ff n studiebreak
Bankhangende Justine steekt loom haar duim op voor niet-sportende jongeren. Want wie sport er tegenwoordig nou nog?
geef je mening
Tjeerd pleit tegen internetdaten. Heb jij al eens een date (of meer) gehad met iemand die je online leerde kennen?
CASA Nederland en Scholieren.com reiken dit jaar de CASA Werkstuk Award uit. Het allerbeste werkstuk wint een reis voor 2 personen t.w.v. €500, een snuffelstage en eeuwige roem! Dit jaar is het thema abortus. De redactie bedacht alvast 13 invalshoeken, klik hier en stuur je werkstuk op.
Boekverslag Onbekend
Karel ende Elegast
Geschreven door: | Margot Stap (5 havo) [meer] |
Datum ingestuurd: | 4 april 2001 |
Taal: |  |
Woorden: | 2.950 |
Bekeken: | 25946 keer (37 deze maand) |
Waardering: | |
Deel op: |
|
* Zakelijke gegevens:
De auteur is Onbekend.
Karel ende Elegast is opgenomen in de grote lijsters dossier 1999, het bevat de originele oud Nederlandse tekst en de vertaling ernaast. Het vertaalde verhaal dat ik gelezen heb bestaat uit 21 bladzijdes.
Dit boek behoort tot een voorhoofse ridderroman. ´Hoofs´ verwijst naar de literatuur die aan het middeleeuwse hof beluisterd en gelezen werd. Hoofsheids is ook een gedragscode voor de adel in de twaalfde eeuw. Voorhoofse literatuur is de literatuur van vóór de hoofse periode. ´Hoofs´ houdt ook beschaving in, maar van die beschaving nog maar weinig te merken. Want ridder zijn stoere binken die om het minste of geringste hun zwaard grijpen en vrouwen spelen een totaal ondergeschikte rol.
* Eerst reactie:
Toen ik voor het eerst dit dossier kreeg, viel mij eigenlijk meteen het verhaal ´Karel ende Elegast´ op. Dat komt ook omdat het in het middenin is opgenomen met geel, rood gekleurde bladzijdes. Uit eigen initiatief had ik dit verhaal nooit gelezen, dit kwam omdat het verhaal me in een eerste oogopslag niet aansprak en omdat ik niet van middeleeuwse verhalen houdt. Toen ik het boek aan het lezen was, viel het me erg mee. Het is best een grappig verhaal en zeker niet langdradig waarschijnlijk doordat dit een verkorte versie van het verhaal is.
* Verdieping:
a)1. Koning Karel de Grote en de Elegast worden het meest verwoord en hebben de meeste dialoogjes. Je leest de gebeurtenissen die koning Karel meemaakt, maar daar speelt Elegast ook een grote rol in mee.
2. (Bij)Personen: Eggeric en zijn vrouw de zus van de koning, mensen van het hof. Pelgrims en kooplieden, bisschoppen en kanunniken, abten en monniken, dekens en priesters.Deze worden vooral genoemd, maar spelen toch een zogenaamde rol in de verhaallijn.
3. Wat gebeurt er: op een dag wordt koning Karel gewekt door een engel, die hem onder het bevel van god vertelt dat hij uitstelen moet gaan. Want als hij dit niet doet verliest hij zijn leven en als zijn waardigheden.
Waar: de plaats waar het verhaal zich afspeelt is in Ingelheim aan de Rijn en omstreken.
Wanneer: het verhaal speelt zich rond 800 af, toen Karel de Grote koning en keizer van een groot deel van West-Europa was.
4.De roman eindigt met een tweegevecht tussen Eggeric en Elegast. In het gevecht gaat het gelijk op, maar er hevig aan toe. Uiteindelijk zei de koning van Frankrijk: ´God´, ik bid U op rechtvaardige wijze een eind te maken aan deze langdurige strijd. God beslist en laat Elegast winnen, doordat hij Eggeric op het laatste moment onthooft met zijn zwaard. Eggeric wordt weggesleept en met alle andere verraders opgehangen. Hun geld en smeekbeden konden hen niet helpen. Elegast werd dankzij God in ere hersteld. Hierdoor schonk de koning hem Eggerics vrouw, met wie hij zijn hele verdere leven samen was.
