geef je mening
Tjeerd pleit tegen internetdaten. Heb jij al eens een date (of meer) gehad met iemand die je online leerde kennen?
ff n studiebreak
Klasgenoten stonden vroeger als hongerige hyena's om Jorieke heen. Klaar om het jonge hertje aan te vallen dat nog scoubidoutouwtjes had.
CASA Nederland en Scholieren.com reiken dit jaar de CASA Werkstuk Award uit. Het allerbeste werkstuk wint een reis voor 2 personen t.w.v. €500, een snuffelstage en eeuwige roem! Dit jaar is het thema abortus. De redactie bedacht alvast 13 invalshoeken, klik hier en stuur je werkstuk op.
Boekverslag Onbekend
Karel ende Elegast
Geschreven door: | Maaike (5 vwo) [meer] |
Datum ingestuurd: | 2 april 2008 |
Taal: |  |
Woorden: | 2.150 |
Bekeken: | 3515 keer (32 deze maand) |
Waardering: | |
Deel op: |
|
Titel: Karel ende Elegast
Auteur: Onbekende auteur
Vertaling en tekstverzorging: H. Adema
Plaats van uitgave: Leeuwarden
Jaar van uitgave: 1995
Jaar van eerste druk: ±1250
Jaar van gelezen druk: 1995
Aantal bladzijden: 63 bladzijden
Noteer, nog voor je gaat lezen, de verwachtingen die je nu over dit boek hebt.
Ik hoorde van een klasgenoot dat ze het boek wel leuk vond. Ik ben benieuwd wat ik er zelf van vind omdat het toch een vrij oud boek is wat soms lastig te lezen is. Gelukkig staat er een vertaling bij zodat ik er wel uit kan komen.
Ik vind dit verhaal: (één woord)
Verbazingwekkend, omdat Elegast trouw blijft aan zijn heer terwijl die hem zijn bezittingen heeft afgenomen.
Waar gaat het verhaal volgens jou over? M.a.w. wat is het eigenlijke onderwerp, het thema?
Het thema is trouw zijn aan de heer, in dit geval aan de koning. Ook trouw zijn aan God speelt hierbij een rol.
Herken je zaken in het verhaal die zich ook in ons dagelijks leven afspelen? Zo ja: noteer er enkele.
In Karel en de Elegast draait het om trouw zijn aan je heer, of iemand die boven je staat. Bij ons kan dat zijn je baas, ouders, directeur, leraar etc. Het gebeurt regelmatig dat we niet doen wat deze persoon je heeft opgedragen. Lang niet iedereen maakt braaf zijn huiswerk en doet dus niet wat de leraar zegt. We komen ook wel eens te laat op kantoor of hebben een opdracht niet op tijd af. Maar vaak zijn we wel trouw aan deze mensen. We luisteren naar elkaar en doen wat ons opgedragen wordt, meestal voor ons eigen bestwil.
Fabel – Geef in maximaal 15 zinnen en in chronologische volgorde het verhaal weer (dat is de fabel van het werk).
Karel de Grote krijgt aan de vooravond van een hofdag van een engel opdracht om uit stelen te gaan. Hij gehoorzaamt met tegenzin, en trekt uiteindelijk het duistere woud in. Daar verslaat hij een zwarte ridder, die Elegast blijkt te heten. Omdat hij Elegast indertijd verbannen heeft, en hij niet wil toegeven dat hij op pad is om te gaan stelen, stelt Karel zichzelf voor als Adelbrecht. Adelbrecht betekent: van adellijke geboorte. Ze breken in bij Eggeric van Eggermonde, de zwager van Karel. Daar is Elegast ongewild getuige van een echtelijke ruzie, waarbij duidelijk wordt dat Eggeric samen met een aantal handlangers van plan is op de hofdag Karel van het leven te beroven. Weer buiten vertelt Elegast over het complot aan Adelbrecht/Karel, die de volgende dag zijn maatregelen treft. Eggeric wordt aangehouden, maar daagt Elegast uit om in een tweegevecht als godsoordeel uit te maken wie de waarheid spreekt. Elegast wint dit gevecht en mag met de zuster van de koning, Eggerics weduwe, trouwen.
