CASA Nederland en Scholieren.com reiken dit jaar de CASA Werkstuk Award uit. Het allerbeste werkstuk wint een reis voor 2 personen t.w.v. €500, een snuffelstage en eeuwige roem! Dit jaar is het thema abortus. De redactie bedacht alvast 13 invalshoeken, klik hier en stuur je werkstuk op.
ff n studiebreak
Meiden, laser je binnenste schaamlippen lekker weg joh. Want je vriendje wil een playboypoesje.
geef je mening
Tjeerd pleit tegen internetdaten. Heb jij al eens een date (of meer) gehad met iemand die je online leerde kennen?
Boekverslag E.J. Potgieter
Jan, Jannetje en hun jongste kind
Geschreven door: | anoniem (5 vwo) [meer] |
Datum ingestuurd: | 24 februari 2009 |
Taal: |  |
Woorden: | 1.200 |
Bekeken: | 657 keer (2 deze maand) |
Waardering: | |
Deel op: |
|
Titel: Jan, Jannetje en hun jongste kind
1. Hoe zit het boek in elkaar?
Het boek is geschreven door E. J. Potgieter (zie foto onder). Ik heb de 4e druk van de herspelde versie gelezen. De eerste druk was in 1993 uitgegeven. Het originele boek was in 1842 uitgegeven. De titel van het boek is Jan, Jannetje en hun jongste kind (geen ondertitel). Het verhaal draait om het gezin van Jan en Jannetje en hun jongste kind Jan Salie. Jan en Jannetje vormen het gezin, dat symbool staat voor het hardwerkende Nederlandse volk door de eeuwen heen. Jan Salie staat symbool voor de luie nietsnut uit de 17e eeuw. Het motto van het boek is: “En leer op nietwes staat te maken, als ’t geen in eigen krachten is”. Het motto betekent dat je alleen maar op jezelf kan rekenen. Je moet op eigen kracht leven, anders bereik je niets in het leven.
Het genre van dit boek is een allegorie (metafoor). Het verhaal is een uiting van onvrede op het sociaalconflict in de 19e eeuw. Je kunt het aan de personages merken dat dit het hele verhaal wordt volgehouden. Er zit dus een vleug uit de werkelijkheid in.
Het boek heeft 31 bladzijden en is aaneen stuk doorverteld. Er zitten geen hoofdstukken, delen of episoden in. De opbouw van het verhaal is rustig, waar het begint op oudejaarsavond 1841. Tijdens deze avond wordt teruggekeken op het afgelopen jaar. Het hele verhaal speelt zich af op oudejaarsavond. Met veel flashbacks en soms moeilijke taal er doorheen is het een ingewikkeld verhaal. Bovendien zitten er nog zoveel verschillende Jannen in, die mensen voorstellen, dat het verhaal onoverzichtelijk wordt. Verder zit er weinig spanningen, waardoor het een saai verhaal is.
De proloog (voorwoord) en de epiloog zijn afwezig. Wel vind je aan het begin van het boek een verhaal van het leven van Potgieter en een uitleg over de uitgave.
De vertelde tijd van het verhaal is 1 avond, de oudejaarsavond van 1841. Het verhaal is een allegorie. Dat kun je terugzien aan het moment dat de familieleden bij elkaar komen en terugblikken op de voorbije jaar. In het verhaal is dat dus de situatie. Het tijdsverloop is chronologisch en er zitten veel flashbacks in.
Het verhaal speelt zich af op drie plekken:
- De kamer, waarin iedereen zich bevindt: deze wordt abstract gebruikt en stelt de Nederlandse staat voor.
- Indië: hierover wordt vaak verteld, het land waar Nederland handel mee dreef en zoveel succes mee had in de Gouden Eeuw.
- De hoeken van de kamer: deze doen zich de achterstandswijken in de grote steden voor, waar op dat moment zich zware problemen voordeed.
In het verhaal zijn enorm veel personages, die zich allemaal groepen uit de Nederlandse samenleving voordoen. Deze personen zijn in het verhaal gewoon mensen die tot een gezin behoren en zijn uitgenodigd voor de jaarwisseling, maar in het verhaal gaat het vooral om het symboliseren van de Nederlandse overheid. Dat was ook de kritiek van Potgieter. Het boek werd kort na de jaarwisseling uitgegeven in een tijdschrift, waarin kritiek werd gegeven over allerlei onderwerpen.
In het verhaal stelt de ik- persoon Potgieter voor, die kritiek geeft op de Nederlandse samenleving. Het verhaal wordt daarom ook uit het ik- perspectief verteld.