Het boek eindigt met een kort nawoord: moge God ons zo goed gezind zijn dat Hij al onze problemen nog tijdens ons leven op een dergelijke wijze oplost!
Laat ons allen amen zeggen. Dit nawoord ondersteunt de theologie van God, die een belangrijke rol in het verhaal heeft.
5. Het thema: *trouw en ontrouw. Het woord trouw kan je zien als een onvoorwaardelijke trouw van de ridder aan zijn heer: hoewel Elegast door Karel verbannen is, blijft hij hem trouw. De ontrouw kun je verwoorden naar Eggeric, die op een sluwe wijze Karel wil gaan vermoorden.
b) 1 De schrijfstijl: het taalgebruik was over het algemeen goed te volgen. Het oud Nederlandse is een episch dichtwerk ofwel een verhalend poëzie uit de tijd van het heldendicht. Dit is omdat tot laat in de late Middeleeuwen normaal is geweest om hardop te lezen. Terwijl stillezen als iets héél bijzonders werd gezien. Daarom werd het in een rijmtaal geschreven, zodat je er iets van kon leren en het beter kon onthouden. Het vertaalde gedeelte zijn op een gewone, gecombineerde met godstermende taal geschreven. Het verhaal is goed te volgen en bevat nog een beetje een rijmende naklank. De zinlengtes zijn afwisselend lang en kort en bevatten enige dialogen. Het verhaal van Karel en Elegast werd dus niet alleen gebruikt om het middeleeuwse publiek te amuseren, het moest er ook iets van leren. En de les uit Karel ende Elegast is wel duidelijk: vertrouw op God, doe wat Hij zegt en het zal goed met je gaan.
2. Ruimte (plaats en tijd): de gegevens over plaats en tijd in het verhaal worden samengevat met de term ruimte.
Plaats Het verhaal Karel ende Elegast speelt zich dus af in Ingelheim aan de Rijn en omstreken. Het verhaal is omstreeks 1200 opgeschreven én sindsdien bewaard. Wie het verhaal opgeschreven en/of geschreven heeft is overigens niet bekend.
Tijd Het verhaal is chronologisch geschreven en de vertelde tijd is een dag en een nacht. Dit verhaal heeft een informatieve opening, omdat de schrijver de hoofdpersoon introduceert en de plaats van handelen aan ons voorsteld.
3.Verhaalfiguren:
Het verhaal draait om Karel zijn verbannen ridder Elegast. Karel is the round-character van het verhaal.
Want in de loop van het verhaal verandert zijn karakter en daarom is hij ook de echte hoofdpersoon van dit verhaal. De bijpersonen hebben ook een belangrijke rol, dus zal ik bij hun enige achtergrond informatie geven.
Hoofdpersoon:
Naam: Koning èn keizer Karel
Woonplaats: Ingelheim.
Uiterlijk: over het uiterlijk van Karel wordt in dit verhaal wordt niets verteld. Dit is omdat dit niets met deze vertel-periode van het verhaal te maken heeft. Eveneens is het uiterlijk van de Koning voor het verloop van het verhaal niet belangrijk. Maar hij is een machtig man, met veel geld en dus zal hij er wel mooi en verzorgt uitzien.
Financiële middelen: hij is een erg machtige koning en ook erg rijk. Voor zijn financiële inkomsten hoeft hij niets te doen, dit wordt door allerlei onderdanen voltooid.
Bloedverwanten: zijn zus wordt in het verhaal vernoemd.
Werk: hij is een van de eerste grote Europese heersers, maar of je dat in deze periode werk mag noemen?
Bekenden: volk en onderdanen van het hof, zijn bloedeigen zus en zwager Eggeric. Een andere bekende is natuurlijk zijn verbannen ridder Elegast
Goede en slecht eigenschappen: *goedehij is trouw aan zijn geloof en richt zich vaak tot god. Als hij uit stelen moet gaan, steelt hij niet van de armen maar alleen van mensen die er niet financiël onder kunnen leiden. Tijdens zijn tocht verandert zijn karakter ook, omdat hij inziet dat het moeilijk is voor mensen om rond te komen van het stelen. Hij zegt dat hij nooit meer iemand zal laten ophangen, als iemand iets kleins begaat en/of steelt.