Bron: http://www.literatuurgeschiedenis.nl/teksten.asp?ID=3
Genre – tot welk soort verhaal (genre) kun je het door jou gelezen boek rekenen? Er kunnen ook mengvormen zijn. Beargumenteer altijd je antwoord.
Dit verhaal hoort bij het genre (voorhoofse) ridderromans. Het gaat over ridders in de middeleeuwen. In dit verhaal speelt de koning zelf ook een grote rol, meestal blijft hij op de achtergrond en draait het vooral om de personen in de kringen rond Karel de Grote.
Personages – Geef een typering van het uiterlijk en karakter van de belangrijkste personages. Geef per personage aan of het een type of een karakter is. Wat hebben de personages met elkaar te maken? Welke rol spelen de belangrijkste personages in het verhaal? Welke normen en waarden willen zij uitdragen?
Karel de Grote is een karakter. Je leest wat hij bid en vraagt aan God. Je verwacht dat het een hele dappere ridder is, maar Karel is onhandig als inbreker en kent ook twijfel en angst. Ook is hij dapper en edelmoedig.
Elegast is type en in dit verhaal een dappere en trouwe ridder. Hij is door Karel verbannen en houd zich daarom nu schuil in de bossen. Hij moet noodgedwongen gaan stelen om aan de kost te komen. Elegast steelt alleen van de rijken en laat de armen met rust. Hij blijft vanaf het eerste moment trouw aan de koning. Elegast kent ook wat toverkunsten. Zo kan hij iedereen in slaap brengen en met een zaadje in zijn mond de honden en hanen verstaan.
Eggeric van Eggermonde is een type en in dit verhaal is hij de slechte ridder. Hij is leenman van Karel en woont in een mooi kasteel. Hij vertelt zijn vrouw dat hij de koning wil bestelen en als zijn vrouw dat niet goed vindt slaat Eggeric haar in haar gezicht. Uiteindelijk loopt hij in de val als hij de koning met zijn ridders wil doden. Eggeric wil niet toegeven dat hij de koning wil vermoorden en neemt het op met Elegast in een tweegevecht. Uiteindelijk wint Elegast en wordt Eggeric opgehangen.
Perspectief – Welke vertelstandpunten worden gehanteerd? Met welk doel? Als er sprake is van een bepaald perspectief (bv. Ik of hij/zij), wie is die persoon dan? Wat voor invloed heeft dit perspectief op het verhaal volgens jou?
Het verhaal wordt verteld vanuit het standpunt van de dichter en vanuit het standpunt van Karel. Soms beginnen de zinnen met Ik… en soms met De koning… of Karel zei…
Ondanks de wisselende perspectieven is het verhaal wel te begrijpen. Door het ik-perspectief lees je de gevoelens van Karel, wanneer hij bang is en wat hij bidt tot God. Door het perspectief van de alwetende verteller kijk je meer tegen de personen aan van buiten af. Zo weet je ook wat Elegast in het kasteel van Eggeric uitvoert als Karel nog buiten is.
Tijd – Wat is de verteltijd? Wat is de vertelde tijd? Wordt het verhaal chronologisch verteld, of juist niet? Is er sprake van flash-backs of flash-forwards? Leg uit! Waarom zijn die tijdselementen voor het begrijpen belangrijk? In welke tijd speelt het verhaal zich af?
De verteltijd is 63 pagina’s. De vertelde tijd is bijna een dag. Het verhaal wordt chronologisch verteld. Er zijn dus geen flash-backs of flash-forwards. Het verhaal speelt zich af in de middeleeuwen. Je moet dit wel weten als je het boek gaat lezen, omdat ze toen in een heel andere wereld leefden. Denk alleen al aan dat ze ridders waren en op paarden reden.