3. Personages
Er zijn in dit verhaal een heleboel personen, die zich groepen mensen in de Nederlandse maatschappij voordoen. Alleen de belangrijkste beschrijf ik.
Jan:
Jan wordt afgebeeld in verschillende personages. In het verhaal is hij eerst een hardwerkende man, dan een slome, lompe nietsnut en vervolgens een zestiger. Hij is stevig gebouwd en draagt nette kleren. Samen met zijn vrouw Jannetje vertegenwoordigt hij het Nederlandse volk. Hij is (streng)gelovig en is erg zeker van zichzelf. Verder is Jan getrouwd en heeft veel kinderen en kleinkinderen. Alleen zijn kind Jan Salie is nog niet het huis uit.
Jannetje:
Jannetje, de vrouw van Jan, is een nette, deugdzame vrouw huisvrouw, die geniet van het goede leven. Ze heeft haar kinderen degelijk opgevoed en symboliseert de Nederlandse vrouw. Waar alle anderen het op Jan Salie gemunt hebben, neemt zij het voor haar zoon op. Verder geniet ze van haar kleinkinderen, die ‘als een wolk van gezondheid om haar knieën dartelen’.
Jan Salie:
Jan Salie is het jongste kind van Jan en Jannetje en symboliseert de slappe mentaliteit van de Nederlandse bevolking. Hij veroorzaakt de problemen op oudejaarsavond en mist energie om een fatsoenlijk leven te leiden. Bovendien overheerst hij alles en iedereen en deugt hij nergens voor. Alle Jannen hebben het op hem gemunt, behalve zijn moeder.
De andere personen zijn:
Janmaat, Jan Contant, Jan Crediet, Jan de Poëet, Jan Compagnie, Jan Cordaat, Jan Klaassen, Jan Kritiek, de Jantjes Goddomme, de Jannen Kalebas, Jan Gat en Jan Hen
4. Thema
Het thema van dit boek is de slappe mentaliteit van het Nederlandse volk. Hierbij staat ook de kritiek erop centraal. Potgieter wil dat deze mentaliteit verandert. Ze neemt het voorbeeld aan de 17e eeuw toen het Nederlandse volk nog hard werkte en de handel, de scheepvaart, de dichtkunst en het toneel bloeiden toen. Men was heldhaftig en daadkrachtig, maar nu, in de 19e eeuw is men zwak en lamlendig. Alle begrippen uit de Nederlandse samenleving doen zich voor als personen. Jan Salie wordt aan het einde van het verhaal verbannen. Hiermee laat Potgieter zien of merken dat de slappe mentaliteit van de Nederlandse bevolking kan worden weggehaald. Hierdoor is er weer toekomst voor het heersen van de Hollanders over de wereld.
5. Literatuurgeschiedenis
Dit boek stamt af uit de 19e eeuw. Dit is in dit boek overduidelijk te merken, want het boek is kritiek van de schrijver op de Nederlandse samenleving in de 19e eeuw. De schrijver wil dat de slappe mentaliteit van de bevolking verandert in een goede mentaliteit en dat de Nederlandse bevolking weer daadkrachtig is. Volgens de schrijver is dit ook mogelijk. Dat zie je aan het verbannen van Jan Salie uit de kamer. Jan Salie kenmerkt namelijk de Nederlandse lamlendigheid en luiheid.
Het verhaal is een allegorie. Dit komt niet veel voor, maar deze allegorie is wel mooi in die tijd gezet. De schrijver heeft allemaal personen gebruikt, die zich groepen mensen voordoen uit de Nederlandse bevolking van de 19e eeuw. Deze personen heten allemaal Jan met een achternaam, omdat Jan toen, en nu misschien ook, de meest voorkomende naam is.
Verder kun je aan het taalgebruik zien dat de Nederlandse taal al behoorlijk is ontwikkeld. Een kenmerk uit die tijd is dat er lange, en vaak overdreven, zinnen worden gemaakt. Dat is duidelijk te merken. Bovendien zijn de dialogen ook erg lang.
Dit verslag is bedoeld als naslagwerk, niet om plagiaat mee te plegen. Gebruik geschiedt op eigen risico. De verslagen op Scholieren.com zijn ingestuurd door middelbare scholieren (tenzij anders vermeld) en worden niet gecontroleerd op fouten. Heb je in dit verslag een fout gevonden of heb je een aanvulling? Laat het dan weten door een reactie te geven.
