
Geschreven door: | |
Datum ingestuurd: | 15 februari 2005 |
Niveau: | 4 vwo |
Taal: | |
Woorden: | 1959 |
Opvragingen: | 6336 (218 deze maand) |
Waardering: |
Titel: | Over de vos Reinaert |
Van den vos Reynaerde | |
Auteur: | |
Jaar van uitgave: | 13e eeuw |
Aantal pagina's: | 320 |
Moeilijkheidsgraad: |
|
Thema: |
Auteur: | |
Nationaliteit: | Nederlands |
Populaire titels: |
|
| ... | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | |
10. Over de vos Reinaert | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | |
... meer | |


Onderdeel 1: Beschrijven
Volledige en juiste titelbeschrijving:
· Titel: Reinaert de vos
· Auteur: Willem (die Madocke maakte), samengesteld door Hubert Slings.
· Druk: 1ste druk, 1999 (samenstelling)
· Jaar van uitgave: 1999 (samenstelling)
· Plaats: Amsterdam
· Uitgever: Amsterdam University Press
Motivatie voor je boekkeuze:
We hebben dit boekje in de klas gekregen om te lezen, het was dus min of meer verplicht.
Samenvatting:
Inleiding
Willem -de vermaarde auteur- opent het gedicht met er zijn spijt over uit te drukken, dat de avonturen van Reinaert tot nu toe in het Diets ongeschreven zijn gebleven. Hij is, zegt hij, na Franse boeken te hebben geraadpleegd, aan het werk gegaan om dit tekort goed te maken
De Hofdag
Koning Nobel (leeuw) houdt met Pinksteren een hofdag. Alle dieren komen, behalve Reynaert. Die heeft vrijwel ieder dier tot vijand gemaakt door zijn gedrag, alleen zijn neef Grimbeert, de das, is hem nog gunstig gezind. Allerlei dieren beklagen zich over Reynaerts' gedrag. Isengrijn dringt erop aan om Reynaert ter dood te veroordelen. Grimbeert houdt daarop een betoog waarin hij zijn oom verdedigd. Dan worden de stoffelijke resten van Coppe binnengedragen: Vermoord door Reynaert. Nobel besluit de vos te dagvaarden en stuurt Bruun met de boodschap naar Reynaert toe.
Bruun en Reynaert
Bruun meldt de vos wat er van hem wordt verwacht. Reynaert antwoordt dat hij graag mee zou gaan, ware het niet dat hij buikpijn heeft van het eten van te veel honing. Hij maakt de beer wijs dat er honing zit in een eik die door Lamfroit, de timmerman, gespleten is. Zodra Bruun zijn kop ertussen steekt trekt de vos de wiggen weg en verdwijnt lachend. De dorpelingen, met Lamfroit en de pastoor voorop, houden zich met het toetakelen van Bruun bezig. Die weet uiteindelijk tocht te ontsnappen en brengt verslag aan de koning.
Tibeert (ont)komt ook
De volgende om Reynaert te halen is Tibeert de kat, vanwege zijn intellect uitgekozen. De vos maakt hem echter wijs dat er vette muizen zitten in de schuur van de geestelijke, waar hij weet dat er een strik is gezet. Tibeert tuint erin en raakt ernstig gewond maar ontkomt door de Pape half te ontmannen.
Grimbeert tenslotte
Uiteindelijk moet de das zijn oom maar naar het hof halen. Na een roerend afscheid van vrouw en kinderen gaat de vos mee. Onderweg veinst hij berouw en biecht hij zijn misdaden op. Maar als ze langs een klooster komen kost het hem grote moeite niet even een kippetje te "scoren".