*slecht hij is erg vroom, omdat hij telkens God om hulp roept.
Houdt niet van: mensen die niet de waarheid spreken.
Bijzonderheden: de verhalen van Karel gaan over de moed en de felle strijdlust van edele ridders, dit tot voorbeeld en lering moesten strekken. De Karelromans werden dan ook gepresenteerd als waar gebeurd, maar in de verhalen werden oude volksliederen en vaak ook sprookjesmotieven verwerkt.
Bijpersonen: Elegast, Eggeric, de vrouw van Eggericzus van Karel. Mensen van het hof enz..
Elegast: werd door Karel verbannen door een klein vergrijp en toen is hij roofridder geworden. Dit is te zien aan zijn zwarte kleding en wapenuitrusting. Hij is een goede dief geworden, maar steelt evenals Karel niet van de arme mensen. Hij is onvoorwaardelijk trouw aan zijn meester. Elegast beheerste eveneens een fantastische toverkunst, die hij vaak toepaste. Als hij een kruid in zijn mond steekt, dan kan hij verstaan wat de dieren met elkaar bespreken.
Eggeric: is de zwager van Karel en is eigenlijk tegen de koning. Dit is omdat hij een samenzwering op touw had gezet om de koning te doden en dat zijn medeplichtigen al snel zouden komen. Het is dus de slechterik in dit verhaal.
Zus van Karel: is de vrouw van Eggeric en erg onderdanig. Ze heeft geen enkele invloed en inbreng en hierdoor wordt duidelijk gemaakt, hoe vrouwen in de middeleeuwen waren. Ze hebben dus geen vrolijk leven en mogen niets zelf beslissenemancipatie van de vrouwen.
4.Situaties:
De handeling van dit verhaal is het geheel van situaties, alle scènes zijn in de volgorde waarin ze vertelt worden. Die volgorde heeft een belangrijk effect op de spanning en de aantrekkelijkheid van dit en een verhaal.
De handeling: het in veiligheid brengen van de koning, zodat hij op de hoogte kwam van het feit, dat hij vermoord zou worden.
Tijdsverloop: is chronologisch met een kleine flashback, waarin wordt verteld dat Karel Elegast eens van zijn landgoed heeft verbannen.
Beginsituatie: het boek begint wanneer Karel in de avond voor zijn hofdag 3 keer door een stem van een engel gewekt wordt. Deze engel vertelt hem dat hij uit stelen moet gaan. Na enige onzekerheid gehoorzaamt Karel en sluipt het kasteel uit terwijl de andere diep in slaap zijn.
Verrassend elementen: dat zijn zwager hem wilde vermoorden en dat Elegast ongelofelijk trouw is gebleven aan zijn koning.
Slotsituatie: verhaal heeft een gesloten einde, omdat de slechte persoon ofwel Eggeric is gedood en Elegast z´n verbannenis is opgeheven. Het verhaal eindigt net als een soort sprookje…. en ze leefde nog lang en gelukkig.
5.Vertelwijze: in dit boek heest wel een auctoriale vertelwijze. Hiermee wordt bedoeld dat het perspectief bij een alwetende verteller ligt. Hij presenteert het verhaal, maar komt daarin zelf niet als verhaalfiguur in voor. Hij overziet alle gebeurtenissen, kent de gedachten en gevoelens van de verhaalfiguren.
* Samenvatting van “Karel ende Elegast”, geschreven door Anoniem.
In de nacht voor de hofdag wordt koning Karel wakker door de stem van een engel, die door God is gezonden. Hij vertelt hem dat hij uit stelen moet gaan en snel ook. Karel wil eerst niet luisteren, maar als de engel het tot drie maal toe vraagt, kan Karel niet meer weigeren dit vreemde advies op te volgen. Dit komt omdat hij nu weet dat het niet de duivel afkomstig is, die hem op een verkeerd pad wil zetten, maar dat het een advies van God is. Want het getal 3 is volmaakt, geeft zekerheid en is een heilig getal.
Als hij zijn harnas heeft aangetrokken en ongemerkt de burcht in Ingelheim aan de Rijn wil verlaten merkt hij dat alle wachten slapen, zodat het hem geen moeite kost.
