Boekverslag Arthur Japin

Info over dit verslag

Geschreven door:	Sabine [meer]
Niveau:	4VWO
Kwaliteit:
Waardering:
Taal:	Nederlands
Woorden:	2963
Opvragingen:	9

Hulpmiddeltjes

Openen in tekstverwerker

Printen

Emailen

Waardering

Gemiddelde waardering: 3 uit 5 (7 stemmen)

Heb je er iets aan gehad? Geef zelf je waardering:
Erg goed bruikbaar
Goed bruikbaar
Bruikbaar
Een beetje bruikbaar
Niks aan gehad

Titels van Arthur Japin

• De droom van de leeuw (2)

  2002

• De grote wereld (2)

  2006

• De klank van sneeuw (1)

  2006

• De Overgave (1)

  2007

• De zwarte met het witte hart (18)

  1997

• Een schitterend gebrek (35)

  2003

I Beschrijving
a. Naam
Arthur Japin
Een schitterend gebrek
Uitgeverij De Arbeidspers, Amsterdam 2003

b. Samenvatting
Het boek vertelt het verhaal van Giacomo Casanova en wordt verteld door zijn eerste liefde, Lucia. Terwijl zij springt tussen het heden en het verleden, vertelt zij haar verhaal, het verhaal dat Casanova zelf nooit zal kennen.
Haar jeugd brengt Lucia door op het vredige platteland van Noord-Italië. Nooit heeft zij zorgen en altijd kan zij rustig rondfladderen in de natuur. Dan komen de voorbereidingen van het huwelijk van de dochter van de gravin eraan. De gravin is de eigenaresse van het landgoed waar Lucia werkt. Lucia is de dochter van twee bedienden, die al geruime tijd in dienst zijn van de gravin. De gravin ziet Lucia als familie en gaat erg vertrouwd met haar om. Als het personeel voor de voorbereidingen van het huwelijk aankomt, valt Lucia’s blik meteen op twee jongemannen. De gebroeders Fransisco en Giacomo Casanova spreken haar meteen aan. Vooral Giacomo, dus zorgt zij er met een list voor dat hij een vertrek dicht bij dat van haar krijgt. Zo brengt zij hem iedere morgen zijn eten en brengt zij veel tijd door op zijn kamer of bij hem in bed. Maar Giacomo vindt haar nog te jong om het echte genot te kunnen beleven, dus onthoudt hij zich van het liefdesspel. Dan moet hij weer gaan, maar spreken zij af elkaar eeuwig trouw te zijn. Hij zal na een halfjaar terug komen en dan zullen zij trouwen. Zij zullen samen een gelukkig leven opbouwen in Venetië en alles zal mooi zijn.
In de tussentijd wordt Lucia’s kennis bijgespijkerd door een bijlesleraar, die het noodlottige lot treft de ernstige ziekte, de pokken, op te lopen. Hij gaat dood en dan wordt ontdekt dat Lucia besmet is.
Lucia overleeft, maar de schade is enorm: haar gezicht is voor altijd ontsierd door afzichtelijke littekens.
En daar beginnen de problemen. Lucia wil dolgraag trouwen met Giacomo, maar ze wil hem de vernedering van een lelijke echtgenote niet aandoen: zijzelf, maar ook haar man zal door haar lelijkheid nooit geaccepteerd worden in de societykringen van Venetië. Wat moet ze doen?

