoor geven aan een oproep van militaire steun voor de leenheer. ( evenals de hertogen en graven ).

Sociaal economisch.
De koning, hertogen en graven vertegenwoordigden de adel.
De boeren vertegenwoordigden de boeren en de vissers. ( de boer met het ploegijzer ).
Geestelijken kwamen in dit verhaal niet voor.
Voor het feodale stelsel, zie politiek.

Eercultuur:
Karel wilde niet stelen i.v.m. de verachting bij ontdekking (en het feit dat op stelen de doodstraf stond).
Bij het gevecht van Elegast en Eggeric van Eggermonde is het aanzien heel belangrijk want Elegast is al op voorhand populair en de winnaar omdat hij uitgebreid tot God ging bidden om steun en Maria loven. En God zou toch nooit een zondaar als Eggeric ( die niet de moeite nam om te bidden ) laten winnen?
Eggeric was dus absoluut niet populair doordat hij op zijn eigen kracht af ging. En God niet om steun vroeg wat in die tijd heel belangrijk was.

Culturele achtergronden:

Symboliek:
Pas nadat de engel drie keer had geroepen gaf Karel gehoor.
Bij de eerste keer dacht hij dat hij gedroomd had en sliep verder. Bij de tweede keer werd hij bang omdat 2 het getal van de duivel was en wachtte in spanning op de derde keer.
Bij de derde keer gaf Karel gehoor aan de oproep want het getal drie verwees naar de Goddelijke drie-eenheid.
Als Karel de zwarte ridder tegenkomt denkt hij opnieuw dat de duivel in het spel is. De middeleeuwer was er heilig van overtuigd dat hij die in menselijk gedaante kon tegenkomen. Hij kon hem herkennen aan een lichaamsgebrek, of, zoals hier aan een zwarte uitrusting. Door het slaan van een kruis kon hij dan Gods hulp aanroepen en de satan verjagen.

Het verhaal is aan ons overgeleverd in een zestal 14e- en 15e-eeuwse handschriftfragmenten en een zestal 15e- en 16e-eeuwse gedrukte uitgaven.

Literatuur aan het hof:
Eggeric gedroeg zich niet hoofs, hij sloeg zijn vrouw ( hieruit bleek zijn boze karakter ), hij was niet trouw aan de koning en smeedde een complot tegen hem. Elegast was wel heel hoofs, al was hij verbannen hij zou liever sterven dan de koning iets aandoen. Hij was een zeer trouw man aan de koning. En Elegast was in het gevecht sportief, hij had zijn paard nog, maar ging te voet verder toen Eggeric dat ook moest.

Karelepiek.
In het hele boek is Karel eigenlijk de hoofdpersoon.

Onderstrepen van de belangrijkheid van de trouw, wie trouw is aan de koning zal het goed gaan. Dus voor het publiek was het belangrijk om trouw te zijn aan de koning.

Geestelijke letterkunde:
niet van toepassing.

Literatuur in de stad:
Deze tekst staat niet zo vol met voorbeelden van de standentheorie.
Elegast was leenman, de koning was leenheer.
De koning was een edelman, evenals Elegast.
In het verhaal kwam ook het voetvolk, de ridders van Eggeric aan bod, of dit edelmannen waren betwijfel ik.

De geestelijkheid komt niet aan bod, evenals de boeren.
Ik vind dus niet dat je deze tekst echt met de standentheorie en de adaptatie en annexatie in verband kunt brengen.

Ik denk dat deze tekst tot de abele spelen behoort, de hoofdpersoon is een belangrijk iemand, koning en de toon is aardig verheven. Ik denk niet dat je deze tekst in verband kunt brengen met de rederijkers.

Voor het stedelijk publiek zal deze tekst waarschijnlijk vooral een amuserende functie gehad hebben, de tekst slaat niet op hen dus heeft ook niet echt een boodschap voor hen.
Voor het publiek bevat de tekst de les: Wie trouw is aan zijn leenheer heeft voorspoed, wie zijn heer ontrouw is heeft tegenspoed. Dit kwam duidelijk uit de tekst naar voren, Eggeric is ontrouw en wordt gedood, Elegast is trouw en krijgt een stuk land, huis en een nieuwe vrouw.

Evaluatie:
Mijn eerste mening is niet veranderd. Er zijn geen elementen in de tekst die ik niet begrijp.

Ik vond dit geen saai boek, maar ook niet denderend spannend.
Het boek heeft weinig verrassingen en nieuwe elementen.
Het wordt leuk door de slimme dingen die Elegast doet zoals het bloed opvangen van de vrouw en doordat er nog wel wat spanning in zat bijv. toen Elegast het zadel niet gelijk kon pakken.
Maar door de hoge mate van voorspelbaarheid is het boek er niet een die je gauw weer eens leest.

Ik ben tevreden over het uitvoeren van de beschrijving anders zou ik hem niet inleveren. Ik ben ook tevreden over de uitvoering van de verdiepingsopdracht omdat ik hem anders over zou doen tot ik wel tevreden was.

Het lezen was niet lastig want het was vertaald. Er waren geen struikelblokken in dit boek. De uitwerking van de verdiepingsopdracht was veel makkelijker dan bij de vorige boeken, want deze was korter en deze had je net alle stof voor geleerd.

Ik had het idee dat ik de vaardigheden voldoende beheerste en bezat, want ik heb niets op hoeven zoeken. De volgende keer ga ik er iets eerder aan beginnen, want op zondagavond nog de halve verdieping en hele evaluatie moeten doen is niet zo relaxt.