Aan het hof
Aan Nobel verzekert Reynaert dat er geen trouwer onderdaan bestaat dan hijzelf, toch wordt hij tot de strop veroordeeld. De bloedverwanten vertrekken, zijn doodsvijanden (Isengrijn, Bruun, Tibeert) gaan de galg vast opstellen. Op dat moment grijpt de vos zijn laatste kans: Hij speelt in op het wantrouwen en de hebzucht van de koning, en verzint een verhaal over een staatsgreep door Bruun, Isengrijn en Tibeert. Dit plan zou worden betaald met een schat, die door Reynaerts vader, ook een samenzweerder, zou zijn gevonden. Nobel slikt het alles voor zoete koek en scheldt de vos zijn schulden vrij en sluit de vermeende staatsvijanden op.
Op boetereis
Reynaert maakt de koning wijs dat hij, om van een pauselijke ban af te komen, op boetetocht moet, naar Rome en het heilige land. Hij krijgt hem zo ver dat de huiden van Bruun en de wolf en wolvin tot schoenen en reistas worden verwerkt. Hij gaat op weg, en regelt dat Belijn, de ram en Cuwaert, de haas, hem vergezellen tot Maupertuus - het kasteel van Reynaert. Hij lokt de haas mee naar binnen, waar hij en zijn familie zich aan hem te goed doen, en geeft vervolgens de afgekloven kop mee aan Belijn, als een expressebestelling voor de koning. Als deze merkt dat hij bedrogen is, schreeuwt hij het uit van woede. Hij laat zijn gevangenen weer los, belooft de beren en wolven de familie van Belijn, en verklaart Reynaert en zijn hele familie vogelvrij. Maar die is inmiddels al naar veiligere oorden afgereisd.
Eerste persoonlijke reactie:
Ik vond het vooral een grappig boek. De streken van Reinaert waren vooral grappig, maar dat is eigenlijk ook het hele boek.
Onderdeel 2: Verdiepen
1. Onderwerp:
* Wat is volgens jou het onderwerp van de tekst?
Als je je hersens beter gebruikt dan je vijanden, dan kun je jezelf heel lang in leven houden.
* Vind je het onderwerp boeiend, interessant?
Ik vind het onderwerp niet bijzonder boeiend of interessant, ik vind het wel grappig. Vooral de streken die Reinaert uithaalt, om zichzelf langer in leven te houden vind ik grappig.
2. Gebeurtenissen:
* Welke gebeurtenissen vind jij het grappigst in het boek en waarom?
De ‘grote’ streken die Reinaert uithaalt met Bruun de beer, Tibeert de kater, Grimbeert de das en met koning Nobel. De eerste drie streken omdat ze leiden tot de allergrootste streek; het bedriegen van de koning. Het bedriegen van koning Nobel leidt tot het ontsnappen van Reinaert, eind goed al goed.
* Vind je dat de gebeurtenissen de belangrijkste rol spelen of de gedachten en gevoelens van de personages?
In dit boek denk ik dat de gebeurtenissen de belangrijkste rol spelen; er zijn bijna geen gedachten in dit boek. Door de gebeurtenissen word de lezer juist aan het denken gezet, hij vergelijkt het met de waarheid, waarin hij leeft.
3. Personages:
* Vind jij de karaktereigenschappen van de hoofdpersoon duidelijk beschreven?
Ja, het karakter wordt op zichzelf niet echt beschreven, je merkt wat het is door de streken die Reinaert uithaalt. Het idee al dat hij streken uithaalt, bewijst dat hij sluw is, sluw als een vos.
Leer je hem goed kennen?
Je leert hem wel redelijk kennen, je weet gewoon dat hij sluw is.
Vind je het belangrijk bij dit boe, en bij boeken in het algemeen, dat het karakter van de hoofdpersoon duidelijk wordt beschreven? Waarom?
Ja, ik vind het over het algemeen wel belangrijk, want zo leer je de hoofdpersoon echt kennen.
* Vind je de personages in dit boek herkenbaar en ‘levensecht’?
Ik vind ze niet levensecht, want ik kan me niet voorstellen dat dieren zulke dingen doen, en in kan me ook niet voorstellen dat dieren kunnen praten met mensen, zoals de kater en de pastoor. Op zich zou je de dieren ook kunnen vervangen door mensen, dan wordt het wel herkenbaar. Mensen halen namelijk ook regelmatig zulk soort streken uit, om zichzelf te redden.
