Geschreven door:

anoniem [meer]

Datum ingestuurd:

28 maart 2003

Taal:

Nederlands

Woorden:

1848

Opvragingen:

2949 (27 deze maand)

Waardering:

3.8/5 (12 stemmen)

Titel:

Terugkeer naar Atlantis

Auteur:

Lampo, Hubert

Jaar van uitgave:

1953

Moeilijkheidsgraad:


bovenbouw havo/vwo

Thema:

Vader-zoonrelatie, Liefdesrelatie: jeugdliefde

1. Auteur

Hubert Lampo

2. Titel

Terugkeer naar Atlantis

3. Titelverklaring

De hoofdpersoon, Christiaan Dewandelaer, komt erachter dat zijn vader, die verdwenen is, een bijzondere voorkeur had voor het verdwenen land Atlantis. Het verdwenen land en zijn verdwenen vader slaan dus beiden op deze titel.

4. Eerste druk

1953

5. Genre

Psychologisch-magisch-realistische roman. In het boek draait het vooral om de gevoelens en gedachten van de hoofd-personen, verder gaat het om de leefwereld van een hoofdpersoon, die gaat zoeken in het verleden en allerlei verban-den tegenkomt. "Ik sloot krampachtig de ogen. 'Alles houdt verband,' had Andersen's vrouw mij daarstraks gezegd."

6. Literatuurgeschiedenis/stroming

Het is vlak na de Tweede Wereldoorlog geschreven en het boek heeft ook een wat beklemmende en armoedige sfeer, met momenten van uitzichtloosheid, maar ook van hoop. dat lijkt me wel kenmerkend voor die tijd.

7. Perspectief

Het verhaal is geschreven in de ikvorm. Alles wordt gezien vanuit de hoofdpersoon.

8. Tijd

Het verhaal begint in de herfst en duurt tot iets na kerst. Het speelt waarschijnlijk in de vijftiger jaren, aan de sfeer en de gebruiksvoorwerpen te merken. Het is geschreven in de verleden tijd. Er zijn een paar flashbacks, die worden verteld door de bijpersonen, die Christiaan op allerlei verbanden doen stuiten. Langzamerhand wordt het hem duide-lijk.

9. Plaats

Het verhaal speelt zich af in de Kielse Polder. In het arme gedeelte van de stad. Voornamelijk in zijn huis, maar ook in zijn dokterspraktijk en af en toe buitenshuis. De goederentrein heeft een symbolische waarde. Christiaan luistert er vaak 's avonds naar en aan het eind speelt ook daar de ontknoping van het verhaal zich af.

10. Hoofdpersonen

Christiaan Dewandelaer: Een eenzame man. Hij houdt veel van zijn moeder, maar misschien nog meer van Eveline, die hij tot twee maal toe verloren heeft. Eveline en de vrouw van de procureur zijn de enige vrouwen die iets betekenen in zijn leven. Zijn relatie met Eveline is vreemd. Hij is verliefd op haar maar toch ergert hij zich aan haar wanneer zij terug in zijn leven komt. Hij is hevig op zoek naar zijn vader die verdwenen is, naar zijn Atlantis.
Ik denk ook dat zijn naam, Dewandelaer, iets zegt over zijn leven. Hij wandelt door het leven en hij komt allerlei dingen op zijn weg tegen, normale maar ook ongewone dingen.

Jonas: was bevriend met de vader van Christiaan en ook met Christiaan zelf. Hij is de soort wijze man in het verhaal. Hij gaf advies, had nog veel kennis van de tijd dat de vader van Christiaan nog bij hun was en hoe het de zoektocht verlopen is. Christiaan nam hem en Theresia in vertrouwen.

Theresia: zij had een winkel in hun dorp en kende zodoende veel mensen en was goed bevriend met de Dewandelaers, zij hielp ook bij het verzorgen van de drenkelinge, die later Eveline bleek te zijn.

Eveline: was het vriendinnetje van Christiaan in zijn jeugd. Op een gegeven moment duikt ze weer op in het verhaal, en weer wordt Christiaan verliefd op haar, maar ze pleegt zelfmoord.