Buiten gekomen bedenkt hij hoe en waar hij moet gaan stelen. Hierdoor moet hij denken aan zijn vroegere leenman Elegast genaamd, die voor een kleinigheid van het hof verbannen was en nu als roofridder leeft. Hij zal dus wel weten waar Karel moet gaan stelen. Als er een zwarte ridder voorbijrijdt en ze elkaar ontmoeten wil ze geen van beiden zich bekend maken en er ontstaat een gevecht waarbij Karel wint. De ridder blijkt Elegast te zijn en Karel stelt zich voor als Adelbrecht. Ze besluiten samen uit stelen te gaan en Elegast stelt voor Karels zwager Eggeric van Eggermonde te beroven.
Karel blijkt algauw niet zo'n goede dief te zijn: hij wil een ploegijzer als breekijzer gebruiken. Als nu dan Elegast zijn toverkruid gebruikt hoort hij de dieren zeggen, dat de koning dichtbij is. Maar Karel weet hem te overtuigen dat het niet zo is. Elegast sluipt het kasteel binnen en bereikt de kamer van Eggeric en zijn vrouw. Zij worden wakker door het gerinkel van het gestolen zadel en Elegast kruipt onder het bed. Dan hoort hij Eggeric zijn vrouw vertellen dat haar broer Karel de volgende dag vermoordt zal worden. Als zij protesteert slaat hij haar in het gezicht en Elegast vangt het bloed op om het aan Karel te laten zien. Door bidden van Elegast vallen beiden weer in slaap. Nu begrijpt Karel, als hij het verhaal gehoord heeft waarom hij uit stelen moest gaanom achter het complot van Eggeric te komen. Dan keert Karel terug naar het kasteel, om zogenaamd de koning in te lichten en Elegast blijft achter, omdat hij zich niet aan de koning kan vertonen. Hierdoor blijkt ook dat Elegast na al die tijd nog steeds trouw is aan de koning en Eggeric niet te vertrouwen is.
De volgende dag worden de verraders ontmaskerd en onder hun kleding worden wapens gevonden. Elegast wordt gehaald om te getuigen tegen Eggeric. Er volgt een tweegevecht die door Elegast gewonnen wordt en dat bewijst Eggerics schuld. Elegast krijgt zijn functie weer terug en huwt de weduwe van Eggeric.
c)De hoofdgedachte:
Thema: de rode draad van het verhaal is dus trouw en ontrouw, die ik al eerder heb verwoord. Vooral het motief, het geloven in god verwijst erg naar het thema. Omdat Karel en Elegast voortdurend door god worden geholpen om een moeilijke strijdt of uit een benarde positie te worden Maar andere motieven zijn ook: eenzaamheid, tovenarij, godsgerichtheid, bovenaardse wezensengel.
De titel: karel ende Elegast.
Verklaring: de titel verwijst naar de twee belangrijkste personen in het verhaal Ze spelen beide een belangrijke rol in het verloop van het verhaal.
d)Het boek “Karel ende Elegast” is voor het eerst opgeschreven in ±1200, doordat het eeuwenlang mondeling is doorverteld. Het is geschreven door een onbekende schrijven, die natuurlijk in deze tijd leefde. Rond 800 werden er nog meerdere verhalen over Karel de Grote verteld. Maar het verhaal over Karel en zijn ridder Elegast is een van de weinige die we nu nog helemaal kennen. Het uiterlijk van het boek is erg eenvoudig: bordeaux rode voorkant met een oude tekst van Karel ende Elegast als achtergrond. Het boek wordt gekenmerkt als een Oud Goud.
4 Beoordeling:
Het einde van het verhaal heeft voor mij een positieve werking, dit is omdat je zo het verhaal op een goede manier afsluit en ik het een beetje met een sprookje vergelijk. Het einde geeft aan dat de sterke/slechte persoon Eggeric heeft verloren, doordat Elegast hem met behulp van God heeft verslagen. Deze laatste gebeurtenis sluit het verhaal goed af, zodat het een middeleeuws verhaal is met een les voor de bevolking.