4. Opbouw:
* Vind je het verhaal ingewikkeld van opbouw?
Nee, ik vind het verhaal niet ingewikkeld van opbouw, het is heel duidelijk.
* Zitten er veel terugblikken (flashbacks) in het verhaal? Vind je dat prettig of vervelend?
Er zitten bijna geen flashbacks in het verhaal, dat vind ik niet erg, ik vind het wel prettig. Het zou bij dit verhaal ook niet passen, veel flashbacks.
5. Taalgebruik:
* Vind je het taalgebruik in dit boek moeilijk of niet? Wat vind je moeilijk aan het taalgebruik?
Ik vind het verhaal geschreven in Diets (Oud-Nederlands) best wel moeilijk, ik begreep het eigenlijk totaal niet. Gelukkig wat het ook vertaald naar het Nederlands dat nu gebruikt wordt, waardoor ik het wel begreep.
* Welke bijzonderheden of eigenaardigheden zijn je opgevallen in het taalgebruik?
De vertalingen vielen me op; toen ik het Oud-Nederlands las, had ik echt geen idee wat het in het Nieuw-Nederlands betekende. Ik vond het dus heel apart, die vertalingen. Verder is er me niks bijzonders opgevallen.
Onderdeel 3: Evalueren
Secundaire literatuur:
Namen in de Reinaert
“Veel namen in de Reinaert hebben een betekenis die dubblezinnig uitgelegd kan worden. Zo heet de wolvin, die door Reinaert ‘verhoerd’ wordt, Hersint (‘Ze heeft er wel zin in’). Ook in het dorp komt men ze tegen: Ludolf met de kromme vingers is een zoon van Ogerne (‘O, graag!’). er is dan ook een grote kans dat Ludolf uit overspel is geboren, temeer omdat zijn vader Huigen (= Hugo) heet. Deze naam was in de Middeleeuwen symbool van de bedrogen echtgenoot (daarop is het kinderliedje ‘Jan Huigen in de ton’ ook gebaseerd)”
Ik wist niet dat er zoveel verborgen namen in het verhaal zaten, ik wist niet eens dat er zoveel verborgen namen bestonden. Ik vind het wel origineel, want het zou niet iedereen opvallen, die verborgen namen. Ik denk ook dat bijna niemand de betekenissen van al die verborgen namen weet. Ogerne, ligt wel voor de hand, maar Huigen... ik zou echt niet weten waar het symbool voor staat. Nu weet ik het wel.
De verstekprocedure
Stel het geval dat Reinaert ook geweigerd had met Grimbeert mee the gaan. Volgens het procesrecht zou dan de verstekprocedure in gang zijn gezet, waarbij de afwezige verdachte ‘bij verstek’ veroordeeld zou worden.
Reinaert zou dan vogelvrij verklaard zijn: verdreven van huis (dat vernietigd werd) en bezit (dat in beslag genomen werd); iedereen die hem aantrof, mocht hem doden; de rechten op steun van familieleden werden hem ontnomen en wie het onderdak zou verlenen, werd medeschuldig.
Ik wist niks van de verstekprocedure, ook niet toen ik heb boek las. Ik las dit stukje pas na afloop. Ik vind het wel interessant. Ik wist trouwens (bijna) niks van het rechtensysteem in de Middeleeuwen, dus vind ik het wel interessant om te lezen.
Onderdeel 4: Verdiepingsopdracht
De politieke, sociaal-economische en culturele achtergrond
* Relatie met de politieke achtergronden. Als de door jouw gelezen tekst duidelijke relaties heeft met de politieke achtergronden, moet je die uitwerken.
Het boek heeft een relatie met politieke achtergronden; democratie. Democratie, omdat er een koning (Nobel) is, ministers, 2e kamers (vazallen; Bruun, Tibeert en Grimbeert), er is een rechter, de dieren mogen hun mening geven, ze mogen stemmen op de vervolging van Reinaert.