”Wanneer ik echter tegen mijn gevoel in zou gaan en hem vrij zou laten, zou hij zijn dromen kunnen najagen en waarmaken. Ik zou dan wel ongelukkig zijn maar troost vinden in de wetenschap dat hij ten minste gelukkig was. Misschien zou hij even droevig zijn om mij, maar vast niet lang wanneer ik het zo speelde dat hij meende dat ik hem verraden had. Dan zou hij kwaad zijn, mij verwensen en uiteindelijk vergeten.
Zo redeneerde ik.
In het eerste geval zouden er twee ongelukkig zijn, in het laatste geval slechts een.
De keus leek mij eenvoudig.”
Lucia handelt op de automatische piloot: ze vlucht en ziet Giacomo nooit meer. Na vele omzwervingen, waarbij ze in een verlichte feministenbeweging terecht komt, maar ook als vieze prostituee elke schurftige klant moet aannemen vanwege haar lelijkheid, wordt Lucia een dure hoer in Amsterdam. Ze hult zichzelf in sluiers, waardoor ze voor haar klanten extra aantrekkelijk - want mysterieus - is. Dan komt ze Giacomo opnieuw tegen: hij noemt zich Seingalt en is een vrouwenverslinder geworden die later, in onze tijd, bekend zal staan als Casanova. Seingalt pocht dat hij nog nooit een vrouw ongelukkig heeft gemaakt, Lucia schept op dat zij nog nooit echt verliefd is geworden. Beiden gaan een weddenschap aan: Giacomo zal proberen Lucia te winnen en Lucia moet hem op de een of andere manier haar eigen verhaal vertellen. Maar de sluier en het verleden staan alle openheid in de weg.

Wat volgt is een geniaal en subtiel spel met liefde als inzet. Maar een spel moet men spelen met de hersenen, niet met het hart, anders wint men niet. Lucia raakt verstrikt in haar eigen gevoelens, die ze, sinds haar vlucht, niet meer heeft toegelaten. Uiteindelijk bedenkt zij een geniaal plan; ze schrijft hem als de vrouw met de sluier een brief waarin ze zijn weddenschap aanneemt en hij haar voor zich mag winnen. Een week lang hebben ze geweldige seks en voelt zij zich helemaal goed. Maar dan moet zij uiteindelijk toch op de een of andere manier haar verhaal kwijt. Zij schrijft hem nog een brief; waarin zij vertelt dat ze weet wie Lucia is en dat hij haar kan zien bij een hoerenhuis in de stad. Hij gaat erheen en zij is daar, zonder sluier. Het verband tussen Lucia en de vrouw met de sluier kent hij niet en zal hij ook nooit ontdekken. Hij vindt Lucia afschrikwekkend en voelt zich schuldig dat zij terecht gekomen in zo’n milieu. Zij wil niet dat hij zich schuldig voelt en geeft zichzelf de schuld. Ze zegt hem dat als ze echt van hem zou hebben gehouden, zij nooit uit elkaar zouden zijn gegaan. Hij vertrekt en schrijft nog een brief aan de vrouw met de sluier. Dat hij Lucia liever niet had gezien en dat zij de weddenschap gewonnen heeft.
Zij is ondertussen zwanger van hem en heeft een onzekere toekomst voor zich. Met kind zal zij niet kunnen prostitueren en de enige die haar zekerheid kan bieden is mijnheer Jamieson. Hij is al tijden lang gek van haar en heeft zijn vaste avond in de week dat hij bij haar komt om van haar diensten gebruik te maken. Zij besluit op het laatste moment alsnog met hem mee te gaan naar Amerika en krijgt uiteindelijk na haar eerste kind, Jacob, nog twee kinderen van hem.
Hiermee eindigt het boek en zijn de twee geliefden voor altijd uit elkaar’s armen gedreven.
Bron: http://scholieren.samenvattingen.com/documenten/show/9483776/

c. Personages
Lucia / Galathee de Pompignac
Lucia is de hoofdpersoon in dit verhaal. Zij groeit op in een groot landgoed in de buurt van Venetië. Daar werken haar ouders als bedienden voor een gravin, die zij als klein meisje beschouwt als haar tante. Lucia kan het erg goed met alle bewoners van het landgoed vinden, maar vooral met de gravin heeft zij een heel hechte band.
Wanneer Lucia veertien jaar oud is ontmoet ze haar grote liefde Giacomo. Vastgelegd wordt dat zij zullen trouwen, maar door de ernstige ziekte van de pokken die zij later oploopt, besluit zij zelf dat dit niet door kan gaan. Deze ziekte verminkt haar gezicht voorgoed. Het zit nu vol littekens, waardoor haar uiterlijke schoonheid verdwenen is. Wanneer Lucia naar Venetië gaat om daar een nieuw bestaan op te bouwen, wordt ze naar aangekeken door haar uiterlijk. Dit doet haar veel pijn, maar hier wordt zij ook een sterke vrouw door. Ze leert wat haar sterke kanten zijn. In Venetië ontmoet ze de Franse wetenschapster Zelide. Zelide bewondert Lucia en vraagt haar om haar vriendin te worden. Samen reizen ze heel wat af, totdat Zelide overlijdt aan een bij de doktoren onbekende ziekte. Nu staat Lucia er weer alleen voor. Zij maakt redelijk erge dingen mee in haar leven, maar wordt daar juist alleen maar sterker door. Ze leert mensen in te schatten en ontdekt haar eigen waarde.