Ruimte – waar speelt het verhaal zich af? Denk niet alleen aan plaatsen, maar ook aan het milieu waarin de hoofdpersonen zich bevinden. Beschrijf daarna minimaal twee voor het verhaal belangrijke ruimtes (plaatsen). Waarom zijn ze belangrijk voor een goed begrip van het verhaal?
Het verhaal speelt zich af in het bos in de buurt van het kasteel van Karel de Grote in Frankrijk. Ook speelt het zich af in het kasteel en bij het kasteel waar het tweegevecht plaats vindt. Het speelt zich af in een middeleeuws milieu met ridders die uit stelen gaan en tegen elkaar gaan vechten.
Thema – Formuleer het thema, ondersteun je keuze d.m.v gegevens die je ontleent aan de ruimte, tijd, personages, fabel en perspectief.
Het centrale motief is trouw aan de leenheer, de belangrijkste ridderdeugd. Elegast die geen bezittingen meer heeft, blijft trouw aan zijn koning en neemt het zelfs voor hem op, ook als hij door Karel zelf op de proef wordt gesteld. Hij wordt hiervoor ook rijkelijk beloont. Hij krijgt volledig eerherstel en een familieband met de koning.
Eggeric is hier de ontrouwe ridder. Hij is een bevoorrecht leenman en zou dus juist trouw moeten zijn aan de koning. Hij organiseert een samenzwering om Karel te vermoorden. Dieper kan een ridder toch niet zinken. Zijn straf is dan ook genadeloos. Hij wordt gedood in het tweegevecht met Elegast en daarna eerloos opgehangen.
In een verhaal komen allerlei personages voor. Geef aan welke persoon een held(in) is op wie je zou willen lijken en waarom. Geef ook aan op welk persoon je absoluut niet zou willen lijken en waarom.
De held in dit verhaal is Elegast. Hij blijft trouw aan zijn koning Karel de Grote. Hij vervult dus de belangrijkste ridderdeugd, namelijk trouw blijven aan je heer. Ook al heeft hij geen bezittingen meer en wordt hij op de proef gesteld door Karel zelf, hij blijft trouw. Omdat hij de goede ridder in het verhaal is wil ik op hem lijken. De slechte persoon in dit verhaal is Eggeric. Hij bedenkt een gemeen plan om de koning te vermoorden, terwijl Eggeric veel bezittingen heeft en bovendien de zwager van de koning is. Op hem wil ik niet lijken omdat hij kwade plannen heeft en zijn vrouw zomaar slaat.
Bestudeer de literaire geschiedenis waarin dit werk thuis hoort en geef een bespreking waarbij je de eventuele periode / stroming waartoe het werk of de schrijver behoort, de voorafgaande en de komende betrekt. Wees kritisch, niet elk boek of elke schrijver past probleemloos in de periode / tijd / stroming waartoe het zou moeten behoren. Kijk hiervoor naar het jaartal van de eerste druk én kijk of de schrijver tot een bepaal de groep / stroming / richting behoort.
De schrijver van Karel en de Elegast is onbekend. De verhalen rond Karel de Grote zijn bedacht rond 800 na Christus. Ze zijn eeuwenlang doorverteld en rond 1200 na Christus op schrift gezet. De verhalen geven dus geen historisch betrouwbaar beeld meer van Karels tijd. Er zijn allerlei elementen aan toegevoegd in de loop der tijd en het verhaal werd aangepast aan de tijd waarin de verteller leefde. Ook de christelijke geloof is een zeer grote rol gaan spelen in het verhaal.
Het verhaal wordt wel een voorhoofse ridderroman, Frankische ridderroman of Karelroman genoemd. Karel en de Elegst is de enige Nederlandse volledig overgeleverde voorhoofse ridderroman. Het is een voorhoofse roman omdat het gaat over bruut geweld, krijgshaftigheid en trouw aan de leenheer. De vrouw speelt hierbij geen belangrijke rol. Het gaat over Karel de Grote de koning van Frankrijk. Daarom word en het ook wel Frankische ridderromans of Karelromans genoemd.