Het minst leuke deel van het verhaal vind ik dat er maar één rechte weg naar het einde toe lijdt. Nu ben ik er zo langzamerhand aan gewend, dat er meerdere gebeurtenissen naar het einde toe leiden. In Karel ende Elegast is dit niet het geval en dit maakt het verhaal een beetje eentonig met weinige overige gebeurtenissen. Alle verhaalelementen hebben puur te maken met de ontknoping van het verhaal en dat gaat me op een gegeven moment vervelend. Van een beetje wisseling in een verhaal houd ik wel, alleen is dit hierin niet aanwezig. Dit kun je natuurlijk wel weer verwoorden, omdat het een middeleeuws boek is en niet zo´n modern boek die nu allemaal uitgegeven worden.
Je kunt dit boek althans het verhaal goed met een film vergelijken, als je naar de inhoud kijkt. Ik kan niet een bestaande film bedenken, maar delen van het verhaal kunnen een goede basis voor een film zijn. Het boek Karel ende Elegast is een typisch middeleeuws verhaal, waar er een hoop van bestaan. Persoonlijke moed, lichaamskracht en het recht van de sterkste zijn telkens terugkerende verhaalgegevens in de Karelromans.Zulke elementen zijn natuurlijk ook in veel andere middeleeuwse films ofwel verfilmde boeken terug te vinden. Het verhaal van Karel ende Elegast is misschien al zelf een keertje verfilmd met delen van dit verhaal, die er in terugkomen of een verwijzing naar het gehele verhaal.
Nog een aantal titels van Onbekende schrijvens:
* Beatrijs, *Esmoreit, *Floris ende Blancefloer, *Gloriant, *Het Roelantslied, *Koning Arthur en de ridders van de ronde tafel, *Lanseloet van Denemarken, *Mariken van Mieumeghen, *Roman van *Lancelot, *Van de vos Reynaerde, *Welewein de neef van koning Arthur, *Warenar.
Het taalgebruik is niet ingewikkeld en in de vertaling vanuit het oud Nederlands is toch nog een dergelijke oud Nederlandse stijl in terug te vinden. Dit kun je zien en horen aan sommige rijmen van klanken en de blijvende godstermen, die volop in het verhaal aanwezig zijn. Ik vind het goed dat ze deze aspecten in het verhaal hebben laten zitten, want anders heb je niet echt meer het gevoel dat je een oud middeleeuws verhaal leest. Karel ende Elegast wordt op een gewone duidelijke manier verteld en er komt in een zekere zin communicatie in voor via dialogen en dergelijke. Het kunt er in principe goed en snel doorheen lezen, maar dat komt ook door de achterliggende gedachten, dat het een kort verhaal is.
Ik vind het een gewoon boek/verhaal, die ik niet nog een keertje zou gaan lezen. Dit is omdat het een verhaal is wat mij gewoon niet aanspreekt en waar ik me niet werkelijk in kan verdiepen. Het boek is voor mij te oppervlakkig en te kort, zodat ik geen beeld van de gevoelens, gedachten en een geheel overzicht van een verhaal kan krijgen. Dit zijn voor mij element die ik erg belangrijk vind in bepaalde verhalen, zodat ik me kan inleven in het boek. Met dit boek is dat niet het geval en dat vind ik gewoon minder leuk. Het is een middeleeuws verhaal en daar houd ik gewoon niet zo van, het plus punt van dit verhaal was dan dat het nog enige gebeurtenissen bevatten en niet zolang was. Ik heb het verhaal dus gelezen, maar ik vind het geen aanrader voor kinderen die alleen maar moderne boek van deze tijd gewend zijn. Het is wel eens leuk om je te verdiepen in andere boek, zodat je kan kijken of je een andere schrijfstijl ook leuk vindt. Maar bij mij heeft het geen andere gedachten gevormdik vind het één van de mindere boeken die ik de laatste keren heb gelezen. Jammer…..
Dit verslag is bedoeld als naslagwerk, niet om plagiaat mee te plegen. Gebruik geschiedt op eigen risico. De verslagen op Scholieren.com zijn ingestuurd door middelbare scholieren (tenzij anders vermeld) en worden niet gecontroleerd op fouten. Heb je in dit verslag een fout gevonden of heb je een aanvulling? Laat het dan weten door een reactie te geven.