Giacomo / Monsieur de Seingalt
Giacomo is de grote jeugdliefde van Lucia. Het heeft hem geraakt dat zij is vertrokken, maar hij is er goed bovenop gekomen. Jaren later ontmoeten Lucia en Giacomo elkaar opnieuw, maar wanneer zij haar littekens toont, schrikt hij toch. Hij vindt het erg dat ze zo verminkt is. Giacomo is een beetje een levensgenieter. Hij doet waar hij zin in heeft en reist ontzettend veel. Zijn broer Francesco is echter veel rustiger en verstandiger.
Giacomo heeft zijn naam veranderd in Monsieur de Seingalt.

d. Tijd
De roman speelt in de achttiende eeuw, de tijd van de Verlichting, ook wel de Eeuw van de Filosofen genoemd. Een tijdperk waarin men streed tegen bijgeloof, vooroordelen en tegen instanties die deze in stand hielden.

e. Perspectief
Het verhaal is geschreven in de ik- persoon.

Citaat: “Ik zou hem repliek willen dienen, zoals hij verwacht. Ik kan het niet. Te veel zaken vliegen door mijn hoofd. Onvolkomen voel ik me. Ben ik dan met alles wat ik heb meegemaakt zo weinig verder gekomen? Verschilt mijn verlangen van vanavond eigenlijk wel met dat van toen? En afgunstig ben ik ook. Omdat hij op mij voor lijkt te liggen. Toen ik uit Pasiano wegging en de wereld in trok dacht ik dat ik hem achterliet. Nu schijn ik het zelf te zijn die is achtergebleven.”

f. Ruimte
Het verhaal speelt zich in veel verschillende ruimtes af. Het speelt zich af in Amsterdam en in verschillende plaatsen in Italië. Dit is belangrijk voor het verhaal want in de verschillende steden waar Lucia komt gelden verschillende gewoontes, culturen en normen en waarden die haar gedrag bepalen De ruimtes zijn belangrijk voor het verhaal. De ruimtes geven de sfeer aan en dit heeft vaak ook betrekking op de stemming van de (hoofd)persoon.

Een voorbeeld is als ze als model voor studenten staat (een van haar kortdurende baantjes), de studenten bestuderen haar als ‘levend lijk’. In de ruimte wordt alles heel echt, bijna gedetailleerd, beschreven (er zijn lijken, opgezette dieren, enzovoorts), waarvan je kunt zeggen dat je er redelijk eng van wordt. Daardoor is de sfeer ook erg naar en viezig. Lucia voelt zich op dat moment ook heel minderwaardig en naar.

Als Giacomo en Lucia elkaar voor het eerst ontmoeten is het in een rustige omgeving op het landgoed van de gravin. Mooi uitzicht, het is vakantie; kortom een goede plek en moment om verliefd te worden. Lucia is op dat moment nog onbezorgd en vrolijk.
Ook de plaats in het bordeel bij het vuur waar ze Giacomo weer ontmoet als de echte Lucia, inclusief gebrek, wordt erg beeldend beschreven, je kunt haar bijna zien zitten in haar oude lappen jurk in een donker hoekje. De sfeer van dit hoofdstuk voelt dan ook een beetje schemerig en duister, echt met de ruimte mee.

g. Stijl
Arthur Japin heeft een romantische en klassieke woordkeuze. Wanneer je het boek ‘Een schitterend gebrek’ leest, heb je ook echt het gevoel dat je in die tijd (eind 18e eeuw) leeft, vanwege het woordgebruik. Toch is het wel heel gemakkelijk te begrijpen.
Arthur Japin verwoordt alles heel duidelijk, zonder dat het langdradig wordt.