Schrijf een korte biografie van de schrijver. Gebruik de gegevens die voor het door jou gelezen boek van belang zijn. Gebruik hiervoor minimaal 3 bronnen en maak daarvan jouw eigen samenvatting.
De schrijver/dichter is onbekend. De onbekende dichter van het oorspronkelijke Karel en de Elegast verhaal was waarschijnlijk een Vlaming.
Bedenk zelf minstens vijf alternatieven voor de titel en vermeld je argumenten.
- “Karel gaat uit stelen.” Karel wordt geroepen om uit stelen te gaan en komt er zo achter dat Eggeric hem wil vermoorden.
- “Karel hoort een stem.” Hij wordt geroepen door een engel van God die hem wil beschermen voor zijn dood.
- “Elegast, de trouwe ridder.” Elegast blijft trouw aan zijn vorst terwijl hij geen bezittingen meer heeft en noodgedwongen moet stelen.
- “Karel ontmoet Elegast en Elegast ontmoet Adelbrecht.” Karel ontmoet Elegast die zijn naam eerlijk vertelt, maar Karel kan niet zeggen dat hij de koning is dus neemt een andere naam aan: Adelbrecht.
- “Karel in het donkere bos.” Karel wordt het bos ingestuurt en ontmoet daar Elegast.
- “Karel gaat op pad.” Karel wordt geroepen om uit stelen te gaan en gaat dus op weg naar het bos waar hij Elegast ontmoet.
- “Eggeric en zijn snode plannen.” Eggeric had het plan om de koning, zijn zwager, te vermoorden samen met wat andere ridders. Elegast steekt hier een stokje voor.
- “Karel, Elegast en Eggeric van Eggermonde.” Dit zijn alle personages.
Na het lezen vind ik dit boek (bijvoorbeeld waardevol, leerzaan, onthullend, afstotend, walgelijk enz.) Leg ook uit waarom dat zo is.
Leerzaam, omdat er een wijze les in zit. Je moet trouw blijven aan je heer ondanks dat hij je bezittingen heeft afgenomen. Dit kan God zijn of de koning, maar in onze maatschappij ook je baas of ouders. Ook mag je nooit stelen van de armen, alleen van de rijken zoals Elegast ook doet. Je krijgt door dit verhaal te lezen ook een beetje een beeld van de middeleeuwen.
Neem de zin over en vul aan: ik begrijp dit verhaal… (totaal niet; niet; wel; helemaal) Leg uit waarom dit voor jou zo is.
Ik begrijp dit verhaal helemaal. De oorspronkelijke taal, het Middelnederlands, is best lastig te lezen. Er stond gelukkig een vertaling bij, waardoor ik het wel begreep. Verder zit het verhaal niet erg moeilijk in elkaar. Er spelen niet veel personen in en er lopen dus ook niet veel verhaallijnen door elkaar. Het verhaal is dus makkelijk te volgen, wat ook sneller leest.
Kijk nog een naar opdracht 2 (dat ene woord). Ben je geneigd na het maken van dit leesverslag een andere mening te geven? Zo ja: welke? Zo nee: waarom niet?
Bijzonder, omdat Elegast trouw blijft, maar niet verbazingwekkend omdat trouw zijn toch een van de belangrijkste ridderdeugden is. Bijzonder ook omdat het een middeleeuws verhaal is wat doorverteld is en uiteindelijk gedrukt.
Dit verslag is bedoeld als naslagwerk, niet om plagiaat mee te plegen. Gebruik geschiedt op eigen risico. De verslagen op Scholieren.com zijn ingestuurd door middelbare scholieren (tenzij anders vermeld) en worden niet gecontroleerd op fouten. Heb je in dit verslag een fout gevonden of heb je een aanvulling? Laat het dan weten door een reactie te geven.