11. Samenvatting

Het verhaal gaat over een arts, Christiaan Dewandelaer, die een praktijk heeft voor arme, zieke mensen. Zijn vader is al lang geleden gestorven. In het verhaal gaat hij terug naar zijn verleden en hij vertelt over zijn studenten tijd, toen hij een meisje had ‘geholpen’ bij haar ontgroening en over toen hij nog klein was en met de kinderen uit de buurt altijd verstoppertje ging spelen. Op een dag gingen de kinderen weer verstoppertje spelen en Eveline (het meisje waar Christiaan erg veel om gaf) moest zich verstoppen. Die avond werd zij niet gevonden en de volgende dag bleek dat ze verhuisd was. Christiaan zag haar nooit meer.
Het verhaal begint met het overlijden van zijn moeder. Als hij haar dood komt aangeven komt hij tot de ontdekking dat zijn vader helemaal niet dood is, maar verdwenen toen hij op een avond tabak ging halen.
Christiaan snapt niet dat zijn vader dit heeft kunnen doen en praat er veel over met Jonas, de oude knecht, en met de commissaris die zich destijds met het voorval bezig hield, maar ze kunnen hem niet verder helpen. Als Christiaan naar een schilderij kijkt, in de woning van een bevriende procureur denk hij dat er een andere realiteit bestaat dan alleen deze wereld, hij denkt dat er een soort vierdimensionale wereld is waarna zijn vader is teruggekeerd.
Hij ontdekt dat zijn vader grote belangstelling had voor de werken over Atlantis. Het leven van Christiaan wordt com-pleet wanneer er twee vrouwen terugkeren in zijn leven. Eerst de vrouw van de procureur die de studente blijkt te zijn wie Christiaan had geholpen bij haar ontgroening. Daarna Eveline, het meisje op wie hij verliefd was in zijn kindertijd. Hij neemt haar op in zijn huis. Hij weet niet wie ze is, omdat ze aan geheugenverlies lijdt, tot op het moment dat ze toevallig verneemt dat ze Christiaans halfzuster wel eens zou kunnen zijn. Ze vlucht en gooit ze zich onder een trein. Christiaan ziet dan dat alles met elkaar in verband staat, waaraan zijn vader heeft meegeholpen.

12. Thema en Motieven

Het thema van het boek is de zoektocht naar het verleden. Christiaan zoekt zijn vader, waarvan hij nauwelijks indruk-ken heeft. Hij vindt echter de twee vrouwen van vroeger. Zijn schoolvriendinnetje en de studente van de ontgroening. Die zoektocht is dus zijn terugkeer.

Motieven zijn:
· Atlantis, Christiaan ontdekt zijn vaders voorliefde voor Atlantis en aan het eind denkt hij te weten waar zijn vader dus naar toe is, misschien gaat hij daar ook nog eens naar op zoek. "En ik zal gaan, zoals hij gegaan is, want niets zal mij ervan weerhouden, ofschoon ik nog niet rijp ben om te weten, waarheen de weg zal leiden." (blz. 136)
· de goederentrein, zie daarvoor "tijd"
· Alles houdt verband, zie daarvoor "genre"

13. Bedoeling van de auteur

Ik denk dat het de bedoeling van de auteur was om een verhaal te schrijven over iemand die met allerlei toevallighe-den te maken krijgt, die hij moet zien te plaatsen. Er zijn verscheidene dingen die erg toevallig zijn. Dat zijn het te-genkomen van zijn schoolvriendinnetje, zijn vriendin van de ontgroening en de ontdekking van de verdwijning van zijn vader. Omdat die dingen allemaal tegelijk plaatsvinden, krijg je een ongewone samenloop van gebeurtenissen. De sfeer die de schrijver daarbij ook nog oproept, krijgen samen iets magisch. tegelijk is het allemaal wel realistisch be-schreven, het zou ook goed gebeurd kunnen zijn. Dat is de andere kant van het verhaal. Magisch-realisme.

14. Mening

Het boek was weer heel anders dan de anderen. Er waren wel erg veel toevalligheden in het boek, waardoor ik vond dat het langzamerhand niet echt geloofwaardig meer werd. Gelukkig heb ik ook een grote voorliefde voor detectives, waarin toevalligheden de basis vormen voor een bepaald plot. Daarom heb ik me er verder niet aan gestoord. Ik vind dat de schrijver er goed in is geslaagd om het magisch-realistische element uit te werken. Het spreekt mij niet echt aan en ik herken ook lang niet alle gedachten en gevoelens van de hoofdpersoon. Er zit ook niet echt een duidelijke hoofdlijn in, waardoor alles moeilijk uit elkaar te houden is, misschien is dat echte literatuur! Dit is helaas niet echt mijn stijl boeken, ik lees liever gestructureerde boeken met een duidelijk thema, en het liefst natuurlijk een detective.

Zoek in achtergrondinformatie over de schrijver en in het boek naar zijn maatschappelijke of andere opvattingen. Bespreek hoe die opvattingen voorkomen in het boek waarbij je gebruik maakt van tenminste drie citaten uit het boek. Geef een persoonlijke reactie.

De schrijver van het boek 'Terugkeer naar Atlantis' is Hubert Lampo. Lampo werd op 1 sept. 1920 in Antwerpen geboren en woont nog in deze stad. De stad Antwerpen is ook vaak het decor waar zijn romans zich afspelen. na zijn studie werd hij een tijd onderwijzer (1941–1944), daarna werd hij journalist (1945–1965). Beide beroepen gebruikte Lampo ook voor zijn hoofdpersonen, alhoewel de hoofdpersoon in Terugkeer naar Atlantis arts was. Tenslotte werd hij rijksinspecteur, later hoofdinspecteur van de Openbare Biblio-theken. Hij was redacteur van het literaire blad De Faun (1945–1946) en medeoprichter van het Nieuw Vlaams Tijdschrift.