h. Genre
Semi-historische Nederlandse roman
Het is een proza, want het is verhalend verteld

i. Achtergrond
De Verlichting, ook wel de Eeuw van de Filosofen genoemd. Een tijdperk waarin men streed tegen bijgeloof, vooroordelen en tegen instanties die deze in stand hielden

II Interpretatie
a. Thema
Het thema is liefde en uiterlijk. Die twee dingen hebben ook weer verband met elkaar in het boek, omdat Lucia door haar veranderde uiterlijk haar grote liefde opgeeft. Lucia moest, na het hebben van de pokken en het verlaten van Giacomo, wat haar leven sterk heeft beïnvloedt, leren de liefde opnieuw te leren kennen met haar nieuwe uiterlijk. Japin wil duidelijk maken dat liefde veel verschillende kanten kan hebben en dat uiterlijk niet bij al die kanten een rol hoeft te spelen. Hij laat haar daarom ook hoer worden, ze moest leren dat haar uiterlijk invloed kan hebben op liefde maar dat het liefde niet hoeft uit te sluiten. Als ze gesluierd gaat krijgt ze meer aandacht en liefde zonder haar uiterlijk te tonen. Maar uiteindelijk wordt ze oud met de man die haar uiterlijk heeft gezien en wordt duidelijk dat liefde ook mogelijk is op basis van innerlijk en niet alleen van uiterlijk.

b. Karakterontwikkeling
Lucia is aan het begin van het boek een mooi, jong meisje. Ze is heel onbezorgd en, zoals ze zelf zegt, had ze geen idee van grenzen, Pasiano was zo groot dat overal waar ze keek ze het nog kende, ze kon uren lopen zonder het vertrouwde te verlaten en er bestonden op Pasiano geen gevaren voor haar. Ze had geen reden om te denken dat het op de rest van de wereld anders was. Dit maakte haar heel naïef en ze heeft een vertekend beeld van de wereld buiten die van haar. Ze noemt de gravin tante en heeft geen idee van de verschillen in de wereld. Beetje bij beetje wordt dit haar duidelijk gemaakt en de grootste les en daarbij de grootste verandering in haar leven is het weglopen van Giacomo, omdat ze is verminkt door de pokken en ze wordt met een ‘lelijk’ uiterlijk zomaar de echte wereld in geslingerd. Ze slikt alle afwijzingen en gaat moedig door: één van de moeilijkheden van haar uiterlijk was het vinden van werk.

Citaat: “Bij een overdaad aan mooie meisjes heeft niemand voorkeur voor een lelijke. Ik moest dus andere kwaliteiten tonen. Door me harder in te zetten dan de rest, minder geld te vragen en meer te slikken, lukte het me keer op keer ergens te worden aangenomen. Daarbij liet ik vernederingen en handtastelijkheden over mijn kant gaan. Wat een ander te ver zou gaan leerde ik aanvaarden, een les die mij later goed van pas zou komen. Desalniettemin duurden mijn betrekkingen nooit lang. [...] Als ik er nu aan terugdenk begrijp ik eigenlijk niet hoe het mogelijk was dat ik moed hield, maar zo ging het. Ik was jong en dan kunnen zelfs de droevigste mislukkingen je verder brengen.”

Als zij bij Zelide intrekt leert zij beetje bij beetje van zichzelf te gaan houden. Zelide luistert naar haar en hecht waarde aan haar mening. Als Zelide doodgaat, wordt ze weer in het diepe gegooid en om aan geld te komen wordt ze hoer. Hierbij is haar minderwaardigheidscomplex groot maar aan de andere kant zijn er nog wel mannen die haar willen, ze kijkt door hun uiterlijk heen. Als ze de voile gaat dragen wordt ze een stuk zekerder van zichzelf: de mensen beoordelen haar niet meer op haar uiterlijk maar kijken naar haar innerlijk iets was nooit eerder het geval was sinds ze de pokken heeft gekregen. Dit vindt ze heerlijk, eindelijk hoeft ze niet meer over haar grenzen heen te gaan om gewaardeerd te worden. Aan het eind van het boek sluit ze haar verleden af en kan doorgaan met haar toekomst.