* Relatie met de sociaal-economische achtergronden. Ga na hoe je de gelezen tekst in verband kunt brengen met de standentheorie, het feodale stelsel of de eercultuur.
Ik denk dat het een relatie heeft met de standentheorie: koning Nobel is de baas, dan heb je de ministers en de vazallen Bruun, Tibeert en Grimbeert, en dan heb je de ‘burgers’ (dieren zoals Reinaert, Ludolf, Ogerne, Huigen enz.).
* Relatie met de culturele achtergronden. Is de tekst overgeleverd in handschrift of in druk?
De tekst is in het begin overgeleverd in handschrift.
‘Omdat verhalen in de Middeleeuwen steeds met de hand moesten worden overgeschreven, was het mogelijk om veranderingen aan te brengen...’
Vooral: tref je symboliek aan in de tekst?
Ja, je treft heel veel symboliek aan in het boek. De namen (bv. Huigen was in de Middeleeuwen symbool van de bedrogen echtgenoot), notariële symboliek (‘Als Reinaert en Nobel elkaar een strootje overhandigen als symbool voor respektievelijk kwijtschelding van straf en het eigendomsrecht van de schat, is dat ook een vorm van notariële symboliek)
Literatuur aan het hof
* Ga na hoe je de tekst in verband kunt brengen met de hoofsheid. Geef aan welke elementen, passages en gebeurtenissen nadrukkelijk met de hoofsheid te maken hebben.
De dieren hebben respect voor elkaar (Reinaert trouwens niet echt, anders zou hij zijn streken niet uithalen). Het proces van Reinaert staat ook in verband met hoofsheid. Hoofsheid is het aanbevolen gedrag, en Reinaert zijn gedrag was dat niet, vandaar het proces. Reinaert mag daar wel zichzelf verdedigen.
* Ga na tot welk genre je verhaal behoort. Is het Karelepiek of Arthurepiek? Ga de genrekenmerken na in de tekst die je gelezen hebt. Verwijs daarbij steeds naar de tekst.
Ik denk dat het voor allebei wel kan.
Karelepiek: historische kern, veel bloedvergieten, positie vrouw ondergeschikt, geloof in God, trouw aan leenheer.
Arthurepiek: fantasie, hoofsgedrag, zoektocht naar de graaf.
Het kan allebei, omdat in Reinaert de vos eigenlijk veel bloed wordt vegoten, er zit een beetje historische kern in, het is fantasie (dieren kunnen niet praten en zeker niet met mensen), er is hoofsgedrag. Ik denk ook dat het verhaal eigenlijk gebaseerd is op mensen, maar de mensen zijn weergegeven als dieren, maar wel met dezelfde streken.
* Welke functie(s) heeft de door jou gelezen tekst aan het hof gehad?
Het hof moet niet alles geloven van criminelen (Reinaert laat de koning en zijn vazalen van alles geloven).
Welke les(sen) bevatte de tekst voor het publiek? Beargumenteer je antwoord.
Wie niet sterk is moet slim zijn (zo deed Reinaert het, de andere dieren liepen keer op keer in zijn val).
Dit verslag is bedoeld als naslagwerk. Gebruik geschiedt op eigen risico. De verslagen op Scholieren.com zijn ingestuurd door middelbare scholieren (tenzij anders vermeld) en worden niet gecontroleerd op fouten. Heb je in dit verslag een fout gevonden of heb je een aanvulling? Laat het ons dan weten.
a d v e r t e n t i e

Ik wil alles weten over…
• het eerste jaar
• boeken
• colleges
• de stad Leiden
• docenten
• studentenleven
• nog veel meer
Op de Open Dagen van de Universiteit Leiden kun je alles te weten komen over studeren in Leiden. Kom op 20/21 november naar de opleiding van jouw interesse.
www.opendageninleiden.nl

Gelukkig heeft Scholieren.com nu elke vrijdagmiddag film.