Zijn werk staat vooral in het teken van het magisch realisme. Dat is ook heel duidelijk zichtbaar in Terug-keer naar Atlantis. Zijn werk speelt zich af in een soort vierdimensionale ruimte, op de grens van werke-lijkheid en droombeelden. Zijn hoogtepunt bereikte hij in zijn roman De komst van Joachim Stiller (1960). Dat boek betekent zijn doorbraak als schrijver. De komst van Joachim Stiller is een roman waarin Stiller het beeld van de verlosser (Messias) belichaamt, een archetype dat volgens Carl Gustav Jung in het collec-tieve onbewuste aanwezig is. Merkwaardig is dat Lampo zei dat hij pas over Jung had geleerd nadat hij deze roman geschreven had. Andere opvallende archetypen in het werk van Lampo zijn de anima en Atlan-tis en het motief van de dubbelganger. Ook Plato had deze ideeën rondom het magisch-realisme al uitge-werkt.

Plato:
Achter alle verschijnselen op aarde zijn eeuwige, volmaakte oerbeelden verscholen, dit noemde hij zijn Ideeën. De aardse werkelijkheid is slechts een flauw afschaduwing van deze Ideeën. Aardse liefde is dus een afschaduwing van de volmaakte liefde (de Idee). De mens kan alleen liefhebben, goed-doen enz. om-dat zijn ziel zich nog iets herinnert van de volmaakte Ideeënwereld.
Jung:
In de psyche van de mens zijn die Ideeën (van Plato) nog onbewust aanwezig. Ze komen in dromen naar voren.

In Terugkeer naar Atlantis gaat het over de hoofdpersoon die te maken krijgt met de raadselachtige ver-dwijning van zij vader toen hij pas elf jaar was. Zijn moeder en het hele dorp hebben dat altijd voor hem verborgen gehouden. Hij gaat op zoek naar zijn vader, door zijn vaders gedachtegangen na te gaan en stuit op zijn voorliefde voor Atlantis. Atlantis is hier niet echt de verdwenen stad, maar het onbekende dat waarschijnlijk in zijn vaders geest lag en waar hij naar op zoek wilde of moest. Hierin blijkt heel duidelijk het magisch-realistische element.
De hoofdpersoon komt in zijn zoektocht ook nog zijn twee vroegere geliefden tegen. Dit is opnieuw een magisch-realistisch element. Hier heb ik het al uitvoerig over gehad in het basisverslag.

Zelf heb ik weinig met het magisch-realisme. het is voor mij allemaal iets te toevallig. Ik kan me wel voor-stellen dat er in je bewustzijn dingen liggen opgeslagen, die er later weer opeens 'uitkomen'. Maar om daar allerlei theorieën en ideeën aan te wijden, gaat me iets te ver.

citaat 1
Het verleden trad in een adembenemende geur van beslotenheid en vergane dingen op me toe. (Blz. 77)

citaat 2
Maar tevens was het veel meer. Ik voelde, dat ik het niet onder woorden zou kunnen brengen, omdat er iets schortte aan de samenhang van de gedachteschakels, die zich vaag in mijn geest vormden.

citaat 3
Ik legde het laatste boek terzijde. Avond aan avond had ik mij in deze werken verdiept, want ik koesterde de hoop, dat zij mij op weg zouden helpen om tot de gedachten en de gevoelens van mijn vader door te dringen. (Blz. 95)

citaat 4
Maar toch wist ik, dat onafwendbaar ééns in mij de roep zal weerklinken, waaraan mijn vader, eindeloos ver en toch zo nabij, gehoor heeft gegeven. En ik zal gaan, zoals hij gegaan is, want niets zal mij ervan weerhouden, ofschoon ik nog niet rijp ben om te weten, waarheen de weg zal leiden.(Blz. 135-136).

Dit verslag is bedoeld als naslagwerk. Gebruik geschiedt op eigen risico. De verslagen op Scholieren.com zijn ingestuurd door middelbare scholieren (tenzij anders vermeld) en worden niet gecontroleerd op fouten. Heb je in dit verslag een fout gevonden of heb je een aanvulling? Laat het ons dan weten.

zoeken



Maxim maakte als klein jochie in Frankrijk een foto van een luchtballon. En toen? Lees het korte verhaal.

a d v e r t e n t i e


Wat ga jij later doen voor je poen? Het liefst wil je een uitdagende baan met een goed salaris. Misschien iets met economie en biologie. Met mensen werken, in een team van experts of als zelfstandig ondernemer. Niet alleen op kantoor, maar ook buiten aan de slag. Wil je weten hoe? Check www.beleefbuiten.nl, doe mee met de actie en win een VIP-dag!

a d v e r t e n t i e

geef je mening: Mobiele kosten

Weet jij hoeveel je per maand aan je mobiel uitgeeft?



» resultaten poll