Lucia (Galathee de Pompignac) verandert niet heel erg in het verhaal, qua uiterlijk natuurlijk wel, maar qua innerlijk valt het opvallend mee. Ze blijft bij dezelfde idealen als toen en met dezelfde nieuwsgierigheid als in haar jeugd verkent ze de wereld.
Wat wel veranderd is haar vertrouwen in mensen en vooral in jongens, in haar jeugd vertrouwde ze iedereen blind en is spontaan tegen nieuwe mensen, maar later in het boek durft ze dat niet meer en kijkt ze eerst de kat uit de boom.

c. Motieven
Een van de motieven is seks. Lucia is van mening dat ze daar geschikt voor is en om geld te verdienen oefent ze dan ook telkens het beroep van prostituee uit. Zij laat zich ook gemakkelijk ‘pakken’ door andere mannen, om hen het gevoel te geven dat ze mooi en speciaal zijn, in de hoop dat iemand haar dat gevoel ook eens wil geven.
Nog een motief is haar verminking. Steeds komt terug dat zij hierdoor niet goed aan het werk komt en niet geaccepteerd wordt.
Deze beide motieven slaan op het thema


d. Titel
De titel luidt: Een schitterend gebrek. Deze duidt op de leeftijd van Lucia wanneer zij in contact komt met Giacomo. Zij is dan veertien jaar oud. In het boek komt de titel letterlijk voor. Het betreft hier een gesprek tussen Giacomo en zijn broer Francesco:
‘Ze is mooi. Ze is gehoorzaam. Ze is gelovig. Zo gezond als een vis. Haar huid is blank, haar ogen zwart.’
‘Die Lucia is volmaakt!’
‘Dat zou je denken,’ Giacomo klonk plotseling bedrukt. ‘Ze heeft alleen een ernstige tekortkoming.’
‘Welke dan?’
‘Zij is te jong.’
Hij meende het, maar zijn broer moest lachen: ‘Wat een schitterend gebrek!’
(bladzijde 52)

e. Wereldbeeld
Het wereldbeeld dat in het boek wordt omschreven, is dat uiterlijk niet het belangrijkste is. Dat er altijd wel mensen zijn die echt om je geven en van je zullen houden, hoe je er ook uitziet.
Dat het vaak geen zin heeft om je te verbergen voor de wereld, bijvoorbeeld achter een masker of een sluier, omdat de waarheid op een dag toch wel boven komt.
Het gaan om innerlijke schoonheid; echte schoonheid zit van binnen

III Beoordeling
Een schitterend gebrek vind ik een prachtig boek, zeker één van de mooiste boeken die ik ooit gelezen heb! Het is goed te volgen, omdat het heel duidelijk geschreven is, ondanks het af en toe ietwat oude taalgebruik (deel I, onderdeel g.). Wat me opviel, was dat als Lucia nog maar een klein meisje is, het taalgebruik eenvoudiger lijkt dan als ze les krijgt van Monsieur de Pompignac, het taalgebruik lijkt dan ‘chiquer’ te worden en dat houdt in de rest van het boek zo aan, omdat Lucia/Galathee alleen maar wijzer wordt en haar taalgebruik blijft dus ook vooruit gaan.
Het is ook heel mooi dat Lucia’s karakter bijna niet veranderd in de loop van de jaren (deel II, onderdeel b.), zelfs niet door alle (soms zelfs verschrikkelijke) dingen die ze meemaakt! Ze blijft hetzelfde denken, dan wel niet over de wereld, ze leert dat die veel gevaarlijker is dan ze dacht, maar al haar andere gedachtes blijven hetzelfde.
Het thema van het boek is ook erg mooi en komt ook heel sterk naar voren (deel II, onderdeel a.). In het boek is het onmogelijk (voor Giacomo) om een echtgenote te hebben die verminkt is, maar als zij deze tekortkoming zou verbergen, blijkt er niets aan de hand te zijn en geeft het geen wat verborgen wordt alleen maar een ‘mysterieuze’ indruk; wat zou er verborgen gaan achter Galathee’s sluier?...