Bint

SAMENVATTING
Bint – Ferdinand Bordewijk

Op een sombere, winderige novemberochtend meldt een nieuwe leraar, De Bree, zich bij de school van Bint. Hij zal voor de rest van het schooljaar invallen voor een leraar die het niet meer aankon. Het is zijn eerste job als leraar en hij wil ook niet langer dan tot het einde van het schooljaar blijven.
De school van directeur Bint is in de stad berucht geworden door het meedogenloos strenge regime dat Bint vijf jaar geleden heeft ingevoerd. Als gevolg daarvan zijn er al drie jaar lang geen leerlingen meer toegelaten Er zijn alleen maar 4 vierde en 3 vijfde klassen. Over twee jaar zal de school dus uitgestorven zijn, maar Bint zet zijn systeem door.
De Bree komt in de ergste klas van de school terecht, namelijk 4D, die hij al gauw 'de Hel' noemt. De hel zit in de kelder. Hij laat meteen zijn ijzeren discipline merken, en laat acht leerlingen nakomen. Tijdens het eerste lesuur verklaart De Bree letterlijk de Hel de oorlog. In de pauze maakt hij kennis met andere docenten. Hij spreekt voornamelijk met Remigius, die hem het een en ander vertelt over Bint, het schoolhoofd. Toch laat hij hierover niet zoveel los. In de loop van het verhaal blijkt dat De Bree alle vier de klassen waaraan hij lesgeeft, namen toewijst. Hij benoemt ze tot de bruine klas(leergierig), de grauwe klas(ijverig, maar nogal kleurloos), de bloemenklas(zeer vreedzame leerlingen) en de Hel.

Een soort tweede helft van het boek gaat over een lange fietstocht die gemaakt wordt met alle klassen. De Bree ondervindt nogmaals het effect van Bints systeem als hij tijdens de paasvakantie met een deel van de Hel een fietstocht maakt door Zeeuws-Vlaanderen en Vlaams België. Zoals altijd wordt de Hel opgesplitst in twee helften. De Bree zou in eerste instantie niet meegaan, maar omdat de vrouw van een leraar (die een helft van de Hel zou krijgen) eerder dan verwacht een kind krijgt, gebeurt dit alsnog. Ongeveer halverwege wordt Te Wigchel ziek en moet veel hoesten. De Bree besluit een kortere route te volgen. De klas heeft er moeite mee, maar ziet wel in dat dit het beste is voor hun medeleerling. Na in een herberg geslapen te hebben, missen ze twee leerlingen. De Bree maakt zich eerst ontzettend druk en is razend. Het blijkt dat het vermiste tweetal alsnog de tweede route heeft gefietst.

Na de grote vakantie deelt onderdirecteur Donkers (onderdirecteur) mee, dat Bint ontslag heeft genomen. iedereen vermoedt waarom, maar alleen Keska durft te zeggen dat het om Van Beek is. De Bree meent het te begrijpen: 'Bint was zwakker dan zijn systeem geweest. Hij had de ijzeren consequentie van zijn systeem niet kunnen verdragen'(p.71). Maar De Bree vindt ook dat Bints systeem niet verloren is. Bint heeft het doorgegeven aan zijn volgelingen. Tijdens zijn eerste les aan de Hel ziet De Bree dat de leerlingen in de vakantie veranderd zijn, hij vindt ze meer volwassen, meer menselijk. Maar de klas begint te rumoeren, vraagt om dezelfde orde en tucht als vorig schooljaar. En De Bree verklaart hen opnieuw de oorlog. Die avond gaat De Bree naar Bints huis om afscheid van hem te nemen. Bint wil hem echter niet ontvangen, ook niet bij een tweede poging, enkele dagen later. De volgende dag gaat De Bree zeer vroeg naar school en neemt daar afscheid van Bint op dezelfde plek waar hij hem voor het eerst in de school ontmoet.
Uiteindelijk begrijpt De Bree dat Bint contact heeft gebroken met iedereen, ook met de school en alles eromheen.